Baca PDF (OCR): Lajang babasan lan saloka

CLE

FO: 25

Serie No. 72 Regif0.35

3 1924 023 981 206 ech

LAJANG

BEBASAN LAN SALOKA

ANGGITANÉ

MAS MERTASENDJAJA

Tjap-tjapan kang kapindo

C UITGAVE VAN DE COMMISSIE VOOR DE VOLKSLECTUUR

WEDALAN BALE-POESTAKA

PDUCRO. UITV.

.

BALE POESTAKA

I II..

I
....II
I ... II Tri dyatmika..
.... I II
I
.....
II... I II III IV V ...

... ..

..

alias
.....

..

....
.........
..
.......
...

....

......
ing

.. ...

CLE

Serie No. 72 Regif0.35

LAJANG

BEBASAN LAN SALOKA

ANGGITANÉ

MAS MERTASENDJAJA

Tjap-tjapan kang kapindo

WEDALAN

BALÉ POESTAKA ING WELTEVREDEN 1921

DRUKKERIJ VOLKSLECTUUR WELTEVREDEN

RDUCRO. UITV.

vey

' div

PN6519

34M57

KOOP & VERKOOP 2e HANDS. BOEKEN

„The Little Man”

BANTJEUJ 47 BANDOENG

JJSK805

TIEREVIKU

GOEPAK POELOET ORA MANGAN NANGKANÉ.

anak sidji Gombak ing riaja prijaji si pitik ing prandji kaki jèn wis bandjoer " si pitik bakal digawé pitik pitiké wis didjarangi si kanti Ananging prijaji iwaké pitik diwèhi lan ikoe si Gombak ing dinané riaja Gombak lan salin lija ndrewili iki tjilaka " jèn

kang tinakonan oraPrijaji atakon pawon inggih kirang wingi pijambaki- witjanten Kaja iki tjilaka " Kang prijaji awit jèn si Gombak kang ngresiki pitik wis ora

KATJANG MANGSA NINGGALA LANDJARANÉ.

sidji betjik Wadana ing Wadana. Lawas lawas ampil kjai njipta jèn ing

pinaringan loewar baji

ing kawadanan Woesana djabang baji lahir lanang toela kjai Wadana jèn Nalika baji diwèhaké kjai Pangoeloe Déné Wadana ikoe jèn ikoe ing ikoe Tjanțoela awit baji diwasa kakèkné Tjanțoela oemoer pitoelas kjai pangoeloe mati dadi si Tjanțoela si Tjanțoela pinter tohan dina lawas lawas ija bisa sarta kongsi bisa kang betjik Ora Wadana mati ikoe Tjanțoela dina ing ana kang awit warok ngabotohan wonga Katjang

TOENGGAK KALINGAN RONÉ.

Doeroeng pati lawas ana kemasan,misoewoer ing kasoegihané, adedoenoeng tjedak lan pasar kéwan,sarta misoewoer jèn kemasan ikoe demen ngempitaké barang warna-warna. Ing sawidjiné dina ana wong sidji,aran pak Gliți,teka ing omahé kemasan maoe.Moenggoeh désa omahé pak Gliți ikoe, ora pati adoh karo omahé kemasan maoe,sarta pantjèn wis paḍa wanoeh betjik. Satekané ing kono, temboengé pak Gliți : „Kang kemasan,bilih noedjoe wonten sarta dangan ing panggalihé kakang, koela badé ndèrèk njadèkaké dagangane kakang. " Kemasan mangsoeli mBok inggih di, anggeré sami temen bebrajan njamboet-damel, barang warni poenapa kang adi teda,lan kang regi pinten?” Saoeré pak Gliți :,,Koela neda sengkang oelir kang regi kalih oetawi tigangatoes roepijah petak,awit sadèrèk ingkang pitoeng- kas,makaten panedané. ' Nalika samana apa pandjaloeké pak Gliți oega digawani,déné kemasan ndjandji marang pak Gliți, prakara barang ikoe, pajoe ora pajoea, jèn wis sapoeloeh dina, pak Gliți mesti teka nggawa. bali barang,oetawa mbajar regané barang ikoe. Déné pak Gliți ija njagoehi. Sawisé mangkono, pak Gliți kongsi pirang-pirang sasi ora bali ing omahé kemasan,dikongkoni bola-bali,ora taoe ketemoe,saking

teka Bareng teka Gliți sarta lan ragi sampéjaning ingkang wasta sampéjan sinten ?" Kemasan kongsi soewé ora pitakoné pak Gliți katon ing jèn pak Gliți ing ati Kemasan ngoenandika kijé kalingan "

POEPOER SAWISÉ BENDJOET.

Raden Wiradarsana sidji sentong Sakiwa lan let limang jèn menjang ing ing lawang kori lan kang sisih Ing sawidjiné Wiradarsana Ing kono kantjingé lawang wong toewané wis kerep dikon kajoe kantjinging lawang ikoe tjiptané anak lanang Ngarah kantjing koriné santosa " Ora antara lawas kongsi entèk maling saka ing pakebonan ditinggal ing ing wajah ésoek bakal dikon kantjinging lawang kang kang wadon dikon awèh weroeh wong towané ing kemalingan ikoe Bareng wadon wong toewané „ Gendoek lakimoe saiki Kang tinakonan nika kantjing kori ingkang risak poenika " Bapakné tjelaṭoe la ikoe wong wong wong ngimanaké wong teka jèn wong pinter sisik melik

KAJA KÉRÉ NEMONI MALEM.

Ana,awit-poeloeh Walanda ing, jèn rikatan djalaran jèn lagi jèn ija rikatan awit jèn mangan bisa Bareng toewa wong ing bandjoer njantri ing Kaoeman katjingkrangané jèn wong kang awit jèn jèn kaja kéré

ANA DAOELATÉ ORA ANA BEGDJANÉ.

ling sawidjining kantja ing wajah taboeh ing nḍelik ing wit witané Bareng antara ing kono wis bandjoer njeḍaki Loerah, ing wis pada si Goena batoer prasasat Ana sadjroning

ing kono kotong Tjedaké lemari sidji isih ing Si ija bandjoer lemari ikoe kotong wekasan

Lija dina ana ing mitrané pantjèn.

ing mitrané Wakné ija ikoe

ANA GOELA ANA SEMOET.

Ing sawidjining désa ana doeda doewé anak lanang sidji, banget

kamlaratané.Tanggané kaki doeda ikoe, kang sisih lor soedagar sisih wétan oega mlarat kaja kaki Ing sawidjiné dina ing wajah kaki doeḍa atakon Bapak lèr rinten teka tansah ingriki ing wétan ngrikoe teka njenjet Bapakné lor awit wong kang ing lan ing wétan njenjet wong kang njaba " Anaké takon ing lèr ngrikoe kaṭah tijang ingriki ing wétan teka wonten ingkang " Bapakné mangsoeli : 0 awit wis pinesți Allah "

KLENTING WADAH MASIN.

wadon sidji betjik Wong wadon awit lola kang bandjoer ditjandak ing diitjoek itjoeki amrih lawas bisa betjik sarta wasis pratingkahé lawas lawas komboel laris djogèd kena diarani Bareng tinakdir éling sanalika ikoe bandjoer tobat Let sawatara kadji kongsi lestari bisa Ananging isih ana tjatjadé gedé ija ikoe njai hadji maoe koedoe ing njai hadji jèn irama ikoe kaja Dadi sok wonga kang lan njai hadji ana ing patontonan wadah ija isih ”

NGGENTONG OEMOS.

Djawa Djawa-tengahan mlarat awit saka ngebrèh sidji djia kang melasi awit tjatjadé gedé ija ikoe jèn diadjak rerasan lijan wong ing lijan wong Ing sawidjiné Loerah ing takon Loerah Kang Loerah kantja ing ngriki roemijin kala koela taksih limrah tijang tijanga dateng kemlaratan teka wonten tijang ingkang limrah ingriki?"Loerah „ jèn tijang ngriki niki inggih awit tijang ngriki tijang Sanadjan oewis diwelèhaké kaja pantjèn oewis tjatjad kang kaja mangkono wekasan patiné dikaniaja awit

Saiki ing kéné "

TINGGAL GELANGGANG TJOLONG PLAJOE.

loro sidji Ana ing kono kang Adi ing kéné bijèn sidji ,bréwok

wanda nggegilani jèn pinoedjoe ing padjemoewahan

wé Ing sawidji

karo misoewoer sok Bareng tekan singkik ing konc Bareng

amlajoe kantja

tinggal jèn jèn: djipat kari kari gawé pari "

KOETJING-KOETJING DIRAOEPI (KOETJEM-KOETJEM DIRAOEPI).

prijaji gawé wadon prijaji ing lija koeța prijaji kang wadon awit wadon sidji ikoe dina loewih loewih awit kèhing kang ing dina ing dina prijaji kawat jèn tjalon ing dina ikoe mati lara

rèhning lan kebandjoer ramé ramé, dinijati karo nalika ija isih tjip- prijaji kaja kelakona wadon koetjing koetjing ija kelakon " Nalika ija kelakon botjah wadon anaking prijaji kono ija koetjing-koetjing jèn botjah wadon

TJINTJING TJINTJING KLEBOES

Ana Loerah sidji kang ora saka ing désa omahé Nalikané Loerah maoe arep boedal kang wadon awèh awit manawa ana ing kasoekan Loerah ora arep Bok adja ndjaloek rong roepijah awit akoe jèn kasoekan ngandoet doewit bandjoer"

Woesana ing padjagongan Loerah awit toer kalah gawé ikoe ki Loerah bandjoer amèk doewit ikoe djandji nganaki ing doewit pawitan kasoekan nanging entèk Bareng ing toetoer kang jèn kalah sarta doewit tèkan djandji nganaki ing dalem Kang wadon, inggih ka tjintjing tjintjing jatra wingi sonten sampéjan "

KANG KENA IWAKÉ,ADJA BOETEK BANJOENÉ.

anak Anak prijaji ing lan ikoe wong wadon sidji betjik sarta prijaji kapéntjoeté botjah awit botjah lan wong toewané tansah kekanţèn botjah wadon kelakon ditemboeng diselir anaking prijaji wong toewané wong toewané jèn prijantoen tanggel koeli,awit prijantoen " Anaké prijaji pikiré lan Nalika bandjoer oewis ing kapinterané djomblang teka prijaji botjah wadon kekarepané kambi nggoejoe Anaké prijaji Bibi bibi kénging tojané " Inggih laré alit "

NABOK NJILIH TANGAN.

koeli kaetjakaké ing dija dinija awit kebajan jèn koeli pilih

Mangkono ikoe,lawas lawas sawidjiné koeli kang ngiti kebajan ing lija kang waroking kètjoe ndjaloek kebajan salin sirna Pandjaloek ikoe ija antara lawas kebajan dikètjoe kebajan ikoe lan pantjèn diarah wadon kebajan mati kètjoe kiwa wis jèn kebajan kang mati ikoe lan koeliné dadi kabeh wong kang anjipta Patiné kebajan ing dé- njilih "

KEBO MOELIH MENJANG KANDANGÉ.

Sawidjiné Loerah désa,doewé anak lanang sidji aran si Sabar, doeroeng kongsi diwasa, bapakné ketjandak lara panas kongsi dadi patiné,déné kang goemanti dadi Loerah ing désa kono, doedoe ahli-warisé kang mati ikoe. Sapatiné Loerah maoe,si Sabar bandjoer moenakawan ing kawadanan kalawan temen-temen,déné bijoengé dadi randa kè- ringan ana ing désa kono. Si Sabar maoe saja gedé saja pinter, awit ana ing kawadanan kono bisa njambi sinaoe temboeng Djawa lan Melajoe. Sarèhné désané maoe ora pati adoh,dèwèké bisa tilikbijoengé ing dalem satengah sasi sapisan oetawa pindo. Déné koeli ing désané maoe pada asih tresna marang si Sabar maoe,awit tandoeké ndemenakaké. Bareng si Sabar oemoer teloeng windoe,Loerah kang nggentèni bapakné Sabar maoe, keloepoetan nagara:kongsi dadi lèrèhé. Déné koeli ing kono pada mbijantoe marang si Sabar, soepaja dèwèké njoewoena dadi Loerah ing kono. Mangkono ikoe pada ketoeroetan,si Sabar goemanti dadi Loerah ana ing kono. Wiwit nalika samana,sok wonga kang kepranggoel

lan si Akoe ing Goesti Allah kowé kang Loerah ing,awit Loerah wong toewamoe, kadjaba sidji kang ikoe saiki kowé Loerah ing kono moelih menjang

BALI MARANG KINDJENG DOMÉ

Résidèn wadon kang lanang ora ija wadon ing Lawas lawas katrima Paréntah angkat Wadana Bareng Wadana sarta sija bawah awit wèké ikoe kekasihé lawas Wadana kena ing prakara kongsi dilèrèni Wadana pinaringan wiwit kena lan kang wadon koedoe wong tilas bawah jèn liwat ing Wadana Hem saiki si sija bali kindjeng"

TENGOE NGADOE GADJAH

Ing djaman koena prijaji Patih wong

ikoe prijaji kentjèngan kabajar lija dina sarta djandji prijaji ora wenang ngepik epik pa- wong prijaji mlarat lawas bisa wis roepijah ajem awit ing doewit pawitan Lawas lawas awit saka kekoerangané prijaji pikiré kang kongkonan ndjaloek baliné doewit kang

dibajaraké,déné jèn ora gelem mbalèkaké, wong maoe arep ditoendoeng.Wong kampoeng mangsoeli marang kongkonan:,, Kados-poendi mas,déné kersané bendara kok mekaten, inggih sampéjan matoer kémawon dateng bendara Patih, jèn koela kapoendoetan wangsoel jatrasèket roepijah ingkang sampoen koelatampèni, koela boten saged,awit jatranipoen sampoen telas koelaanggé,déné jèn koela badé katoendoeng,koela inggih boten poeroen,awit djan- djinipoen boten mekaten,déné jèn kersanipoen ingkang samanten badé kaladjengaken, inggih sampéjan jektosi kémawon, béndjing arak wonten tengoe ngaben gadjah,awit sanadjan koela tijang alit, ananging koela boten pélo matoer dateng Résidèn."

GADJAH TOEMBOEK,KANTJIL MATI ING TENGAH.

Résidèn ing koeta djalaran betjik lan tata Boepati Patih Patih lan

,lan Patihé tjiptané Patih " tjiptané Patih ija Patih ija " Kedrawasan Boepati lan Patihé ing dipriksa ing Wekasan ,nekakaké ija ikoe Tjariké paréntah lan Patih awit Tjarik dilèrèhi ikoe wong kang „ Akoe lagi iki ana kantjil mati ing "

SATROE MOENGGING TJANGKLAKAN.

Ana wong loro, kang sidji Parta, sidjiné si Si Parta

lanang si

ing Kakang niki anak èstri Si Goena : tinekdir anak djaler teka kepéngin anak èstri "Tjalatoené si Parta Mila koela èstri awit anak èstri poenika jèn ngimah opor pijambak " Si nikoe niki tinekdir anak èstri awit laré èstri nikoe jèn tansah pikiran sarta kénging si nikoe tinekdir anak djaler teka tjangklakan

NGOEJAHI SAGARA.

Boepati ing sawidjining koeta, kagoengan gawé ngramakaké poetrané, nganggo ramé-ramé sarta nimbali para prijaji lan para Loerah désa ing bawahé. Kala samana atoesan para prijaji lan Loerah désa kang sowan,déné sowané para prijaji pada sakloron. Moenggoeh para Loerah désa maoe,ana kang njoembang beras, 'ana kang njoembang sembeléhan,sawenèh ana kang njoembang iwak banjoe. Saboebaré ikoe, ana Loerah désa memantoe, ing kono oega akèh para Loerah kang teka. Sasoewéné pada koempoel ana ing taroeb kono,ana sawidjiné Loerah atakon marang kantjané kang pada ana ing kono, moenggoeh kang ditakokaké ikoe,bab soembangé marang boepatiné maoe.Moenggoeh wangsoelané ija apa sanjatané; moeng Loerah sidji kang mangsoeli soelaja lan kantja-kantjané, temboengé: „ Akoe ora njoembang-njoembèng,awit ing atasé Loerah désa njoembang marang Boepati kang soegih, prasasat ngoejahi sagara. Samono oega wong Djawa woes loemrahé."

ANTJIK-ANTJIK POETJOEKINGERI.

Loerah bawah ing Ngajodja, meḍajoh menjang enggoné Loerah bawah ing Kedoe. Sasoewéné ana ing kono, dajoh atakon marang kang doewé omah, ing bab kaanané papréntahan ing goe- perménan.Kang doewé omah njritakaké apa anané,sarta genti

takon moenggoeh anané papréntahan ing kadjawan.Dajoh mangsoeli : „O,kang, kawontenanipoen ing panggénan koela ngrika, langkoeng soesah tinimbang ingriki, langkoeng soesah malih kantjakoela Loerah ingkang ndèrèk presil, poenika boten kénging lepat sakedik kémawon, sanadjan lepat bab rèmèh, inggih kamantoenan saking padamelanipoen, begdja-begdjanipoen inggih kadenda,malah katah kémawon, kantjakoela Loerah ingkang pasok denda, ing sawoelan ngantos kaping kalih oetawi kaping tiga." Kang doewé omah atakon manèh : „ Poenika prakawis ingkang poendi,sarta sinten ingkang ndenda."Dajoh mratélakaké :

27Menggah lepatipoen ingkang kadenda poenika,kados ta :ing doesoen ngrikoe wonten tijang kepandoengan, pandoeng waoe katjepeng oetawi boten,Loerah kaḍenda gangsal anggris.Kasèp anggenipoen ngladosaken tijang dateng pabrik, kadenda kalih anggris. Kètèr pananemipoen tom oetawi rosan,kaḍenḍa kawan anggris.Menggah ingkang ndenḍa poenika, mandoripoen Walandi ingkang nggadahi siti ingrikoe,awit mandor waoe dipoenkoewa- sakaken, njoewoenaken lèrèh oetawi tetepipoen Loerah doesoen." Nalika ikoe kang doewé omah soemamboeng manèh,temboengé: „ O, di, jèn mekaten,dados Loerah ingrika poenika,manawi sitinipoen nḍèrèk presil, prasasat antjik-antjik poetjoeking eri."

SOEMENGKA PANGAWAK BRADJA.

Ana Loerah ing Loerah anak lanang sidji Botjah ikoe dèk bijèn isih tjilik, ing pinter, ing Loerah botjah dina kaja, sarta ing gawé Bareng botjah diwasa Loerah lan jèn lanang

ija teka bener kowé Loerah Loerah njoewoen pangawak bradja ija jèn balik jèn "

Ing sawidjiné Loerah sowan ing pikarepané Bareng,

jèn katemokaké karo

karsa paring Bareng kaparingan Loerah bandjoer antara dina botjah kang moenakawan bandjoer diwetokaké botjah ikoe mari ngira jèn Loerah pikirané soemengka bradja maoe

TJOTJAK NGOENTAL ELO.

Ing mlarat anak

sidji Botjah betjik kekōelitané koening pangawak ing lan mbatik Ing sawidjiné wajah ing koeta kono wajahé lagi djaka koemala kala liwat

botjah anaké ikoe kakenan ing karsa ing, mriksani Ing wektoe ikoe botjah ikoe „Gendoek kowé wis laki ?" Atoeré " Poetra nari kowé Atoeré :, tjotjak koela ampil pinanggih " Poetra bandjoer paréntah jèn ikoe diselir

NGEMOET LEGINÉ GOELA.

Ana anak moenakawan ing Ratoené pinter lan nastiti toer ing botjah dikasihi ing Ratoe, kongsi dipratjaja njimpen lan Bareng jèn kinasihan awit manawa laliné lelakon Ing sawidjiné dina randa loemeboe ing kraton atakon :

akoe ngroengoe warta, jèn kowé saiki dikasihi banget déning Sang Ratoe." Soengkana mangsoeli: „Inggih, jektos,embok,koela sapoenika kakersakaken njimpen barang ingkang èdi-èdi lan jatra ing kraton,dados samangsa Sang Ratoe kagoengan karsa poenapa-poenapa, inggih moendoet dateng koela." Bijoengé noeli mitoetoeri akèh-akèh : „,, O, enggèr, akoe ija banget soekoer moenggoeh ing Goesti Allah, déné kowé kanggep olèhmoe soewita ing ngarsané Sang Ratoe, ananging ora lija we- kaskoe marang kowé,kowé adja pegat-pegat ngati-ati,awit ingatasé wong ora doewé, mangka pinratjaja kang kaja mangkono, jèn koerang-koerang seboeté,amesți ngemoet leginé goela." Soengkana soemaoer : „ O, embok,boten amoeng inggih poedji pandonga sampéjan ingkang koelasoewoen, moegi-moegi koela sampoen ngantos ke- doenoengan boedi ingkang boten leres."

ROEPAK PANDELENGÉ.

Raden Sastradarma,Mantri panegar ing kraton, loenggoehé woloeng djoeng, ananging mlarat banget,awit saka kèhé rajaté lan ngebrèh,déné sawahé kang limang djoeng diolah Walanda, awit ingarep dèwèké oetang doewit limalas èwoe, djandji toe- roen-toemoeroen,Mantri ora wenang ndjaloek bali sawahé ing sadoeroengé mbalèkaké doewit limalas èwoe maoe. Déné sawah limang djoeng maoe doeroeng kongsi bisa neboes, Mantri maoe boetoeh doewit manèh,awit ngomah-omahaké anaké. Nalika samana dèwèké bandjoer njéwakaké kang rong djoeng, pajoe limang èwoe, djandji kang doewé doewit ngolah sepoeloeh oengsoem. Dadi awit saboebaré gawé ikoe, pangoeripané Radèn Sastradarma, moeng kari sawah sadjoeng. Sarèhné rajaté akèh, pametoené sawah sadjoeng maoe, tjomprang- tjamprèng,awit pradahé panggeng baé. Wekasan kang pinangan ing sadina-dinané, prasasat olèhé oetang baé,lawas-lawas oetangé kéblat papat,sarta arang kang binajar bener. Déné sabandjoeré ora ana wong sidji-sidjia, kang ngandel marang Raden Mantri Sastradarma maoe. Ora antara taoen, kang wadon Radèn Sastradarma,doewé anak, déné kang ngendong, ija isih kaja saben, ananging ora bisa moepoeti. Barang mangkono,ana tanggané pada rerasan, kang sidji tjalatoe:,, Kangmas, kadingarèn Raden Sastradarma poenika kagoengan poetra teka boten dipoenpoepoeti."Sidjiné soemamboeng: „O, di,saiki Radèn Sastradarma ikoe, roepak pandelengé banget."

GLOENDOENG SEMPRONG.

Ana oewong loro aran si Karsa lan si Goena. Si Karsa oewis misoewoer ing kasoegihané,déné si Goena ija wis misoewoer ing kamlaratané, ananging betjik boediné. Si Karsa doewé anak lanang,si Goena doewé anak wadon betjik roepané sarta saregep ing gawé. Bareng anaké oewong loro maoe pada diwasa,si Karsa kongkonan marang enggoné si Goena, ndjaloek marang anaké wadon, arep katemokaké lan anaké si Karsa maoe, temboengé kongkonan: ,, Dateng koela ingriki, kakang,koela dipoenkèngkèn raji sampéjan poen Karsa,bilih ndadosaken parengé panggalihé kakang, poetra sampéjan gendoek poenika,badé karimat pijambak kapanggihaken lan anakipoen." Si Goena mangsoeli: „ E,adi, inggih sampéjan tjarijos dateng aḍi Karsa, saking paneḍanipoen aḍi Karsa nikoe, koela inggih djoemoeroeng, ananging sarèhné empoen sami soemerep, jèn koela niki mlarat sanget, djandjikoela,laré èstri waoe datengé ingrika gloendoeng semprong kémawon. "Kongkonan mangsoeli :,, Saking prakawis poenika, kakang,kados sampoen kawengkoe. "

SOEMOER SINASABAN.

,

,. sa- ,, soepaja,,,. ,, ,., kjai. wiwit atoesan ,-kjai,.,, taoe, ., .Kjai: „ ,,,

misoewoer, goeroe kang manggèn ing doesoen kidoel nikoe,dèk krijin inggih kaṭah anak-anak kang sami mbapa dateng koela, ananging saniki sami ngalih ngidoel mrikoe. "

SOEMOER MLAKOE TINIMBA.

Ing nagara Bandjarmasin,ana wong pinter sidji, pangoepadjiwané dadi doekoen,wiwitané laris banget,malah saking kèhé pametoené, pamangané tanpa doega;serèté ing dalem sadina pangadji saanggris,ombèn-ombèné brèndi ing dalem rong dina sagendoel.Ananging lawas-lawas doekoen maoe ngabar,wekasan toemiba ing kamlaratan,awit ora bisa njamboet-gawé lija; pamangané maoe ora bisa marèni. Sarèhné ana ing omahé wis ora ana wong kang madoekoen, doekoen maoe bandjoer ngoembara marang panggonan kang adoh.Bareng ana ingamantja,saben dina tansah golèk wong lara,oetawa kesoesahan.Samangsa mranggoeli,doekoen maoe énggal njanḍak,sarta njagoehi awèh tamba oetawa toembal soepaja moelja. Woesana ana wong sidji,doewé anak lanang isih tjilik, ginandjar lara tjatjar.Bareng doekoen maoe weroeh :énggal marani,sarta sagoeh nambani, tjalatoené: „Adi, kepripoen nikoe, déné anakdika sakit tjatjar,koela welas datenglarélika nikoe, saéné dikagolèk isarat, mangké koela kang mratikelaké, jèn dika mitoeroet koela,koela mestèkaké anakdika nikoe énggal man-toen,sarta boten boerik. " Kang doewé anak soemamboeng : ,,Isaratipoen napa ?" Doekoen tjalatoe manèh : „ Adi, boten oesah kangélan,dika soedija jatra kawan anggris kémawon, mangké koela déwé kang ngréka."Bareng mangkono, kang doewé anak mangerti, jèn wong ikoe pantjèn golèk-golèk, bandjoer mangsoeli, temboengé sarwi melèhaké : Sarèhné koela boten gadah, toer dika nikoe soemoer mlakoe tinimba, jèn dika adjeng koelaoembali kawan wang inggih saé. " Nalika samana,doekoen bandjoer loenga tanpa pamit,awit temboengé oewong ikoe ndadèkaké roemasané kijai doekoen.

BRIGA-BRIGI ORA NGGETIHI.

Ing sawidjiné dina,ana Tjarik njamboet-gawé lan magang,ana

sentong patoelisan,déné loerahé agi Bareng prijaji

teka,sarta énggal bandjoer mriksa pagawéané Tjarik lan magangé

maoe. Sarèhné garapané lan magang ikoe loepoet, Awit saka lan kasaré manèh lajang toempoekan sanalika kongsi Tjariké teka ing Tjarik ing, : Kados kala éndjing sampéjan tampi teka kémawon, ingkang wektoe

njerat."Tjarik ija wong akoe awit wateké iki jèn brigi jèn oewis karsa ngoewatíri" ,,Saoepami ing tinakdir Tjarik loerah koela watekipoen brigi

NGEMPOEKAKE WATOE ITEM

Ana loro lan Parta, warta jèn sawidjining Si ngadjak Parta Parta Parta Ija doewit ing kana pada ing kang tjeḍak lan ija bajar jèn " Parta

י kowé koewi,

karoehan teka " Ananging wekasan grema loro bandjoer mangkat nggawa Bareng ana ing kongsi njeḍaki lawasé ing ija kaja kang tjiptané nalika mangkat malah ing katon akèh atjalatoe marang toekang koela tijang kalih niki wonten ingriki dika béndjing koelabájar" kang

Ing sawidjiné dina, oewong maoe pada menjang alas manèh. Ora soewé ana mendjangan gedé sidji ngaton, bareng ditjeḍaki germa loro maoe, mendjangan énggal mapan, nedya wani. Wasa- na pambeḍilé germa maoe pada loepoet, mendjangan njander marang grema, bareng mangkono si Soera bandjoer mènèk ing kekajon gedé,déné si Parta saking kesoesoené bandjoer ngglim- pang baé, ora obah-obah kaja wong mati.Mendjangan oega nje- daki marang si Farta, ananging bandjoer loenga baé.Bareng mendjangan oewis ora katon,si Soera bandjoer medoen,sarta atakon marang si Parta, temboengé: „ Parta, mendjangan maoe ana apa déné njeḍaki kowé?" Si Parta mangsoeli: „Mendjangan maoe noetoeri,akoe lan kowé salawasé adja sok ngempoekaké watoe item." Ing dina ikoe oega germa loro maoe bandjoer moelih,ananging bedilé si Soera ditjekelaké toekang waroeng maoe,awit pamangané salawasé ana ing kono ora bisa mbajar.

NGIRIT-IRIT DADI NGOROT-OROT.

Loeroeng pati lawas ana singkèk sidji,omah ing désa, bodjoné wong Djawa.Singkèk ikoe geminé loewih-loewih, pamblandjané marang kang wadon penḍak ésoek baé,kinira satjoekoepé ing sadinané.Moenggoeh pandjaloeké kang wadon, soepaja diwèhana blandja satjoekoepé ing sasasi, panemboengé: „Kjai,akoe blan- djanen babar-pisan,kira satjoekoepé ing sasasi,dadi akoe bisa blandja babar-pisan,awit tetoekoe ikoe jèn babar-pisan,olèh loewih moerah tinimbang kang itjir,déné samangsa blandja saben dina ikoe,kakèhan gawé,toer ngirit-irit dadi ngorot-orot, awit saben ésoek koedoe kongkon menjang waroeng,déné kongkonan ikoe ija koedoe mboeroehi." Singkèk mangsoeli: „ikoe akoe ora remboeg, njai,awit saka pamikirkoe, oewong ikoe samangsa ngaḍep pangan akèh, ija tansah arep memangan baé." Moenggoehsanjatané,moelané singkèk ikoe ora gelem awèh blandja babar-pisan,awit soemelang jèn diemos-emos.

ORA ANA DAOELATÉ ANA BEGDJANÉ.

Ana sawidjiné magang in kontroliran magang, awit pinter lan rada kesèd.

Anoedjoe ing sawidjiné sasi, ing sadjroné bawah kontroliran kono,ana lowongan Tjarik Wadana.Bareng mangkono, ing wajah soré, magang maoe séba ing ngarsané bandarané, perloe ndoe-

wèni waktoe dadi Tjarik Wadana Nalika Émagang kowé wani pandjaloek kang kaja kowé ikoe sarta jèn saiki ireng pamikir kowé ija ngangkat kang

Nalika bandjoer pamit ing bandjoer sarta Ananging loerah amikir Tjarik Wadana awit lawas Ora lawas paréntah jèn wis katetepaké Tjarik Wadana kaja ikoe tjiptané Akoe goemoen " Wekasan jèn nalikané ana

NRADJANG GROEMBOEL ANA TJELENGÉ.

Ana dina wirèng dikarsakaké wirèng ikoe sidji anak lija lijané isih kabèh Jèn sinaoe Loerah wirèng amasti wong wadon kang kepéntjoet Ing sawidjiné wirèng kakarsakaké gijar Ing waktoe wong kang pada nonton Ing woelandjar sidji betjik roepané Bareng Loerah wirèng woelandjar landjar Loerah wi-Koela Loerah ingriki wonten ingriki trimah klebet dados toekang sarta koela ing " wirèng kambi Elo kok mangkono iki jèn barangmoe

ana ing akoe kaprijé ?" Loerah inggih sanadjan ingkang nelas- koela inggih trimah " Loerah wirèng ngerti jèn landjar ikoe ing Dèwèké marang kang kang wadon ja awit woelandjar ikoe Woesana woelandjar bandjoer diningkah sarta karan kawitané loro, ija barang entèk toewa lan wiwit Ing sawidjiné,embok toekar padoe lan Kaja iki wirang laki Embok nradjang groemboel

ROEPAK DJADJAHANÉ.

Ana Wadana adedoenoeng ing désa pagoenoengan,adoh lan nagara,doewé poenakawan sidji,tilas batoer Walanda.Samangsa-mangsa Wadana maoe katekan Walanda sidji oetawa loro baé, poenakawan sidji ikoe njoekoepi dikon leladen. Anoedjoe sawidjiné dina,Kontroliré rawoeh ing omahé Wadana maoe, sarta ana Walanda lija-lijané miloe teka ing kono perloe arep pada soemoeroep poetjoeking goenoeng kang tjedak lan omahé Wadana ikoe. Sarèhné rawoehé oewis nanggoeng, ing dina ikoe ora bandjoer moenggah ing goenoeng,dadi ing bengi ikoe oega pada njaré ing kono. Sarèhné Walandané rada akèh,ora tjoekoep jèn diladènana moeng poenakawan sidji maoe. Wadana kang doewé omah ngoendang djedjaka sidji,anaké Assistent-wadana bawahé,dikon miloe ngladèni,awit ikoe kang kinira ngerti ngladèni Walanda dahar, ananging moenggoeh ing sanjatané ing bab ikoe ora bisa. Bareng seḍija dahar ing wajah soré,sarèhné médja kang dianggo dahar:tjilik,lawoehané ora kamot ana ing médja kono,awit kebak wowohan. Déné lawoehané kadèlèhaké ing médja lijané, sarta ing kono kamomoran mertéga sawadah, tjalon seḍijan kanggo dahar roti ing wajah ésoek. Samana bareng djam woloe bandjoer pada dahar lan kang doewé omah lanang-wadon,awitané dahar djangan (soep),anoeli dahar sega.Barang poenakawané Wadana ngladèkaké lawoehan, djedjaka maoe bandjoer njandak sambelgoreng lan mertéga maoe, anoeli diladèkaké,déné olèhé njaosaké saka ing tengen.Bareng. Walanda disaosi mangkono : goemoedjeng,loewih manèh goemoe- djengé, bareng disaosi mertéga.

Saboebaré dahar Wadana tjalatoe marang djedjaka maoe : „ O, nang,roemasakoe ora loepoet,akoe njambat kowé ikoe,awit

prijaji kari kari kliroe njambat wong roepak manawa kang lawoeh "

MBAGOEGOEK NGOETA WATON.

Ing djaman bijèn,ana sawidjiné kawadanan; sapa kang dadi Wadana ana ing kono,ora lawas amasți énggal kaelih oetawa ka- lérénan saka pagawéané,awit ora tjoekoep.Moenggoeh kang dadi sababé ora tjoekoep ikoe,Loerah désa ing bawahé, koerang mitoeroet paréntah. Ing sawidjiné mangsa, ing kono Wadanané komplang.Kapala nagara nari marang para Assisten-wadana bawahé, ing salah sidjiné sapa kang gelem, arep kaangkat dadi Wadana ana ing panggonan maoe, anangging ora ana kang sagoeh.Moenggoeh atoeré, jèn kadadèkaké Wadana ana ing kono, pada milaloe dadi Assistèn-wadana salawasé. Ora soewé ana Assistèn-wadana sidji, kapaksa arep kaangkat dadi Wadana ana ing panggonan maoe,déné kang pinaksa ija njagoehi, ananging doewé panoewoen djandji.Moenggoeh panoewoené, ing tembé samangsa dèwèké ndoewèni atoeran, njoewoenaké kaoekoem oetawa lèrèhé Loerah désa ing bawahé,koedoe bandjoer kaidinana.Kapala nagara ija njagoehi apa panoewoené. Bareng Assistèn-wadana maoe dadi Wadana ing kono,olèhé nglakokaké papréntahan,ora pisan-pisan ndoewèni mirma marang kantja-kantjané bekel, kaja ta :jèn ana Loerah ora teka koempoelan ing kawadanan sapisan baé, ija bandjoer kasoewoenaké lèrèh. Kètèr bagéané ratan ija bandjoer kasoewoenaké lèrèh. Wiwit samana ing kono ora ana Loerah kang kesèd oetawa mbangkang,sabandjoeré malah dadi pangaleman. Ing sawidjiné dina,ana Wadana katemoe lan Wadana maoe, atakon: Koela goemoen,adi Wadana,déné gegebengan-sampéjan, sapoenika dados pangaleman, poenapa ing sapoenika kantja Loerah bawah-sampéjan, sampoen boten wonten ingkang mbagoegoek ngoeta waton ?"Wangsoelané kang tinakonan :,, Saking pangès- toe-sampéjan, kangmas,boten."

NGGOETOEK LOR KENA KIDOEL.

Raden anak toewa aran si Tidjah kang aran si Sardja laki aran si Djajawigoena Djajawi-Lawas katon jèn kaja ta kabetjikan koerang tatakramané toewa ikoe Radèn Djajawilastra éwoch jèn ing wajah Djajawilastra anaké lan anaké nalika ikoe Djajawilastra ,awit tjegah jèn wekasan srengen anaké ikoe bodjoné Djajawilastra

si atakon marang Em- kala koela boten,awit lepat" Embokné 0, lor kena ija ikoe anak mantoe jèn'

NGOELOENGAKÉ ENDASÉ NGGÉNDOLI BOENTOETÉ.

Ana Koemetir isih anjar doeroeng doewé djaran,saben loenga ndeleng tandoeran kopi, njilih djaran marang Loerah ing bawahé, malah-malah jèn njilih djaran, jèn doeroeng dibolan-balèni kang doewé, doeroeng gelem ngoelibaké. Lawas-lawas panjilihé djaran marang Loerah désa,mèh kempoet, moeng kari sidji Loerah kang doeroeng disilih djarané,déné Loerah ikoe soegih,doewé djaran gedé sidji, ing kono ora ana kang maḍani geḍéné. Ing sawidjiné dina,Koemetir maoe njilih djaran marang Loerah kang soegih ikoe, perloe arep dianggo ndeleng tandoeran kopi. Sarèhné Loerah ikoe rada tjețil katjokan njenjengit, djarané disilih ikoe, sanjatané ora awèh, nanging éwoeh olèhé mangsoeli, awit Koemetir ikoe, agi nembé ikoe ndjaloek njilih djarané. Nalika samana djaran oega bandjoer digawakaké kongkonané Koemetir, nanging lapaké tanpa amben wadoek lan tanpa kendali.

Oelihé kongkonan maoe,noentoen djaran lan njoenggi lapak. Bareng Koemetir weroeh énggal atakon: „Généja lapaké kosoenggi?” Kang tinakonan mangsoeli: „Inggih,bandara,mila koela-soenggi, awit tanpa amben wadoek,dados boten kénging menggah kaa- bah-abahana." Koemetirénggal kongkonan njilih amben waḍoek lan kendali, ananging ora ana amben lan saroengan kang tjoekoep. Woesana djaran maoe ora sida kanggo,déné Koemetir ing dina ikoe ora sida loenga ndeleng tandoeran kopi,wekasan glendang -glendeng : Ambakna wong olèhé njenjengit,disilih djarané sapisan kala baé,teka dioeloengaké endasé digondèli boentoeté."

OELA NANTANG GEBOEG.

Ing désa ana botjah aran si Kemis, ing wajah soré noedjoe mendoeng, arep loenga ngoendoeh djagoeng menjang alas. Sarèhné mendoengé nggameng, bapa-bijoengé menging : „ Kemis, saiki kowé adja ngoendoeh djagoeng, awit mendoengé kok nggameng,bokmanawa ana gelap. " Nanging si Kemis ora maèloe marang pitoetoeré bapa-bijoengé. Bareng si Kemis tekan ing alas, agi oleh djagoeng sațiṭik, bandjoer oedan deres kamoran angin,sarta gelapé njamber- njamber kongsi ndadèkaké wediné si Kemis. Ora soewé si Kemis bandjoer ngaoeb sangisoring oewit randoealas gedé; moenggoeh sasoewéné ana ing kono,si Kemis tansah éling marang pitoetoeré bapa-bijoengé maoe,oeniné : Bener oedjaré bapak lan bijoeng maoe, sacepama akoe mitoeroeta,ora kaja mangkéné.' Ora antara soewé, poetjoeké oewit randoe kang diéjoebi ikoe bandjoer disamber ing gelap, sempalané nibani endasé si Kemis kongsi bendjoet,sarta ing nalika ikoe si Kemis kaget banget,malah-malah ora ngira jèn oerip.Bandjoer moelih ngleboes baé,olèh- olehané djagoeng ditinggal baé; déné satekané ing omahé, kongsi soewé ora bisa kekanḍan.Bareng bijoengé weroeh jèn anaké ora bisa kekanḍan, bandjoer nangis,déné tangga-tanggané ija akèh kang tindjo. Ing benginéikoe, akèh kang noenggoni si Kemis maoe, bareng ngarepaké tengah wengi,si Kemis bisa tjalatoe.Wong kang pada noenggoni, bandjoer atakon djalarané maoe;déné si Kemis ja anggantjaraké,sarta noedoehaké bendjoeté.Bapa -bijoengé noeli tjalatoe: 0, Enggèr, ija banget soekoerkoe ing Goesti Allah,déné kowé ora kasamber ing gelap, ija nrimaa,kowé tinakdir kang samono ikoe,sarta bésoek manèh kowé adja loemoeh paréntahing wongtoewa. Déné loengamoe maoe prasasat oela nantang geboeg; oewis katon jèn mendoengé anggameng, teka ndadak loenga menjang alas.'

KOEDI PATJOEL SINGA LANDEPA.

Ing kantor

kang lawas kang lan ana kang isih anjar antara ing kono Tjarik diangkat Tjarik Nalika jang Tjarik kantor kang awit lawas sidji kang katjoewan pikiré sidji kang aran Raden Ardjasoebrata Wadana dongkol ing koeta Ing wajah awèh Bapak ing wonten prijan-Tjarik kantor jèn kantor awit njoewoenaken ingkang " Bapakné lé

kowé betjik lajang Raden Ardjasoebrata bandjoer lajang lajang mratelakaké jen pitoeng Ananging lajang wong titi wekasan Raden Ardjasoebrata kaangkat Tjarik awit wong ngira jèn Radèn Ardjasoebrata mantjep Tjarik wong kang mawi isarat ?"Wangsoelané 0 mawi isarat lija tjipta koela inggih koedi patjoel singa "

MRANGKANI KOEDI.

Kliwon awit tjilik si jèn kawetoe sawijah lan kadoenoengan tioelika; kerep Enggèr tjandeten lan kang jèn

Ananging si Darpa

bisa marèni Bareng Kliwon si wéané loemintir marang si Ananging si Darpa Kliwon ija marèni lawas mati Darpa batoer sawidji si teka ing ndjaloek Wong kang djinaloekan lahir baé Prijaji brangasan teka kadjaba jèn wong bisa mrangkani koedi lah ikoe bisa "

BELO MILOE SETON.

si Karma wajahé tjilik aran si Kardja Karma ing koeta kang saka ing kono si Karma awèh weroeh marang tjalon wis kapasți jèn nontoni ing djandjiné kang tjilik kelajoe Nalika wong lan loro kang ija botjah kang ditontoni ikoe ing si Kardja ngerti bab ing kono botjah wadon kang

Bareng Kardja ndisiki ing omah ditakoni Nang Kardja tjalon bodjoné ?"Kardja Akoe weroeh ta tjalon kang Karma ikoe ?" tjalatoe Kardja keprijé ikoe, ikoe kaja wong nontoni kok weroeh kang ditontoni "

KEBO KABOTAN SOENGOE SOENGOE.

nagara anak lanang, kang toewa aran si ing kantor kang aran isih marang ing pamoelangan pinter awit ana ing pangkat Nalika wong jèn ing amasți botjah tjalon goeroe Ing kono botjah kang kang tinoeding para ija awit Mantri lja wis diwèhi weroeh ing bab paringé blandja lan si isih .kang kapisan adoh kapindo sanak jèn ora mangsa liboer Ing wajah prijaji. Nang kowé betjik moerid tjalon jèn kowé

toer lan pangkat kalawan masți si anak " Nalika ikoe si Goenasedira pamikirkoe ija

karsané ikoe harak pira kowé iki adja moenggoeha kirakoe ditari kaja kowé ikoe "

BÈBÈK MOENGSOEH MELIWIS.

Loerah, prakaran masți kalah prakarané ing Paréntah Loerah ija kalah Nalika Loerah ngira jèn Djaksané olèhé nibakaké wong kang Nalika pamikir arep kalakon Loerah maoe kanda kantja kantjané Loerah Loerah kang dikandani pada

Ikoe akoe ora rem- jèn kowé awit kapénak kowé menanga ija ora kapénak awit kowé bakal kaaranan wong Apa kowé moengsoeh ikoe prasasat meliwis ija jèn kowé " Ananging Loerah lajangé kondjoek ing prakarané dipriksa, wekasan Loerah maoe dimarèni dadi Loerah kantja kantjané Loerah kang bener, jèn bisaa menang Loerah Djaksa ikoe meliwis "

RAI GEDÈG.

Ingdésa ana wong sidji,salawasé ora taoe njamboet-gawé, moenggoeh kang dadi pangané, ija ikoe saben ngroengoe ana wong elèk-elèkan baji,oetawa doewé gawé lija-lijané,ora kena ora,dèwèké masti teka, moenggoeh tekané ikoe ora kalawan dioendang. Moelané saregep mangkono,awit jèn ana ing padjagongan,sawarnané panganan kang ana ing ngarepané digawani moelih, minangka dadi goena-kajané marang kang wadon. Malah-malah sarèhné wong maoe salawasé pakarjané kaja mangkono, sabandjoeré kaparaban kjai Raigeḍèg. Ewadéné ing sawidjinè dina, wong maoe mojoki marang tanggané,awit tanggané ana sidji kang kepatèn bapa, bareng dong mitoengdinaní, kjai Raigedeg maoe ora dioendang kondangan,awit kelalèn. Nalika samana banget pangarep-arepé kjai Raigeḍèg; bareng oewis tita ora ana kongkonan teka :ngoendang kondangan, dèwèké bandjoer loenga nanggoeh.Bareng ing omahé tanggané ikoe katon adem baé,kjai Raigedeg bandjoer takon marang kang doewé omah,, temboengé: „Pitoeng dinané bapakmoe harak dina iki ta!" Saoeré kang doewé omah : „Inggih, pak, ananging sampoen waoe." Kjai Raigedèg bandjoer moelih tanpa pamit sarta kedoemelan,oniné : „ Raigedèg temen, mitoeng dinani bapakné baé,kok ora koewat ngoendang wong."

WELAS TANPA ALIS.

(WELAS TEMAHAN LALIS).

Ana Mantri agi tetep,satekané ing panggonan doenoengé,mondok ing omahéTjarik,déné tekané ikoe,anak bodjoné ora dibojong

babar-pisan,awit saka kekoerangané, amarga demen ngabotohan. Malah kongsi lawas anak rabiné ora dibojongi. Déné salawasé mondok ikoe, kang ngrengga ing sadina-dinané ija kang doewé omah.Moenggoeh Tjarik kang dipondoki ikoe sanjatané ija kekoerangan, awit rajaté ora timbang lan blandjané. Mantri maoe salawasé dadi rajaté Tjarik,ora pisan éling ngoeloeri oeroen panempoer, djalaran blandjané tansah ana ing padolan. Kala mangsa ja sok oleh toerahan blandja, ananging keplaoer digawé ngroepakaké sandangan,awit jèn ora mangkonoa,bakal saroe dinelang, apa manèh ing dalem sasasi sapisan,amasți séba ing kaboepatèn, koempoelan prijaji akèh. Ing wajah soré embok Tjarik ngresoela,sarta atjalatoe marang kang lanang, temboengé: „O, Allah!kangmas,kados-poendi,déné Mas Mantri poenika,teka boten wonten palimirmanipoen sakedik-kedika dateng koela, jèn ta sampéjan tjekapa,koela inggih boten sélak lan boten nggrantes, sareng sampéjan pijambak kemlaratan,kado-spoendi.Saking panoewoenkoela ing sampéjan, anggènkoela njaosi dahar Mas Mantri poenika,badé koelakèn- deli." Saoeré kang lanang: „ Harak mesakaké." Bok Tjariksoe- mamboeng :„O!kangmas,welas tanpa alis, Tjarik amelasi Mantri."

MADOE BALOENG KEPÉSING. (MADOE BALOENG TANPA ISI) MADOE ANGIN. ·

Ing désa ana djedjaka loro, pada tangga,aran si Gațoel lan si Tlepong, ing wajah ésoek pada dolan-dolan menjang tegal. Déné satekané ing tegal kono,ora soewé ana manoek prendjak sidji moeni. Si Gatoel banget goegon-toehoné, atjalatoe : „ Oeniné prendjak ikoe, ngalamati begdja marang akoe, loepoet-loepoet- é ngalamati akoe bakal tampa doewit." Si Tlepong ija goegon-toehon,saoeré :,, Sabab déning apa si prendjak ikoe teka moeng ngalamati begdja marang kowé baé, apa ta sababé, jèn loewih asih marang kowé tinimbang marang akoe, moenggoeh pangirakoe, akoe oega ija dingalamati begdja,malah-malah ngalamati loewih begdja akoe tinimbang kowé. " Mangkono ikoe, bandjoer pada dija-dinija, soewé-soewé dadi kekerengan,karoné babak-boenjak bandjoer getihen. Anoeli paḍa moelih,satekané ing omahé déwé-déwé,tinakonan ing wongtoewané,sababé babak-boenjak sarta getihen.Djedjaka ikoe toetoer sanjatané.Wongtoewané djedjaka loro maoe,noeli pada ngoempoel, njatakaké apa toetoeré anaké maoe.Bareng ketemoe njata, bandjoer pada nrimané,awit botjah pada botjah,lan paḍa goegon-toehoné. Sawisé mangkono,noeli paḍa noetoeri marang anaké,oeniné. „ O,nang! kowé ikoe sanjatané

saking bodomoe, moeng madoe baloeng tanpa isi baé kok kola- boehi kongsi babak-boenjak sarta getihen, moenggoeh sanjatané manoek prendjak kang moeni maoe,ora ngalamati begdja marang kowé, nanging ngalamati endasmoe bakal getihen. " Wiwit nalika samana, djedjaka loro maoe,rada soeda goegon-toehoné.

ORA MAMBOE ÉNTONG IROES.

Ana botjah aran wis mati Patiné isih tji lik ing Galin- wis

ing sawidjiné akanți djedjaka sidji Ana ing

sidji teka awit wis dina Bareng matjan njander ketjanḍak djedjaka kanținé ketjandak ing Nalika ikoe ing kono lan si Wangsa Bareng wong matjan Wangsa Allah matjan keprijé ta " Si Troena njaoeriÉ ora awaké kari kari " Nalika loro

nekani

WEDOES DIOEMBAR ING PAKATJANGAN.

Gredjiné toewan Van den Hoed aran si Tairah,kaatoeraké ing Paréntah,kaoekoem sasasi, nggarap gawé peksa sarta dikoendjara,awit njolong sandangané njonjah Van den Hoed. Ananging sarèhné sanak-sadoeloeré si Tairah ikoe paḍa omah noenggal sakampoeng lan toewan Van den Hoed, dadi oelihé si Tairah saka ing pakoendjaran, ija marang kampoeng kono.

Bareng wis moelih, ora antara dina,si Tairah dadi batoeré toewan Van Stap. Déné toewan Van Stap ikoe soemoeroep, jèn si Tairah ikoe mentas dikoendjara,awit saka tjoelikané. Sarèhné Walanda loro maoe pada tangga tjedak, ing wajah soré toewan Van den Hoed teka ing omahé toewan Van Stap. Satekané ing kono,toewan Van den Hoed takon : Van Stap!apa njata si Tairah tilas gredjikoe,saiki dadi batoermoe?"Wangsoelané Van Stap: „ Ija,awit njonjahkoe boetoeh banget ”. Toewan Van den Hoed tjalatoe:Njonjahmoe konen ngati-ati, moenggoeh sababé ora soesah takpratélakaké,kowé rak wis weroeh déwé." Bareng ésoek si Tairah njolong doewité bandarané,kèhé satoes roepijah, roepa wang kertas rong lembar, bandjoer minggat; weroeh-weroeh jèn minggat sarta njolong doewit, bareng wis soré. Ora soewé toewan Van den Hoed ketemoe lan toewan Van Stap, tjalatoe mangkéné: „ Van Stap! kowé ikoe ngoembar wedoes ing pakatjangan. Wis weroeh jèn botjah tjlimoet doe- madakan koingoe, jèn kaja mangkono ikoe ta,ndadèkaké pi- toenamoe déwé."

KAKÉHAN GLOEDOEG KOERANG OEDAN.

Ing nagara ana toekang kajoe aran si Soema,wateké demen oemoek; loewih-loewih oemoeké jèn kaonggrong. Déné jèn teka ing omahé sanak kawanoehané, amasti natjad barangé kang doewé omah,sarta sagoeh nggawèkaké,oetawa awèh kang loewih betjik. Mangkono ikoe oewis kerep ana kang njatakaké, ing bab kasagoehané toekang kajoe maoe, nanging ora ana pisan kang dilaksanani. Ing sawidjiné dina,si Soema teka ing omahé mitrané, moenggoeh mitra kang ditekani ikoe,demen ngonggrong. Ora soewé kang doewé omah noedoehaké lemariné kang ana ing sentong rada roesak,sarta tjalatoe: „Kang Soema! lemantoen-koela niki, sanèsé kakang kang ndandosi,boten saged saé. " Toekang kajoe soemamboeng: „ O! di, tanpa damel jèn nikoe koeladandanana,awit kajoené empoen kropok. Déné jèn adi adjeng nganggé lemari,koela gadah satoeggil taksih saé,nika mawon dika-gawa mriki." Ananging kang doewé omah maoe, ija ora maèloe marang temboengé si Soema kang kaja mangkono ikoe,awit oewis semoeroep marang adaté. Ing dinané manèh si Soema teka ing omahé mitrané; moenggoeh mitra kang ditekani ikoe,demen melèhaké marang wong oemoek kang ora sembada. Ora soewé ana ing kono,si Soema

natjad waranané kang doewe omah, temboengé : Waranamoe ikoe

gawéané sapa,di, déné kok kasar temen. Akoe entas warana betjik kongkonana " Kang njaoeri La ija kang kaja kakéhan ga- " kang doewé ikoe si wekasan olèhé sok ikoe

DJARIT LOEWAS ING SAMPIRAN.

Ana djedjaka loro, pada anaking prijaji, sidji aran si Amad, sidjiné aran si Mahmoed. Si Amad wateké meneng, ngati-ati,

nastiti lan wekel si Mahmoed wateké njar Wiwit tjilik djedjaka bokaké ing Djawa loro bandjoer dilebokaké Walanda antara limang bandjoer awit lan kapinterané ing wong Djawa si Amad bandjoer nlatèni tanpa kendat njanḍak bandjoer in kantor ora wekel kaja si Amad Bareng antara taoen si Amad kaangkat Tjarikana ing si isih

Dèk samana wong ing kantor takon marang si Keprijé si Amad saiki Tjarik mangka kowé " É ta Tjarik nglakoni awit timbang lan si Amad koni Tjarik botjah pamikirkoe ing pamoelangan Walanda pirang ikoe Tjarik tjalatoené si ikoe ing kantor ing batin Let sawatara si Amad kaangkat Mantri bisa Wadana tjekel awit ing

sawidjiné bareng lan Amad kira njèket si Mahmoed teka ing Amad ing

ikoe Amad Wadana si takon mojoki kowé ikoe kok rada koeroe nglakokaké Wadana baé?" Amad genti atakon La kowé ikoe sabab apa kok loewih koeroe tinimbang" Si njaoeri „ Moelané loewih tinimbang kowé awit saka soesahkoe ikoe mlarata tjekela ija soesah ing pamikir ing iki djarit djarit ing "

MATANG TOENA NOEMBAK LOEPOET.

ija kaja ta jèn bakal ija jen bakal larang ija jèn ija katjang jèn betjik wong ija koelak

wekasan lawas saja kira ndoengkap windoe katjanḍak ing lara wadon ija bisa barang dirilakaké anaké nrima diopènana lan Si Jakoeb anjagoehi awit ija ikoe jèn toewa wong loewih pangadji kang likoer roepijah lijané roepa barang warna warna Nalika Jakoeb lakoe ati ija kaja pangoepadjiwané bapakné nalika isih watara rong windoe lawasé Jakoeb doewit kari awit apa kang ditjipta loepoet si Jakoeb olèhé mikir mikir

antara sawidjiné mitra ing takon kakang

kok Si Jakoeb inggih ta awit tampi tilaran jatra likoer roepijah saniki botenjatra awit tjipta lepat saprika- sapriki koela kemawon " Mitrané jèn inggih, jèn tijang mlarat takdir tinakdir mlarat inggih tijang tinakdir pawitan inggih njekapi toer "

MALIK KOELAMBI.

kawan sidji kinasihan awit pinter pinratjajané jèn dikongkon barang ing dikon si Sarma ala betjiking Ing wajah Walanda paréntah si dina kowé blandja awit arahen kongsi kawanen doewit blandja adja ko-epik epik jèn kowé djadjan iki lo doewit. Doewit " Si Sarma dikani Ing waktoe pikiran tjiptané iki wis lawas mangka lija jèn doewit blandja loewih betjik takgawa Coewit pawitan " Ing Sarma awit mikir tjipta ala Woesana kerinan Wekasan ing Ana pamikir tjiptané ing kantor awit mikir wekasan kerinan saiki akoe nemoni pamikir kaja

masti tekakoe kantor pani blandja bandjoer ing toer mikir wisa kelakon tjiptakoe ika loewih kadi iki soesahkoe njirnakaké tjipta ” Bareng blandja kantor, bandjoer ing kok kongsi Atoeré si Sarma mila koela awit kala wingi datengkoela ing kantor kori " ngira jèn kowé lawang ing kawanen "

BATJIN-BATJIN IWAK.

Ana wong kaja anak toewa kang Landoeng tinimbang si awit bekti ing wani toer wong kemlaratan banget awit awit jèn arep ngabotohan ing pawitan Saking pikiré bandjoer njolong Ing

jèn djarané blantik Si njeḍaki kang kang niki ?" Blantik kang Kang niki ki " Si takon pantjèn blantik ?" Wangsoelané tinakonan koela niki pantjèn blantik " Si Landoeng takon Koeda niki dika saking sinten sarta saksi dika nalika dika tampan tinampan niki kalih tijang kang " Blantik Koela saking kala dinten wingi saksi Loerah " Nalika ikoe si mikir mikir awit ing

awit wong kang kanggonan,bisa nerangaké lan akèh saksiné. Bareng pinikir bakal gawé soesahé déwé noeli moelih,satekané ing omah,toetoer marang bapakné, temboengé : „Bapak,kala waoe koela dateng peken, soemedja madosi koedakoela ingkang itjal poenika, sareng koela doemoegi ing peken, ing rikoe koeda waoe ketingal dipoen-sadé tijang, tijang waoe pantjèn blantik. Sareng koela-takèkaken, ketingkasanipoen koeda waoe ingkang njolong kakang Seboel,mila ladjeng koela kèndelaken kémawon, awit saoepami koela atoeraken ing paréntah,boten sandé kakang Seboel ingkang kaoekoem." Bapakné mangsoeli: „O,nggèr,Landoeng, moenggoeh pamikirkoe betjik atoerna ing paréntah, ija karebèn kakangmoe kaoekoem,awit jèn ora mangkono, ing tembé masți toeman." Si Landoeng njela: „ O, bapak-saking karsa, sapéjan sapisan poenika,koela badé nglanggar,awit batjin-batjin oelam,boten kelampahan menggah kaboetjala,éwadènten manawi ing tembé taksih poeroen makaten,koela inggih nḍèrèk saking karsasampéjan poenika."

KEGEDEN ENDAS KOERANG OETEK.

Ana prijaji ngoembara, diiring poenakawan sidji, bareng lakoené wis adoh,loemeboe ing omahé sawidjining Mantri, ananging kang doewé omah panoedjoe ora ana. Sarèhné prijaji ikoe soemedja nginep ing kono,dadi ngenteni. Ora soewé ana wong sidji teka, manganggo sarwa betjik,atoe- doeng boeloe-boeloe toer tjripon,tekenan,sadalan-dalan sarwi angobat-abitaké tekené. Déné kantongané klambi,kiwa tengen kebak daloewang lan potlod.Bareng ana ing kono, tanpa aroeh- aroeh marang prijaji maoe,malah koemingsoen ndeleng lajang sarwi tjloemak-tjloemik, apa manèh mada marang oekara lan pitemboengané lajang ikoe; ananging olèhé ngiling-ilingi,soekoné aksara ana nḍoewoer. Nalika ikoe oega prijaji maoe ngira, jèn wong ikoe kegedèn endas koerang oetek. Nalika samana kesaroe kang doewé omah teka,satekané ikoe énggal mbagèkaké marang prijaji maoe,déné wong kang koemingsoen bandjoer loenga.Prijaji takon marang kang doewé omah : „ Poenika waoe prijantoen poenapa,Mas bèi ?" Wangsoelané kang tinakonan : „ O, tijang poenika waoe dédé prijantoen, ananging abdi Walandi."Dajoh bareng ngroengoe mangkono, banget kagèt sarwi tjalatoe: 27É, é, koela goemoen sanget, jèn poenika waoe dédé prijantoen,malah-malah koela-wastani prijantoen Tjarik,awit kala waoe sadèrèngipoen sampéjan dateng, pijambakipoen ngiling-ilingi serat ingkang temoempang ing médja poenika,sarta tjloe-

mak tjloemik wonten nginggil " Kang tjalatoené Inggih awit tijang pantjèn kagengen kirang

BATANG LELAKOE

Ana wis loewih awit Nalika sawidjiné, wong isih wong wis bakal ,lan ing sakiwa kono kang pantjèn Woesana ing dina wong maoe kari saking weroeh takon takon ija wis dipikir réka amrih keklambèn takwa kaṭokan kiper djarit iket, tjiptané ija wis doewit kaja mangkéné ana gento pantjèn awakkoe " Bareng lakoené wong ing ing ing ing Bégal wong kang sidji tjelatoe É lah kaja mangkéné iki sijal" Wong awit jèn bakal.

BATANG OETJAP-OETJAP.

loro, kang aran,si, karoné pada loenga menjang pasantren.Moenggoeh dohé panggonan lakon Lakoené santri loro kambi kerisan ka-

Ana ing dalan santri maoe pada remboegan Jahja ing kang ija kowé koedoe

tjipta mati bareng lan manèh

kang singkik kowé tjeḍak lan ija adja kira kiranen let papat oetawa limang tjengkal manawa ana bégal ngrangsang kowé " Jahja İja prakara kowé " Bareng santri tekan ing sidji kambi ngeloes Bareng weroeh santri ngoentir toer kambi Hem koetjiwané toer miranti " Wekasan lakoené santri lastari ing pang- kang ngoentir lan anggațikaké

GOTONG MAJIT.

Ana anak kang wis ing kang isih djaka Ing sawidjiné djaka wis lawas ora ketemoe lan wajah pamit manawi koela idi toewi kakang ", 0 manawa wis tilika lan jèn kowé tilik ora Ananging nalika déwé tilik kakangné ngadjak djedjaka ing kono ija kang Bareng katon jèn mbok takon Kang tinakon ing wajah lan mBok warta njipta jèn masti tilik menjang Nalika mbok lakiné kambi ondok sarta pandjaloek lakiné Nanging ki alon majit botjah pitaja ko kon ija "

NGAOEB AWAR-AWAR.

Loerah dina prakara nalikané kang nggawani doewit dikon bakal koelambi Loerah ing sidji prijaji sidjiné toer mlarat Prakarané Loerah ing ing kang mlarat kang mlarat lan anak Loerah maoe jèn ora blandja blandja loewih kadi Woesana Loerah ing kang

dakwèhaké " Kang takon ngrika ?" " Kang inggih tijang awar awar inggih makaten "Kang lanang tjalatoe Ija kowé jèn kang soegih koeli dakprelokaké kang koeli koeli mlarat loewih dakprelokaké awit wong sok

ALING ALING GODONG WARINGIN

bijèn ing sawidjining wong sidji

warok kètjoe tjoelikané kongsi ing akèh Malah kang kalakoeané jèn katekan miris Anoedjoe sawidjiné kantja sawidjiné lija Ing

kètjoe lan roeket

kètjoe ja kang moeng ija kang nanging remoek Nalika kang kè- tjon timang djalébrah inten Bareng kawadanan ing Wadana wong lan kantjamoe pira ?" Atoeré Amatse-Koela tijang ing Karangpoh wasta koela " Wadana Iki timang ing lan kaprijé kowé wong ing Karangpoh ing sikilmoe Atoeré timang koela ambroek ing bawah koela matoer terang awit inggih tilem ing grija koela pijambak kètjoe koela kètjoe koela nglilir teka koela wonten ing ngriki sarta malih koela sakit " kètjoe ing akal Wadana banget njekel dipriksa Ora tjarik rah Tjarik Atoeré waringin ” inggih jèn makaten "

NGOEDANG SIJOENGÉ BATARA KALA

Ana singkèk tanpa Tekané ing kang wajah asar doewit tembaga Bareng kira kira lima singkèk kambi singkèk kantja ija ora awit Katemahan singkèk tekan ing an kang singkik wis Ing loro kaloeng singkèk singkèk ija jèn bandjoer mingkis koetjiré Akoe jèn

kowé arep mbégal akoe, nanging saka pamikirkoe ketanggoengan déné kantjamoe moeng loro,lah bok ana sapoeloeh mono manèh, ora-orané akoe atinggal plajoe,éwadéné jèn kowé arep tjoba-tjoba ngrasakaké songkolkoe, gembelmoe énggal pada tamakna ing akoe. " Bégal bareng ngroengoe oedjar mangkono ikoe, bandjoer pada gegantjangan loenga,lakoené reboet disik. Bégal maoe bareng wis adoh, bandjoer pada manḍeg,ana ing kono pada toetoeh-tinoetoeh, kang sidji moeni mangkéné : „ Kowé,di, kang marakaké gagaliki maoe, moeng anaTjina ngoedang sijoengé Bațara Kala mangkono baé,kok teka mbroeboed, akoe kongsi kagèt,dadi akoe déwé miloe loenga. " Sidjinésoe- mamboeng: „O, wakné, sapa wongé kang ora miris ngroengoe soembar kaja mangkana."

KEROEBOEHAN GOENOENG.

Ana botjah si,

ing Botjah wekel tilik dina lebar ing malem wis bali koeta Ing sawidji dina mati lanang sidji ikoe wong wadon growah pikiré Nalika tilik awit wis

wis lawas tilik marang kirim weroeh jèn pamané mati sarta tilik tilik

Bareng diwatja diwatja awèh kang mBokné kirimané si Djasma lan ing saiki ing, lan tilik tilik kana Kang Jèn makaten prajoginé kémawon toewi lajad toewi

NGIDAK SOEPATA.

Anadjedjagongan lan aran si Kentoes si Kentoes takon Bapak, ingkang gegrija ing kok malarat lami warisan tetilaraning warni-warni lan jatra sakeți jatra kadamel pawitan malah jèn kaleresan anak " Enggèr prakara miskin ing karsané Allah Ananging mlaraté soedagar ing awit ngidak Dèk bijèn maleri • saiki wewaler pisan mangka wong walering bapa ija betjik Kadjaba nalikané isih isih rosa lan anak Nalika ikoe kongsi kelakon Jèn kongsi ing ija Ananging bali ing kéné kongsi saiki "

ANGGENTÈNI WATANG POETOENG.

Kjai Dipadarma Loerah désa, ingatasé Loerah :soegihé loewih-loewih, doewé anak lanang sidji aran si Katjoeng:ndoegal banget, djalaran wong toewané banget pangoegoengé.Moenggoeh koeli ing désa kono,ora ana kang demen marang si Katjoeng. Ora antara taoen kjai Dipadarma toemeka ing pati,déné sapatiné ikoe, prijaji kang ngoewasani,mriksa pilihané ing désa maoe. Nalika samana noeli ing désa kono,ora ana kang milih si Katjoeng, ananging paḍa milih si Parta, kebajan ing désa kono oega. Sarèhné saka pranatané Kandjeng Goepermèn, wong kang kena kadadèkaké Loerah désa,koedoe wong kang kapilih koeli ing désa kono,dadi si Katjoeng maoe masti ora bisa nggentèni bapakné,déné si Parta,ora kena koedoe kadadèkaké Loerah ing désa kono.

Si Parta maoe anak-toeroené wong goegon-toehon,dèwèké ija isih ngimanaké marang pitoetoeré bapakné:ing bab goegon-toehon. Nalika arep kadadèkaké Loerah, banget akipa-kipa,atoeré marang prijaji kang mriksa : „ Kawoela moendjoek ingarsa-dalem bandara, inggih oegi abdi-dalem kantja-kawoela sami milih dateng adalem, anamoeng kawoela sanget mopo, menggah nglampahana dados Loerah ing doesoen ngrikoe." Prijajindangoe: „ Parta,sabab déning apa kowé ora gelem dadi Loerah ana ing désa kono?" Atoeré si Parta :,, Mila adalem mopo,awit saking welingipoen abdi-dalem poen bapa nalika teksih gesang,boten ngidini menggah anak-poetoenipoen nglampahana nggentosi watang poetoeng." Prakara ikoe kondjoek ingarsané Résiḍèn. Résiḍèn oega kèwoehan banget nggalih. Si Parta noeli katimbalan ingarsané Résidèn. Bareng si Parta séba,Résidèn ndangoe: „ Parta, ja géné,kowé ora gelem nggentèni watang poetoeng, jèn kowé nglakoni,bakal kaprijé ta kang tinemoe?" Atoeré si Parta : „ Adalem boten saged ngoendjoeki katingkasan,bandara,boten amoeng adalem adjrih menggah ngelirna dateng welingipoen abdi-dalem poen bapa. ” Sarèhné éwoeh pinoetoesan,Résidèn dawoeh soepaja désa maoe kapriksaa pilihan manèh.

KEBO MOETOENG PASANGAN.

loewih loewih awit kaja

Bareng warna warna diparingi lajang watjan diparingi diparingi diparingi lading

prijaji koemisi takon teka pikantoek koela " Goeroe mangsoeli Éjèn kowé

jèn kowé kepéngin ija marènana ing kowé " Wiwit jèn ing kantja-

ing pamoelangan

ing ikoe tanpa lowong kapinterané ija Wekasan wong pinter Ija ikoe piwoelang kang: „Sing tinemenan "

KAJA KÉRÉ MOENGGAH ING BALÉ.

Wiradarsa Wirapadma Kjai Wiradarsa Kebajan ing pikiré Wirapadma ing kantor lawas Tjarik ing kantor Bareng Tjarik lawas Mantri kopi ora awit ingatasé Tjarik kantor Mantri kopi djané Moenggoeh Wirapadma Assistèn Wadana Adjoeng Djaksa panariné wong kerep ing tjiptané Ing sawidjiné Tjarik ditimbali lan nari diangkat Mantri awit lan Boepatiné Tjarik kantor Mantri

lan toer majar Ananging si Wirapadma tansah isih Sawisé Boepati ngandika Tjarik moenggoeh karsané toewan betjik lakonana awit saka paningbangkoe kowé Mantri rak kaja ing " ikoe si Wirapadma wekasan nglakoni

NGGEDÈKAKÉ ATINÉ TENGOE.

Ana prijaji njaré ing Wadana Wadana Assistèn Wadana Mantri Loerah prijaji

dikarsakaké ngladèni kasoekan, ija ikoe Wadana sidji,Assistèn-Wadana sidji,Loerah désa sidji, ganep papat lan pandjenengané. Sasoewéné kasoekan ikoe,Loerah désa sidji maoe pinaksa loenggoeh djadjar nggedangkrang ana ing koersi. Nalika samana, para Loerah kang séba pada goemoen,déné isih ana Assistèn-Wadana lan Mantri teka ndadak Loerah désa dikarsakaké ngladèni kasoekan, loenggoeh nggeḍangkrang.Moenggoeh Assistèn-Wadana kang ora miloe kasoekan maoe,kebatinan moering-moering,sabab mèri Loerah kang nggeḍangkrang maoe, tjalatoe marang Mantri tjeḍaké loenggoeh, temboengé: „ Dèk Mantri,salaminé nembé poenika,koela soemerep prijantoen ageng ngagengaké manahé tengoe." Mantri mangsoeli: „Inggih soekoer, kangmas,malah sampoen boten kétjalan jatra.” Assistèn-Wadana, tjalatoe manèh : „Inggih teka leres,dèk, ananging pantesipoen katingalan harak langkoeng prajogi koela oetawi aḍèk,kakarsakna ngladosi, tinimbang lan Loerah doesoen;éwadènten jèn boten wonten Assistèn-Wadana oetawi Mantri ingkang ngadep, inggih sakarsanipoen. ”

ANGON OELAT NGOEMBAR TANGAN.

Ana randa aran mBok Kerta,doewé anak lanang sidji aran si Toepin. mBok Kerta maoe gawéné dodolan ana ing pakeplékan; déné si Toepin ikoe awit tjiliksabané ija ana ing pakeplékan kono. Lawas-lawas si Toepin pinter lan demen keplèk,malah-malah saking demené,doewit pawitané bijoengé entèk ditjolongi, digawé keplék.Bareng bijoengé wis ora doewé pangadji saigar-igara,si Toepin toekoel pikiré ala, ija ikoe ngoetil. Wiwit nalika samana si Toepin sabané ing pasar,sakiwa-tengené ing kono. Sarèhné pangoetilé kerep kolèhan,dadi toeman sarta misoewoer, jèn si Toepin gawéné ngoetil. Ing sawidjiné dina, pangoetilé si Toepin konangan, bandjoer ditjekel,sinaosaké ing paréntah,noeli kaoekoem, nggarap gawé peksa sarta kakoendjara.Ananging sanadjana kaoekoem mangkono, tjiptané si Toepin ora soemedja ngoendoeri,awit ingatasé njenjclong,ikoe kang dianggep majar déwé. Bareng olèhé nglakoni paoekoeman wis poenḍat,si Toepin bandjoer kaoelihaké,sarta dipasrahaké marang loerahé. Satekané ikoe,loerahé mitoetoeri mangkéné : „Toepin, moenggoeh pitoetoerkoe marang kowé, betjik marènana olèhmoe sok angon oelat ngoembar tangan, samangsa kowé ora marèni,akoe ora gelem kanggonan kowé." Si Toepin mangsoeli: „ O, Masloerah,koela sampoen tobat,boten pisan-pisan badé nglampahana angèn oelat ngoembar tangan malih. ”

OESOENG-OESOENG LOEMBOENG.

Kjai Kasanbenawi soedagar soegih,omah ing nagara, doewé batoer lanang sidji aran si Wagija,awit saka temené, dipratjaja banget déning Kjai Kasanbenawi.Kjai soedagar maoe akèh po- tangé marang para Loerah-désa. Ing sawidjiné dina,si Wagija dikongkon nagihi marang désa, loengané kongsi nginep pendak dina, nanging ora ana Loerah sidji-sidjia kang ketemoe,awit para Loerah kang ditagih, agi paḍa toegoer gawé pasanggrahan ana ing goenoeng,awit saka karsané nagara. Sarèhné adoh,oelihé Loerah-Loerah maoe ,jèn wis rampoeng babar-pisan. Bareng si Wagija teka ing omahé, kjai soedagar énggal takon, temboengé : „ Wagija! déné kok kongsi lawas, kaprijé wartané.' Wagija_mangsoeli: „ O !lampah-koela boten pikantoek damel, awit para Loerah ing ngrika, saweg sami oesoeng-oesoeng loemboeng dateng paredèn,dados boten wonten Loerah satoenggil-toenggila ingkang pinanggih."

KOETOEK MARANI SOENDOEK.

Ing désa ana djaka sidji,aran si Karna, goelang-goelangané mitenah ing lijan.Mangkono ikoe katemahan.Bareng toewa si Karna gawéné dodok atjoeng-atjoeng lan lija-lijané kang pantjèn agawé soesahing wong. Sarèhné pagawéjané ora ana manèh,kadjaba moeng gawé ala lan roesaking tangga,dadi tangga-tanggané wedi kamoran geting. Bareng si Karna maoe satengah toewa,ana wong mantja sidji, omah-omah ing désa kono. Nalika samana, wong ing désa kono akèh kang doewé pandjaloek marang wong anjar ikoe, soepaja si Karna maoe loenga saka ing désa kono.Wong tetekan ija njagoehi. Ora antara lawas, noedjoe mangsa peteng, ing wajah soré dioendang wong tetekan maoe,tekané si Karna doeloeng sirep botjah.Bareng wis wengi sarta wis toetoeg olèhé omong, si Karna pamit moelih,sarèhné peteng,lakoené nganggo obor.Bareng si Karna toetoeg ing latar, kang doewé omah énggal njikep marang si Karna,sarta bandjoer dibanda. Sawisé mangkono wong maoe bandjoer ngoendangi tangga-tanggané kang tjeḍak.Bareng wis pada teka, bandjoer dikon njekeli bandan maoe,sarta ngremboegi mangkéné: „ Ki sanak,koela soemedja noeroeti pikadjeng- ané ki sanak,saniki grija pawon-koela badé koela-besmi. Déné

mangké jèn empoen,koela nggaḍahi atoer dateng paréntah, jèn si Karna niki kang mbesmi, moenggoeh njinané latoe obor nikoe kang dianggé mbesmi;déné ndika sami naksènana, jèn si Karna nikoe kang mbesmi." Tanggané paḍa njagoehi kambi boengah-boengah, temboengé: Remboegéki sanak makaten nikoe,koela sami njoewawèni sarta bingah,awit empoen limrahé tijang kang pidjer damel soesahing tijang, kénging kaoepamèkaken koetoek marani soendoek." Bareng wis kelakon,si Karna bandjoer katjaosaké ing paréntah; déné nalika dipriksa ing paréntah,si Karna moekir, ananging moekiré tanpa gawé,awit ana njinané lan kasaksèn ing akèh. Wekasan dioekoem boewang limang taoen, bandjoer mati ana ing mboewangan;dadi wiwit samana ing désa kono redja sabandjoeré.

NGGOEGAT KAJOE AKING.