Baca PDF (OCR): Serat Pocapan Ringgit Tiyang Lampahan Mintaraga (buku II)

419 halaman · 2 halaman diproses dengan OCR · 34.1 detik

Versi OCR mungkin terdapat kesalahan eja, ketik, tata letak, atau hal terkait tipografi. Untuk ketepatan hasil, silakan merujuk pada dokumen asli.

Daftar isi
  1. Soedarsono SERAT POCAPAN RINGGIT TIYANG LAMPAHAN MINTARAGA (BUKU II)
  2. SERAT POCAPAN RINGGIT TIYANG LAMPAHAN MINTARAGA (Buku II)
  3. DAFTAR lSI Buku II
  4. GANGSA GESANG. REP.
  5. 3
  6. - Timbalan dalem kakarsakaken
  7. GANGSA GESANG, SUWUK. LAGON. KAWIN.
  8. KANDHA.
  9. GANGSA GESANG , SUWUK
  10. Dwarawati
  11. 13 Udawa
  12. LAGON JUGAG.
  13. KANDHA ,
  14. 14Dwarawati
  15. - Nggeh sendika.
  16. 22 Dwarawati
  17. Jembawati
  18. Jembawati
  19. Druwajaya
  20. Sencaki
  21. Dewan taka
  22. Dewan taka
  23. 42 - Dewantaka iya.
  24. Mamangdana
  25. Citragana
  26. KANDHA.
  27. 59KANDHA.
  28. Amonggarba
  29. Winatakwaca
  30. Patih Ngampah
  31. Raja ngajeng sareng
  32. Wir;atakwaca
  33. Raja wingking kalih sareng
  34. Winatakwaca
  35. Pat ih j€mgk€mg
  36. Bomakendra
  37. Winatakwaca
  38. Mamangdana
  39. - Kangjeng Dewaji inggih .
  40. KANDHA.
  41. 110 Kagendrasura
  42. Punggawa sareng
  43. Bomakendra
  44. Semar
  45. / LAJENG NEDHA GENDHING DHENOK SARU UTAWI SANESIPUN.
  46. POCAPAN BANYOLAN SAWETAWIS .
  47. MAJENG URA-URA . DHAWAH GENDHING UTAWI I
  48. SANESIPUN . MAWI BANYOLAN SAWETAWIS .
  49. Petruk
  50. LAGON TLUTUR JUGAG
  51. Togog
  52. Nurada
  53. Brama
  54. Guru
  55. Nurada
  56. KANDHA. GANG SA AYAK -AYAKAN TLUTUR. 168SUPRABA KESAH, KEPETHUK DRESANALA, WILUTAMA, GANGSA REP.
  57. GANGSA GESANG . REP.
  58. Wanuhara
  59. GANGSA GESANG, SUWUK.
  60. Wanuhara
  61. Kalih sareng
  62. Palupi
  63. Sumarsih
  64. Tiga sareng
  65. Sekawan sareng
  66. Palupi
  67. Wanuhara
  68. GANGSA GESANG. SUWUK.
  69. WANGSUL MALANG MAJENG NGIDUL
  70. Supraba
  71. GANGSA PLAJARAN . WIDADARI MABUR SEDAYA .
  72. 196Mamangmurka
  73. GANGSA PLAJARAN. 197 NGRISAK KEBON. REP.
  74. 211
  75. GANGSA GESANG , REP. KANDHA
  76. GANGSA GESANG. SUWUK, ADA-ADA.
  77. KANDHA.
  78. 214 - Kilatawarna .
  79. KANDHA.
  80. KAWIN. GANGSA PLAJARAN, SUWUK. ADA-ADA.
  81. KANDHA.
  82. Semar
  83. Mintaraga
  84. KANDHA.
  85. GANGSA PLAJARAN. REP .
  86. 230
  87. Ke rtiraga
  88. Abiyasa
  89. Sareng - Kula kakang .
  90. KANDHA.
  91. GANGSA SUWUK, ADA-ADA
  92. Kala Pendonong
  93. Sadaya sareng
  94. KANDHA.
  95. 241 Angkawijaya
  96. KANDHA.
  97. Angkawijaya .
  98. KANDHA ,
  99. 245 - Aku putra Madukara aran Raden Angkawijaya .
  100. - lya. La kowe buta sapa jenengmu.
  101. 248 Iya mayo .
  102. GANGSA PLAJARAN, SUWUK, ADA-ADA
  103. GANG SA PLAJARAN. SUWUK, ADA -ADA.
  104. Gathutkaca
  105. Dwarawati
  106. Dwarawati
  107. Werkudara
  108. Werkudara
  109. 270
  110. 272
  111. Baugota
  112. Baugati
  113. 274- Embuh ora idhep . oleh ora oleh arep mbacut lakuku .
  114. GANGSA PLAJARAN . SUWUK ADA-ADA
  115. KANDHA ,
  116. GANG SA PLAJARAN . SUWUK ADA - ADA
  117. Matenggasura
  118. Sencaka
  119. KANDHA.
  120. Semitra
  121. KANDHA,
  122. 285 Antasena
  123. 286 - Apa .
  124. Nagasura
  125. Antareja
  126. KANDHA
  127. KANDHA.
  128. (163)
  129. 289KANDHA.
  130. GANGSA PLAJARAN. REP, KANDHA.
  131. KANDHA , GANGSA GESANG . REP.
  132. KANDHA.
  133. Gathutkaca
  134. KANDHA,
  135. 293 Jayapurusa
  136. Candrageni
  137. Jayapurusa
  138. Candrageni
  139. 30(-, - Punapa dene kita kakang Bathara Raswarodra .
  140. Raswarodra
  141. Gatiwicara
  142. - Apa mangkana Gatiwicara .
  143. GANG SA PLAJARAN . SUWUK ADA -ADA.
  144. GANGSA PLAJARAN . REP .
  145. KANDHA.
  146. KANDHA .
  147. KANDHA.
  148. KANDHA ,
  149. Sambu
  150. GANGSA PLAJARAN . REP.
  151. KANDHA.
  152. (188)
  153. KANDHA.
  154. KANDHA .
  155. Raswarodra
  156. GANGSA PLAJARAN. REP.
  157. KANDHA.
  158. 329KANDHA ,
  159. KANDHA ,
  160. KANDHA.
  161. 340KANDHA .
  162. Brama
  163. 341 Sambu
  164. Bayu
  165. JEJER 4 DINTEN
  166. Dewantaka
  167. Dewamadhendha
  168. Kalih sareng
  169. Citragana
  170. Endra
  171. KANDHA.
  172. KANDHA.
  173. Dewan taka
  174. Kalih sareng
  175. Dewamadhendha
  176. Raja ngajeng kalih sareng
  177. Raja wingking
  178. Patih
  179. Raja ngajeng
  180. - Kula nuwun inggih.
  181. Kalajumbla
  182. KANDHA.
  183. Hardayeksa
  184. Winatakwaca
  185. Raja kalih sareng
  186. Winatakwaca
  187. Wiradha
  188. KAWIN.
  189. Patih
  190. Patih
  191. Wiradha
  192. Wisahandaka
  193. Wisamuka
  194. Wisamuka
  195. Wisawastra
  196. Sedaya sareng - Kula kaka Lurah .
  197. Nurada
  198. Brama
  199. KANDHA.
  200. Gitawecana
  201. Raswarodra
  202. KANDHA
  203. Yamadipati
  204. MAJENG .
  205. PLAJARAN. PRANG MALIH,
  206. Togog
  207. KANDHA.
  208. Mintaraga
  209. Sumarsanawati
  210. Kalih sareng - Ulun inggih .
  211. Sumarsanawati
  212. Katandhan
  213. Bagong
  214. Petruk
  215. Mintaraga
  216. KANDHA.
  217. Jathagumbala
  218. Dwarawati
  219. MAW! BANYOLAN SAWATAWIS.
  220. Werkudara
  221. MAW! BANYOLAN .
  222. Ngamarta
  223. MAW! BANYOLAN SAWETAWIS .
  224. Petruk
  225. - Apa mengkono Petruk.
  226. Bagong sambet
  227. Werkudara
  228. Bagong
  229. Dwarawati
  230. Ngamarta
  231. - Adhi Guru enggeh.
  232. KANDHA.
  233. Nurada
  234. Guru
  235. Nurada
  236. Kresna
  237. Ngamarta
  238. Kresna
  239. Werkudara
  240. -Yoga kekasih Permadi iya.
  241. Kalih sareng
  242. ... Endra
  243. Nurada
  244. Tiga sareng
  245. Mintaraga
  246. KAWIN. SEKAR MEGATRUH.
  247. Dewantaka
  248. Patih
  249. Dewamadhendha
  250. Semar
  251. KANDHA.
  252. Warsasini
  253. KANDHA.
  254. Prabasini
  255. Winatakwaca
  256. - Kaka Prabu inggih.
  257. Keparakan
  258. Keparakan
  259. Patih
  260. Wiradha
  261. Patih
  262. Wisagunjara
  263. Bomakendra
  264. Wisamuka
  265. Ngamarta
  266. , Endra
  267. Werkudara
  268. Endra
  269. Mintaraga
  270. KANDHA,
  271. Dewantaka
  272. KANDHA ,
  273. Antasena
  274. PLAJARAN. SUWUK.
  275. PLAJARAN . SUWUK. ADA-ADA.
  276. Komajaya
  277. PLAJARAN. SUWUK. ADA- ADA.
  278. PLAJARAN. SUWUK ADA-ADA.
  279. KANDHA,
  280. PLAJARAN. SUWUK.
  281. Werkudara
  282. Endra
  283. Dwarawati
  284. Endra
  285. Mintaraga
  286. Nurada
  287. KANDHA.
  288. Nurada
  289. Endra
  290. Nurada
  291. Endra
  292. Dwarawati
  293. Semar
  294. Mintaraga
  295. KANDHA.
  296. KANDHA ,
  297. Mintaraga
  298. Mintaraga
  299. Supr'lba
  300. Wisagunjara
  301. GANGSA PLAJARAN,
  302. Werkudara
  303. PLAJARAN, REP,
  304. PLAJARAN . SUWUK. ADA - ADA.
  305. KANDHA.
  306. KANDHA,
  307. KANDHA.
  308. Gathutkaca
  309. PLAJARAN . SUWUK. ADA - ADA.
  310. KANDHA.
  311. KANDHA ,
  312. KANDHA.
  313. PLAJARAN . SUWUK.
  314. Gathutkaca
  315. KANDHA.
  316. Brcima
  317. Bomakendra
  318. KANDHA.
  319. Sekawan sareng

Soedarsono SERAT POCAPAN RINGGIT TIYANG LAMPAHAN MINTARAGA (BUKU II)

orat an

DEPARTEMEN PENDIDIKAN DANKEBUDAYAAN

SERAT POCAPAN RINGGIT TIYANG LAMPAHAN MINTARAGA (Buku II)

SERAT POCAPAN RINGGIT TIYANG LAMPAHAN MINTARAGA (Buku II)

Oleh : Soedarsono

PROYEK PENELITIAN DAN PENGKAJIAN KEBUDAYAAN NUSANTARA (JAVANOLOGI) DIREKTORAT JENDERAL KEBUDAYAAN DEPARTEMEN PENDIDIKAN DAN KEBUDAYAAN YOGYAKARTA, 1986

DAFTAR lSI Buku II

I. Kagungan -Datem Serat Pocapan Ringgit Tiyang Lampahan Mintaraga , Butut 1 Dinten _ . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1 II. Kagungan-Datem Serat Pocapan Ringgit Tiyang Lampahan Bomatara, Butut Tiga Dumugi Kawan Dinten . . . . . . . . . . . . . 207

I. KAGUNGAN-DALEM SERAT POCAPAN RINGGIT TIYANG LAMPAHAN MINTARAGA, BUTUL 1 DINTEN (5- 11- 1867 A.J; 17- 1- 1937 A.D.) (Kraton Yogyakarta MS W.D.4)

I. KAGUNGAN-DALEM SERAT POCAPAN RINGGIT TIYANG LAMPAHAN MINTARAGA, BUTUL 1 DINTEN (5- 11- 1867 A.J; 17- 1- 1937 A.D.) (Kraton Yogyakarta MS W.D.4)

lPENDANGON

ATURAN

JEJER DWARAWATI. GANGSA AYAK-AYAKAN . REP. KANDHA . GANGSA GESANG . REP.

( 1) Gandhanggandhang - Eh. eh. bocah ing Dwarawati. Kanca nyutra - Kula. kula, kula .

- Ndhodhok ya ndhodhok. Kangjeng Dewaji miyos siniwaka. - Sendika.

- Gledhegan lor wetan lawange inebna. - Sendika.

- Jaganegara apa wis caos. - Sampun .

- Ancak abing sujim kayu areng apa wis caos. - Caos .

- Gabah pananing berkutut apa wis caos. - Caos.

2 -- Walang pakaning gemak apa wis caos . - Caos .

- Brondong pakaning iwak apa wis caos . - Caos.

- Kangkung pakaning grameh apa

wis caos .

- Caos.

- Sega golong pecel pitik

jangan menir pakanku dhewe

apa wis caos .

- Sampun

- Kebat ladekna .

- Sendika .

GANGSA GESANG. REP.

KANDHA.

(2)

Dwarawati

Udawa

- Udawa.

- Kurnoknon .

- Sira majua sakancanira

Dwarawati kabeh .

- Inggih dhateng se ndika .

- Apa dene sira kulup Sencaka.

adhi Riya Sencaki.

3

Kalih sareng

- Kurnoknon .

- Sira majua.

- Inggih dhateng sendika.

Udawa

- Hi hi. kanca Dwarawati .

Punggawa sareng

- Kula kula kula .

- Timbalan dalem kakarsakaken

majeng sedaya.

- Nggeh sendika.

GANGSA GESANG, SUWUK. LAGON. KAWIN.

(3)

Dwarawati

- Udawa .

Udawa

- Kurnoknon .

- Aja dadi marase atinira . sira ing sun timbali ana ngarsaningsun .

- La iku apa muiane Udawa. dene sira ana ing jaba. hang et kuwatire atinira . av .. •usa na an <J ing nga rsaning - sun. o ra duwe ati ingkang kumar asa n.

- Kurnoknon non Kangjeng Dewaji . Sareng kula tampi dhawuh timbal · an dalem kados aningali cleret . boten priksa sangkanipun gelap. ka - dos tinebak ing sima lepat. wonten ing jawi. sanget kuwat osipun ma - nah kula. sareng wont e n ing ngar - sa -dal em. boten gadh ah manah ingkang kumarasan Kurnokn on

- Apa mengkono Udawa .

- Eh em. munduran kaya wo ng ad edosan . aturira ana ing ngarsaningsun , iya uwis ingsun trima , olehira njun - jung njunjung kepraboning - sun . muiane sira ingsun tim-

- Kurnoknon , non Kangj e ng Dewa - ji, mila sapunika , kula upameka - ken , abdi-dalem alit. ingkang sami kapatrapan adedosan , dosa sakit sayogi Kangjeng Dewaji ingkang nyakitana , dosa pejah , sayogi Kangj e ng Dewaji ingkang amejah - ana, ewa semanten yen Kangjeng Dewaji. kersa mundhut pejah gesangipun abdi -dalem pun Udawa . boten enjing siyang pantara dalu . sampun kumurep wonten nga - byantara -dalem. kurnoknon .

- Kurnoknon Kangjeng Dewaji ing - gih .

bali. aja sira nyana . yen bakal tampa dadar peleler ing - sun . dodot kang pera sigine. 6 sabuk kang dawa ubete . lirna tumbak keris kang pra - yoga anggone. kaya ora pisan -pisan. adoh lintang luku sawat abalang kayu .

- Apa mengkono Udawa .

- Udawa.

- Kurnoknon , non Kangjeng Dewaji. sajrahing angin-angin , sagluguting kolang kaling , juwawut pinara sake thi. sapu cuking amb etan . tilerna saliyepan , kados bot en supena yen ngadhang-adhanga kucah -da - lem. boten lintang amung nye nyadhong sakersa-dalem . kurnoknon.

- Muiane sira ingsun timbali. kancanira ing Dwarawati akeh , kang nom sira ya ana . kang tuwa sira ya ana . sapa prayogane , ingkang baba da na ateningsun kang a rung - 7 kut. angajuma atening sun kang aruwet. amadhangna ateningsun kang apet eng. kejaba amung sira.

- Kurnoknon . Kangj e ng Dewaji ing - gih.

- Kurnoknon .

- Udawa iya .

- Manapa mekaten Kangjeng De waji.

- Non Kangjeng Dewaji. suka kajo· rowa talingan kula . sa king dereng cekapipun abdi -dalem pun Udawa. boten saged an amp eni ingk ang dad os lelungid-da lem. kurn o knon

- Apa mengkono Udawa

- Kangjeng Dewaji inggih .

- Udawa

- Kurnoknon.

- Muiane sira ingsun timbali . kaya kepriye kancanira ing Dwarawati. olehe padha anggoleki. samurcane kaipe

8 Madukara. apa ya ketemu. apa ya oraa.

- Non Kangjeng Dewaji. Kangjeng Dewaji andangu. kanca kula ing Dwarawati. sampun kula sebar se - daya. angg(mipun ngupadosi sa - murcanipun rayi-dalem Raden Ja - naka , boten saged kepanggih. klampahan dipun -padosi. njajah desa milang kori, njala paningal. ngebo lelaku. jurang lebet dipun - dhaki . redi inggil dipun inggahi. wana peteng dipun-sasak, guwa samun dipun lebeti. meksa boten saged kepanggih. rayi-dalem Ra - den Janaka. kurnoknon .

- Apa mengkono Udawa .

KANDHA.

LAGON JUGAG .

(4)

9 - Eh em. kadange pun kakang kaipe, kaipe, baya menyang ngendi parane . dene digoleki nganti njajah desa milang kori. njala peningal. ngebo lelaku, ora bisa ketemu. apa ya uwisa sirna seka marca · pada. kaipe. kaipe. Udawa .

Kangjeng Dewaji inggih.

- Kurnoknon .

- Yen kaya mengkono Udav.•a .

ingsun bakal utusan men eh. anggoleki kaipe Madukara . sapa prayogane kang ingsun utus .

- Menapa mekaten Kangj e ng Dewaji.

- Udawa iya.

-Non Kangjeng Dewaji . abdi -dalem ing Dwarawati kathah ingkang nem inggih wont en ingkang sepuh inggih wonten , senadyan abdi -da - lem pun Udawa piyambak , mana - wi badhe kautus ngupadosi rayidalem Raden •Janaka . inggih dha - teng sendika .

- Apa mengkono Udawa .

- Kangjeng Dewaji inggih_

- lya Udawa , yen ingsun anglakonana wong kang kaya sira , dadi kerowanen ngarep , kasepen buri.

- Menapa mekaten Kangjeng De waji.

- Udawa iya.

KANDHA.

GONGSA PLAJARAN , REP.

(5)

Gandhang -gandhang

- Eh. eh bocah ing Dwarawati .

Kanca Nyutra - Kula kula kula .

- Apa kang dadi gegering jaba , apa ana gajah medhot seka wantilan .

- Boten .

- Apa ana macan ucul seka krangkeng .

- La apa kang dadi gegering jaba.

- Boten .

- Sapa kang dadi tamu -dalem , seka ngendi pinangkane. lan sapa jenenge.

- Yen kaya mengkono. an dh eg na ingjaba,dadi atur.

- lngkang dados gegenpun jawi, Kangjeng Dewaji ketamuan .

- Wondene ingkang dados tamu dalem , utusan saking nagari Ngamarta. wasta Rad en Gathutkaca.

GANGSA GESANG , SUWUK

- Nggeh sendika.

(6)

Udawa

Dwarawati

- Apa mengkono Udawa.

- Non Kangjeng Dewaji, kul a nyaosi priksa, dhumateng Kangjeng Dewaji , yen sapunikanipun. Kang - jeng Dewaji ketamuan _

La sapa kang dadi dhayoh ingsun . seka ng endi pinang - kan e. lan sapa jenenge .

- Kangj e ng Dewaji inggih.

- Kurnoknon Kangjeng Dewaji. wondene ingkang dados tamu-da - lem, utusan saking nagari Nga - marta , dene ingkang dipun-utus. putra-dalem piyambak, Raden Ga - thutkaca.

- Apa mengkono Udawa .

- Kangjeng Dewaji inggih.

- Yen kaya mengkono Udawa .

aja kasuwen ana ing jaba .

inggal sira timbalana .

- Menapa mekaten Kangj e ng Dewaji.

- Udawa iya.

- lnggih dhateng sendika .

13 Udawa

- Hi, hi. kanca Dwarawati. Kalih sareng - Kula kula .

- Timbalan -dalem ndikakaken nimbali Raden Gathutkaca. - Nggeh sendika.

LAGON JUGAG.

(7)

Kalih sareng

- Non Raden, Raden ngendikan

Kangjeng Dewaji .

Gathutkaca

- Aku ngendikan.

- Raden inggih.

- lya matura sendika .

KANDHA ,

GENDHING GIRANG -GIRANG , REP.

(8)

Dwarawati

- Kulup Gathutka ca

Gathutkaca

- Kurnoknon .

- Sira majua.

- lnggih dhateng sendika .

GANGSA GESANG , REP,

KANDHA ,

GANGSA GESANG, SUWUK, LAGON WETAH.

(9)

14Dwarawati

- Bageya kulup Gathutkaca . sa - tekanira , ana negara Dwarawati .

Sencaka - Kasedhahan panakrama adhimas Gathutkaca sadhateng -Gathutkaca - lnggih dhateng kasuwun, sih pana - kramanipun Kangjeng Uwa. ingkang rumentah dhateng kula, kula cencang sapucuking rema , kula petak ing mustaka, mbelera dhateng prenaja dadosa rah daging kayuwanan. sih panakramanipun Kangjeng Uwa. ingkang rumentah dhateng kula.
- Kasedhahan panakrama adhimas Gathutkaca sadhateng - ipun adhimas . wonten ngarsa lnipun Kangjeng Rama.- lnggih dhateng kasuwun, sih pa -
Sencaki - Aturan panakrama angger- lnggih dhateng kasuwun, sih pa - nakramanipun kakangmas Sencaka. ingkang rumentah dhateng kula.
- Aturan panakrama angger 15 Gathutkaca , sarawuhipun angger, wonten ngarsanipun kaka Prabu Dwarawati.
Dwarawati - La sira kulup Gathutkaca. kelakon tumeka ana ngarsa -- lnggih dhateng katedha , sih panakramanipun paman Riya Sencaki, ingkang rumentah dhateng kula .
- La sira kulup Gathutkaca. kelakon tumeka ana ngarsa - ningsun , apa lakonira dhe - we. apa diutus yayi Prabu Ngamarta. utawa sudarmanira. yayimas ing Jodhipati.- Kurnoknon, non Kangjeng Uwa, Kangjeng Uwa andangu, lampah
Ngamarta. utawa sudarmanira. yayimas ing Jodhipati.- Kurnoknon, non Kangjeng Uwa, Kangjeng Uwa andangu, lampah kula setindak. ambegan kula sakesodan. keteg kula sademi, katenta
lampah kula piyambak dede. kula dhapur dipun utus . dhumaten9 Kangjeng Uwa Aji ing Ngamarta .
16- Apa mengkono kulup. _ La diutus apa . matura sira- Kangj e ng De,l:aji inggih.
matura .- Inggih dhateng sendika. Non Kangjeng Uwa. ingkang rumiyin.
- lya banget panedhaku.kula dipun utus. nyaosaken pangabektinipun rayi-dalem Kangjeng Uwa Aji ing Ngamarta. katura Kangjeng Uwa Prabu.
- lya banget panrimaku.- Utawi pangabektenipun rayi da - lem Kangjeng Rama, katura Kangjeng Uwa Pra bu. - Kaping kalihipun , kula dipun utus Kangjeng Uwa Aji ing Nga ·
marta. yen sapunikanipun. Kang - jeng Uwa Prabu dipun aturi tindak dhateng nagari Ngamarta sadin · ten punika . mila sapunika . rayirayi-d a lem . sami sanget anggeni · pun nandhang sungkawa , awit sa -
- Apa mengkono kulup .king samurcanipun rayi-dalem pa - manmas Madukara.
- Yen kaya mengkono kulup. sira matura wakira yayi Pra -- Kangjeng Uwa inggih .
- Apa mengkono kulup . - Yen kaya mengkono kulup.king samurcanipun rayi-dalem pa - manmas Madukara.
pun nandhang sungkawa , awit sa - king samurcanipun rayi-dalem pa -
pun nandhang sungkawa , awit sa -
pun nandhang sungkawa , awit sa - king samurcanipun rayi-dalem pa -
- Apa mengkono kulup .pun nandhang sungkawa , awit sa - king samurcanipun rayi-dalem pa -
- Apa mengkono kulup .king samurcanipun rayi-dalem pa - manmas Madukara.
- Apa mengkono kulup .king samurcanipun rayi-dalem pa - manmas Madukara.
- Apa mengkono kulup . - Yen kaya mengkono kulup.manmas Madukara.
- Apa mengkono kulup . - Yen kaya mengkono kulup.
- Apa mengkono kulup . - Yen kaya mengkono kulup.- Kangjeng Uwa inggih .
- Yen kaya mengkono kulup. sira matura wakira yayi Pra -- Kangjeng Uwa inggih .
- Yen kaya mengkono kulup. sira matura wakira yayi Pra -- Kangjeng Uwa inggih .
- Yen kaya mengkono kulup. sira matura wakira yayi Pra - bu Ngamarta . iya ingsun lek -- Kangjeng Uwa inggih .
- Yen kaya mengkono kulup. sira matura wakira yayi Pra - bu Ngamarta . iya ingsun lek -
sira matura wakira yayi Pra - bu Ngamarta . iya ingsun lek -
sira matura wakira yayi Pra - bu Ngamarta . iya ingsun lek -
sira matura wakira yayi Pra - bu Ngamarta . iya ingsun lek -
sira matura wakira yayi Pra - bu Ngamarta . iya ingsun lek - sanani kresane yayi Prabu
bu Ngamarta . iya ingsun lek - sanani kresane yayi Prabu
bu Ngamarta . iya ingsun lek - sanani kresane yayi Prabu
bu Ngamarta . iya ingsun lek - sanani kresane yayi Prabu
bu Ngamarta . iya ingsun lek - sanani kresane yayi Prabu
bu Ngamarta . iya ingsun lek - sanani kresane yayi Prabu
sanani kresane yayi Prabu
sanani kresane yayi Prabu Ngamarta. nimbali marang
sanani kresane yayi Prabu Ngamarta. nimbali marang
sanani kresane yayi Prabu Ngamarta. nimbali marang
sanani kresane yayi Prabu Ngamarta. nimbali marang
Ngamarta. nimbali marang
Ngamarta. nimbali marang
Ngamarta. nimbali marang
Ngamarta. nimbali marang ingsun. ingsun bakal tindak
Ngamarta. nimbali marang ingsun. ingsun bakal tindak
ingsun. ingsun bakal tindak
ingsun. ingsun bakal tindak
ingsun. ingsun bakal tindak
ingsun. ingsun bakal tindak
ingsun. ingsun bakal tindak
ingsun. ingsun bakal tindak
ingsun. ingsun bakal tindak
menuang negara Ngam
menyang negara Ngamarta
menyang negara Ngamarta
menyang negara Ngamarta
menyang negara Ngamarta
menyang negara Ngamarta
menyang negara Ngamarta
menyang negara Ngamarta
menyang negara Ngamarta
menyang negara Ngamarta
menyang negarangan
ienyungnegaragan
din
cadina ikianangina ina
sadina ikiananzing n
sadina kianzz
sadina iki. ananging ingsun
sadina iki. ananging ingsun
sadina iki. ananging ingsun
sadina iki. ananging ingsun
sadina iki. ananging ingsun
saunan,anagg
ora hica mharan
orahisamhaz
orabsambae
ora bisa mbarengi lakunira.
sira mangkata dhisik.

- lya kulup , ingsun nyangoni · basuki marang lakunira .

GANGSA PLAJARAN , REP, KANDHA.

(11)

Dwarawati

- Udawa.

- Sira padha berdandanana, sasumektaning ngayuda. sakancanira Dwarawati kang separo. muiane mengkono . 19 ingsun kersakake ndherek , tindakingsun menyang naga - ra Ngamarta . wondene kang ingsun kersa kake tunggu nagara. si Tumenggung Dru - wajaya . sak ancan e Dwara - wati separo .

- Menapa mekaten Kangjeng Uwa Prabu.

(10)

- lnggih dhateng sendika .

- Non Kangjeng Uwa. yen sampun rampung timbalanipun Kangjeng Uwa, Kangjeng Uwa kantuna pinarak. jeng manggiha suka. kula nyuwun lilah-dalem pamit , kula lajeng badhe ndumug ekaken lampah. ndikakaken ngupadosi pa - manmas ing Madukara .

- Udawa iya.

- lnggih dhateng anuwun .

Udawa - Kurnoknon .

- Menapa mekaten Kangjeng Dewaji.

- lnggih dhateng sendika .

- Apa dene sira kulup Sencaka. adhi Riya Sencaki.

- Sira ya semono maneh. pa - dha berdandanana. sasu - mektaning ngayuda. muiane mengkono. sira padha ingsun kersakake ndherek menyang negara Ngamarta. nanging padha mangkata dhi - sik. sabab ingsun arep laku kedewan bae .

20KANDHA ,

GANGSA GESANG , REP.

KANDHA,

GANGSA GESANG.

(12)

Keparakan

- Ki Patih timbalan-dalem .

GANGSA REP .

- Ki Patih timbalan -dalem. je - ngandika kakarsakaken tata - tata. sasumektaning ngayu - da. sakanca ijengandika Dwarawati ingkang sepalih

- Yen wonten waos abrit. ndi kakaken ngawisi .

- Yen wonten landheyan bubuken , ndikakaken nyantuni kajeng janglot walikukun .

21 - Manawi wonten sanjata ru - jat ricikipun. ndikakaken ndandosi

- Kurnoknon inggih dhateng sen - dika .

- Nedha Nyai Lurah. ijengandika ndhawuhaken .

- Nggeh sendika.

- Nggeh sendika.

- Nggeh sendika.

- Utawi malih ki Patih timbalan - dalem. ijengandika ndikaka - ken ngrumiyini. nganthi wa - dya Dwarawati ingkang se - palih.

- Nggeh sendika .

- Wo ndene ingkang kakarsak - aken tengga nagari Kyai T u menggung Druwajaya . ngan - thi wadya Dwarawati ing - kang sepa li h.

- Nggeh sendika. sampun rampung Nyai Lurah.

- Nggeh sampun Ki Patih .

- Nedha sami ungkur -ungkuran .

- Nggeh sumangga .

GANGSA GESANG , DHAWAH AYAK-AYAKAN. REP .

KANDHA ,

GANGSA GESANG , SUWUK. LAGON. KAWIN (GURISA) .

(13)

22 Dwarawati

- Bocah wadon .

Keparakan

- Kula nuwun Kangj e ng Dewaji.

- La iki apa muiane bocah wa - don . kagungan ingsun kali larangan cilik temen iline.

- Kula nuwun Kangjeng Dewaji. mila kagungan -dalem lepen awisan alit iledipun , dipunpendhet abdi - dalem kanca ngajeng , kadamel ngelebi. kagungan -dalem alun - alun .

- Apa mengk ono bocah wadon .

- Kula nuwun inggih .

- lya senajan mengkonoa , aja

banget -banget bae, sabab ka -

gunganingsun klangenan iwak.

padha pating kalenggek.

- Karo sira ndhawuhana bo23 cah ingsun penandhon kemit bumi . kagungan ingsun pe - thetan. kang padha rompyoh rompyoh godhong e. iku sira dhawuhana ngrampasi ka - beh .

- Karo sira ndhawuhana bocah ingsun kenek gamel sra · ti. titihaningsun kuda rata dipangga. aja ana nganti kurang pakane .

- Karo sira lumebua ing ke - dhaton, matura nimas Ratu Jembawati. yen ingsun kon - dur angedhaton.

KANDHA, GENDHING NEN't:.S. REP. 24KANDHA ,

- Kula nuwun inggih dhateng sen dika.

GANGSA GESANG . REP.

Prameswari

- Kula nuwun inggih dhateng sen - dika.

- Kula nuwun inggih dhateng sen - dika.

- Atur -atur apa bocah wadon.

- Kula nuwun inggih dhateng sen - dika.

(14) Keparakan

- Apa mengkono bocah wadon .

- Gusti atur -atur.

- Yen kaya mengkono bocah wadon. mara ta padha sing - kir singkirna.

- Kula nuwun Gusti. kula dipun utus raka-dalem. kakarsakaken mari - ngi priksa. Kangjeng raka -dalem kondur angedhaton.

- Kula nuwun inggih.

- Kula nuwun inggih dhateng sendika.

GANGSA GESANG. SUWUK. LAGON .

Jembawati Dwarawati - Menapa mekaten kaka Prabu. - Nimas iya. - Wangsul wonten kersa-dalem punapa, dene nimbali pun Udawa. kulup Sencaka . adhi Riya Sencaki. tuwin wadya Dwarawati sada - ya. - lya nimas , muiane mengko - 26 no. ingsun mundhut priksa . marang si Udawa. bocah ing Dwarawati kabeh. olehe pa - dha nggoleki. samurcane kaipe Madukara. - Menapa mekaten kaka Prabu . - Nimas iya.

(15)

- Kula nuwun kaka Prabu. kula ngrumiyini kersanipun kaka Pra - bu. dene wiyos-dalem siniwaka sa - nes soban kelawan saben , won - ten ke rsa -dalem punapa.

- lya nimas . yen sira nung - sung werta . oleh ing sun miyos siniwaka beda soban ke - lawan saben . ora ta ingkang mau, ingsun nimbali si Uda - wa. utawa anakira si kulup Sencaka . adhi Riya Sencaki. apa dene bocah ing Dwarawati kabeh .

- lya nimas. ature si. Udawa, bocah ing Dwarawati wis disebar kabeh. klakon digoleki. njajah desa milang kori. nja-

- Wangsul aturipun pun Udawa ka - dos pundi.

Ia paningal. ngebo lelaku . jurang jero diudhuni. gunung

27 dhuwur diunggahi , alas peteng disasak , guwa samun dileboni. meksa ora bisa ke temu . kaipe Madukara.

- Nimas iya.

KANDHA,

LAGON ,

KANDHA.

(16)

- Eh em. kadange pun kakang Bratajaya . wis aja sira na - ngis. puluh puluh kudu mengkono lelakone , wis kersaning jawata kang linuwih. pemayange marang titah. balik sira amintaa kersaning jawata ingkang lunuwih , bisaa unggul yudane bojonira . yayimas Madukara . besuk yen prang brangtayuda ja - yabinangun , Bratajaya. Bra - tajaya . wis aja sira nangis. Nima s Ratu Jembaw a ti.

Jembawati

28- La iki nimas , ora an tara suwe.

- Kula nuwun kaka Prabu .

ingsun tumuli kedhayohan.

- Nimas iya.

- Me napa me kat en kaka Prabu .

- Menapa mekaten kaka Prabu.

- Wondene ingkang dadi dhayoh-ingsun , iya anakira dhe - we, si kulup Gathutkaca.

- lya nimas , wondene lakune anakira si Gathutkaca. di-

- Sin ten ingkang dados tamu-dalem.

- Wangsul lampahipun pun kulup Gathutkaca, dipun utus punapa . kaliyan yayi Prabu Ngamarta .

utus yayi Prabu Ngamarta , ngaturi panjenenganingsun . tindak menyang nagara Ngamarta .

- lya nimas . wondene kang dadi kersaningsun , ingsun iya bakal tindak sadina iki.

- Nimas iya. La iku nimas . sira ndhawuhana. bocah gan - dhek pasareyan . angresiki sanggar palanggatan . sarta angobong dupa . ingsun arsa muja semadi.

- Nimas iya.

Jembawati

- Menapa mekaten kaka Prabu .

- Bocah wadon , bocah wadon .

- Menapa mekat en kaka Prabu.

- lnggih dhateng sendika

- Timbalan-dalem ndikakake ngresiki sanggar pelanggatan, sarta ndikakake ngo - bong dupa , kaka Prabu arsa muja semadi.

Keparakan -Kula nuwun Gusti .

- Wangsul ingkang dados kersa -dalem kados pundi .

- Bocah wadon iya.

30 - lnggih dhateng sendika .

- Menapa mekaten Gusti.

Dwarawati

-Yen kaya mengkono nimas . ayo

aja kelayatan.

Jembawati

LAGON ,

- Kula nuwun inggih dhateng sumangga.

KANDHA .

GANGSA PLAJARAN , SUWUK

KANDHA,

KAWIN GURISA.

KANDHA. GANGSA PLAJARAN . SUWUK LAGON. KANDHA, GENDHING GOLONG. REP. KANDHA. GANGSA GESANG. SUWUK. KAWIN GURISA. (17)

Sencaka

- Paman paman Udawa .

Udawa

- Kula ngger.

- Kados pundi paman. angsal ijengandika sami berdandosan , sasumektaning ngayuda, sa -

31 kanca ijengaridika Dwarawati ingkang sepalih, puna - pa sampun sami sumekta Paman .

- Menapa mekaten paman .

- Non ngger , angger andangu anggen kula sami berdandosan, sasu - mektaning ngayuda, sakanca kula ing Dwarawati kang sepalih , inggih sampun sami sumekta .

- lnggih lega manah kula yen kados mekaten . Punapa dene ijengandika paman Riya Sencaki, angsal ijengandika berdandosan, sasumektaning ngayuda. punapa sam - pun sumekta paman .

- Angger inggih.

32- Menapa mekaten paman.

Sencaki

- lnggih lega manah kula yen

- Non ngger, angger andangu angg€m kula berdandosan , sasumek - taning ngayuda , inggih sampun sumekta .

- Angger inggih .

kados mekaten. Punapa dene ijengandika paman Druwajaya. kersanipun Kangjeng Rama Aji. dipun-ker - sakaken kantun tengga nagari. dipun-paringi kanthi wadya Dwarawati kang sepalih.

- La menika paman. ijengan - dika kang ngatos -atos. saba - ten wontenipun Kangjeng Rama. dipun -kados wonten Kangjeng Rama.

- Paman inggih.

- Paman paman Udawa.

33- San get anggen kula bot en kadugi paman, murcanipun pamanmas ing Madukara. punapa inggih teksih apari - purna , punapa sampun binanjut ing dewa ingkang linangkung .

- Paman inggih. Kados pundi paman Riya Sencaki. puna - pa boten leres kula.

Druwajaya

- Non ngger. inggih leres timbalani - pun angger.

- Menapa mekaten ngger.

- lnggih dhateng sendika.

- Udawa

- Kula ngger.

- Menapa mekaten ngger.

Sencaki

- Inggih leres timbalanipun angger Sencaka. lnggih kakang Udawa , leres timbalanipun angger Sencaka, kula inggih semanten malih. sanget anggen kula boten kadugi, murcanipun kakangmas Janaka . punapa inggih teksiha. punapa sampun binanjut ing dewa ing· kang linangkung .

Udawa

- Menapa mekaten adhi Riya Sencaki .

- Kakang Udawa inggih .

34- lnggih Jeres adhi Riya Sen · caki.

Sencaka

- Paman Udawa. paman Riya Sencaki .

- Kula sampun mireng swaranipun bendhe Kyai Pancajahnya. sampun tamtu Kangjeng Rama sampun tindak, Ia menika paman. saking kajeng kula, sampun ngantos krumiyinan . rawuh · ipun Kangjeng Rama . won - ten nagari Ngamarta.

- Paman inggih .

- Menap a me ka ten ngg e r.

- lnggih Jeres timbalanipun angger .

- Yen kados mekaten paman Udawa, paman Riya Sencaki. sumangga sampun kelayat · an .

- lnggih dhateng sumangga.

GANGSA PLAJARAN . LAJENGAN . SUWUK.

(18)

35 Gathutkaca

- I hi, \ega temen rasaning atiku . uwa Prabu Dwarawa - ti, banjur kersa tindak me - nyang nagara Ngamarta sa dina iki. yen kaya mengko - no. aku arep nutugake kang dadi lakuku , anggoleki pa - manmas Madukara. wonde - ne lakuku. becik dak metu ing jumantara ba e. ngira s njaga pakewuhing ge gana .

KANDHA ,

KAWIN. MURYANI BUSANA.

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN . SUWUK. LAGON .

KANDHA ,

GENDHING LA YU-LA YU. REP .

(19)

Endra

- Dewantaka .

Dewan taka

- Ulun Sangywang Bathara Endra .

- Kita mangarsaa anrapsila , 36 miwah para yang -yang ing Ngendrabuwana kapya .

- Ulun inggih dhateng sendika.

- Lawan kita yoga ulun Sreng - gani dewa , Citragana .

Kalih sareng

- Ulun Rama Sangywang Bathara Endra.

- Kita samya mangarsaa anrapsila .

- Ulun inggih dhateng sendika .

Dewantaka

- Hi hi adhi Dewamadhendha .

Dewamadhendha

- Ulun Sangywang Dewantaka .

- Wedharing sabda Sangywang Bathara , kita tuwin para yang-yang ing NgEmdrabuwana kapya , samya kinen mangarsa nrapsila .

- Ulun inggih dhateng sendika. Hi hi para yang-yang ing Ngendrabuwa - na .

Wadya sareng

- Ulun Sangywang Dewama - dhendha .

- Wedharing sabda Sangywang Ba - thara , kita samya kinen mangarsa nrapsila.

- Ulun inggih dhateng sendi - ka.

GANGSA GESANG. REP.

KANDHA.

GANGSA GESANG. SUWUK. LAGON. KAWIN.

(20)

Endra

- Dewantaka.

Dewan taka

- Ulun Sangywang Bathara .

- Haywa dadya marase tyas kita, kita ulun pinta sumewa. ing ngabyantara ulun.

- Ulun Sangywang Bathara , dupi ulun nampi wedharing sabda Sangywang Pukulun, kadya myat ing cancala , tan uning tekaping gundhala , lir tinebak ing sardula pituna, ywanten njawi tan lyan mung marasing driya, dupi mung - gwing ngabyantara Ywang Puku - lun , nir maras rentenging tyas ulun.

38- Apa mangkana Dewantaka.

- Sangywang Pukulun inggih .

- Paran baya Dewantaka , kita ywana ing jaba, tansah rnarasing driya , awusana aneng ngabyantara ulun , temah nir sumelanging tyas kita .

- Ulun Sangywang Bathara. prami - la ing mangkya . saningga titahing jawata. kang samya tinrapan sangsaya winisesa , sayogi Ywang Pukulun kang masesa. dosa laya . Ywang Pukulun kang mrawasa . ywan semangkya Ywang Pukulun. yun met telenging laya pun De - wantaka. tan kumedhap ing ratri myang rina , mung sumungkem ing ngabyantara Ywang Pukulun .

- Apa mangk ono Dewantaka .

- Sangywang Pukulun inggih.

- Eh em, saningga tinraping wasesa . weca kita ing nga - 39 byantara ulun, iya ulun trima , kita mahargya keprabon ulun , miwah setya tuhu kita mring ulun , marma kita ulun pinta sumewa, hawya kira sinung sih dadar paleler ulun, dodot kang pera siginya . lir nasara curiga kang listya anggonya , tan paja ywan mangkana .

- Ulun Sangywang Bathara , sajrah - ing maruta , sagluguting kolang - kaling , juwawut pinara sasra. uda - yeng ngambetan , liyep layaping anendra , ulun tan supena , ywan mangayap wilasa Sangywang Pukulun , tarlen muhung ulun mestu karsanta 9wang Pukulun.

- Apa mangkana Dewantaka .

40 - Dewantaka .

- Ywang Pukulun inggih .

- Ulun Sangywang Bathara . - Marmanya kita ulun pinta sumewa , paran baya pawar - tanya titah ing marcapada, si Bomatara denya suwala bitutama, Ian kadang wang - sanya priyangga. - Ulun Sangywang Bathara . ulun myarsa pawarta. pun Bomatara nemahi pralaya , dening wayah Pukulun Bathara Kresna. - Apa mangkono Dewantaka . - Sangywang Pukulun inggih. - Kalamun mangkana. yitmaning Rambut Julung , apa ba - ya nukma mring si Winata41 kwaca . kalamun sanyata iku wigya anenangi harda murkaning driya , pesthi i.ng ternbe ana rok bandawala nga - yuda . - Punapa mangkana Sangywang Pukulun . - Dewantaka iya. - Ulun Sangywang Bathara . Ulun myarsa tembang rawat -rawat. mundreng sinambiwara. lamun ing mangkya pun Winatakwaca. arsa meminta mring jawata . ayun anggarwa Dewi Supraba . - Apa mangkana Dewantaka . - Sangywang Pukulun inggih .

- Kalamun mangkana. kita kang prayitna. siyagaa ing ngayuda. miwah para yang - yang jawata ing Ngendrabu - wana . manawa si Winata -

- Punapa mangkana Sangywang Pukulun .

42 - Dewantaka iya.

- Miwah kita yoga ulun Sreng - ganidewa . Citragana, den - samya prayitna , siyagaa ing ngayuda, marmanya mangkana, ywan si Winatakwa - ca , prapta ing ratri myang rina , kita haywa ngantya kuciwa.

- Pukulun inggih dhateng sendika .

Kalih sareng

- Ulun inggih dhateng sendika .

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN . REP.

KANDHA.

GANGSA GESANG. SUWUK, LAGON .

(21)

Endra

- Kita panihanya raseksa sekaronya, tekap kita ana ngarsa ulun .

Kalih sareng

- Kula non inggih dhateng kasuwun , sih panakramanipun Sangywang Bathara Endra , ingkang rumentah dhateng kula.

- La kita raksasa , tumekap ana ngarsa ulun , sapa aran - ta , lan saka ngendi pinangka kita .

Mamangdana

- Kula non , Ywang Pukulun , Ywang Pukulun andangu , kula denawa saking nagari Ngimataka , wonde-

- La kita mamangdana. kelakyan tumekap ana ngarsa ulun, apa laksita kita priyangga, apa ana kang nyundaka marang kita . mara kita wecaa mring ulun.ne nama kula pun diktya Mamang - dana . dene pun ad hi punika nama nipun diktya Amonggarba
44- Kula non. Ywang Pukulun, Ywang Pukulun andangu lampah kula se - tindak, ambegan kula sakesodan. ketek kula sademi. katenta lampah kula piyambak dede. kula dhapur dipun -utus , Gusti kula ingkang jumeneng nata, wonten nagari Ngimataka. ajujuluk Prabu Winata - kwaca.
- La dinuta apa mring gusti kita Prabu Winatakwaca. mara kita wecaa .kwaca.
- Kula non inggih dhateng sendika. kula non Ywang Pukulun. ingkang rumiyin. kula dipun-utus nyaosaken pangabektinipun Gusti kula katura Ywang Pukulun.
- lya ulun trima. 45- Kaping kalihipun , kula dipun-utus. nyaosaken pangebun-ebun enjing. anjejawah sonten. katura Ywang Pukulun.

- Sangywang Pukulun inggih

- Dadya suwadinya kita iku dinuta anglamar .

- La kang linamar sapa.

- Sangywang Pukulun inggih

--- Kula non Ywang Pukulun. wonde ne ingkang dipun-lamar Gusti ku - la. tiyang sanes dede . inggih mus - thikaning swarga. akekasih Sang - dyah Retna Supraba,badhe dipun - agem tetimbangan mukti wonten nagari Ngimataka .

- Apa mangkana Mamangdana.

- lya Mamangdana , bab pamintanya Gusti kita , ulun da - tan mahywakake karana Gusti kita. wus sinung pra - meswari widadari tetelu .

- Sangywang Pukulun inggih.

46- Mamangdana iya

Srengganidewa

KANDHA ,

KAWIN GURISA

- Menapa mekaten Sangywang Pu - kulun .

(22)

- Ih hi, ora talah si Mamang - dana, wecananya ana ngar - sanya Kangjeng Hama. ngumbar swara tanpa reri - nga. nyanyak amurang kra - ma. yaksa tan wruh ing tata . apa kang dinuta kang kurang praja, apa kang nyun - daka kang kurang weweka .

- Kula non . Ywang Pukulun. dhawuhipun Gusti kula , klilan bot en klilana . meksa ndikakaken nyu - wun .

-- Kita tanya marang ulun.

Mamangdana

- f:. hae, pongcorot bangkong pincang celeng beles, jawata sapa jenengmu.

-lya .

4 7- Ulun yoganya Sangyv.:ang Bathara Endra . aran Sang - ywang Srengganidewa. ih hi.

-lya .

- Babo Mamangdana. ngang - go nungkak krama , apa kita wani lawan ulun .

- Srengganidewa jenengmu .

- Krasa dening tangan ulun .

GANGSA PLAJARAN , REP.

- Sing takwedeni apamu .

- Lo lo mengko ta mengko yoga ulun Srengganidewa. kita haY""'a keladuk ketompa ,

(23)

Endra

- lya jajalen .

- E hae, Ia oraa Srengganidewa , celathumu sawetu-wetune bae , apa aku kowe kira wedi karo dewa , senajan kowe ana dhangkamu aku mangsa wediya .

mara kita nrapsilaa apa dene kita Mamangdana. iya

mangkana uga , mara kita nrapsila.

Kalih sareng

- lnggih dhateng sendika.

GANGSA GESANG . SUWUK.

(24)

" Endra

Mamangdana

- lya Mamangdana . kita mung saderma dinuta , prayoga kita muliha. wecaa marang gusti kita, si Winatakwaca . kadya weca ulun ing ngarsa .

bab - Kula non , Ywang Pukulun , lampah kula kados pundi.

- Menapa mekat en Ywang Puku lun .

- lnggih dhateng sendika .

- lya kita mangk a ta .

Amonggarba

- lnggih dhateng sumangga .

GANGSA PLAJARAN . REP.

Endra

KANDHA.

(?6l

- Dewantaka yog a ulun. Sreng - ganid ewa . Citragana.

(25)

Mamangdana

- Kula non Ywang Pukulun . yen sampun rampung timbalanipun Ywang Pukulun, Ywang Pukulun kantuna pinarak, jeng manggiha suka . kula nyuwun lilah-dalem pamit. mantuk matur Kangjeng De - waji sadinten punika.

- Salinggarnya prajaka seka Ngimataka , kita siyag a a. sasumektaning ngayuda. lawan warga kita ing Ngindrabuwa - na kapya. laju kita tumuruna mring marcapada , pacaka baris ana arga Sumeru , mar - manya mangkana, manawa 50 cundakanya si Winatakwaca tumeka ing rina kalawan ra - tri, kita balekna , kalamun tan arsa laju kita lawana ing ngayud a , wondene ulun laju

- lnggih dhateng sendika . Adhi Amonggarba . daweg sami mun - dur.

arsa mangarsa . nrapsila rnarang Junggringsalaka .

- Menapa mangkana Sangyv.:ang Pukulun .

- Dewantaka , yoga ulun Srengganidewa , Citragana iya.

- Ulun inggih dhateng sendika .

KANDHA ,

GANGSA GESANG LAJENGAN . REP,

KANDHA

GANGSA GESANG. REP .

(27)

Srengganidewa

- lh hi, Ywang Sukma Adi Luwih, ora talah si Mamangda - na. wecanya ana ngarsanya Kangjeng Rama, ngumbar swara tanpa reringa . iya lina - wana ing ngayuda . mesthi 51 sirna dening ulun . ih hi.

Adhimas Citragana .

Citragana

- Ywan kadya mangkana adhi - mas, ayo samya dentututi laksifanya si Mamangdana, ulun arsa nglawan , yudanya si Mamangdana.

- Ulun kakangmas Bathara Srengganidewa .

- Punapa mangkana kakangmas .

- Adhimas iya.

- Ulun inggih sumangga .

GANGSA GESANG, LAJENGAN, REP,

KANDHA

(28)

Mamangdana

- Adhi Amonggarba .

Amonggarba

- Kula kakang Mamangdana .

- Sanget anggen kula boten kadugi adhi. karsanipun Bathara Endra. dene Dewi Supraba. dipun-suwun dados garwanipun Kangjeng De - waji. bot en dipunparinga52 ken , boten wande ing Ngendrabuwana dados sungsang buwana batik.

- Adhi inggih . Kalih dene malih adhi , si Srengganidewa. pangucape sawetu-wetune mawon, sampurna adhi nga - lang -alangi. Srengganidewa keprandang a n dening kula .

- Menapa mekat en kakang.

- Adhi inggih .

KANDHA.

- Kula adhi Amonggarba.

- Menapa mekaten kakang .

(29)

- Menapa mekaten adhi .

- Kakang Mamangdana .

- Punika kula mireng swara , ng e ndhegaken jengandika kakang, kados swaranipun para jawata .

- Wangsul ingkang dados ka - jeng sampeyan kados pundi.

- Kakang inggih.

- Punapa mekaten adhi .

53 - Inggih kakang , ingkang dados ka - jeng kula, kakang kula aturi mire, kula ingkang methukaken .

- lnggih adhi ingkang ngatosatos.

- Kakang inggih .

KANDHA.

- Mangsi kadosa !are boten .. Heh heh dewa iya dakendhegi.

GANGSA GESANG. SUWUK ADA-ADA.

(30)

Subrangta

- Kita tanya marang ulun.

wana , aran Sangywang Su54 brangta. (gumujeng).

- lya.

- lya Amonggarba, marmanya ulun ngendhegake , kang dadya laksita kita prayoga wu - rungna, kang dadya kawismayanya gusti kita Prabu Winatakwaca, denya minta widadari Dewi Supraba.

- Amonggarba tan arsa kinarya tama . Amonggarba .

- Ayo prang ngarep .

GANGSA PLAJARAN , REP. 55KANDHA .

- E hae . sapa dewa aranmu. dene wani -wani ngendhegake kang da - di lakuku .

- Ulun dewa ing NgendrabuAmonggarba

- lya.

- Subrangta jenengmu.

GANGSA GESANG , SUWUK , ADA-ADA.

-Apa.

- La oraa Subrangta. dene kowe ngendhegake kang dadi lakuku . ana karepmu apa .

- E hae, embuh ora idhep , apa sagendhingmu taktadhahi.

- lya mayo.

(31)

- Padha yen padhaa , imbang-im - bang sasat padha . rebuten aku Amonggarba , Subrangta. endi penunggalamu , aja genti mara . ba - renga mara amuk.

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN. SUWUK. ADA-ADA.

(32)

Srengganidewa

- lh hi. iya ulun Amonggarba .

- lya Amonggarba . marmanya ulun ngendhegake kang da - dya laksita kita . prayoga wu - rungna , kang dadya kawis - mayanya gusti kita si Wina - 56 takwaca . denya minta wida - da ri Dewi Supr a ba.

- Amonggarba tan arsa kinar - ya tama. Amonggarba .

- E hae . Srengganidewa maju sura madilaga .

- Ayo prang ngarep .

GANGSA PLAJARAN. SUWUK , ADA-ADA.

(33)

- Alamak ywan kembaa , pa - runggulen ulun Srenggani - dewa , Amonggarba . haywa gantya marngya asranga marngya , endya dalasa amuk .

- Apa .

-lya mayo .

- E hae. embuh ora idhep. apa gendhingmu taktadhahi .

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN . SUWUK , ADA-ADA.

- E hae . Ia oraa Srengganidew a. dene kow e ngendhegake kan g dctdi lakuku . ana kar epmu apa .

(34)

Mamangdana

- E hae . Ia oraa Srengganid ewa . nganggo kowe ngendhegake kang dadi lakuku . ana karepmu apa .

57 Srengganidewa

- lh hi. iya Mamangdana. mar - manya ulun ngendhegake kang dadya laksita kita. prayoga wurungna. kang dadya kawismayanya gusti kita si Winatakwaca. denya minta widadari Dewi Supraba.

- E hae. bojleng blis lanat. jeg -jeg - an wis ora patut Srengganidewa.

- Apa abamu. ulun tiknyani apa cahyana kita.

- Srengganidewa .

- Apa .

- Ayo prang ngarep .

- lya mayo.

GANGSA PLAJARAN. SUWUK. ADA-ADA.

(35)

- E hae. abot sanggane Srengganidewa. tawas aku yuda gada ana ing Ngimataka , ora oleh tandhing. oleh tandhing saiki.

- lya paksa wawanga. kita tandhing Srengganidewa . ulun tigyani apa cahyana kita.

- Srengganidewa .

- Apa .

- Tadhahana limpungku.

- lya tamakna .

KANDHA.

(36)

- Srengganidewa .

- Apa.

- Ayo prang ngarep .

- lya mayo .

GANGSA PLAJARAN. REP.

KANDHA.

GANGSA GESANG . SUWUK. ADA-ADA.

(37)

- Alamak yv.•an kembaa . pa - runggulen ulun Srenggani - dewa. Mamangdana , haywa kita angoncatana . sida sirna dening ulun .

59KANDHA.

GANGSA PLAJARAN . REP.

- lya kasinggihan adhimas. ywanta hawya angoncatana si Mamangdana . ulun duga sirna dening ulun .

- Adhimas iya.

- Adhimas Citragana .

- Ywan kadya mangkana ayo samya nusul laksitanya kakang Patih Dewantaka mring marcapada , unggwa - nya pacak baris, ana ing ngarga Sumeru .

(38)

Citragana

- Adhimas iya. Ywan kadya mangkana adhimas , ayo haywa kelayatan .

- Pukulun kakangmas Srenggan i dewa. ulun waspaosak en. mas pacakara law an pun l\b · mangdana. kakangmas kad ya unggul yudanya .

- lnggih kasinggihan wecananya kakangmas .

- Ulun kakangmas .

- Punapa mangkana kakangmas .

(39)

60 - Punapa mangkana kakangmas .

Mamangdana

GANGSA GESANG, LAJENGAN. REP.

- lnggih dhateng sumangga.

- Adhi Amonggarba .

Amonggarba

- Kula kakang Mamangdana .

- La tujune adhi. adhi enggal tetulung. yen ta sampuna enggal tetulung. bokmenawi kedangon ingkang dados lampah kula .

- Menapa mekaten kakang Mamangdana .

- Adhi Amonggarba inggih.

- lnggih teres kakang Mamangda - na.

- Yen kados mekaten adhi su -

61 wawi sampun kelayatan .

- lnggih dhateng sumangga .

GANGSA GESANG, SUWUK. LAGON .

KANDHA.

GENDHING JURUDEMUNG . REP.

KANDHA,

GANGSA GESANG. REP .

(40)

Gandhang-gandhang

- Hi hi, bocah ing Ngimataka.

Nyutra

- Kula kula kula .

- Ndhodhok ya ndhodhok.

Kangjeng Dewaji miyos siniwaka .

- Sendika .

- Gledhegan lor wetan lawange inebna .

- Sendika.

- Jaganegara apa wis caos .

- Sampun .

- Ancak abing sujen kayu areng apa wis caos .

- Caos .

- Gabah pakaning be rkutut dpa wis caos .

b2 -- Caos .

- Walang pakaning gemak apa wis caos .

- Caos.

- Brondong pakaning iwak apa wis caos .

- Caos .

- Kangkung pakaning grameh apa wis caos.

- Caos .

- Sega golong pecel pitik ja ngan menir. pakanku dhew e apa wis caos .

- Sampun

- Kebat ladek11iJ

- Sendika .

"' GANGS!\ GESAi\IG. DHAWAH BENDRONG. NGLANA.

TELAS NGLANA WANGSUL GENDHING JURUDEMUNG REP.

KANDHA.

NGUNGRUMAN .

(41)

Winatakwaca

- Supraba. katon ana mata bae. wong ayu wong ayu. be - suk apa tumeka ana negara

63 Ngimataka. dakgawe tim · bangan mukti. Supraba ayo dakemban wong kuning mining -mining. wong ayu mlo - ya -mlayu. katon ana mata bae . (gumujeng), Supraba adhine pun kakang. menyan seta sesangka purnama sada. melok-melok wedanane ga - we brangta. jait netra sesminta jayeng asmara . mung ulate kang gawe lara wige - (gumuj eng).

Winatakwaca

Patih Ngampah

- E hae , Supraba adhine pun kakang , senthe arga wanita durung akrama, lara !!19ra kajarah krungu pawarta , bah - bu-bahbu, (gumujeng) . Jodha jodha jora jodha . andhengandheng ana satengah mata , gumandhul agawe lara , bok jenthul minthal minthul , daktutul cumeprul katutan manggul, (gumujeng) . Nimas, katon ana mata bae. wong cethi -cethi cuwiri. entheng ginawa alihan, sun badhe akeh putrane , (gumujeng). 65 Yen aku turu mlumah katon ana usuk-usuk , bok usuk , bok usuk, yen aku turu mengkurep, katon ana waton, bok waton, bok waton, yen aku turu miring katon ana geguling , daktubruk, kleru kucing, kucinge nyakar dhadhaku , adhuh hiyung, adhuh hiyung , (gumujeng) .

- Non Kangjeng Dewaji, sanget pa - nuwun kula, yen Kangjeng Dewaji. sanget-sanget kasmaran wano - dya, boten sae kedadosanipun. wa - tekipun suda leksananipun, gonyeh kulitipun. bedhel ototipun. getas tosanipun. yen Kangjeng Dewaji badhe kersa palakrama. mondhong widadari ing swarga ingkang wasta Dewi Supraba. yen teksih pun Bomakendra , kados boten lepat, Dewaji , Dewaji. ih hi_

Pukpuk nangban. katong ka · tu katang. kaleng kitang ka· lang kawuk. endhas bang - kong kang meruntus. (gumujeng). sir gula ganthi. semanggi gundha wewehan . telungane sing alaki. aja ngambung pipi kiwa. sing kiwa larangan dewa. aja ngambung pipi tengen. sing tengen larangan-dalem. 66 hempak hempi ngambung pipi. hempak hempu ngam - bung susu , hempak hem - peng ngambung wet eng. hempak hempong ngam - bung bokong. hempak hem - puk ngambung empyak. (gumujeng)

Sara ita

- Ari kang Thukun.

- lya kang Thukun.

- Kula nuwun Kangjeng Dewaji. kirang sakedhik kemawon . Saraita

Togog

- Kurang sethithik bae .

- Hempak hempi ngambung p1p1. hempak hempu ngambung susu . hempak hempeng ngambung we - teng, hempak hempong ngam - bung bokong . hempak hempuk. hempak hempuk ngambung ca - gak. (gumujeng) .

Raja ngajeng sareng

- Kula non anak Prabu , sanget pa - nuwun kula . yen anak Prabu sa - nget-sanget kasmaran wanodya. boten sae kedadosanipun. wateki ·

Wir;atakwaca

- E hae . Supraba . besuk apa tumeka ana negara Ngimataka , dakgawe timbangan mukti, gayung tirta panggu - bahing sumarsana, timbang - ana rujiting manah kawula , ngger, ngger , ayo dakpon - 68 dhong , ayo dakgendhong. (gumujeng) , luru luru widara, widarane agi kembang, kembange ronce -ronce , dikan - dhut ana kembene , mbrojol ana tapihe, dikandhut ana tapihe , yeng iyengte , si Supraba mbrene dhewe . (gumujeng).

pun suda leksananipun. gonyeh kulitipun bedhel ototipun . getas tosanipun , yen anak Prabu badhe kersa palakrama , mondhong putri Ngendrabuwana , ingkang wasta Dewi Supraba , yen teksih pun uwa ing Nungsabarong , kados boten lepat. anak Prabu , anak Prabu , e hae .

Raja wingking kalih sareng

- lh hi, non yayi Prabu, sanget panu - wun kula , yen yayi Prabu sanget - sanget kasmaran wanodya boten sae kedadosanipun , watekipun SU· da leksananipun , gonyeh kuliti· pun , bedhel ototipun , getas tosa - nipun , yen yayi Prabu badhe kersa palakrama, mondhong putri ing swarga ingkang wasta Dewi Supraba , yen wonten kurdanipun Bathara Endra , kula ingkang kadugi nempuh ing ngayuda , yayi Prabu , yayi Prabu, ih hi.

- Supraba , katon temen ana ing netra , wong ayu , wong ayu wong ayu , lawe wlaka sastra kandheg ing ngukara, wenangena pun kakang ang - ranu pada, dodo! gula kawining teksaka rodra , lali wonge ora lali tenagane , Supraba , ayo dakemban , ayo dakpanggul , (gumujeng) . ge - mak gemak ucul ucul seka seka kurungan, lironana prawan loro , sing rompyoh - rompyoh sinome, sing ma - kah -makah jajane , sing men - ter-menter susune , sing ketol-ketol brotole , sing gam - pang platukane , (gumu jeng).

70 Togog

Sara ita

- Ari kang Thukun .

- Beluk beluk bukung .

Winatakwaca

- Pitik-pitik andhelik , andhelik ana kurungan , lironana prawan loro , trigangga , triguwes , (gumujeng) .

Pat ih j€mgk€mg

- E hae , kaya wong edan gina - 71 we, Bomakendra aku iki.

- Non Kangjeng Dewaji , sanget panuwun kula, yen Kangjeng Dewaji , andumugek -dumugekaken ang - genipun kasmaran wanodya , pun bapa Bomakendra , suka dados wading ngayuda , putung kasawat - na, remek kabandhemna , salebeti - pun pejah kula teksih purun, kaliyan dewa ing Kaendran, Dewaji , Dewaji, ih hi.

- Non Dewaji. boten maiben . Kang · jeng Dewaji teksih agung anem. kagungan kersa dereng kaleksa · nan .

- Apa mengkono Bomakendra .

- Kangjeng Dewaji inggih .

- Apa wis suwe Bomakendra. olehmu sowan ana ngarep· anaku.

- Kurnon Kangjeng Dewaji. sada - ngonipun Kangjeng Dewaji Kasmaran wanodya . kula sampun sowan . wonten ing ngarsa-dalem. kurnoknon.

- Apa mengkono Bomakendra .

- Kangjeng Dewaji inggih.

-Yen kaya mengkono. padha sira majua. sakancamu Ngimataka kabeh.

- Kurnoknon inggih dhateng sendi - ka.

72- Punapa dene ijengandika . uwa Prabu, paman Prabu . yayi Prabu . Raja sekawan sareng - Non anak Prabu .

- lnggih semanten malih . ijengandika sami majenga. - lnggih dhateng sendika .

Bomakendra

- Hi hi, adhi Wiradha . Wiradha - Kula Ki Lurah .

- Timbalan-dalem ijengandika kakarsakaken majeng , sa - kanca ijengandika sedaya . - lnggih dhateng sendika . Hi hi. kan · ca Ngimataka .

Punggawa

- Kula kula kula.

- Timbalan-dalem padha ndikakake maju kabeh .

- Sendika, (gumujeng) .

GANGSA GESANG . SUWUK, LAGON. KAWIN.

(42)

Winatakwaca

- Bapa Bomakendra.

73 Bomakendra .

- Kurnoknon.

- Aja dadi atimu bapa, kowe' taktimbali ana ngarepanaku .

KAWIN.

- Kurnoknon.

(43)

- Kurnoknon, non Kangjeng Dewaji, sareng kula tampi dhawuh timbalan -dalem, kados aningali cleret boten priksa sangkanipun gelap , kados tinebak ing sima lepat , wonten ing jawi sanget kuwatosipun manah kula, sareng wonten ing ngarsa-dalem, boten gadhah manah ingkang kumarasan , kurnoknon.

- La iku apa muiane Bernakendra, dene kowe ana ing jaba, banget kuwatire atimu, wusana ana ngarepanaku, 74 ora duwe ati ingkang kumarasan .

- Kurnoknon , non Kangjeng Dewaji, mila sapunika kula upamekaken kawula-dalem alit, ingkang kapatrapan adedosan, dosa sakit, sayogi Kangjeng Dewaji ingkang nyakitana, dosa pejah , sayogi Kangjeng Dewaji ingkang mejahana, ewa semanten , yen Kangjeng

- Apa mengkono Bomakendra .

- Hem. munduran kava wong 75 adedosan . aturmu ana nga - repan a ku. iya wis da ktrim a. olehmu njunjung keprab onku. tan setya tuhumu me nyang aku. muiane kowe dakundang , aja kowe nyana . yen bakal tampa dadar pele - lerku. dodot kang pera sigine. sabuk kang dawa ubete . lirna tumbak keris kang pra · yoga anggone. kaya ora pisan -pisan adoh lintang luku. sawat abalang kayu .

Dewaji kersa mundhut pejah ge - sangipun abdi-dal em pun Barna - kendra . sampun enjing siyang pantara datu . sampun kumur ep wonten ngabyantara -dalem. kurnokn on.

- Apa mengkono Bomakendra .

- Kurnoknon , non Kangjeng Dewa - ji, sajrahing angin-angin, sagluguting kolang-kaling , juwawut pinara sak ethi, sapucuking ambetan. tilerna saliyepan . kados boten supena. yen ngadhang -adhanga kucah -da - lem. boten lintang amung anye - 76 nyadhang ing sakersa-dalem . kurnoknon .

- Bapa Bomakendra .

- Muiane kowe dakundang . kaya kepriye olehmu tata -

- Kurnoknon . Kangjeng De'waji inggih

- Kurnoknon. Kangjeng Dewaji inggih.

- Kurnoknon .

tata, bakaling bojakrama , pasang tratag tarup tetuwuhan, sakancamu Ngimataka kabeh, apa ora ana kekurangane .

- lya !ega atiku yen kaya mengkono. Punapa dene ijengandika , uwa Prabu, paman Prabu, kaka Prabu, yayi Prabu .

- lnggih semanten malih, kaRaja sekawan sareng

dos pundi angsal ijengandika sami tata-tata , badhe ambojakrama, pasang tratag tarup tetuwuhan , punapa boten wonten kekiranganipun.

- lnggih !ega manah kula yen 78 kados mekaten. Bomakendra.

- Non anak Prabu.

- Non Kangjeng Dewaji, Kangjeng Dewaji andangu, anggen kula tata-tata, badhe ambojakrama, pasang tratag tarup tetuwuhan, sakanca kula ing Ngimataka sedaya, inggih boten wonten kekiranganipun, kurnoknon .

-Mara duganen lakune siMamangdana , karo si Amonggarba, dakutus menyang Ngendrabuwana , angebunebun esuk , angudan sore.

- Non anak Prabu , anak Prabu andangu, anggen kula tata-tata badhe ambojakrama, pasang tratag tarup tetuwuhan, inggih boten wonten kekiranganipun.

Patih

- Kurnoknon.

nyuwun Dewi Supraba. apa iya oleh gawe . apa iya oraa .

- Non Kangjeng Dewaji. kula kaker - sakaken ndugi . lampahipun pun Tumenggung Mamangdana . kaliyan pun Tumenggung Amonggar - ba . kados inggih angsal darneL

- Apa mengkono Bomakendra.

- La iku apa muiane Barna - kendra . dene kowe duga yen oleh gawe .

- Kangjeng Dewaji inggih _

- Apa mengkono Bomakendra.

- Non Kangjeng Dewaji , mila kula dugi yen angsal darnel , lampahi - pun pun Tumenggung Mamang - dana kaliyan pun Tumenggung Amonggarba , ingkang saupami boten angsal darnel. sakit punapa ingkang dipun tedha Bathara Endra, punapa kepengin risaking swarga Kaendran .

Raja ngajeng kalih sareng

- lnggih leres atur jengandi - ka_ Non anak Prabu, leres aturipun kakang Patih Bomakendra , kula inggih semanten malih, ingkang sau - 80 pami boten angsal darnel , lampahipun pun Mamangdana, kaliyan pun Amonggarba, sakit punapa ingkang dipun tedha Bathara Endra, punapa kepengin dados sa - ganten rah ing Ngendrabu - wana .

- Kangjeng Dewaji inggih. Kados pundi Dewaji ing Nungsabarong, Dewaji ing Jonggirupaksa. punapa boten leres atur kula_

- Anak Prabu inggih . Kados pundi anak Prabu ing Giriguthaka. ing Tunjungkaroban , punapa boten tere s atur kula .

Winatakwaca

- Menapa mekaten . kaka Pra - bu, yayi Prabu .

- Bomakendra .

- Aku krungu pawarta , yen ing gunung Ngendrakila . ana satriya mertapa , jenenge Begawan Suciptahening , tru s paningale , sidik pangucape.

- Bomakendra iya.

- lnggih teres atur ijengandika. Non yayi Prabu , teres aturipun paman Prabu ing Nungsabarong , ing Jonggirupaksa , kula inggih se - manten malih, ingkang saupami boten angsal darnel , lampahipun Mamangdana. kaliyan pun Amonggarba , sakit punapa ingkang dipun tedha Bathara Endra. punapa kepengin dados karang abrit , ing Ng€mdrabuwana .

- Yayi Prabu inggih .

Raja wingking kalih sareng

Winatakwaca

Patih

- lya Bomakendra , kang dadi 82 karepku . aku arep utusan

- Punapa mekat en uwa Prabu . pa - man Prabu .

- Kurnoknon .

- Menapa mekaten Kangjeng Dewaji.

- Wangsul kersa -dalem kados pundi.

menyang gunung Ngendra - kila, nyuwun pangestu me - nyang Begawan Suciptahe - ning, bisane kelakon olehku bakal apalakrama . karo Retna Supraba .

- Bomakendra iya.

KANDHA.

(44)

- Bomakendra .

- Yen kaya mengkono , konen nimbali si Tumenggung Mamangmurka , dikon maju ana ngarepanaku.

Patih .

- Hi, hi, kanca Ngimataka.

83- Timbalan-dalem . ndikakake nimbali si Tumenggung Mamangmurka, ana ing paseban pagelaran .

LAGON PANIMBAL.

(45)

Ka/ih sareng

- Non Ki Lurah Tumenggung Mamangmurka , kula ngem - ban timbalan -dalem , Ki Lurah ngendikan Kangjeng Dewaji.

- Menapa mekaten Kangjeng De - waji.

- Inggih kasinggihan dhawuh timbalan-dalem.

- Kurnoknon.

- Kurnoknon inggih dhateng sendi - ka .

Punggawa kalih sareng

- Kula Ki Lurah Patih Bomakendra .

- lnggih dhateng sendika.

- Ki Lurah inggih.

- lya matura sendika .

KANDHA.

GENDHING WIRANGRONG. REP.

KANDHA.

GANGSA GESANG. SUWUK. KAWIN SEKAR WIRANGRONG . (46)

Winatakwaca

- Mamangmurka.

Mamangmurka

-Kula non.

- Muiane kowe daktimbali. kowe dakutus menyang pertapan gunung Ngendrakila , 84 sowan Begawan Suciptahening , kang sepisan nyaosna pang a bektiku , menyang Begawan Suciptahening, kapindhone, aku suwuna pangestu menyang Begawan Suciptahening, olehku bakal palakrama karo Dewi Supraba , kaping telune, yen Begawan Suciptahening ora gelem aweh pangestu , banjur bopongen bae , gawanen mulih menyang negara Ngimataka. sebakna menyang ngarepanaku, wondene lakumu dakkantheni si T ogog Saraita .

- Menapa mekaten Kangjeng Dewaji.

- Mamangmurka iya.

- lnggih dhateng sendika.

- La kowe T ogog Sara ita.

Kalih sareng

- Kula nuwun Kangjeng Dewaji.

85- Kowe dakkanthekake si Tumenggung Mamangmurka.

menyang gunung Ngendraki - la. kowe dakdadekake kerta wedana . kerta araning gajah . wedana araning srati. yen ana dudune kowe prayoga kang angundurna. yen ana iyane. kowe prayoga kang ngej o kna .

- T agog Saraita iya.

- Menapa mekaten Kangj eng Dewaji.

KANDHA.

- lnggih dhateng sendika.

(47)

Mamangmurka

- Kula non Kangjeng Dewaji. yen sampun rampung dhawuh-dalem. Kangjeng Dewaji kantuna pina - rak , jeng manggiha suka , kula nyu - wun lilah-dalem pamit, mangkat sadinten punika .

86- lya wis kebat mangkata .

- lnggih dhateng sendika . A yo T agog Saraita mangkat.

Kalih sareng

- lnggih dhateng sumangga .

GANGSA PLAJARAN , REP .

KANDHA

GANGSA GESANG, REP,

KANDHA

GANGSA GESANG , SUWUK. ADA-ADA.

(48)

Winatakwaca

- Bageya Mamangdana .

Amonggarba , satekamu ana

ngarepanaku .

Kalih sareng

- Kula non. inggih dhateng kasu - wun. sih panakramanipun Kang -

- Kapriye kowe dakkongkon . , sowan Bathara Endra, nyuwun nimas Supraba . apa iya diparingake . apa ya oraa. mara matura .

Mamangdana

jeng Dewaji, ingkang rumentah dhateng kula .

- Kula non , inggih dhateng sendi - ka, non Kangjeng Oewaji, kula sampun kautus dhumateng ing Kaendran , nyaosaken panglamar -da - lem. sadhateng kula ing Ngendra - buwana , Bathara Endra saweg pinuju lenggah siniwaka , wonten ing sitinggil binatur rana adi.

- Kangjeng Dewaji inggih .

- lnggih dhateng sendika . Kula non Kangjeng Dewaji , sowan kula , wonten ngarsanipun Bathara Endra , kula lajeng dipun -dangu , Ia kita raksasa kelakyan tumeka ana ngabyantara ulun, sapa aran kita, \an saka ngendi pinangka kita, lajeng kula matur , non Ywang Pukulun, Ywang Pukulun andangu , kula denawa saking nagari Ngimataka , wondene nama kula pun diktya Mamangdana , dene pun adhi punika nama pun ditya Amonggarba .

- Kangjeng Dewaji inggih .

- lnggih dhateng sendika . La punika Dewaji . Bathara Endra ndangu malih dhateng kula. timbalanipun sapunika , Ia kita Mamangdana. ke· lakyan tumeka ana ngabyantara ulun. apa karep kita dhewe. apa ana kang kongkonan marang kita . kula lajeng matur. non Ywang Pu · kulun. Ywang Pukulun andangu . lampah kula setindak. ambegan kula sakesodan, keteg kula sade· mi. katenta lampah kula piyam · bak dede . kula dhapur dipun utus. kaliyan gusti kula. ingkang jume· neng nata , wonten nagari Ngima · taka , ajujuluk Prabu Winatakwaca.

- Kangjeng Dewaji inggih .

- lnggih dhateng sendika . Non De · / waji,lajeng Bathara Endra ndangu malih dhateng kula , timbalanipun sapunika , Ia dikongkon apa rna - rang gusti kita Prabu Winatakwa - ca . kula lajeng matur , ingkang ru - miyin kula dipun utus , nyaosaken pangabektinipun gusti kula katura Ywang Pukulun.

/ - Timbalanipun Bathara Endra. iya ulun trima .

- Kangjeng Dewaji inggih .

- lnggih dhateng sendika . Non De - waji lajeng kula matur malih . ka - ping kalihipun, kula dipun -utus nyaosaken pangebun-ebun enjing anjejawah sonten katura Ywang Pukulun .

- La timbalane Bathara Endra kepriye.

; - Timbalanipun Bathara Endra , da - di suwadine kita diutus nglamar. atur kula inggih.

- Apa mengkono .

- Mara tutugna .

- Kangjeng Dewaj i inggih .

- lnggih dhateng sendika . non De- / waji, lajeng Bathara Endra ndangu malih dhateng kula, timbalanipun sapunika Ia sing dilamar sapa , kula lajeng matur , wondene ingkang dipun -lamar gusti kula , tiyang sanes dede , inggih ingkang dados musthikaning swarga , akekasih Sangdyah Retna Supraba , badhe dipunagem tetimbangan mukti wonten negari Ngimataka .

- Apa mengkono .

- Kangjeng Dewaji inggih .

- La timbalane Bathara Endra kepriye .

- Non Dewaji, wondene timbalani - pun Bathara Endra , iya Mamangdana , bab panuwune gusti kita, ulun ora maringake , jalaran gusti kita wus sinungan jodho , widadari tetelu , kula lajeng matur , non Ywang Pukulun , dhawuhipun gusti kula , klilan boten klilana, inggih meksa dipun-suwun , Ia punika Dewaji, Bathara Endra dereng mangsuli dhateng kula, lajeng putranipun Bathara Endra , ingkang nama Bathara Srengganidewa , ngun - dha mana kathah-kathah dhateng kula. boten pantes yen kula aturaken wonten ngarsanipun Kang jeng Dewaji. ngantos kula badhe pacakara kaliyan Bathara Sreng - ganidewa, wonten ngarsanipun Bathara Endra . lajeng pun adhi Amonggarba . menggak dhateng kula , yen sampuna dipun -peng - gak . kaliyan pun adhi Amonggar - ba , kelampahan pacakara. kaliyan Bathara Srengganidewa . wonten ngarsanipun Bathara Endra . lajeng Bathara Endra , dhawuh dha · teng kula, dhateng Bathara Srengganidewa. boten kalilan pa - cakara, ndikakaken wangsul sami lingguh malih.

- Kangjeng Dewaji inggih , Ia punika Dewaji , kula lajeng miterangaken dhateng Bathara Endra . ingkang dados panuwunipun gusti kula. timbalanipun sapunika , iya Mamangdana , kita mung saderma diutus, becik kita muliha , matura menyang gusti kita Prabu Winata · kwaca . kaya dhawuh ulun ing ngarsa . atur kula inggih sendika . lajeng kula nyuwun pamit , ugi sampun dipun lilani.

- Kangjeng Dewaji inggih , Ia meni · ka Kangjeng Dewaji. sawedal kula ing jawi. lajeng dipun tututi para jawata, kula kelampahan pacaka · ra, kaliyan Bathara Srengganide - wa, namung kula kaliyan pun adhi Amonggarba, nguncati yuda . lajeng mantuk d umugi wont en ngar ·

- Apa mengkono.

sanipun Kangjeng Dewaji punika .

- Kangjeng Dewaji inggih.

- E hae. pongcorot bangkong

pincang celeng beles.

KANDHA.

- Wis mundura.

- lnggih dhateng sendika .

KAWIN SEKAR SUDIRAKAWEKAS.

KANDHA.

(49)

- E hae, pongcorot bangkong pincang celeng beles, ora ta -

95 lah si Srengganidewa , waniwani nylekuthak kongk,onanku, apa den€ Bathara Endra. dadak ora gelem ngulungake nimas Supraba, iya diayonana, yen ora padha sirna dening aku , e hae. Boma - kendra, uwa Prabu, paman Prabu. kaka Prabu. yayi Prabu.

Gangsal sareng

- ljengandika sampun mireng piyambak, aturipun pun Mamangdana.

- Bomakendra. uwa Prabu, pa - man Prabu , kaka Prabu. yayi Prabu inggih.

- Wondene ingkang dados kajeng kula , ing Kaendran prayogi dipun-kepung wakul 96 ambaya mangap. bokmanawi Bathara Endra miris ma -

- Non anak Prabu.

- Menapa mekaten anak Prabu.

- Wangsul kersanipun anak Prabu kados pundi.

nahipun lajeng ngulungaken nimas Supraba. sangkaning aris menawi meksa boten ngulungaken nimas Supra · ba , sangkaning aris, inggih lajeng badhe kula rebat ing prang kemawon.

- Bomakendra , uwa Prabu , paman Prabu , kaka Prabu , yayi Prabu inggih .

KANDHA.

(50)

Winatakwaca

- Kaka Prabu Candrageni , yayi Prabu Tejalelana .

- Yen kados mekaten ijengan - dika nusula , lampahipun uwa Prabu Jayapurusa, paman 97 Prabu Jayawasesa , dhateng pasanggrahan Ngendramu - hara, lajeng ngepunga wakul ambaya mangap , ing Ngen - drabuwana , supados Batha - "' ra Endra miris manahipun , supados ngulungaken nimas Supraba sangkaning aris, yen meksa boten purun ngulungaken nimas Supraba sangkaning aris, lajeng ijeng· andika rebat ing prang kemawon .

- Kaka Prabu , yayi Prabu inggih.

KANDHA.

- lnggih dhateng sendika .

(51)

Kalih sareng

- lnggih kula nyangoni basuki lampah ijengandika. kaka Prabu , yayi Prabu .

- Non yayi Prabu , yen sampun ram - pung timbalanipun yayi Prabu. ya - yi Prabu kantuna pinarak. jeng manggiha suka . kula nyuwun pa mit. lajeng badhe nusul dhat eng pasanggrahan Ngendramuh aro. mangkat sadinten punika .

- lnggih dhateng anuwun .

GANGSA PLAJARAN , REP,

KANDHA.

(52)

Winatakwaca

- Bomakendra .

- Sapungkure kaka Prabu , yayi Prabu . kowe padha berdandanana, sasumektaning ngayuda, sakancamu ing Ngimataka kabeh, muiane mengkono samangsa -mangsane dadi prakara , kowe aja nguciwani.

Patih

- Kurnoknon .

- Bomakendra iya.

- Menapa mekaten Kangjeng De - waji.

- lnggih dhateng sendika .

99- Punapa dene ijengandika , uwa Prabu , paman Prabu .

Kalih sareng

-Non anak Prabu.

- lnggih semanten malih. sa - pengkeripun kaka Prabu. ya yi Prabu. ijengandika sami berdandosana. sasumekta - ning ngayuda. mila sapuni ka. samangsa-mangsanipun dados prakawis. uwa Prabu. paman Prabu. sampun ngantos nguciwani .

- Uwa Prabu. paman Prabu inggih_

- Menapa mekaten anak Prabu_

- Bomakendra _

- Kowe ndhawuhana si Ka - gendrasura. sakancane buron alas kabeh , konen pacak baris. ana ngalas Krendha - 1 ()l) sara. yen ana wong a rep me - nyang Kaendran, konen ambalekake_

- Bomak endra iya . Apa dene sira Kalakadhing. sakancane bocahku buta kabeh. dha - wuhana konen pacak baris. ana tepis wiring negara Ngimataka. yen ana wong liwat. konen ambalekake_

- Bomakendra iya_

- lnggih dhateng sendika_

Patih

KANDHA.

- Kurnoknon_

- Menapa mekaten Kangjeng Dewaji .

- Menapa mekaten Kangjeng De - waji.

- Inggih dhateng sendika_

GANGSA GESANG LAJENGAN. WEDALIPUN

MAMANGMURKA. REP.

GANGSA GESANG . SUWUKAN. ADA- ADA. (53) 101 Mamangmurka ' - E hae. kaya ngapa pandhita sing mertapa ana gunung Ngendrakila . apa ngluwihi mana olehe mangun tapa . dene Kangjeng Dewaji kersa nyuwun pangestu marang si Mintaraga , iya muga -muga maringana pangestu bae. yen nganti ora kersa ma - ringi pangestu . lara apa bae ingkang dijaluk. e hae. Togog. Togog - Kula nuwun Mas Tum enggun g - Apa kowe wis weruh pernahe gunung Ngendrakila Gog . - lnggih sampun sumerep, lere sipun ler kilen punika , malah kaliyan Begawan Suciptahening ing - gih sampun sumerep . 102 - Apa mengkono Gog. -Mas Tumenggung inggih . Menap a kula klilan matur Mas Tumeng - gung . supados wilujeng lampah - ipun Mas Tumenggung. - lya Gog , arep tutur apa . - lnggih Mas Tumenggung , Bega - wan Suciptahening punika , pan - dhita ingkang sampun kaloka kajana priya. sampun katrimah kaliyan Sangywang Latawalhujwa, alatipun ageng sanget. - lya Gog kepriye . - Lampahipun Mas Tumenggung kedah andhap asor . - Perlune apa andhap asor Gog . - Perlunipun sampun ngantos kenging alatipun sang tapa . - Mangke yen sampun dumugi kirang sapal saking redi Ngendraki - la. kedah lampah bokong . lajeng nyembah ping tiga. Candrageni

- lya kepriye Gog .

- Ah Gog. kok rekasa temen . mangka aku iki utusane pan - jenengan -dalem nata . ratu gedhe binathara, yen kaya mengkono bakal ngusudake Kangjeng Dewaji .

- lnggih Mas Tumenggung . ana - mung manawi boten mekaten. sampun temtu badhe cilaka .

- Apa iya Gog .

- Yen kaya mengkono. ayo aja kelayatan .

- lnggih mangga sampeyan retosi .

- lnggih dhateng sumangga . Ayo Saraita mangkat.

Sara ita

- lya mayo kang Thukun .

1 04 GANGS A PLAJARAN. LAJENGAN. SUWUK, ADA-ADA

(54)

- Kakang Patih Bomakendra .

Bomakendra

-Kula Dewaji ing Tunjungkaroban .

- Sanget leganipun manah kula, kula ndikakaken nusul dhateng pasanggrahan Ngendramuhara . saking pa - ngraosing manah kula. lajeng dipun -rebat ing pra ng

- Kakang Patih Bomakendra inggih . Kados pundi yayi Pra - bu Giriguthaka . punapa . bot en le res pangrembag kula .

- Menapa mekaten Dewaji .

Giriguthaka

- lnggih teres kaka Prabu . lnggih kakang Patih Bomakendra , le res timbalanipun kaka Prabu ing Tun - jungkaroban , kula inggih seman - ten malih . sanget leganipun manah kula , de ne kula lajeng ndikak a ken nusul dhateng pa sang - grahan Ngendramuhara , saking pangra osing manah kula , inggih lajeng dipun -rebat ing prang ke maw on. mamrih kengingipun De - wi Supraba , yen wonten kurdaka - nipun para jawata , kula mangsi ajriha bote n.

Bomak e ndra

- Me nap a mekaten Dewaji Giriguth aka .

- Kakang Patih Bomakendra inggih .

- lnggih leres timbalanipun Dewaji ing Giriguthaka .

Raja kalih sareng

106 - Mandrahanala , Mandrapra - kosa.

Kalih sareng

Kalih sareng - Kurnoknon .

- Sira padha berdandanana sasumektaning ngayuda . sa kancamu Giriguthaka kabeh . muiane mengkono. aku ar ep nusul menyang pesanggrah· an Ngendramuhara . mang - kat sadina iki.

- Menapa mekaten Dewaji.

- Mandrahanala. Mandraprakosa iya.

- lnggih dhateng sendika . Kagendrasura

- Ki Lurah Rekyana Patih Barna - kendra, enggal-enggalan nimbali kula, sakanca kula bujungan wana sadaya, wonten dhawuh -dal em punapa. sumangga kula aturi an - dhawuhaken .

Bomakendra

107- lnggih adhi Kagendr as ura. kula andhawuhke timbalan - dalem, yen sapunikanipun . bab panglamar-dalem dados prakawis , ijengandika sakanca bujungan wana sedaya. ndikakaken pacak baris . wonten wana Krendhasara. samangsa Dewaji se kaliyan manggih pakewet . ijengandi - ka sakanca bujungan wana sedaya , lajeng enggala tetu - lung , malih yen won - ten tiyang langkung, supa - dos dipun-wangsulna, yen bangga dipun-sembadanana. yen budi dipun -rampungana.

- Menapa mekaten Ki Lurah .

- Adhi Kagendrasura inggih .

- lnggih dh ateng sendika .

- Wondene lampah ijengandi - ka sakanca.

108 bujungan wana sedaya. nya - rengana tindakipun Dewaji sekaliyan .

- Menapa mekaten Ki Lurah .

- Adhi Kagendrasura inggih .

Kagendrasura

- lnggih dhateng sendika .

- Nagasura.

- Timbalan -dalem . aku utawa kowe sakanca ndikakake pa - cak baris, ana ngalas Kren - dhasara, samangsa Dewaji sekaliyan manggih pakewet. aku utawa kowe sakancamu kabeh. ndikakake tetulung . utawa maneh yen ana wong liwat. ndikakak e mbalekake . yen bangga ndikakak e nyembadani. yen budi ndikakake ngrampungi .

109 - Nagasura iya.

·- Wondene lakumu kabeh ndherekna tindake Dewaji sekaliyan. aku arep metu ing jumantara , ngiras nganglangi pakewuh, kang ana ing jumantara .

- Menapa mekaten Dewaji.

Nagasura - Noknon .

- lnggih dhateng sendika.

- Nagasura iya.

- Menapa mekaten Dewaji.

- lnggih dhateng sendika .

Bomakendra

- Non Dewaji sekaliyan, yen kados mekaten , Dewaji sekaliyan kantu - na lenggah, kula lajeng badhe an - dhawuhaken. dhateng kanca kula rota denawa sedaya .

Haja kalih sar e ng.

- Menapa me katen kak ang

Patih.

- Dewaji sekaliyan inggih.

- lnggih dhateng sumangga.

- Adhi Kagendrasura

110 Kagendrasura

- Kula Ki Lurah .

- Yen kados mekaten . sumangga sami sowang -sowangan .

- lnggih dhateng sumangga .

GANGSA PLAJARAN . SUWUK

KANDHA.

(55)

Raja kalih sareng

- Mandrahanala . Mandrapra -

kosa .

Kalih sareng - Kurn oknon.

Kalih sareng

- Apa wis padha sumekta olehmu be rdandanan , sasumektaning ngayuda. sakan - camu ing Giriguthaka ka beh.

Kalih sare ng

- Non Dewaji , Dewaji andangu. ang - gen kula berdandosan, sasumek - taning ngayuda. sakanca kula ing Giriguthaka sedaya . inggih sampun sumekta .

Kalih sareng

111 - Yen wis padha sumekta. ang - katna gegaman kang ana ngarep.

Patih kalih sareng

- lnggih dhateng sendik a .

- Hi, hi. kanca ing Girigutha - ka.

Punggawa sareng

- Kula kula kula .

Ka/ih sareng

- Apa v.:is padha sumekta oleh - mu be rdandanan .

- Sampun.

- Yen wis padha sumekta. timbalan -dalem ndikakake ngangkatake gegaman kang ana ngarep.

Punggawa sareng

- Sendika. (gumujeng).

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN . LAJENGAN. SUWUK ADA-ADA.

(56)

Kalakadhing

- Non Kyana Patih Bomakendra . enggal -enggal nimbali dhumateng kula sakanca kula rota denawa sedaya, wonten dhawuh-dalem punapa, sumangga kula aturi ndhawuhaken.

Bomakendra

- lya Kalakadhing. aku ngem - ban dhawuh timbalan dalem . yen saikine, bab panglamardalem . bokmanav.:a dadi prakara. kowe sakanca ndikaka - ke mecambeng tepis wiringe negara Ngimataka. yen ana wong liwat. ndikakake mbalekake , yen bangga semba - danana. yen budi rampungana.

- Kalakadhing iya.

- Menapa mekaten Kyana Patih.

Kalakadhing

- lnggih dhateng sendika .

- Eh. eh. adhi Kalarenggut.

Kalariwut. Kalayek sa. Yeksa · kala. Kalajombla .

Sedaya sareng

113 - Kula kakang Lurah .

- La niki adhi. ijengandika sa · mi mireng piyambak. dha · wuhipun Kangjeng Dewaji . ingkang dipun dhawuhak en Kyana Patih Bomakendra .

- Adhi inggih .

- Me napa mekaten kakang Lurah

- lnggih adhi. ingkang dad os kajeng kula, jengandik a sami berdandosana , sasumekta · ning ngayuda. milan e me· katen. sebab kula badh e pangkat sadinten punika .

- Wangsul ke rsa nipun kakang Lurah kados pundi .

- Adhi inggih .

- Menapa mekat e n kaka ng Lurah .

114- Eh. eh. adhi Kalar e nggut. Kalariwut. Kalayeksa . Yeksa kala. Kalajumbla.

- lnggih dhat e ng sendika .

- Napa pun padha sumekta adhi. angsal ijengandika sa · mi berdandosan .

- Kula kakang Lurah .

- lnggih !ega manah kula yen kados mekaten.

- Kula kakang Lurah , yen kakang Lurah andangu . anggen kula sami berdandosan , inggih sampun sami sumekta sedaya .

Kalakadhing

- Non Kyana Patih Boma kendra. yen sampun rampung timbalani · pun Kyana Pat ih. Kyan a Patih kan · tuna le nggah , kula nyuwun pamit mangkat sadinten punika .

Bomakendra

- lya mangkata . aku nyangoni basuki kang dadi lakumu .

- lnggih dhateng anuwun , daweg daweg adhi mangkat.

Sedaya sareng - Daweg. daweg . daweg .

GANGSA PLAJARAN , SUWUK. KANDHA. GARA-GARA.

GANGSA PLAJARAN , PRANG . SESEG , SUWUK. LAGON . KANDHA.

SEMAR LAGON UTAWI TETEMBANGAN . URA- URA DHAWAH GENDHING SAWETAWIS. LAJENG SUWUK.

(57 )

Semar

- Nata Gar eng , Petruk. Ba · gong . dene ora ana kat on. cenguk garangan anton - anton , sasuwene pating gro - byag pating grubyug , bareng ana wong teka kaya orong - orong kepidak. menyang ngendi ta mau parane. nek lunga saadoh -adohane ya nek krungu tembangku Dhandhanggula . ditibakake 116 gendhing iya banjur teka .

DHEHtM , URA-URA DHANDHANGGENDHIS . DHAWAH GENDHING . SUWUK.

-Gene kok ora ana teka . Nata Gar€mg, Petruk, Bagong , Ia ta menyang ngendi bocah iki mau . Nata Gareng

Gareng - Oyah. oyah. kuwi Ki Ram a. nek ditingg a l sedh ela bile. kaya kirik digitiki .

- Lo. Ia ge ne kuwi kok ceth e k temen enggone. mrenea. Na -

ta Gareng .

- Aku kon mr o no Ki Ra ma.

- lya th o le. iya .

/ LAJENG NEDHA GENDHING DHENOK SARU UTAWI SANESIPUN.

- lya Ki Ram a. me ngk o ta ktata -tata dhisik.

POCAPAN BANYOLAN SAWETAWIS .

l l 7 - Th o le Nata Gar eng .

- Anu apa Ki Rama .

- Adhimu si Petruk me nyang

nge ndi Nata Ga re ng

- Kowe ta kon a na kmu si Petruk.

- lya thole . iya .

- lya em buh kuwi ma une si Petru k. ma u kaya dikuya -ku ya ng uwo ng Ki Rama. a na desa lor kuw e si Petruk.

- Ap <:l mengk o no G areng.

- Ki Rama iya.

- w \'-.'a. biyang biyang. boca h mo no so k pa dh a uga l-ug a la n. und a ng e n und a nge n. a dhimu si Pe truk.

- lya Ki Rama . takundang e si Pe - truk.

Gareng

- T ruk. T ruk.

Kanthong

- He. he .

- Mrenea Truk. mre nea. diun -

dang Ki Rama

- lya mengk o ta dhi sik. a ku ag i ewuh .

- Oyah. agi ewuh apa .

- Banyone apa .

- Agi ewuh sisig.

- Juruh .

- La mamahane apa .

- Gedhang gabu .

- La apa ireng.

- lya ora irang ora ireng. menyang weteng mathentheng .

- Oyah. Truk. mrenea. mrenea . diundang Ki Rama .

- lya kakang Gareng . alon -alon

MAJENG URA-URA . DHAWAH GENDHING UTAWI I

SANESIPUN . MAWI BANYOLAN SAWETAWIS .

- adhiku . Petruk. nek semangsane ana kok ketok bae.

Petruk

- lya kang Gar€mg. wong dhuwur 119 ditelung ·telungake. wis sikute sungsun. nganggo ngrangkul. liyan kalamenjing sikute.

Semar

- Biyang biyang. wis ta uwis. wong padha dene . Thole Petruk.

- Ana apa Ki Rama .

- La kowe mau sasuwene :ma ngendi .

- Kowe .

- Aku Ki Rama. mlaku -mlaku ana pedesan lor kuwe . meh cilaka awakku .

- lya Ki Rama . kesanja baya .

- Apa Petruk. kang dadi sebabe .

- lya Ki Rama. kang dadi sebabe. aku nyilih genter . sing duwe omah ora ana. tur ming katutan bebet telu. bareng sing duwe omah we-

72 ruh . cut aku dikuya -kuya digawak - ake alu . wong sadesa banjur metu kabeh. ajaa banjur dakbuwang gentere. karo bebete . sida cilaka awakku . - Kuwi pokalmu mengkono . - lya Ki Rama . - lya bener sing nguya -uya . aja kokpindhoni pokalmu kaya mengkono kuwe , Ia tu - june durung kebacut dige - bugi. Petruk. wong nayap kuwi jenenge. - Elo, dadi kuwe wong nayap jenenge . - La mara apa aranana . - Aku weruha nek kaya mengkon o kuwe. takse ngar akak e. aku yen na · yapa , pengrasaning atiku . wong krana padhang , ngangg o tern - bung. - La sing koktembungi sapa. sing duwe amah agi ora ana . 121 - lya ming kuwi luputku . - Wis ta uwis, adhimu si Ba - gong menyang nge ndi. ma · ra undangen undangen . - Embuh mau si Bagong . aku agek selaya. - Selaya kepriye. - La wong dheweke ngajak mampir menyang pekampungan , basan nglatar ana memeyan jarit lora . banjur dientas ba e. mak saut. mla - yu brabat. aku ditinggal. banjur konangan sing duwe amah . dilok - ake nayap. da di aku sing digebugi karo sing duwe omah . Bagong banjur ngenthir mlayu. aku ya ban · jur nututi Bagong , bareng ketu · tutan wis nyangga wungkusan. taktakoni jarite wis diurupake se· ga , aku ora ding€mgehi. ya banjur takrebut dadi mawut kabeh , seg a pirang -pirang wungkus , dilal a h ana asu. dadi rebutan telon. kar. · asu. wis ora karu -ka ruan .

- Wis ta aja padha pijer udur . wong seduluran iku banyu pinerang upamane . pisah a mung sedh ela, ya banjur kumpul maneh, kar o sed ulurmu pira. becik undangen . undang en.

Petruk

- Bagong , Bag ong. gilo diun - dang Ki Rama .

BAGONG LAJENG MANGSULI , LAJENG MAJENG

MAW! URA-URA , SARTA GENDHINGAN SAWET AWlS , UTAWI LAJENG TAYUBAN .

SEMAR BAWA SWARA KATAMPI GENDHING PANGKUR REP. KANDHA.

123GANGSA GESANG . SUWUK, LAGON .

(58)

Mintaraga

- Cantrik Danakarti.

- Kawula nuwun Sang Adi Panem - bahan .

dhungkel angetori kayu , gaDanakarti

- Kaya kepriye nggonira pa - dha nambut gawe , andhe -

74 we lalahan gaga sawah . sakan - canira cantrik kabeh . apa ora ana kekurangane .
canira cantrik kabeh . apa ora ana kekurangane .- Kawula nuwun Sang Adi Panernbahan , Sang Adi Panernbahan an - dangu , angg€m kula nyarnbut da - rnel. andhedhungkel angetori kajeng. darnel lalahan gaga sabin .
- Apa rnengkono Danakarti .sakanca kula cantrik sedaya . inggih boten wonten kekiranganipun . kula nuwun .
- lya lega atiningsun, yen ka-124 - Sang Adi Panembahan inggih .
- lya lega atiningsun . yen kaya mengkono . Apa dene sira jejanggan Anungswara. Wasi Sonyasubrastha .Ka/ih sareng
bahan _ - lya sernono rnaneh , olehira padha nyambut gawe , andhedhungkel angetori kayu.Ka/ih sareng - Kawula nuwun Sang Adi Panern - bahan _
padha nyambut gawe , andhedhungkel angetori kayu. gawe lalahan gaga sawah, sapamitraningsun wasi jejanggan kabeh , apa ora ana kekurangane .
125- Kawula nuwun Sang Adi Panern - bahan. yen Sang Adi Panernbahan andangu . anggen kula nyarnbut darnel, andhedhungkel angetori kajeng , darnellalahan gaga sabin. sakanca kula wasi jejanggan sedaya , inggih boten wonten kekiranganipun .
125 - Apa mengkono Jejanggansakanca kula wasi jejanggan sedaya , inggih boten wonten kekiranganipun .
- Apa mengkono Jejanggan Anungswara . Wasi Sonyasubrastha.sakanca kula wasi jejanggan sedaya , inggih boten wonten kekiranganipun .
- Apa mengkono Jejanggan Anungswara . Wasi Sonyasubrastha.sakanca kula wasi jejanggan sedaya , inggih boten wonten kekiranganipun .
- Apa mengkono Jejanggan Anungswara . Wasi Sonyasubrastha.
- Apa mengkono Jejanggan Anungswara . Wasi Sonyasubrastha.

- Sang Adi Panembahan inggih .

- lya lega atiningsun yen kaya mengkono . Cantrik Dana - karti .

- Saiki sira padha ngati-atiya , sasumektaning gegaman , cundrik, golok, paser !embing, bandhil tuwin sangkuh, muiane mengkono , sabab ing pratapan , bakal diambah drubiksa kang luwih galak, sarta gawe ruhara ngrusak ing pratapan kene . ·

- Cantrik Danakarti iya.

126- Apa dene sira Jejanggan Anungswara, Wasi Sonyasu - brastha .

- Sira iya semono maneh, pa - dha ngati-atiya, sasumekta - ning gegaman, cundrik golok, paser lembing, bandhil tuwin sangkuh , muiane mangkono, sabab ing prata - pan , bakal diambah drubiksa , kang luwih galak, sarta gawe ruhara ngrusak pratapan kene.

Danakarti

- Kawula nuwun Sang Adi Panem - bahan.

Menapa mekaten Sang Adi Pa- - nembahan.

- Kawula nuwun inggih dhateng sendika .

Kalih sareng

- Kawula nuwun Sang Adi Panem - bahan .

- Menapa mekaten Sang Adi Pa - nembahan .

76
- Jejanggan Anungswara . Wangswara. Wa
si Sonyasubrastha iya.
- Kawula nuwun inggih dhateng
- Cantrik Danakarti, Jejang -sendika . - Cantrik Danakarti, Jejang -
127 gan Anungswara . Wasi Sonyasubrastha .Tiga sareng
Salkide - Kawula nuwun Sang Adi Panem - bahan .
- Saiki sira padha sumingkira. sabab ingsun bakal katekankatekan
kongkonan seka negara Ngimataka .ai
sendika.- Kawula nuwun inggih dhateng sendika.
- Apa dene kowe kakang Se - mar .ang Se-
SemarSemar
- Kula nuwun Sang Adi Panembah - an.
- lya semono maneh. padhapadha
sumingkira saanakmu, muiane mengkono, sabab ingsunmula
arep katekan kongkonan seka negara Ngimataka .e
arep katekan kongkonan seka negara Ngimataka .n'se-
ka negara Ngimataka.- Menapa mekaten Sang Adi Pa -
[- Menapa mekaten Sang Adi Pa - nembahan.
- Kakang Semar iya.
128- lnggih dhateng sendika . Ayo thole
Nala Gareng, Petruk , Bagong , pa - dha sumingkir.
Tiga sareng
- lya mayo .
GANGSA PLAJARAN. REP.P.
GANGSA PLAJARAN. REP. KANDHA ,P
KANDHA , GANGSA GESANG. REP
GANGSA GESANG. REP
KANDHA.
KANDHA.UK.LAGON.
GANGSA GESANG , SUWUK. LAGON .WUK, LAGON.

(59) Mamangmurka - Togog . Togog . -Kula Mas Tumenggung . - La iki kepriye Gog , dene aku seba kok ora didangu, Begawan Suciptahening kendel bae. - La punika ngalamat kirang sekeca , prayogi inggih lajeng matur kemawon , punapa saperlunipun, temtunipun ang - sal wangsulan pangandika . - Apa mengkono Gog . Togog . - lnggih aturipun prayogi dipunlajengaken kemawon. - Apa mengkono Gog . 130

129 - Mas Tumenggung inggih .

- lya takcobane mengko takmatur. Kula non Sang Adi Panembahan , kula dipun -utus dhumateng gusti kula, ingkang jumeneng nata . wonten nagari Ngimataka , ajuju - luk Prabu Winatakwaca, ingkang rumiyin , kula dipun-utus nyaosa - ken pangabektinipun gusti kula , katura Sang Adi Panembahan . La kepriye Gog , Begawan Sucipta · hening . kok durung mangsuli .

- Mas Tumenggung inggih .

- lya Gog , iya. Wondene kaping kalihipun , kula dipun -utus gusti kula Prabu Winatakwaca , nyuwun pa - ngestu. supados lestantun anggen - ipun badhe nambut titahing akra - ma , lamaking premada, dhaup kaliyan Dewi Retna Supraba. Lake - priye Gog , kok isih meneng bae ,

sa durung mangsuli. - Pun ta. priyogi nyuwun pa - ngapunten kemawon . puni - ka temtu wonten lampahi -Begawan Suciptahening kok mek - sa durung mangsuli.
- Ah, ora Gog . aku arep matur se· pisan engkas . apa dhawuhe Kang - jeng Dewaji, mengko nek Bega - wan Suciptahening ora mangsuli. iya banjur arep dakbopong bae. dakgawa menyang negara Ngima -
taka . 131 - La menika sampun Mas Tumenggung .taka .
- Saraita .- Ah, embuh ora idhep Gog .
- Kok wangkal Mas Tumeng -Sara ita - Ari kang Thukun .
- Kok wangkal Mas Tumeng - gung, gek arep nemu apa bae .- Ari kang Thukun .
bae . - Ayake iya.- lya kang Thukun, menawa kesu - rupan dhemit ing Ngendrakila .
- Ayake iya.rupan dhemit ing Ngendrakila . Mamangmurka - Kula non Sang Adi Panembahan , dhawuhipun gusti kula Prabu Winatakwaca , yen Sang Adi Panem ·
- Kula non Sang Adi Panembahan , dhawuhipun gusti kula Prabu Winatakwaca , yen Sang Adi Panem · bahan boten kersa maringi pa - ngestu, lajeng badhe kula bekta , dhateng negari Ngimataka. sadinten punika .
dhawuhipun gusti kula Prabu Winatakwaca , yen Sang Adi Panem · bahan boten kersa maringi pa - ngestu, lajeng badhe kula bekta , dhateng negari Ngimataka. sadinten punika .
KANDHA,bahan boten kersa maringi pa - ngestu, lajeng badhe kula bekta , dhateng negari Ngimataka. sadinten punika .

132 KAWIN CAPENG . SEKAR DURMA.

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN. SUWUK. LAGON TLUTUR.

KANDHA .

LAGON TLUTUR JUGAG

(60)

Mamangmurka

Togog

- Ah, kok mula nyata Gog, gedhe temen alate Begawan Suciptahening iki.

- Ta, wau mila wau mila. kula sampun bebel ngaturi priksa. sampeyan boten nggega.

- lya Gog , kok awakku rasane entheng, nyingnyingan , karo atiku dhegdhegan, pendelenganku bliyar-bliyar.

- lnggih prayogi dipun asokaken rumiyin .

-Mas Tumenggung inggih.

- Apa mengkono Gog .

- lya Gog , yen kay a mengkono Gog, ayo aja kelayatan .

133 - lnggih dhateng sumangga .

GANGSA PLAJARAN , LAJENGAN, SUWUK LAGON ,

KANDHA,

GENDHING MEGAMENDHUNG. REP.

(61)

Guru

- Kakang Nurada .

Nurada

- 0 hok, napi adhi Guru.

- Pekenira mangarsa anrapsi - la miwah yoga menira para jawata tuwin yang -yang se - kabehe .

- Enggeh dhateng sendika .

Nurada

- Brama.

Brama

- Pukulun uwa Bathara Kanekaputra.

- Wedharing sabda adhi Guru. kita para jawata tuwin yang - yang kapya kinen mangarsa nrapsila .

Brama

- Ulun inggih dhateng sendika .

134 - Hi, hi, para jawata , tuwin pa - ra yang -yang kapya .

Sedaya sareng

- Ulun Sangywang Bathara Brama .

- Wedharing sabda Sangywang Jagadnata . kita para jawata tuwin para yang -yang kapya , samya kinen mangar -

sa nrapsila.

- Ulun inggih dhateng sendika .

GANGSA GESANG . REP,

KANDHA ,

GANGSA GESANG , SUWUK , LAGON , KAWIN

KLA YUNEDHENG .

(62)

Guru

- Kakang Nurada .

Nurada

- 0 hok. keyong adhi Guru.

- Lo, puniku paran baya ka - kang, pekenira menira timbali , saweca pekenira kadya mangkana .

- 0 hok , enggeh adhi Guru. sabab keyong puniku sejatosnya kul. dadya saweca menira mring adhi Guru kul kawula .

- Kakang Nurada.

- Lo kok saya ndlewer kakang, saweca pekenira menira timbali. tuwanggananing dewa

- 0 hok . bantheng wareng adhi Guru .

kok sembrana. dewa puniku boya kenging sembrana .81
- 0 hok. boya adhi Guru, bantheng puniku ingkang wonten wana. bantheng wareng ingkang wonten padhusunan. angsal dening sapi.- 0 hok. boya adhi Guru, bantheng puniku ingkang wonten wana. bantheng wareng ingkang wonten padhusunan. angsal dening sapi. dadya saweca menira mring adhi
- Kakang Nurada. menira pu· niki ayun minta wuninga. haywa pekenira tampeni sembrana.- Kakang Nurada. menira pu· niki ayun minta wuninga.Guru punapi .
136puniki salaminya manuh sembra - na .- 0 hok , haywa dadya runtiking wardaya adhi Guru, awit raka para puniki salaminya manuh sembra -
ywan pekenira amung manggung sembrana, ywan kadya mangkana , ayun menira lerehake , unggyan pekenira dadya tuwanggananing jawata, kalayan menira turun - ake mring marcapada.
- Kakang Nurada.Nuradten marcapada napi badhe wenten dewa ngindhung tlosor adhi Guru . enggeh menira mantuni. - 0 hok. napi adhi Guru .
13- Marmanya pekenira menira 137 pinta sumewa. yoga ulun pa - ra jawata. miwah para yang - yang sekabehe, napi pepak samya mangarsa nrapsila kapya .- 0 hok. enggeh adhi Guru , ywan

- Napi mangkana kakang Nurada.

- Dahat kacaryan tyas ulun . yv.:an kadya mangkana . Kakang Nurada.

- La puniki sinten kakang , ingkang karya gara -gara . Dene linangkung prabawa - nya . ngantya tekap ing ngan - tariksa , kawah Candradimu - ka kadya kinebur , ngolang - ngaling kang sapi Guma - 138 rang. ing Suralaya lindhu ping sapta sadina, para ja - wata myang waranggana . samya marlupa nandhang sungkawa , kapileng dening prabawa ruhara. sinten ka - kang titahing ngababathara . ingkang karya gara -gara puniki.

- Elo, enggeh boya kakang . anamung wedharing sabda Sangywang Padawinenang , pekenira wus winenangake dadya pitakonan menira. kapya obah mosiking bawana . sakrenteking titahing nga - bathara, ingkang der€mg ka - wedhar . menira kedah te -

jawata . miwah para yang -yang . enggeh samya pepak mangarsa nrapsila kapya .

- 0 hok . enggeh adhi Guru , Ia napi adhi Guru kekilapan, prakawis titahing ngabathara . ingkang karya gara -gara .

tanya mring pekenira rumiyin.

- Enggeh kakang Nurada , pekenira saweca kang sejati.

- Napi mangkana kakang Nurada.

KANDHA,

LAGON MENGENG.

(63)

140- Hong buwana langgeng , Ia puniku napi marmanya kakang Nurada, dene pun Permadi anggenturaken kasuta - panya, napi ingkang dadya penggayuhnya si Permadi, Ia napi ayun nyameni Bathara Guru , ywan mila arsa nya - meni Bathara Guru , laju arsa menira sendhal mayang , kinarya jangkeping dewa watak nawasanga .

- 0 hok, enggeh kasinggihan we - dharing sabda adhi Guru, menira kalilan saweca wenten ngarsanya adhi Guru .

- Enggeh adhi Guru , ingkang dadya purwanya gara-gara puniki, wen - ten titahing ngabathara sanget anggentur kasutapanya, muja bra - ta w(mten ing ngarga Ngendrakila , salebeting guwa si Mintaraga , ase - silih nama Begawan Suciptahening, sejatosnya yoga kekasih Permadi.

- Adhi Guru enggeh .

- 0 hok , elo, boya boya, adhi quru, ywan yoga kekasih pun Premadi arsa anggayuh kadya wedharing

142 - Napi mangkana kakang Nurada .

- Ywan kadya mangkana ka - kang Nurada , menira lajua yunyundaka nyektekake mring pun Mintaraga, meni - ra cobi rumiyin , ywan wus boya prana ing pang - rencana , enggeh katrima de - ning Ywang Latawalhujwa .

sabda adhi Guru. miwah darb e sedya ingkang boya sae. purv.•anira nggenira anggentur tapa pun Permadi , ing nguni duk nalika Samba yuda brata lawan pun Bomatara , yoga kekasih Permadi mbiyantu mring Samba, dupi pun Samba pralaya , Permadi laju pa - cakara , nranggul pun Barna . ana - nging Permadi kasor ing ngayuda , Ia puniku adhi Guru , pun Permadi dahat merang ing warda ya. sabab kasor ing yuda mengsah kelawan lare , ananging satuhunya pun Ja - naka klentu , inggih leres pun Barna, yoganya kaki Kresna , ana - m.ung duk maksih mawantah Ba - thara Wisnu , marma ing semang - kin dahat denya anggentur tapa. anenuwun sihing jawata , ingkang minulya , punjula kadibyaning yuda myang wignya mamayu isining bawana , angecani manahing manungsa pada , unggula benjing prang Brangtayuda Jayabina - ngun , trah tumerah anuruna para nata .

- Adhi Guru enggeh .

- La napi kakang ingkang dadya wigatinya sapuniki.

- 0 hok. enggeh wus kasinggihan ingkang dadya kawismayanya adhi Guru , malah ing semangkin saweg wenten karyanya .

- Enggeh adhi Guru , sabab rajaning raksasa , ing paradeng Ngimataka. Prabu Winatakwaca . sapuniki ka· dereng kedah nyuwun rabi. won dene ingkang dipun-suwun pun Supraba , mangka ing nguni adhi Guru. wus asung pradana hapsari tetiga , mring pun Winatakwaca . ingkang lumantar kaki Endra, ingkang pinaringaken pangajeng Pra - basini. Pramanasini. Warsasini , sapuniki peksa pari peksa nyuwun lelurahing widadari . enggeh nini Supraba .

- Napi mangkana kakang Nurada .

- Adhi Guru enggeh .

KANDHA

GANGSA PLAJARAN . REP ,

KANDHA.

GANGSA GESANG. SUWUK. LAGON .

(64)

Guru

- Hong yang -yang panihanya kita . kaki Endra, tekap kita ana ing ngarsa ulun .

Endra

- Hong nirdah pinara sabda, wedharing sabda Ywang Pukulun pani - hayanta tekap ulun.

Nurada

- 0 hok . hong yang-yang pani -

86
hanya kita kaki fndra, tekapG
kita ing ngarsanya adhi Guru .
ru.- Hong nird- Hong nirdah pinara sabda. uwa
Ywar- Hong nirdah pinara sabda. uwa Ywang Kanekaputra. panihayanta
Brama.tekap ulun .
Brama. - Hong yang -yang panihanya kita. yayi Bathara Endra. te -anta
kita. yayi Bathara Endra. te - kap kita aneng ngarsanyaanya
kap kita aneng ngarsanya Kangjeng Rama Sangywangang
Kangjeng Rama Sangywang Jagadnata .
Jagadnata .- Hong nirdah pinara sabda . ka · kangmas Bathara Brama , paniha ·
Sambukangmas Bathara Brama , paniha · yanta tekap ulun .
Sambu - Hong yang yang panihanya kita. yayi Bathara Endra , te - kap kita aneng ngarsanya
kita. yayi Bathara Endra , te - kap kita aneng ngarsanya Kangjeng Rama Sangywang Jagadnata .wans
Kangjeng Rama Sangywang Jagadnata . 145- Hong nirdah pinara sabda . kakangmas Bathara Sambu , pani -
145 Guru- Hong nirdah pinara sabda . kakangmas Bathara Sambu , pani - hayanta tekap ulun.
Guru - La kita kaki Endra . ngantya lungse nrapsila kita . ana ngarsa ulun . paran kang da -hayanta tekap ulun.
- La kita kaki Endra . ngantya lungse nrapsila kita . ana ngarsa ulun . paran kang da - dya darunanya .
dya darunanya .- Ulun Kangjeng Rama, Ywang Pukulun tetanya , ingkang dadya darunanya, ulun katekapan cundaka
- Ulun Kangjeng Rama, Ywang Pukulun tetanya , ingkang dadya darunanya, ulun katekapan cundaka saking newasa Ngimataka, dutanya Prabu Winatakwaca , wondene ingkang dinuta, wasta pun diktya
saking newasa Ngimataka, dutanya Prabu Winatakwaca , wondene ingkang dinuta, wasta pun diktya Mamangdana, tuwin pun Among - garba, samya dinuta, minta pun

- Apa mangkana kaki Endra.

- Paran baya wecana kita .

- Sangywang Pukulun inggih .

- lnggih Sangywang Pukulun , ulun saweca mring Mamangdana ywan pamintanya pun Winatakwaca, ulun datan nembadani , karana ing nguni wus sinungan widadari tetiga .

- Apa mangkana kaki Endra .

- Mara kita tutugna .

- Sangywang Pukulun inggih.

- Ulun inggih dhateng sendika . La punika Sangywang Pukulun, Mamangdana sajarwa , ywan ulun tan mahyaken pun Supraba , ayun rinabasa ing ngayuda , maninggya ing Ngendrabuwana .

- Apa mangkana kaki Endra .

- Sangywang Pukulun inggih . La punika Sangywang Pukulun , salinggarnya pun Mamangdana , tuwin pun Amonggarba, ulun laju mematah sangkeping ngayuda, pun Srengganidewa , Citragana , miwah Patih Dewantaka , saka - dang warganya para jawata ing Ngendrabuwana kapya , ulun pinta pacak baris, mring ngarga Sumeru, samangsa wonten titah Ngima - taka nekapi laju samya tinrang - gulanga ing ngayuda .

- Apa mangkana kaki Endra .

- Sangywang Pukulun inggih .

KANDHA.

(65)

- Kakang Nurada.

- 0 hok. napi adhi Guru .

- Pekenira wus miyarsa priyangga . wecanya kaki Endra .

- Kakang Nurada enggeh .

- Napi mangkana adhi Guru.

- Wangsul kawismayanya adhi Guru kadya paran .

148- Enggeh kakang , sapuniki ingkang dadya kawismaya menira . menira arsa utusan . mbantu pun Srengganidewa . ingkang pacak baris, wenten ing ngarga Sumeru .

- Kakang Nurada enggeh .

- Napi mangkana adhi Guru .

- Ywan kadya mangkana kakang, pekenira andhawuha - na yoga menira kaki Brama, Sambu , miwah Bayu , saka - dang warganya para jawata tuwin para yang-yang ing Junggringsalaka kapya , am - bantua mring pabarisannya pun Srengganidewa . wenten ing ngarga Sumeru, samangsa wenten titah saking Ngimataka nekapi, laju tinrang - gulanga ing ngayuda .

- Enggeh kasinggihan wedharing sabda adhi Guru.

149- Kakang Nurada enggeh .

- Napi mangkana adhi Guru .

Tiga sareng

- Ulun uwa Bathara \Kaneka - putra .

- Enggeh dhateng sendika . 0 hok kaki Brama, Sambu , Bayu .

- Wedharing sabda adhi Guru kita para jawata . tuwin para yang -yang kapya, samya kinen mbantu pabarisannya Srengganidewa. aneng ngarga Sumeru , lumaksana ing ri semangkin , samangsa titah ing Ngimataka nekapi , laju tinranggu - la ing ngayuda .

- Punapa mangkana uwa Ba - thara Kanekaputra .

- Ulun inggih dhateng sendika. KANDHA.

- Kaki Brama Sambu Bayu iya.

(66)

Brama Sambu Bayu sareng

Guru

- Ulun Kangjeng Rama Sangywang Jagadnata , ing reh wus samapta andikanya Kangjeng Rama , Kangjeng Rama kantuna siriewa . winantu trusthaning wardaya , ulun minta amit, ayun mring pabarisan ing ngarga Sumeru , laksita ing ri semangkin .

- lya kaki Brama , Sambu , Ba - yu, ulun asung puja pangastawa laksita kita . ·

GANGSA PLAJARAN. REP,

- Ulun inggih dhateng anuwun .

KANDHA.

(67)

- Kakang Nurada.

Nurada

- Paran baya kakang ingkang dadya harjaning laksita .

- 0 hok napi adhi Guru.

- 0 hok , enggeh adhi Guru . sapuniki pun Mintaraga , yogya tinan - dhingna ing ngayuda , kalawan pun Winatakwaca, pundi ingkang

- Napi mangkana kakang .

- Enggeh mila mangkana kakang . anamung panyobaning pangrencana . ulun tindakake rumiyin , daruna pun Wina - takwaca , anglangkungi ka - dibyanya. kawewahan ka - panjingan yitmanya Rambut Julung.

- Kakang Nurada enggeh .

- Enggeh kakang Nurada , saking kawismaya menira, menira enggeh laju arsa jeng152 kar ing ri semangkin , mring pratapan Ngendrakila, wondene ingkang ngrum1ym1 laksita yoga ulun kaki Endra , ngirit para hapsari ing swar - ga kapya , darapya angren - cana mring Suciptahening , wignya awudhar kasutapa - nya .

unggul yudanya . enggeh tamtu anggarwa nini Supraba . binoja wiwaha wenten ing swarga Tinjo - maya .

- Kakang Nurada enggeh . wondene pekenira dadyaa tuwanggana. laksitanya kaki Endra , tuwin hapsari kapya.

- Kakang Nurada enggeh .

- Adhi Guru enggeh .

- Napi mangkana adhi Guru.

Wangsul ingkang dadya kawisma - yanya adhi Guru kadya paran .

- Napi mangkana adhi Guru. ·

- Napi mangkana adhi Guru .

- Wondene kita kaki Endra ,

- Enggeh dhateng sendika .

laksita kita . mituruta apa sa - pangrehnya kakang Kane - kaputra.

Endra

153- Kakang Nurada .

- Ulun inggih dhateng sendika_

Nurada

- Napi adhi Guru.

- Ywan kadya mangkana. pe - kenira laksitaa mring Mani - kantaya . pekenira bidhalna para widadari.

- Enggeh kakang Nurada . me - nira angsung puja pangasta - wa laksita pekenira .

- Engg eh dhateng sendika. Ulun adhi Guru , ing reh wus sampat andikanya adhi Guru , adhi Guru kantuna sinewa . winantu trustha - ning wardaya , ulun minta amit ayun mbidhalaken para widadari. laksita ing ri semangkin.

Endra

- Enggeh dhateng anuwun , ayo kaki Endra . haywa kelayatan .

- lnggih dhateng sumangga .

GANGSA GESANG , REP,

KANDHA (BADHE MABUR)

154GANGSA GESANG , LAJENGAN. REP.

KANDHA ,

GANG SA GESANG, SUWUK. ADA -ADA.

(68)

Bromo

- lh hi, ywang sukma adi luwih, ora talah si Winatakwaca , dene datan mestuti dhawuhing jawata. malah -malah arsa ngrurah ing Ngendra -

buwana . iya linawan a ing ngayuda . Y'A-'an tan sirna de - ning ulun. ih hi. Kakangmas Bathara Sambu . yayi Batha - ra Bayu.
Bathara Sambu . yayi Batha - ra Bayu. Kalih sarengKalih sareng
- Apa yayi Bathara Brama . - Paran baya kita siyaga . sasu -Kalih sareng - Apa yayi Bathara Brama .
mektaning ngayuda . punapa wus samya saningga .punapa
teta- lya yayi Bathara Brama . >M'an kita tetanya , ulun siyaga sasumekta - ning ngayuda , iya wus samya sa -
155 ningga. - Dahat kacaryan tyas uluntetanya , ulun siyaga sasumekta - ning ngayuda , iya wus samya sa - ningga.
- Dahat kacaryan tyas ulun ywan kadya mangkana . Punapa dene kita kakang Ba -ningga.
ywan kadya mangkana . Punapa dene kita kakang Ba - thara Raswarodra .kang Ba
thara Raswarodra . RaswarodraRaswarodra
Raswarodra - Paran baya kita siyaga . sa -Raswarodra - Ulun yayi Bat hara Brama .
- Paran baya kita siyaga . sa -Raswarodra - Ulun yayi Bat hara Brama .
- Paran baya kita siyaga . sa -- Ulun yayi Bat hara Brama .
- Paran baya kita siyaga . sa -mi
sumektaning ngayuda. miwah kadang warga kita parami
sumektaning ngayuda. miwah kadang warga kita para jawata. tuwin par a yangaara
jawata. tuwin par a yang yang kapya. punapa wu s samya saningga.
yang kapya. punapa wu s samya saningga.- Ulun yayi Bathara Brama . ywan
samya saningga.- Ulun yayi Bathara Brama . ywan yayi Bathara Brama tanya, ulun
- Ulun yayi Bathara Brama . ywan yayi Bathara Brama tanya, ulun siyaga sasumektaning ngayuda .
siyaga sasumektaning ngayuda . sakadang warga ulun para jawata . tuwin para yang -yang kapya. ing -
- Dahat kacaryan tyas ulun ywan kadya mangkan a. Ka -tuwin para yang -yang kapya. ing - gih wus samya saningga.
- Dahat kacaryan tyas ulun ywan kadya mangkan a. Ka - kangmas Bathara Sambu .aka
kangmas Bathara Sambu . yayi Bathara Bayu .Sambu.
kangmas Bathara Sambu . yayi Bathara Bayu . 156Kalih sareng
yayi Bathara Bayu . 156Kalih sareng
yayi Bathara Bayu . 156Kalih sareng - Apa yayi Bat hara Brama .
156Kalih sareng - Apa yayi Bat hara Brama .
156Kalih sareng - Apa yayi Bat hara Brama .
156Kalih sareng - Apa yayi Bat hara Brama .
M-Ap- Apa yayi Bat hara Brama .
Yue hatn mengkore u- Apa- Apa yayi Bat hara Brama .
- Ywan kadya mangk a na. su -

wawi hayv.:a kelayatan.

- lya mayo.

- lya mayo. GANGSA PLAJARAN . DHAWAH AYAK-AYAKAN. SUWUK, LAGON. (69)
(69) Supraba - Hong Sangywang Bathara Nura ·(69) Supraba
Supraba - Hong Sangywang Bathara Nura · da, ngestata ngestuti memuja
da, ngestata ngestuti memuja swasti jawata, hong mangestuti Sangywang Pukulun.
Sangywang Pukulun.
sabda . iya ulun trima , kita ni· ni Supraba , ngestuti marang ulun.- Hong Sangywang Bathara Endra. ngestata ngestuti, memuja swasti
Endra - Hong nirdah pinara sabda ,jawata , hong mangestuti Sangywang Pukulun .
157 iya ulun trima, kita nini Su- praba , ngestuti marang ulun .Dresanala , Wilutama - Hong Sangywang Bathara Nura·
Nurada - 0 hok. hong nirdah pinara sabda , iya ulun trima , kita nini Dresanala, Wilutama,da , ngestata ngestuti , memuja swasti jawata , hong mangestuti Sangywang Pukulun.
- 0 hok. hong nirdah pinara sabda , iya ulun trima , kita nini Dresanala, Wilutama, ngestuti marang ulun ., - Hong Sangywang Bathara Endra,
Endra - Hong nirdah pinara sabda ,, - Hong Sangywang Bathara Endra, ngestata ngestuti, memuja swasti jawata , hong mangestuti Sangywang Pukulun .
94
marang ulun.iya ulun trima kita nini Dre - sanala. Wilutama. ngestuti marang ulun. Sekawan sareng
Nurada- Hong Sangywang Bathara Nurada. ngastata ngestuti , memuja swasti jawata. hong mangestuti Sangywang Pukulun.
- 0 hok. hong nirdah pinara 158 sabda . iya ulun trima , kita nini Widasmara. Angganasari. Angganawati. Warsiki. samya ngestuti marang ulun.
samya ngestuti marang ulun.- Hong Sangywang Bathara Endra. ngastata ngastuti , memuja swasti jawata, hong mangestuti Sang - ywang Pukulun.
Endra - Hong nirdah pinara sabda. iya ulun trima , kita nini Widasmara. Angganasari. Angganawati, Warsiki, samya ngestuti marang ulun.
Supraba - Pukulun Sangywang Bathara Nurada, Ywang Pukulun prapta. ing kayangan Manikantaya , wonten kawismayanya Ywang Pukulun
Nurada - 0 hok, iya Supraba. marmanya ulun prapta. ana ing kayangan Manikantaya , wedharing sabda Sangywangkawismayanya Ywang Pukulun punapa.
Nuradapunapa. - 0 hok, iya Supraba. marmanya ulun prapta. ana ing
- 0 hok, iya Supraba. marmanya ulun prapta. ana ing kayangan Manikantaya , wedharing sabda Sangywang
1- 0 hok, iya Supraba. marmanya ulun prapta. ana ing kayangan Manikantaya , wedharing sabda Sangywang
- 0 hok, iya Supraba. marmanya ulun prapta. ana ing kayangan Manikantaya , wedharing sabda Sangywang
- 0 hok, iya Supraba. marmanya ulun prapta. ana ing kayangan Manikantaya , wedharing sabda Sangywang
1- 0 hok, iya Supraba. marmanya ulun prapta. ana ing kayangan Manikantaya , wedharing sabda Sangywang
- 0 hok, iya Supraba. marmanya ulun prapta. ana ing kayangan Manikantaya , wedharing sabda Sangywang
1- 0 hok, iya Supraba. marmanya ulun prapta. ana ing kayangan Manikantaya , wedharing sabda Sangywang
- 0 hok, iya Supraba. marmanya ulun prapta. ana ing kayangan Manikantaya , wedharing sabda Sangywang
- 0 hok, iya Supraba. marmanya ulun prapta. ana ing kayangan Manikantaya , wedharing sabda Sangywang
- 0 hok, iya Supraba. marmanya ulun prapta. ana ing kayangan Manikantaya , wedharing sabda Sangywang
- 0 hok, iya Supraba. marmanya ulun prapta. ana ing kayangan Manikantaya , wedharing sabda Sangywang
- 0 hok, iya Supraba. marmanya ulun prapta. ana ing kayangan Manikantaya , wedharing sabda Sangywang
1kayangan Manikantaya , wedharing sabda Sangywang
kayangan Manikantaya , wedharing sabda Sangywang
1da kayangan Manikantaya , wedharing sabda Sangywang
159 hadp kayangan Manikantaya , wedharing sabda Sangywang
159 Jaad kayangan Manikantaya , wedharing sabda Sangywang Jagadpratingkah, kita saka159 dang warga kita Dresanala.
159 anadp kayangan Manikantaya , wedharing sabda Sangywang Jagadpratingkah, kita saka159 dang warga kita Dresanala.
159 Janad Jagadpratingkah, kita saka159 dang warga kita Dresanala.
159 dade mJagadpratingkah, kita saka159 dang warga kita Dresanala.
159 diluta amJagadpratingkah, kita saka159 dang warga kita Dresanala.
ganasari. Angganawati. War -Jagadpratingkah, kita saka159 dang warga kita Dresanala. Wilutama, Widasmara. Ang -

siki. samya sumbagaa kang edi peni. miwah ingkang ngresepake , nyaput mbe - nges, nyelak. nganggo me · nyak -menyak. odhir kang wangi -wangi.

- Supraba iya.

- 0 hok , iya Supraba . marma - nya mangkana , wedharing sabda adhi Guru , kita kinen tumurun mring marcapada , angrencana pandhita ingkang mertapa aneng ngarga Ngendrakila , aran Begawan Suciptahening. wondene kang dadya tuwanggana 160 laksita kita , iya ulun priyang - ga , lawan kaki Endra.

- Supraba iya.

- Supraba .

- Punapa mangkana Sangywang Pukulun .

- Apa wus samya parasta , ungyan kita samya sumba - ga , sakadang warga kita , pa - ra hapsari kapya .

- Wonten kawismayanya Sang - ywang Pukulun punapa , dene ulun para waranggana . samya kinen sumbaga kang edi peni . ingkang · angresepaken .

- Punapa mangkana Ywang Puku - lun.

- Ulun inggih dhateng sendika .

- Ulun Sangywang Bathara Nurada .

- Ulun Sangywang Bathara Nurada, ywan Sangywang Pukulun tetanya, nggyan ulun samya sumbaga , sakadang warga ulun para hapsa ri. inggih wus samya parasta ka - pya .

- Ywan kadya mangkana . ayo haywa kelayatan .

161 - Ulun inggih dhateng sumangga .

- Ayo kaki Endra . haywa kela - yatan .

Endra

- Ulun inggih dhateng sumangga

GANGSA AYAK-AYAK. LELAMPAH. NURADA NGALER. WANGSUL NGIDUL DUMUGI GAWANG WANGSUL NGALER. ' MAPANGAWANGTENGAH . GANGSASUWUK .

Nurada

- Supraba. tuwin para wa - ranggana kapya .

Pitu sareng

- Ulun Sangywang Bathara Nurad a .

- Mangkya kalamun wus caket kalawan arga Ng(mdrakila. kita samya mimbaa warna. kadya swaminya si Permadi. samya pantes ena priyangga .

162- Supraba , tuwin para waranggana iya.

- Punapa mangkana Sangywang Pukulun .

/ - 0 hok. kaki Endra.

- Ulun inggih dhateng sendika.

Endra

- Dene laksita kita unggyan - nya ngrencana si Mintaraga. kita yogya salina warna .

- Ulun uwa Kanekaputra .

' - Kaki Endra iya.

- Punapa mangkana Sangywang Pukulun .

- Ulun inggih dhat eng sendika.

- Ywan kadya mangkana kaki Endra. ayo samya sowangsowangan.

- lnggih dhateng sumangga .

- Supraba . tuwin para waranggana kapya. ayo haywa kelayatan .

- Ulun inggih dhateng sumangga .

163KANDHA .

GANGSA PLAJARAN , NURADA SARTA PARA

HAPSARI BIDHAL RUMIYIN. ENDRA PINDHAH

GAWANG TENGAH LAJENG MABUR. GANGSA

SUWUK , LAGON .

KANDHA .

GENDHING MADUBRANGTA. REP.

KANDHA,

GANGSA GESANG. SUWUK. LAGON .

(70)

Mintaraga

- Cantrik Danakarti .

Danakarti

- Kaya kepriye , olehira . padha nibakake wiji pari palawija , sapanunggalan e. apa padha ora ana kekurangan banyune .

- Kawula nuwun Sang Adi Panem - bahan .

- Apa mengkono cantrik Danakarti.

- Kawula nuwun Sang Adi Panem· bahan , yen SangAdi Panembahan andangu, anggen kula sami nyam - but darnel andhawahaken wiji pantun, palawija sapanunggalanipun , inggih boten wonten kekirangan toyanipun kula nuwun .

- lya !ega atiningsun yen kaya

- Sang Adi Panembahan inggih.

mengkono . Apa de ne sira Jejanggan Anungswara. Wa · si Sonyasubrastha .

- Kaya kepriye olehira padha mulang muruk marang para cantrik guntung manguyu. apa padha ora ana keku · rangane .

Kalih sareng Sekawan sareng

- Kawula nuwun Sang Adi Panem · bahan .

- lya !ega atiningsun yen kaya mengkono .

(71)

KANDHA.

- Kawula nuwun Sang Adi Pan em· bahan. yen Sang Adi Panembahan andangu. anggen kula tumindak amangretosaken dhumateng para cantrik guntung manguyu , inggih boten wonten kekiranganipun .

- Yen kaya mengkono . padha sumingkira dhisik. sabab ing· sun arep cinoba marang de · wa kang minulya .

- Cantrik Danakarti . Jejang · gan Anungswara , Wasi So· nyasubrastha . kakang Semar iya.

- Kawula nuwun Sang Adi Panem · bahan .

- Menapa mekaten Sang Adi Pa · nembahan.

- Kawula nuwun inggih dhateng se ndika .

KANDHA. GANGSA PLAJARAN. SUWUK. KANDHA. LAGON . KANDHA . GANGSA AYAK- AYAKAN. SUWUK.

(72)

Supraba (Sumbadra)

- La gene kiyi Kangjeng Pangeran. ketemu ana kene . Kula nuwun Kangjeng Pangeran , kula nyaosi priksa Kangjeng Pangeran. sa - pengkeripun Kangjeng Pangeran . nagari Madukara dipun -tukup kaka Prabu Druyudana , kadang putra paduka ingkang kantun , sami dipun -p ejahi dhumateng kaka Prabu Druyudana , kula lajeng dipunbujung-bujung kaliyan Burisrawa. kelampahan kula lumajar . medhak jurang, minggah redi , suku kula ngantos malenthung saja - gung-jagung , saged kula pisah lumebet ing guwa punika . ta mangga kondur Kangjeng Pangeran , kok pambegan saiki , ngimdelake bae, ta mangga kondur .

(73)

- De ne kok nganiaya temen Kang - jeng Pangeran, wong teka kedhungsang-dhungsang, teka dipitambuhi , dewa banjuten aku dewa , dene kok nganiaya temen Kangjeng Pangeran , nganti kesupen marang aku , gek kepriye bae, kedadeane anakku si kulup Angkawijaya. Kangjeng Pangeran kesupen temenan marang awakku.

KANDHA. GANG SA AYAK -AYAKAN TLUTUR. 168SUPRABA KESAH, KEPETHUK DRESANALA, WILUTAMA, GANGSA REP.

(74)

Kalih sareng

Supraba

- lya yayi Dewi Srikandhi , Larasati, satekaku ing guwa , wis tita olehku matur. ora diparingi pangandika.

- Yayi Dewi iya.

- Kados pundi kakangbok, punapa sampun saged kaleksanan , kepanggih kaliyan Kangjeng Pange - ran.

- Menapa mekaten kakangbok.

- lya yayi Dewi. mangsa bodhoa kowe.

- Yen kados mekaten kakangbok, kula aturi ngaso rumiyin , mangke kula ingkang nyobi badhe ma - tur.

GANGSA GESANG. SUWUK.

(75)

Dresanala (Srikandhi)

- La gene kok jebul ana kene Kangjeng Pangeran , mangga kondur. nagari Madukara risak , dipun ambah para Kurawa Ngestina . para putra sami kapara tiwas. ta mang - ga kondur Kangjeng Pangeran , kok banjur kendel bae , apa pan - cen wis jothakan apa , i tak jethot lo. salawase mangkelake .

Wilutama (Larasati)

- { e kok pambegan temen Kangjeng Pangeran iki. diparak kok ming ngendelake bae. ora ngang - go ambagekake , apa ora kengetan para kadang putrane. ta mangga kondur . kok ya meksa ngendelake bae , ta. tak ithik-ithik lo. ilik. ilik. ilik. remenane kok blas-blasan. ora nganggo taren karo uwong . basa kond ur ngrentengi.

Larasati

Srikandhi

- lnggih dhateng sumangga.

- Ayo yayi siji edhang astane. pa - dha dienyet-enyet.

- lnggih dhateng sumangga .

- Lo kok ya kemba bae. ora ana krejet-krejete. wis yayi ayo padha ditinggal bae. wong wis katog .

KANDHA.

LAGON,

KANDHA ,

GENDHING ASMARADANA. REP.

(76)

Widasmara (Wanuhara)

- Yeyi Dewi Sulastri. Sumar · sih, kowe keriya dhisik. ana 171 sanjabaning guwa . aku daklu - mebu dhisik. karo yayi Dewi Palupi .

Kalih sareng

- Ayo yayi Dewi Palupi, padha dicedhaki Kangjeng Pange - ran .

- lnggih dhateng sumangga ka· kangbok.

Angganasari (Palupi)

- lnggih dhateng sumangga.

GANGSA GESANG . REP.

(77)

Kalih sareng

- E. e. kok dadi kaya meng - kene Kangjeng Pangeran . priyayi bagus. kok ngakoka - ke ati. mangga kondur Kangjeng Pangeran , dak oyog -oyog lo.

Wanuhara

- Yayi Dewi Sulastri. Sumar - sih, padha mlebua mrene. ngrewangana nunggu Kang - jeng Pangeran .

GANGSA GESANG, SUWUK.

172 (78)

Wanuhara

- Ayo yayi Dewi, aku ngithikithik, yayi Dewi Palupi sing 173 ngoyog -oyog. yayi Dewi Su - lastri nyebleki , yayi Dewi Su - marsih nyethoti.

Kalih sareng

- lnggih dhateng sendika kakang - bok.

Su/astr i

- E Ia wong kaya mengken e Kang - jeng Pang eran . mula awit ana Madukara le sok kend e l bae .

Palupi

- Mula ya wis adat e Kangjeng Pa - ngeran kuwi nek tindakan seje ka· ro pamite .

Sumarsih

- Priyayi bagus kok ngewak ·ewak - ake , mangk e kakangb ok. kula ba - dhe nyobi sakedhik, kejaba astane iki dirangku s tuman bae wong ba · gus, ethok -ethok sare .

Tiga sareng

Sekawan sareng

- lnggih mangga sareng mawon ka - kangbok.

- lki kepriye kok meksa njibleg bae .

Palupi

- Kakangbok sampun katog boten kersa wungu.

Wanuhara

- lya yayi. mula wis katog . yen kaya mengkono , ayo padha ditinggal bae .

Sekawan sareng - lnggih dhateng sumangga .

KANDHA .

GANGSA PLAJARAN . SUWUK.

KANDHA.

LAGON ,

KANDHA ,

AYAK-AYAKAN. MLAMPAH. REP.

(79)

Gandawati

- Kangjeng Pangeran kula marak. nyuwun pethuk Kangjeng Pange - ran , kok ora ngrahapi, Kangjeng Pangeran kula nyuwun pethuk, kula aturi medal mriki.

GANGSA GESANG. SUWUK.

(80)

Nrada (Gandawati)

- E, e. gene iki Sang Resi, agi nuju mudhar tapane , saweg wau ka - kangbok-kakangbok sarnt marak , klampahan nglosot wonten ngar - sanipun Kangjeng Pangeran , Kangjeng Pangeran sanget mitambuhi. punika kados pundi karsanipun Kangjeng Pangeran.

104 Mintaraga - lya kareben. dhasar mula- lya kareben. dhasar mula dakjarag. sabab sing tresna menyang aku mung kowe.
aku 175 - lya Gandawati. sarehning- Mila inggih yektos Kangjeng Pa - ngeran . sumangga ta lajeng kon - dur tumunten , pepasihan kaliyan kula. yen wonten salebeting guwa . sakelangkung pakewet. prayogi mangga kondur .
175 - lya Gandawati. sarehning aku wis dadi pandhita. wis katrima dening jawata kang linuwih . senajan ana sajroning guwa. ingsun wus pra - sasat nunggal sarasa karo kowe. saiki sira ingsun sebda
kowe. saiki sira ingsun sebda wawrat , ya mesthi yayi uwis nggarbini.- La punapa inggih yektos, dene kok elok temen , ming ngendika ngono we kok tenan , wis orin nek
- Elo. apa dudu pandhit a linu wih, satemene sira nima s. ingkang goroh , sujalma pri· ya ngaku putri , sabab ingsunngono we kok tenan , wis orin nek temenan .
ingkang goroh , sujalma pri· ya ngaku putri , sabab ingsun ora kena den cidrani . KANDHA. 176GANGSA PLAJARAN .
ora kena den cidrani . KANDHA. 176GANGSA PLAJARAN . NradaNrada - We Ia ketanggor aku. mati aku .
KANDHA. 176GANGSA PLAJARAN . NradaNrada - We Ia ketanggor aku. mati aku .
176GANGSA PLAJARAN . NradaNrada - We Ia ketanggor aku. mati aku . kawirangan .
176GANGSA PLAJARAN . NradaNrada - We Ia ketanggor aku. mati aku . kawirangan .
176GANGSA PLAJARAN . Nrada kawirangan .Nrada - We Ia ketanggor aku. mati aku . kawirangan .
Nrada kawirangan .Nrada - We Ia ketanggor aku. mati aku . kawirangan .
Nrada kawirangan .Nrada - We Ia ketanggor aku. mati aku . kawirangan .
Nrada kawirangan .Nrada - We Ia ketanggor aku. mati aku . kawirangan .
Nrada kawirangan .Nrada - We Ia ketanggor aku. mati aku . kawirangan .
Nrada kawirangan .Nrada - We Ia ketanggor aku. mati aku . kawirangan .
Nrada kawirangan .Nrada - We Ia ketanggor aku. mati aku . kawirangan .
Nrada kawirangan .Nrada - We Ia ketanggor aku. mati aku . kawirangan .
kawirangan .Nrada - We Ia ketanggor aku. mati aku . kawirangan .
kawirangan .- We Ia ketanggor aku. mati aku . kawirangan .
kawirangan .- We Ia ketanggor aku. mati aku . kawirangan .
kawirangan .- We Ia ketanggor aku. mati aku . kawirangan .
kawirangan .- We Ia ketanggor aku. mati aku . kawirangan .
kawirangan .kawirangan .
kawirangan .kawirangan . GANGSA SUWUK , NURADA MEDAL SAKING

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN . SUWUK.

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN. REP.

KANDHA.

GANGSA GESANG. SUWUK LAGON.

KANDHA.

(81)

Mintaraga

- Katuran panakrama. sara - wuhipun Sang Pandita. wonten ing pertapan Ngen - drakila .

Padya

177 - La ijengandika Sang Pandhita , kelampahan rawuh. wonten ing pertapan. saking pundi kang pinangka. lawan sinten sinambating wewangi. utawi punapa ingkang dados kersanipun Sang Pandhita.

- I. i. i. i. iya daktrima rubaya , sira mbagekake marang ingsun.

- Begawan Padya ijengandika.

- lya yen sira takon marang ingsun. ingsun Begawan Padya.

- Rubaya iya , dene yen sira takon sangkaningsun , ingsun iki resi kandhang langit, kemul mega, dhepok -ingsun, gunung alas kang lebak -lebak, pratapaningsun , sakehing guwa kang werit-werit , mider anganglang buwana. dene saktekaningsun ing kene. kang mau ningali teja luwih seka gedhe sorote , tan weruh yen sira kang 178 amawa teja, pakaryaningsun , yen kepranggul kaya resi sira iku. amung anedya bantah angadu ka - wruh.

- Menapa mekaten Sang Pa - nembahan .

- Sumangga kula aturi me - dharaken, ingkang dados panggalihipun Sang Maha Padya .

- Kados pundi Sang Maha Pa - dya , amastani kalangkung sisip.

- Kawula nuwun Sang Maha Padya. dene ta boten kado - sa , kang sebda Sang Maha Wiku. kula setani ambatur tan jujur , sabab anggen kula tapa, mawi laras myang kuwadha. jemparing kawula sandhing , kula darnel anjagi yen wonten titah ingkang mungkir ing jawata. mila sampun mekaten lampahi - pun, yen satriya olah puja. kedah mekaten patrapipun , ananging salebetipun kawiryan, kapraboning ngasing - gih, mangsa ta dadak supeya. 180 dhumateng pamrihing kang sampurna .

- Rubaya iya.

- Muiane mengkono , kageg pani - ngalingsun, tum on patrapira sema - di. ingsun anggep meksih kaworan druhaka.

- Muiane ingsun arani durung be - 179 ner, sabab nggonira amungku se - madi. meksih nyandhing gega - man . dakkira ciptanira meksih sangga runggi , durung eklas ing pambudi. kurang titis ing panyip - ta .

- lya senajan mengkonoa , saking pamawa s-ingsung, banget cuwa - ning manah, sabab meksih angewuhake , awit durung sejatine. yen ngantiya kebanjur -banjur samarsamar sapta kang sejati , dakarani cupet ing pambudi , iku yekti kurang prayoga, sun upamakake jalma kang sengsem ing boga , boga durung mangsa wus binukti satemah tanggung -tanggung kang sira sedya , wekasan tampa cintaka lumantar seka kamahane dhewe , iku ingsun arani durung buntasing kasampurnan , dadi ora sirna kang patitis .

KANDHA,

KAWIN KINANTHI PAMULARSIH,

KANDHA.

(82)

181- Kawula nuwun Sang Maha Padya , saleresipun angg€m kula nggenturaken kasuta - pan punika , ingkang kula suwun kalawan jawata kang minulya , kadigdayaning nga - yuda , sampun wonten ingkang nyameni kaprawira - ning ngaprang , sadaya titahing ngabathara , utawi sagedipun mulya , kadang kula ing Pandhawa. sarta sagedipun unggul benjing prang Brangtayuda Jayabi - nangun . Amemahyu tribuwa - na , angecani manahing titahing ngabathara , ing trah tumerah dadya panem - bahaning manung sa pada . anjayeng lelananging ngrat.

sampun wonten ingkang nyameni. yen boten tinurutan. ingkang dados panuwun kula punika. dening jawata 182 kang minulya, suka lila binanjuta ing ngabathara. boten nedya mantuk dhateng nagari. leheng pejah wonten salebeting guwa.

- Kawula nuwun Sang Maha Padya. putranipun Bathara Guru. inggih pepak sowan sadaya. namung kirang satunggal Sangywang Bathara Endra , saweg pinuju anglaya bumi, pepanggihan kaliyan kula punika .

- Yen kaya mengkono rubaya. ing· sun takon. duganen putrane Ba · thara Guru apa pepak padha seba kabeh.

KANDHA,

PADYA BADHAR, LAGON. PERMADl MEDHAK

SAKING DHINGKLIK JENGKENG LAJENG LENGGAH.

Mintaraga

(83)

183 - Hong Sangywang Bathara Endra. dewata dewati. ngastata ngestuti , suruping netra prayogi. hong mengestuti padaning Sangywang Pu· kulun.

Endra

- Hong nirdah pinara sabda. iya ulun trima. yoga kekasih Permadi. kita ngestuti marang ulun.

KANDHA.

LAGON JUGAG. ENDRA MAJENG NGRANGKUL.

(84)

- Eh. em. asrurakmi pirenaning tyas ulun . yoga kekasih Permadi. Permadi.

WANGSUL MALANG MAJENG NGIDUL

- Yoga kekasih Permadi .

- Kawula nuwun Sangywang Bathara Endra.

- lng semangkin kita lulusna ama - tiraga, meh tumurun sihing Ywang Latawalhujwa , ing nguni jawata wus anduta waranggana , angren - cana marang kita, ananging laksitanya para waranggana mau tanpa wasana , ulun wus luwih pracaya marang kita, dadya wus titis unggyan kita ngrasuk kang panca· driya , kita lulusna bratanira, datan lama kaleksanan apa kang kita sedya , dungkap antuk wilasaning Bathara kang minulya .

- Menapa mekaten Sangywang Pukulun.

- Yoga kekasih Permadi iya.

KANDHA.

- Yoga kekasih Permadi.

- Kawula nuwun Sangywang Bathara Endra .

- Ywan kadya mangkana , kita kariya, winantu trusthining wardaya. ulun minta a mit, arsa angayangan , laksita ing ri semangkin .

185 - Kawula nuwun inggih dha - teng sumangga .

GANGSA PLAJARAN. ENDRA MABUR. SUWUK. MINT ARAGA JENGKAR. KANDHA.

GANGSA PLAJARAN . NURADA SAKING KIDUL. DIPUN REROMPA PARA WIDADARI. BATHARA GURU SAKING LER MABUR. NIYUP GAWANG LER. GANGSA SUWUK.

(86)

Nurada

- Olog . olog . olog . ad hi Guru katiwasan katiwasan . olog. olog . olog. Dene rasane pa - ting srendut. pating grenjel. pating kieler . olog . olog . olog _

Guru

186- Enggeh adhi Guru . ingkang dadya darunanya, menira sampun ngirit. ingkang para widadari , ngrencana maring Resi Mintaraga , anamung para widadari , boya wenten ingkang migunani, malah kosok wangsul, laju samya kasmaran dhumateng Sang Resi. menira laju mbent eri, mindha pun Gandawati. we - kasan kenging sebdanya pun Mintaraga. menira kat emah - an wawrat. Ia puniki menira lajeng anjembling kadya me - katen. kok pating srendut , pating klelei-. pating grenjel. kok kadya sampun badhe ndungkap lairipun jabang bayi. olog, olog, olog, gek ru . sumangga tumunten dipun sampurnakaken , mema - 187 Ia menira puniki adhi Guru . adhuh mati aku. adhuh mati

- Paran baya kakang Nurada . ingkang dadya darunanya .

aku. sumangga tumunten rinuwata .

- !yak sayektos adhi Guru , gek enggal selak lair, sampun sremat -sremet . Supraba , utawa widadari kapya , ayo ulun ajokna , ana ngarsanya adhi Guru .

- Enggeh kakang Nurada , haywa dadya marase tyas pekenira, ne - dha kakang, pekenira mangarsaa. ulun sirnakne memala pekenira kakang Nurada .

Pitu sareng

- Ulun inggih dhateng sendika .

LAGON NGAJENGAKEN NURADA.

NURADA TEKSIH TILEMAN .

(87)

Guru

188- Kakang Nurada , napi Batha - ra Guru nganti kalah , lawan sebdanya Mintaraga -kakang Nurada ingkang percaya dhateng menira .

- 0 hok sokur adhi Guru .

LAGON , NGUSAP MAMALA,

KANDHA,

LAGON , NURADA WUNGU , LAJENG CECEKOTAN , WONTEN NGAJENGIPUN BATHARA GURU , TELAS LAGON . LAJENG MALANG MAJENG NGALER PARA WIDADARI NGALER ' DHAWAH WINGKINGIPUN

BATHARA GURU .

(88)

Nurada

- Hong nirdah pinara sabda , adhi Guru , ulun atur sasanti raharja , wus kelakyan sirna , ingkang dadya memala menira .

Guru

- Enggeh kakang Nurada. wus

dadya wawenang menira.

menira mitulungi pek enira .

- Napi mangkana adhi Guru .

- Kakang Nurada engg eh

KANDHA.

BADHE DHAWUH NGESAHAKEN WIDADARL

(89)

- Kakang Nurada .

- Napi adhi Guru .

- Paran baya kakang kang da - dya harjaning laksita. para widadari. wus boya wignya tumama pangrencananya mring Suciptahening.

- Kakang Nurada enggeh .

- Napi mangkana adhi Guru .

- Napi mangkana kakang Nurada .

- Engg eh adhi Guru. ingkang da - dya harjaning laksita saking pang - rembag menira. prayogi adhi Gu - ru priyangga , ingkang nyalirani .

- Adhi Guru engg eh.

- Enggeh kakang Nurada . me190 nira ayun nyalirani priyang - ga. anamung mawi wrana mindha raja apepar a. wondene pekenira nggeh seman - ten malih . mindhaa warna dadya kanthi menira .

- Kakang Nurada enggeh .

Guru

- Napi mangkana adhi Guru.

- Ywan mangkana kakang. pa -

- Enggeh wus kasinggihan. kang dadya kawismayanya adhi Guru.

ra hapsari samya pekenira dhawuhana, wangsul dhateng kayangan Manikantaya.

- Enggeh dhateng sendika .

Nurada

- Supraba .

Supraba

- Ulun Sangywang Kanekaputra .

- Wedharing sabda adhi guru, sakadang warga kita para Guru, widadari kapya, kinen samya bali angayangan , marang Manikantaya .

- Punapa mangkana Sangywang Pukulun .

- Supraba iya.

- Ulun inggih dhateng sendika .

GANGSA PLAJARAN . WIDADARI MABUR SEDAYA .

SUWUK,

KANDHA.

(90)

Guru

- Kakang Nurada.

- 0 hok , napi adhi Guru .

- Suwawi kakang samya amindha warna .

- Enggeh dhateng sumangga .

LAGON (SANTUN WARN!).

(91)

Guru

- Kakang Nurada .

Nurada

- Napi adhi Guru .

- Menira sapuniki sesilih na - ma Mraja Kilatawarna, napi enggeh sampun pantes kakang .

- Pekenira akekasiha Mraja Kilatarupa. anamung menira ingkang sepuh. pekenira da dos nem.

- Enggeh sampun pantes adhi Guru. Ia menira jejulukipun sinten adhi Guru.

- Gumujeng . Enggeh sampun pra - yogi adhi Guru . Gumujeng.

- Yen kados mekaten. yayi Prabu. suwawi sampun kelayatan .

- lnggih dhateng sumangga.

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN. PANGKAT. LAJENGAN ,

WEDALIPUN MAMANGMURKA. REP.

KANDHA.

GANGSA GESANG. SUWUK ADA-ADA.

(92)

Mamangmurka

- I hae . pongcorot bangkong pincang celeng beles, ora ta - lah Begawan Suciptahening. 193 dene banget mitambuhi menyang lakuku. manawa wis ora neja becik karo gustiku . yen kaya mengkono dakroda peksane bae . gelem ora gelema . lumadi bandan rnarang gustiku Prabu Winata - kwaca, yen kaya mengkono. pertapan Ngendrakila dakobrak -abrike . sepira banggane pandhita siji. mangsa dadak nggetihana ora . i hae . Togog.

Togog

-Kula nuwun Mas Tumenggung.

- Yen kaya mengkono Gog. sarehning wis ora oleh pa - ngandikaning Begawan Suciptahening . malah gawe sangsaraning awakku. ayo padha munggah menyang gunung Ngendrakila. di194 obrak -abrik bae pertapan Ngendrakila. Begawan Suciptahening dakroda peksane. lumadi bandan menyang gustiku. sepira banggane pendhita siji. mangsa dadak nggetihana ora _

- Apa mengkono Gog .

- La kepriye Gog, kang dadi prayogamu .

- lya senajan mengkonoa Gog , aku ora wedi karo Be - gawan Suciptahening , aku isin mulih . yen ora nggawa bandan . Begawan Sucipta - hening.

- Lo. lo, lo. sampun ta sampun, me - nika mangke malah mewah -me - wahi awrat sangsaranipun Mas Tumenggung .

- Mas Tumenggung inggih_

- Yen kula inggih mantuk mawon, matur Kangjeng Dewaji. yen boten angsal wangsulan pangandi - ka , yen kula sampun ajrih kaliyan Begawan Suciptahening. sampe - yan sampun sumerep piyambak. kaliyan Begawan Suciptahening punika dipun -tingali cat ketingal cat bot en. prasasat dewa angeja - wantah .

Togog .

- Sar a ita.

Sara ita

- Ari kang Thukun.

- Atiku kok saya dheg-dhegan . iki Mas Tumenggung wis mangar -mangar . ko k mun - dhak wangkale . ora kena diprayogakak e

- lya kang Thukun. dugaku Mas Tu - menggung kokehan jenewer . nek aku trima keri ana kene bae kang Thukun .

- Apa mengkono Saraita .

- Kang Thukun iya.

196Mamangmurka

- Wis Gog. aja pijer geguyon. kowe keria kene bae. aku dhewe sing ngunggahi gunung Ngendrakila .

Togog - lnggih dhateng sumangga.

KANDHA.

GANG SA PLAJARAN . NGUWUH - UWUH. - Ciptahening , ana ngendi kowe . (rambah kaping tiga).

LAJENGAN,

NATA KEBON .

MAMANGMURKA NGALER.

SUWUK. ADA - ADA.

(93)

- E hae . !ega temen atiku , aku wis ketug ana pertapan. kejaba iki kebone dakobrak-abrike. dimen ka - ton Begawan Suciptahening .

GANGSA PLAJARAN. 197 NGRISAK KEBON. REP.

KANDHA SANTUN WARN!. NGUWUH-UWUH. - Ciptahening. ana ngendi kowe. (rambah kaping tiga).

GANGSA GESANG.

WEDALIPUN CANTRIK. LAJENG NGRAMPOG

MAMANGMURKA CANTRIK KAWON. SEMAR

SAANAKIPUN. MBANDHILI SAKING KIDUL. REP.

KANDHA

GANGSA LAJENGAN . TOGOG SARAITA

SAKING LER MBANYOL. REP.

(94)

Mamangmurka

- Gog. Gog. aja kowe mlayu Gog. aku Mamangmurka Gog.

Togog . - Saraita. Ia kae apa wela celeng. dene gedhe temen . ayo Saraita padha menek.

- T ogog mrenea Gog. ken a 198 ngapa dene kok wedi menyang aku. Togog balia Gog , aku Mamangmurka.

Togog .

- Saraita.

Sara ita - Ari kang Thukun.

- Kok kaya suwarane lurahe Mamangmurka.

- Elo iya kang Thukun .

- We Ia cilaka . Ia rak beka. ayo padha dicedhaki wong wis terang Mas Tumenggung .

- La iya. ayo dicedhaki.

- Apa mengkono kang Thukun.

- lya mayo kang Thukun . mengko nyronggot. - Hus ora . GANGSA GESANG , SUWUK. (95) Mamangmurka -Gog kepriye Gog. dakceluJ< nganggo girap-girap lumayu. kena apa aku Gog . 199 Togog - Gumujeng . La napa sampeyan boten kraos Mas Tumenggung . warni sampeyan santun sipat. - Salin sipat kepriye Gog . - Warni sampeyan sapunika kados wraha ageng, mila kula mlajar . kula setani senes sampeyan. - Ah apa iya Gog. - Elo inggih , yen boten ngandel , cobi sampeyan ngilo . mangga kula sampun mbekta pengilon . - Apa mengkono Gog. -Mas Tumenggung inggih . MAMANGMURKA LAJENG NGILO . - E Ia, mati aku Gog . TLUTUR (96) Mamangmurka - E Ia. dene saya mirang-mi - 200 rangake , Begawan Sucipta - hening menyang awakku Gog . - Wau mila wau mila kula sampun bebel, nyaosi priksa sampeyan boten nggega. - lya Gog , wis aja akeh-akeh kang kowe pikir, yen kaya

mengkono Gog , kowe saiki dakkongkon . mulih matur Kangjeng Dewaji , yen aku saiki mati ana pertapan Ngendrakila . senadyan urip . yen mulih ora nggawa murdane pandhita ing Ngendra - kila. iya luwung matia Gog .

- La inggih dhateng sendika. Kula nuwun Mas Tumenggung. yen sampun rampung welingipun Mas Tumenggung . kula nyuwun pamit , badhe wangsul matur Kangjeng Dewaji.

- lya mangkata Gog .

- lnggih dhateng sendika . Ayo Saraita mangkat.

- lya mayo kang Thukun .

GANGSA PLAJARAN , LAJENGAN , WEDALIPUN KILATAWARNA, KILATARUPA. REP. KANDHA.

(97) Kilatarupa - Kaka Prabu Kilatawarna .

Ki/atawarna

- Kula yayi Prabu .

- La menika kaleresan tindakipun kaka Prabu wonten ingkang kangge jalaran , punika pun Mamangmurka , kenging cintrakanipun pun Mintaraga , dados wraha sakelang - kung ageng. badhe ngayoni pun Mintaraga .

- Menapa mekaten yayi Prabu.

- Kaka Prabu inggih .

202 - Yen kados mekaten yayi Prabu . sumangga sami nu tuti lampahipun Mamang -

murka .

- lnggih dhateng sumangga.

GANGSA GESANG. LAJENGAN .

WEDALIPUN MINTARAGA INGKANG KAADHEP

ANUNGSWARA. SONYASUBRASTHA , REP.

KANDHA.

GANGSA GESANG. SUWUK LAGON .

(98)

Mintaraga

- Jejanggan Anungswara. Wa -

si Sonyasubrastha .

Kalih sareng

- Kawula nuwun Sang Adi Panem - bahan .

- lki suwara apa , gumeder gumerah . apa baya si Mamang - murka. gawe rusuh ana pertapan .

- Kawula nuwun Sang Adi Panembahan , saking pandugi kula. ing - gih kasinggihan timbalanipun Sang Adi Panembahan.

KANDHA ,

203 GANG SA PLAJARAN. REP.

KANDHA ,

GANGSA GESANG , SUWUK ADA-ADA.

(99)

Mintaraga

- Sira Cantrik Danakarti, kela -

, kon teka ana ngarsaningsun,

ana apa ing jaba, mara sira

matura .

t

Danakarti

- Kawula nuwun inggih dhateng sendika , kula nyaosi priksa Sang

- Apa mengkono Danakarti.

Adi Panembahan . yen sapunikanipun. pun diktya Mamangmurka. salah kedadosan, lintu warni. da - dos wraha lang kung ageng. lajeng darnel resah wawengkon pertapan Ngendrakila.

204 - Yen kaya mengkono. kowe padha sumingkira. sakanca - mu kabeh. daksampurnakne si Mamangmurka.

- Sang Adi Panembahan inggih .

- Kakang Semar.

- lnggih dhateng sendika.

Semar

- Kowe melua aku saanakmu .

- Kula nuwun Sang Adi Panembahan.

- lnggih dhateng sendika. Ayo thole Nala Gareng . Petruk. Bagong, pa - dha ndikakake ndherek Sang Adi Panembahan.

Tiga sareng

- lya mayo.

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN . LAJENGAN. REP.

KANDHA ,

GANG SA GESANG , SUWUK. ADA - ADA.

(100)

Mamangmurka

- E hae, Mintaraga methukake menyang aku.

Mintaraga

- lya aku Mamangmurka.

- Embuh ora idhep. muiane aku ora ngenehi pangestu

- La oraa Mintaraga , banget temen olehmu mitambuhi menyang aku .

marang gustimu Prabu Winatakwaca. dakkira mung dianggo lamis bae . panja · luke pengestu marang aku .

- E ha e. pongc o rot bangkong pin - cang celeng bel es. Mintaraga ambeg sumekti -sekti. sok mangkonoa kowe ingkang gawe rusiyane awakku. dadi rupa salah kedaden . kaya mengkene iki.

- lya sakarepmu . pandakwa - nira marang aku . awit saka patrap tingkahira dhewe. ga - 206 we rusaking pertapan Ngen - drakila.

-Ana paran .

- E " hae. Mintaraga .

- Kekejera kaya manuk branjang an. daksaut mangsa gagala .

- lya cobanen.

- Ana paran.

- Mintaraga .

- lya mayo.

- Ayo prang ngarep .

GANGSA PLAJARAN. PRANG .

MINTARAGA DIPUN GETAK DHAWAH NGIDUL ICAL.

GANGSA REP .

(101)

- Padha yen padhaa . imbang -im· bang sasat padha. rebuten aku Mamangmurka. Mintaraga , aja kowe mlayu, ayo padha ngadu ka - prawiran.

GANGSA GESANG, NUTUTI NGIDUL ICAL 207 KILATAWARNA KILATARUPA MABUR SAKING LER. KILATAWARNA SAMPUN NYANGKING JEMPARING . NGIDUL ICAL. MINTARAGA DHAWAH SAKING LER. OHAWAH GAWANG TENGAH. DIPUN TAMPENI SEMAR

SAANAKIPUN .

GANG SA REP. KANCA URA - URA PANGKUR TIGANG PADA.

"Tiba kantep resi tama . kadaronjong ing jurang ngiring -iring. katampeg sela kabentus sela suh tanpa kara . kaprawasa kadaring Sang Maha Wiku . kasmayimg datan paprana. widada mardaneng langit. "Riwe mijil saking ngangga. gumar obyos ingusap-usap wanti. muryani busananipun netepaken jejamang. ron mangkar a tinata ingurut-urut. ning se ti paningsetira . kyat capeng dana maw e rdi. "Pandhita ambeg wirutama . apr awigya mantaraning ngasinggih , gya nyandhak wara stranipun . ngiwakaken gandh ewa . ngembat -embat ginedheg tumandukipun. ingripu diktya magalak. kataman wraha ngemasi.

GANGSA GESANG . MAMANGMURKA SAKING LER, LAJENG PRANG, KILATAWARNA , KILATARUPA 208SAKING LER MABUR MINTARAGA NJEMPARING SARENG KALIYAN KILATAWARNA. SUWUK. ADA -ADA.

(102)

Kilatawarna

- E Ia, iki sapa pandhita dene dadak wani -wani, barung binuh arep nyandhak panahku kang tuman - cep ana gigiring wraha.

Mintaraga

- La kowe sapa narendra . de - ne teka banjur barung binuh, angaku wraha ingkang dak - perjaya .

- Yen kowe takon marang aku, aku nar endra seka Sonyaprabawa.

aran Prabu Kilatawarn a . (gumu - jeng) .

- Kilatawarna jenengmu.

-lya .

- La kowe kang wetan sapa jenengmu .

Kilatarupa

- (Gumujeng) . Kowe tak on mar ang aku .

209 -lya .

- Aku Mraja Kilatarupa. (gumujeng) .

- Kilatarupa jenengmu .

-lya .

' "' SEMAR GARENG PETRUK BAGONG MAW! BANYOLAN .

Kilatawarna

- La kowe sapa pandhita numb ak tambuh marang lakuku .

Mintaraga

- Yen kowe takon maran g aku . aku pandhita kang me rtapa ana gunung Ngendraki - la, aran Begawan Mintara ga.

- Da di kowe kang je neng Begawan Minta raga .

- lya aku.

- (Gumujeng) . La oraa Mintaraga . kowe wis kawarta pandhita gentur tapamu , ngendi ana aku ingkang merjaya wraha kang mati iki, teka dadak kowe aku , dadi yen mengkono , tetep nggonmu nandhang hawa , dudu patrape pandhita linu - wih. pandhita jugar tapane . ciptamu kaworan drengki , mokal yen gurumu memarahi druhaka . iya saking and a rung nasarmu dhew e. tetep sira aweh cintraka mara ng g urumu , kang amrih harja . luwih

- Embuh ora idhep . Ia oraa Kilatawarna. wangunmu ratu pandhita. benyunyak -be - nyunyuk ora weruh tata kra - ma. ngumbar basa ora pan - tes celathumu, mokal yen kowe ratu utama. pantes kowe nembaha karo Mintara - ga, nyantrika ana pertapan Ngendrakila.

211

Kilatarupa

becik bubarna bae tapamu .

- Kula kaka Prabu .

- Babo . kok memanas ati temen pangucape si Mintaraga. yayi Prabu Kilatarupa .

- Menapa mekaten kaka Prabu .

- ljengandika mireya. kula ujane ka - dibyane pun Mintaraga .

- lnggih kaka Prabu . ingkang ngatos-atos.

- Yayi Prabu inggih .

- Mangsa kadosa !are boten.

Semar

Tiga sareng

- lya mayo.

Mintaraga

- Ayo thole padha didohi bae .

KAWIN CAPENG SEKAR GURISA.

- Kilatawarna

Kilatawarna

- Ayo padha ngudang siyunge

-Ana paran.

Bnthara Kala.

KANDHA.

KAWIN CURIGA

(103)

212 - Kilatawarna.

-Ana paran .

- Ayo mentarake kawiragan .

- lya mayo .

KANDHA.

GENDHING SUBAKASTAWA KElAWANG. REP.

KANDHA.

GANGSA GESANG. DHAWAH PLAJARAN. REP.

(104)

- Kilatawarna .

- Ana paran .

- Ora ana kawekasan e me n· tarake kawiragan . ayo prang ngarep .

- lya

GANGSA GESANG . PRANG. REP.

KANDHA

(105)

- Padha yen padhaa . imbang · imbang sasat padha . reb uten aku Mintaraga . Kilatawa rna .

213 yen nyata prajurit bec ik. ma· ra baliya .

- Babo Mintaraga. daktrajang aja ngucira .

GANGSA GESANG , REP. KANDHA

(106)

- Padh a yen padhaa. imbang ·im· bang sasat padha . rebuten aku Kilatawarna . Mintaraga . yen nyata prajurit becik. mara baliya.

- lya ingkang prayitna . mara

iki tadhahana.

GANGSA GESANG. SUWUK, ADA-ADA.

(107)

- E Ia. nyata abot sanggane

Kilatawarna.

- Apa abamu. iya kuwi sing kok karepake.

- Kilatawarna.

- Ana paran .

- Tadhahana pusakaku .

- lya tibakna .

KANDHA.

(108)

214 - Kilatawarna .

-Ana paran .

- Sepisan iki yen nom -nom tapamu. tumpang so japa mantramu, wekas-wekasan - mu. olehmu ngancik ana marcapada

- Babo mara tibakna.

KANDHA.

KAWIN. GANGSA PLAJARAN, SUWUK. ADA-ADA.

(109)

- Padha yen padhaa . imbangimbang sasat padha. rebuten aku Mintaraga, Kilatawarna . ora sirna ketiban panahku .

KANDHA.

(110)

- Kakang Semar.

Semar

- Kula nuwun Sang Adi Panembahan .

- Kowe mreneya saanakmu .

- lnggi h dh a te ng sendik a.

215SEMAR MAJENG TETEMBANGAN .

- Kula nuwun Sang Adi Pa nemba h an. wont en punapa samp eya n nimb a li dh a teng kula.

- lya kakang Semar . muiane kowe dakundang sa anakmu . tututana kuwandane Kilata - warna .

- lnggih dhat e ng se ndika . Ayo th ole padha nututi kuwand a ne Pr abu Kilatawarna .

Tiga sareng

- lya mayo .

GANGSA PLAJARAN , LAJENGAN.

GURU NURADA MABUR SAKING KIDUL,

DIPUN TUTAKEN SEMAR SAANAKIPUN ,

GURU NURADA KENDEL SAKA SANTEN

TENGAH , REP, KANDHA ,

GANGSA GESANG , SUWUK LAGON

(111)

Guru

- Hong yang -yang panih anya 216 kita , kakang lsmay a. tekap kita ing ngarsa ulun .

S emar

Nurada

- lya daktrima Guru , kowe mbagek - ake menyang aku .

- 0 hok , hong yang -yang pani - hanya kita, lsmaya , tekap kita ana ing ngarsanya adhi Guru .

- lya daktrima Nurada , kowe mba - gekake menyang aku . La kowe Manikmaya , teka ana ing pertapan Ngendrakila , nganggo salin rupa, ngrencana marang momonganku .

129 Begawan Mintaraga, ana karepmu apa . yen ijih kowe bacut -bacut -
217 - Lo, lo, kakang lsmaya , kitaBegawan Mintaraga, ana karepmu apa . yen ijih kowe bacut -bacut - ake , olehmu ngarubiru menyang momonganku, tandhingmu aku . aja bocah kowe layani , padha tuwa wis padha metu jamure, takuja sasayahmu . ngajak pirang dina .
217 - Lo, lo, kakang lsmaya , kita haywa keladuk ketampa. iya senajan ulun angrencana marang momongan kita si Mintaraga, anamung ora dadi ngapa.
- 0 hok. o hok. o hok, o hok.- Apa kiyi pukrule , si endhek erek - erek , ayo kowe ngajak apa, majuwa loro pisan, aku mangsa wediya ora. apa ngajak kerengan kasar - kasaran , apa ngajak alus-alusan , takuja sing nganti pegel boyokmu .
ya, ulun mung saderma , lumiring laksitanya adhi Guru .- (Gumujeng) .
Guru - Kakang lsmaya_- Ana apa .
218 - Ana apa . - Ywan mangkana , kita timbalana, yoga kekasih Per -- Ana apa .
madi. - lya kakang . ulun arsa ma - ringake kanugrahan .- Arep kokkapakake . - La nek mengkono , ya dakundange .
- lya kakang . ulun arsa ma - ringake kanugrahan .- La nek mengkono , ya dakundange . Ayo Nala Gareng Petruk Bagong , padha ngaturi Sang Adi Panem - bahan.

Tiga sareng - lya mayo.

LAJENG MAJENG NGIDUL. SINDHENAN, DUMUGI GAWANG KIDUL. JENGKENG .

(112)

Semar

- Kula nuwun Sang Adi Panembah - an. yen raja kalih wau katrang - anipun gadhungan , sing dadi Gu - ru kalih Nrada. Ia saniki sampe - yan diundang kalih Bathara Guru . ajeng diparingi nugraha .

219 - Apa mengkono kakang .

- Sang Adi Panembahan inggih

KANDHA,

LAGON .

(113)

Mintaraga

- Hong Sangywang Siwahbo - ja. manik raja dewaning sun. ngestata ngestuti, suruping netra prayogi , Sangywang Pukulun, kang pinint a ·pinta titahing ngabathara . hong mangestuti Sang>M•ang J a - gadpratingkah .

- Hong Sangywang Kaneka - putra, ngestata ngestuti. de - wata dewati , suruping netra prayogi, hong mangestuti Sangywang Pukulun .

Guru

- Hong nirdah pinara sabda. iya ulun trima. nggon kita ngestuti marang ulun .

Nurada

- 0 hok. ho ng nirdah pinara sabda. iya ulun trima . yoga ke kasih Permadi. kita ngestuti marang ulun . Guru

- Kawula nuwun Sangyv.:ang J agadnata .

- Permadi .

- Dadya kawruhan kita , ywan ulun wus pracaya marang kita, nggon kita anggentur tapa, wus katrima panuwun kita , kita sinungan nu · grah a. ulun paringi jemparing li · nuwih . pamungkasing satru javn mu rka. luput teguh yuwana da tan kena densaranani. jemp a ring ingaran Pasopati, mara kita tampanana .

- lnggih sang et panuwun kula. kaparing an jemparing dibya.

pusaka ning ng ayuda.

KANDHA.

GANG SA PLAJARAN SREBEGAN, ANTAL,

WEDALIPUN JEMPARING DIPUN PANGGUL

DENAWA BAJANG . GANGSA REP

(114) 22 1 Guru

- Ka lam e rcu.

Kalam e rcu

- Kula non Ywang Pukulun .

- lng semangkin kang dadya kawismayanya ulun . kita ulun paringake marang yoga kekasih Parta Resi.

- Menapa mekaten Ywang Pukulun .

- Kalamercu iya. tumuli kita umanjinga marang gwagar - banya Parta Resi.

KANDHA.

- lnggih dhateng sendika .

(;.A.NGSA GESANG.

MINTARAGAJENGKENG.KALAMERCU NGUBENGI MINTARAGA. TRUS ICAL MANGIDUL. MINTARAGA SILA MALIH. SUWUK. KANDHA.

(115)

Guru

- Yoga kekasih Permadi .

Mintaraga

- Kawula nuwun Ywang Pukulun.

- Mara kita mangarsaa nrapsila. ulun sinung karta aji Danurdana. dene kadibyanya wignya ngam - bah ing jumantara . mara kita tam· panana .

- Kawula nuwun inggih dha - teng sendika.

LAGON .

(116)

- Kaki Parta Resi.

- Kawula nuwun Sangywang Jagadnata .

- Wekas ulun mring kita. samang - sa -mangsanya kita ulun timbali marang Junggringsalaka. tumuli kita mangarsaa nrapsila . dene semangkin kita lulusna anggon kita mertapa.

- Menapa mekaten Sangywang Pukulun.

- Yoga kekasih Permadi iya.

- Kawula nuwun inggih dha - teng sendika .

KANDHA.

(117)

- Ywan mangkana kaki Parta Resi, ing reh wus samapta paring ulun

- Kawula nuwun Sangyv.1ang Pukulun. inggih dhateng su · mangga.

- Kawula nuwun Sangyv.•ang Pukulun .

- Kawula nuwun inggih dha - teng sumangga.

- Kakang lsmaya .

Guru

- Ulun amit arsa angayangan , kita lulusna anggon kita rumeksa yoga kekasih Parta Resi.

Nurada

- Ana apa Guru .

- 0 hok. lsmaya .

224 - Ana apa Nurada.

Nurada

Semar

- Ulun minta amit . arsa angayangan, lumiring laksitanya adhi Guru .

- 0 hok. kaki Mintaraga .

- La iya muliha .

Guru

- Ulun mita amit , laju arsa anga - yangan . lumiring laksitanya adhi Guru .

- Kakang Nurada .

kanugrahan . kita keriya . ulun arsa angayangan .

- Ywan kadya mangkana . suwawi hawya kelayatan .

- lya padha muliha .

Nurada

- Napi adhi Guru .

GANGSA PLAJARAN. REP .

- Enggeh dhateng sumangga.

(118) Semar - Kawula nuwun Sang Adi Panem ·
- Kawula nuwun Sang Adi Panem · bahan , kula badhe nyuwun priksa Sang Adi Panembahan . Sang AdiSemar - Kawula nuwun Sang Adi Panem · bahan , kula badhe nyuwun priksa Sang Adi Panembahan . Sang Adi Panembahan tampi kanugrahan
Minta raga - lya kakang Semar. aku dipa - ringi kanugrahan panah aran Pasopati. utawa aji Da -punapa .
nurdana. 225-Wah niku pun mempeng banget, tandha pun katrima, yektine pun
- Apa mengkono kakang .oleh kanugrahan sing luwih gedhe. - Sang Adi Panembahan inggih.
- Yen kaya mengkono ayo pa - dha bali menyang perta - pan .
- lnggih dhateng sumangga. Ayo thole Nala Gar eng Petruk Bagong. padha ndherek Sang Adi Panem · bahan, bali menyang pertapan.
Tiga sareng - lya mayo .
GANGSA GESANG , SUWUK. LAGON. KANDHA, GENDHING CALUNTHANG. REP.GRAGN
GENDHING CALUNTHANG. REP. KANDHA, GANGSA GESANG, SUWUK. LAGON.UKLAGON
GANGSA GESANG, SUWUK. LAGON. (119) AbiyasaVUK. LAGON.
(119) Abiyasa - Bageya putuningsun kakikak
Abiyasa - Bageya putuningsun kaki 226 Angkawijaya , satekanira anakaki
Abiyasa - Bageya putuningsun kaki 226 Angkawijaya , satekanira ana ngarsaningsun .maka
- Bageya putuningsun kaki 226 Angkawijaya , satekanira ana ngarsaningsun .
- Bageya putuningsun kaki 226 Angkawijaya , satekanira ana ngarsaningsun .miraa
- Bageya putuningsun kaki 226 Angkawijaya , satekanira ana ngarsaningsun .
- Bageya putuningsun kaki 226 Angkawijaya , satekanira ana ngarsaningsun .aniraa
226 Angkawijaya , satekanira ana ngarsaningsun .aniran
226 Angkawijaya , satekanira ana ngarsaningsun .miran
226 Angkawijaya , satekanira ana ngarsaningsun .miraan
226 Angkawijaya , satekanira ana ngarsaningsun .iraan
226 Angkawijaya , satekanira ana ngarsaningsun .ira
226 Angkawijaya , satekanira ana ngarsaningsun .Angkawijaya
226 Angkawijaya , satekanira ana ngarsaningsun .Angkawijaya
226 Angkawijaya , satekanira ana ngarsaningsun .Angkawijaya
ngarsaningsun .Angkawijaya

suwun. sih pana kramanipun Kangj e ng Eyang. ingkang rumen - tah dhateng kula . kula cencang sapucuking rema , kula petak ing mustaka , mblebera dhateng prenaja. dadosa rah daging kayuwan - an. sih pana kramanipun Kang - jeng t.yang, ingkang rum entah dhat eng kula .

- La sira kulup , dene kelak on tumeka ana ngarsaning sun. apa karepira dhewe , apa dikongkona marang uwakir a kaki Prabu Ngamarta .

- Kawula nuwun Kangjeng Eyang . Kangjeng Eyang andangu , lam - pah kula setindak, ambegan kula sakesodan , keteg kula sademi. ka - tenta lampah kula piyambak de - de , kula dhapur dipun utus , dhu - mat e ng wayah -dalem , Kangjeng Uwa Prabu Ngamarta _

- Apa mengkono kulup.

- La dikongkon apa kulup , marang uwakira kaki Prabu Ngamarta , mara sira rna - tura .

- Kangjeng Eyang inggih .

- Kawula nuwun inggih dhateng sendika , kawula nuwun Kangjeng Eyang. ingkang rumiyin , kula dipun -utus nyaosaken pangabekten - ipun Kangjeng Uwa Prabu Nga - marta . katura Kangjeng Eyang .

- Pun apa dene pangabektenipun Kangj eng Uwa ing Jodhipati , uta -

- lya ingsun trima .

wi sakadang Brata Pandhawa sedaya , katura Kangj e ng Eyang .

- Apa mengkono kulup .

- Eh, em, putuningsun kulup Angkawijaya , Ia iku ingsun ora kena, yen amedharna kang dadi kekeraning jawata ingkang misesa , puluh -puluh sudarmanira agi winayanging dewa mulya .

- Kulup iya, Ia iku kulup . ing - 229 sun mung wekas bae rna - rang sira. matura marang wakira kaki Prabu Ngamar - ta. ingkang dadi pramayoga - ningsun, wakira sakadang Brata Pandhawa kab eh. pa - dha ngrerambuha , ana nga - ra -ara Ngendrasonya , bok - menawa ana ing kono. dadi jalarane ketemu sudarma - nira kaki Parta.

- Kaping kalihipun , kula dipun-utus, Kangjeng Uwa Prabu Ngamarta. nyuwun priksa bab prakawis mur - canipun Kangjeng Rama . sampun antawis lami dene dereng wonten timbul. punapa inggih teksiha pari· purna . punapa inggih sampun sirna saking marcapada.

- Kulup iya.

, - Kangjeng Eyang inggih .

- Menapa mekat en Kangjeng Eyang .

- Menapa mekaten Kangjeng Eyang.

- Kawula nuwun inggih dhat eng sendika.

230

(120)

- lya kulup , ingsun nyang oni ba suki marang lakunira .

I - Kawula nuwun Kangjeng Eyang . yen sampun rampung timbalan · ipun Kangjeng Eyang, Kangjeng Eyang kantuna pinarak. jeng manggiha suka , kula nyuwun lilah - dalem pamit , pangkat mantuk sa - dint en punika , matur Kangjeng Uwa Prabu Ngamarta .

Ke rtiraga

- E. kula nuwun Rad en.

- lnggih dhateng anuwun . Bapa Kertiraga.

- Ayo aja kelayatan .

- lnggih dhateng sumangga. Ayo thole Ke rtisentlop . Kerticemuri s mangk at.

Kalih sareng - lya mayo Ki Rama .

GANGSA AYAK- AYAKAN. REP .

(121)

Abiyasa

- Gangga gangga tri gangga . pinayungana kalacakra , dur - ga mendhak ana kala aja tu - meka . nek tum e ka aja tuma · rna. nyandhunga kembang cepaka, sawakul gedhene , lakune putuningsun. kulup Angkawijaya .

231 GANGSA GESANG , LAJENGAN. REP .

(122)

Angkawijaya

- Bapa Kertir aga .

Kertiragn

- Kula nuwun Rad e n.

- Lega temen atiku bnpa . aku wis dililani mulih , marang Kangjeng Eyang .

- Menapa me katen Rad en.

- Bapa iya.

- lnggih leres timb a lan sampeyan .

- Yen kaya mengkono bapa.

ayo aja kelayatan .

- lnggih dhateng sumangga . Thole Kertisentlop , Kerticemuris .

Kalih sareng

- lya mayo Ki Rama .

GANGSA GESANG, SUWUK.

KANDHA,

GENDHING JANGKRIK GENGGONG , REP,

KANDHA,

232GANGSA GESANG, SUWUK. ADA-ADA

(123)

Kala Kadhing

- Adhi Kala Renggut, Ka la Riwut , Kala Yeksa , Yeksa Kala .

Sadaya sareng

- Kula kakang .

- Kados pundi adhi , angsal ijengandika pacak baris. wonten margi catur punika , menapa boten wonten ewah tatane adhi.

- Kula kakang , kakang andangu , anggen kula pacak baris , wonten margi catur punika, sakanca kula rota denawa sadaya , inggih boten wonten ewah tatanipun .

- Menapa mekaten adhi.

- lnggih !ega manah kula yen

233 kados mekaten . kalih dene

- Kakang inggih .

malih adhi. sanget anggen kula boten kedugi. angsal ijengandika sami pacak ba - ris. sakanca rota denawa sadaya , dene sami nglanjak dhateng karang padesan. ambebajag ambebahak. anjarah angrayah kebo sapi. bebek ayame tiyang padhu - sunan . yen kasumerepan kaliyan ingkang gadhah !aladan , boten wande dados prakawis, yen ngantos dados prakawis , mangsi wandeya dhateng kula parane adhi.

- Adhi inggih .

, - E Ia ndadra si adhi , wong dituturi ora kena . kalih dene malih adhi , yen ngantos ka - uningan dhateng Kangjeng Dewaji , yen dados duka -da - lem, mangsi wandeya dha - teng kula parane boten adhi .

- Menapa mekaten kakang.

- Adhi inggih.

- E Ia si adhi , wong dielikake meksa ndadra bae . Adhi Kala Renggut, Kala Riwut. Kala Yeksa . Yeksa Kala .

- Inggih kakang , senadyana wonten prakawisipun, kakang sampun tumut-tumut, kepanggiha kula piyambak, kula mangsa ajriha boten .

- Menapa mekaten kakang .

- lnggih kakang , senadyan wontena duka dalem , dasa -dasa kadosa pundi. tiyang sangu kula sampun telas .

Sareng - Kula kakang .

235- Kados pundi adhi. dene sampun antawis lami. boten wonten sujalma langkung. tiyang malih yen wontena . kutu-kutu walang ngataga. peksi miber boten wonten adhi .

- Menapa mekaten kakang .

- Adhi inggih.

- lnggih leres timbalanipun kakang

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN.

Kala Pendonong - Hu. hu, hu. Sadaya sareng - Hu, hu , hu.

GANGSA SUWUK, ADA-ADA

(124)

Kala Kadhing

- Jengandika adhi Kala Pendonong . lumayu kapi an - dhem. wonten punapa ing margi.

Kala Pendonong

- lnggih kula matur wonten ngarsanipun kakang, boten ta ingkang wau , sadangunipun ngrerangu. wonten tengah margi ler punika, boten antawis dangu, wonten raja sinatriya langkung . mbekta perpat tetiga. mriki purugipun .

- Menapa mekaten adhi Kala Pendonong.

- Kakang inggih .

- Eh. eh, adhi Kala Renggut, Kala Riwut , Kala Yeksa, Yeksa Kala .

Sadaya sareng

- Kula kakang .

- Jengandika sampun sami mireng piyambak , aturipun adhi Kala Pendonong .

- Adhi inggih .

- Menapa mekaten kakang .

- Wangsul kersanipun kakang ka· dos pundi.

- lnggih adhi. ingkang dados 237 kajeng kula . jengandika kepung ngaler kidul wetan kilen kula blejoge tengah. sosa··' tembunge , tubruk rna - won adhi.

- lnggih dhateng sumangga .

- Yen kados mekaten adhi , suwawi sampun kelayatan .

- lnggih daweg daweg.

GANGSA PLAJARAN , DHAWAH AYAK-AYAKAN , SUWUK.

(125)

Kertiraga

Angkawijaya

- Kula nuwun Raden . kula matur ing sampeyan , tindak sampeyan menika klentu Raden .

- Apa mengkono Kertiraga .

- Raden inggih .

- La kepriye sing dadi karep - mu.

- Kula nuwun Raden. ingkang dados kajeng kula, prayogi wangsul. mangsulana margi kang ngusus pang kidul menika wau , kados menika kang anjog nagari Ngamarta , dene menika inggih ugi mergi , ananging sampun pejah lami , boten nate dipun-ambah tiyang. tan -

- Apa mengkono Kertiraga_ 239 - Raden inggih_

dhanipun sampun lumuten . kalih kathah bundh elanipun kamb eng an. adatipun margi v.:ana punik a. yen sampun boten dipun -ambah tiyang asring dipun -enggeni tiyang mbegaL bujungan wa - na ingkang galak. punapa dene denav.:a begal. Mangga Raden wangsul.

- lya Ke rtiraga . senajan ana wong mbegal utav.:a buron alas kang galak , utawa buta begaL aku mangsa wediya ora .

KANDHA.

- lnggih sampeyan boten ajrih. kula ajrih kula nuwun .

(126)

Kertiraga

- Apa mengkono Kertiraga_

- La ledok ta ledok, ujare wong dha - plok , kula nuwun Raden, kula mireng suwaranipun denawa badhe mbegal , kula nuwun _

- lya Kertiraga. senajan anaa buta arep mbegal. aku mangsa wediya ora .

- Raden inggih_

- lnggih sampeyan boten ajrih, kula ajrih, kaliyan ingkang dipun ndela - ke sinten Raden, wong bature boten iga boten ganja meketen, mangga Raden wangsul.

- La yen kowe wedi bapa , kowe padha mireya saanakmu_

- Menapa mekaten Raden .

- Bapa iya.

- lnggih dhateng sendika . Ayo thole Kertisentlop. Kerticemuris padha mire .

Kalih sareng

- lya mayo .

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN . SUWUK, ADA-ADA.

(127)

Kala Kadhing

- Raden sapa jenengmu. ngendi omahmu , arep menyang ngendi paranmu , yen kowe kena dak - eman . baliya .

241 Angkawijaya

- Buta -buta aja gendhak sikara , Ia kowe sapa jenengmu buta . lan ngendi dhangkamu .

- Babo. wong ditakoni males takon . nganggo anjunjung dhangka . iya yen kowe lumuh kasor ujarmu sa - kecap , aku buta andel seka negara Ngimataka , aran diktya Kala Kadhing .

- Kala Kadhing jenengmu .

- lya. La kowe sapa jenengmu .

- Kowe takon marang aku.

- lya.

- Aku satriya seka pertapan Wukir Martawu . aran Raden Angkawijaya .

- lya.

- Angkawijaya jenengmu .

242 - Arep sumeja menyang nega - ra Ngamarta .

- Arep menyang ngendi paranmu .

- Ora gelem .

- La yen mengkono kowe baliya. ora kena liwat ing dalan kene .

- Gelem ora gelem baliya .

- Ora gelem. besuk ora gelem saiki ora gelem.

KANDHA.

(128)

Kala Yeksa

Kala Kadhing

- E hae. kakang Lurah kula aturi mire . kula tubruke saking ngriki .

- lnggih adhi , ingkang ngati - ati.

- Mangsi kadosa lare boten.

GANGSA PLAJARAN , SUWUK ADA - ADA.

(129) - Ana paran . - Malesa .

Kala Yeksa

- E hae , abot sanggane satriya iki. daktubruk ngiwa mlumpat nengen , daktubruk nengen mlumpat ngiwa , dakcokot. dakgilut , untuku ngangsi linu, wong€ isih me nthe - leng bae . Satriya sapa jenengmu .

Angkawijaya .

- Kowe takon marang aku . - lya.

- Aku putra Madukara . aran Raden Angkawijaya . - Angkawijaya jenengmu .

- lya. La kowe sapa jen engmu buta . - Kowe takon menyang aku .

- lya. - Kala Yeksa jenengku.

-Kala Yeksa jenengmu . - lya. Angkawijaya .

244 - Kowe mlaku daktibani gegaman .

-lya.

- Tadhahana panahku.

- lya tibakna .

KANDHA,

KAWIN, GANGSA PLAJARAN. SUWUK.

ADA-ADA

(130)

- Padha yen padhaa. imbang - imbang sasat padha , rebuten aku Angkawijaya, buta sisa - ne sing mati, endi penung - galanmu, aja genti mara. barenga mara, ora erep.

KANDHA ,

GANGSA PLAJARAN , SUWUK , ADA-ADA (131) Kala Renggut - E hae, entek kabeh kancaku buta, satriya sapa jenengmu.

Angkawijaya

- Kowe takon marang aku.

-lya .

245 - Aku putra Madukara aran Raden Angkawijaya .

- Angkawijaya jenengmu.

- lya. La kowe buta sapa jenengmu.

-lya .

- Kowe takon menyang aku.

- Kala Renggut jenengmu.

- Kala Renggut jenengku .

-Ana paran .

- lya. Angkawijaya .

- lya mangsa ora kelakona .

- Aku belakna kancaku buta.

- lya mayo.

- Ayo prang ngarep .

GANGSA PLAJARAN .

KALA RIWUT NIMBRUNG, REP. KANDHA , GATHUTKACA NIMBRUNG SAKING LE:R. GESANG , PRANG. SUWUK ADA - ADA.

(132)

Angkawijaya

- Kakangmas Gathutkaca .

246 - Apa adhimas.

- Kula waspaosaken . kakangmas te - tulung ing ngayuda.

- lya adhimas , muiane pun ka - kang tetulung . dakwespadakake . adhimas kinrubut ing raksasa.

- lnggih leres timbalanipun kakangmas.

- Yen kaya mengkono adhimas, jeneng para mireya, pun kakang ingkang ngayoni ing ngayuda .

- Adimas iya.

- Menapa mekaten kakangmas .

- lnggih kakangmas , ingkang nga - tos-atos .

- lya adhimas , mangsa kayaa bocah ora .

KANDHA,

GANGSA PLAJARAN. SUWUK ADA-ADA.

(133)

Jathamuka

- E hae , pongcorot bangkong pin - cang celeng beles. satriya sapa jenengmu.

Gathutkaca

- Ih hi, kowe takon menyang aku.

-lya .

- Aku putra Jodhipati. kang pilungguh ana negara Pring gadani. aran Raden Gathutkaca. ih hi.

- Gathutkaca jenengmu .

- lya. La kowe buta sapa jenengmu.

-lya.

- Kowe takon menyang aku .

- Jathamuka jenengmu .

- Jathamuka jenengku .

- Apa.

- lya. Gathutkaca .

- Aku belakna kancaku buta.

- lya mangsa ora kelakona .

- Apa.

- Gathutkaca .

- Ayo prang ngarep .

248 Iya mayo .

GANGSA PLAJARAN, TIMBRUNGAN.

SUWUK. ADA-ADA

(134)

- Padha yen padhaa , imbangimbang sasat padha, rebuten aku Gathutkaca. buta, endi penunggalamu. aja genti mara, barenga mara, amuk.

GANGSA PLAJARAN, SUWUK, ADA-ADA

(135)

Kala Kadhing

- E Ia, entek kabeh kancaku buta. sing maju-maju mati . sing mundur nandhang kanin . Angkawijaya.

Angkawijaya .

-Ana paran.

- lya mangsa ora kelakona.

- Aku belakna kancaku buta .

249 - Ana paran.

- Angkawijaya.

- lya mayo.

- Ayo prang ngarep .

GANG SA PLAJARAN. SUWUK, ADA -ADA.

(136)

- Apa abamu, ya iku sing kokkarepake .

- E Ia. abot sanggane Angkawijaya . daktubruk ngiwa mlumpat ne - ngen , daktubruk nengen mlumpat ngiwa . dakblejog tengah, andhu - pak anyepak ngidoni , kaya ngapa rupane endhasku nganti dhawuldhawul.

-Ana paran .

- Angkawijaya .

- Ora watak Angk<'wijaya ndhisiki. didhisiki tau .

250 -lya.

- Apa sing tumempel ana ngawak · mu tamakna menyang ngaku .

- lya tibakna.

- Kowe mlaku dakdhisiki .

KANDHA.

- Tadhahana bedhamaku .

-Ana paran .

(137)

- Angkawijaya .

-lya mayo.

- Ayo prang ngarep .

GANGSA PLAJARAN , PRANG TIMBRUNGAN ,

SUWUK, ADA-ADA.

(138)

- Padha yen padhaa , imbang - imbang sasat padha, rebuten aku Angkawijaya, buta endi penunggalamu, aja genti barenga mara, ora erep.

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN, SUWUK.

(139)

- Kakangmas Gathutkaca, kula wespaosaken kakangmas enggi=il-enggal merpeki dhateng kula.

- lnggih teres timbalanipun kakangmas .

- Kula kakangmas .

- lnggih kakangmas , yen kakangmas andangu , dhawuhipun " Eyang Begawan Abiyasa , samurcanipun Kangjeng Rama , Kangjeng Eyang boten kersa yen ame - dharna, sabab teksih dados 252 kekeraning jawata ingkang minulya , namung dhawuhi - pun Kangjeng Eyang , Kang - jeng Uwa Prabu, utawi para kadang Brata Pandhawa sa - daya , sami ndikakaken , ngrerangu wonten ngara-ara Ngendrasonya , bokmanawi dados jalaranipun kepanggih kaliyan Kangjeng Rama.

Gathutkaca

- Adimas Angkawijaya.

- lya adhimas , muiane pun kakang merpeki jeneng para , dakwespa - dakake, adhimas pacakara karo buta, kaya unggul yudane.

Kakangmas inggih .

- Pun kakang nungsung warta , kaya kepriye timbalane Kangjeng Eyang Begawan Abiyasa , samur - cane paman Janaka, apa iya isiha paripurna , apa wis binanjuta rnarang dewa ingkang linuwih.

- Inggih kakangmas, yen kakangmas andangu ingkang dados kajeng kula, kula inggih lajeng badhe sowan Kangjeng Uwa Aji Ngamar - ta, pangkat sadinten punika .

- Kakangmas inggih.

- Apa mengkono adhimas .

- lya adhimas , yen kaya mengkono ayo aja kelayatan .

- lnggih dhateng sumangga. Ayo bapa Kertiraga padha mangkat.

- lya adhimas , saiki kang dadi karep para kepriye .

GANGSA PLAJARAN, SUWUK,

KANDHA,

Kertiraga - lnggih dhateng sumangga.

KANDHA,

GANGSA PLAJARAN, SUWUK, LAGON ,

GENDHING GANDRUNG-GANDRUNG , REP.

Ngamarta

-Kula kaka Prabu .

(140)

- Yayi Prabu , yayi Prabu .

- Menapa mekaten kaka Pra - bu. - Kaka Prabu inggih . Yen kaDwarawati

- lnggih kaka Prabu , kula ing - gih semanten malih, boten nyana menawi kula saged kepanggih kaliyan kaka Pra - bu sadinten punika .

- Kula boten nyana yayi Prabu , kula saged kepanggih kaliyan yayi Pra - bu, sadinten punika .

- Yayi Prabu inggih .

- Menapa mekaten yayi Prabu.

dos mekaten kaka Prabu, sumangga lajeng kula aturi

lenggah .

- Menapa mekaten yayi Prabu .

- Kaka Prabu inggih .

- lnggih dhateng sendika.

GANGSA GESANG. REP.

KANDHA,

GANGSA GESANG , SUWUK, LAGON .

(141)

Ngamarta

- Katuran panakrama kaka Prabu Dwarawati, sarawuhipun kaka Prabu, wonten na - gari Ngamarta .

Dwarawati

- lnggih dhateng katedha , sih panakramanipun yayi Prabu, ingkang rumentah dhateng kula .

Werkudara

- Ih hi, bageya Jlitheng ka255 kangku, satekamu ana ngarepane Puntaaji kakangku.

Pancawala

- lya daktrima adhi Werkudara. jeneng para mbagekake marang pun kakang.

- Katuran panakrama Kangjeng Uwa Prabu Dwarawati , sarawuhipun Kangjeng Uwa Prabu, wonten ngarsanipun Kangjeng Rama Aji.

- lya daktrima kulup Pancawala , sira mbagekake marang aku .

Nakula, Sadewa sareng

- Katuran panakrama, kaka Prabu Dwarawati, sarawuhipun kaka Prabu wonten ngarsanipun kaka Prabu

Ngamarta .

Ngamarta

- Kaka Prabu Dwarawati.

256- La tujonipun kaka Prabu inggal rawuh wonten nagari Ngamarta , yen sampuna . inggal rawuh , kados kelajeng ·lajeng susahipun manah kula, utawi kadang-ka - dang Brata Pandhawa sada - ya, awit saking murcanipun rayi ijengandika , yayimas Madukara.

ye adhi Werkudara , apa ora bener aturku .

- Kaka Prabu inggih . La kepri257

Dwarawati

- Apa mengkono adhi Werku - dara .

-- Menapa mekaten yayi Prabu .

Werkudara

- lya daktrima yayimas Nangkula Sadewa. jeneng para mbagekake marang pun kakang .

- lya bener kowe . lh hi, Jlitheng kakangku bener tuture Puntaaji kakangku, aku ya semono meneh , tujune kowe tumuli teka, ana nga - repe Puntaaji kakangku, yen ta aja tumuli teka, saya kebacut-bacut susahe Puntaaji kakangku, utawa kadang-kadang Brata Pandhawa kabeh , sebab seka murcane adhimu si Parta, ih hi.

- Jlitheng kakangku iya.

Dwarawati

- lnggih yayi Prabu , yen yayi Prabu manggalih samurcanipun kaipe Madukara , prayoginipun pasrah na dhateng jawata ingkang linang - kung , sabab sapunika , saweg sinengker /dening jawata , dereng kenging yen kawedharna .

- Menapa mekaten kaka Prabu . - Yayi Prabu inggih . Kalih sareng - lnggih dhateng kasuwun , sih pana - kramanipun Kangjeng Uwa Aji Ngamarta , ingkang rumentah dha - teng kula . Kalih sareng - lnggih dhateng kasuwun , sih pana - kramanipun Kangjeng Uwa Prabu Dwarawati , ingkang rumentah dhateng kula . - lnggihdhateng kasuwun , sih pana - kramanipun Kangjeng Uwa ing Jodhipati , ingkang rumentah dha- KANDHA, GANGSA PLAJARAN , REP. KANDHA, 258 GANG SA GESANG, SUWUK, LAGON . (142) Ngamarta - Bageya kulup Angkawijaya , kulup Gathutkaca, satekamu ana ngarepanaku . Dwarawati - Bageya kulup Angkawijaya , kulup Gathutkaca , satekamu ana ngarsane yayi Prabu Ngamarta . Werkudara - Bageya Abimanyu karo Ga - thot , satekamu ana ngarepe Puntaaji kakangku . 259

- lnggih dhateng sendika .

Pancawala

- Katuran panakrama adhi - mas Angkawijaya. adhimas Gathutkaca . sarawuhipun adhimas sekaliyan wonten ngarsanipun Kangjeng RamaAji .

Nangkula, Sadewa 260

- Katuran panakrama anakmas Angkawijaya, anakmas Gathutkaca, sarawuhipun anakmas sekaliyan, wonten ngarsanipun kaka Prabu Ngamarta.

Ngamarta

- Kulup Angkawijaya .

- lnggih dhateng kasuwun, sih pana - kramanipun kakangmas Pancawala. ingkang rumentah dhateng kula .

- Kaya kepriye kowe dakutus sowan Eyang Begawan Abiyasa, nyuwun priksa samurcane sudarmanira. yayimas Madukara , mara sira matura .

- lnggih dhateng kasuwun. sih panakramanipun pamanmas sekaliyan , ingkang rumentah dhateng kula .

Angkawijaya

- Kawula nuwun Kangjeng Uwa Aji.

- Kawula nuwun inggih dhateng sendika . Kawula nuwun Kangjeng Uwa Aji, kula sampun kautus, dhateng pertapan Wukir Martawu , sowan Kangjeng Eyang Begawan Abiyasa, lampah kula inggih sam - pun dumugi, sarta ngaturaken pa -

- Apa mengkono kulup .

ngabekt enipun Kangj eng Uwa Aji, utawi pangabektenipun rayi-da - lem sedaya . timbalanipun Kang - jeng Eyang . iya ingsun trima .

- Mara tutugna .

- Kangjeng Uwa Aji inggih .

- lnggih dhateng sendika . Kaping kalihipun , kula kakarsakaken nyuwun priksa , bab murcanipun Kangjeng Rama , dhawuhipun Kangjeng Eyang kawontenanipun rayi-dalem teksih paripurna, ana - mung saweg kineker ing dewa ing - kang misesa , der€mg kenging kawedharna , welingipun Kangjeng Eyang . Kangjeng Uwa Aji. saka - dang Brata Pandhawa sedaya . ndikakaken ngrerangu , wonten nga - ra -ara Ngendrasonya , bokmenawi dados jalaran kepanggih kaliyan rayi dalem Kangjeng Rama .

- Apa mengkono kulup .

- Kangjeng Uwa Aji inggih .

KANDHA , LAGON , (143)

- Kaka Prabu Dwarawati.

- La menika kaka Prabu , kaka Prabu sampun mireng piyambak , aturipun pun kulup Angkawijaya .

- Kaka Prabu inggih .

Dwarawati - Kula yayi Pra bu.

- Menapa mekaten yayi Prabu .

- Wang sul kersanipun yayi Prabu kados pundi.

- lnggih kaka Prabu . ingkang dados kajeng kula. kula inggih lajeng badhe bebodhol - an, ngrerangu dhat eng nga - ra-ara Ngendrasonya . pang - kat sadinten punika .

263 - Kaka Prabu inggih .

KANDHA

(144)

- Adhi Werkudara .

- Jeneng para berdandanana adhi. sasumektaning ngayu - da , sakanca para bocah ing Ngamarta kabeh , muian e mengkono, pun kakang arep bebodholan menyang nga - ra-ara Ngendrasonya . pang - kat sadina iki.

Werkudara

- Kembar .

- Padha berdandanana. sasu - mektaning ngayuda . sakan - camu bocah ing Ngamarta kabeh, muiane mengkono . Puntaaji kakangku , arep be - 264 bodholan, menyang ngara - ara Ngendrasonya. pangk a t sadina iki.

- Menapa mekat en yayi Prabu

- lnggih leres timbalanipun yayi Prabu.

Ka/ih sareng Werkudara - Apa 265 - lya. lh hi kembar .

- Eh. eh bocah ing Ngamarta .

- Padha berdandanana, sasu · mektaning ngayuda, muiane mengkono, kaka Prabu arep bebodholan, menyang nga - ra -ara Ngendrasonya . pang - kat sadina iki.

Ngamarta

- Adhi Werkudara .

- Kaya kepriye adhi , oleh para berdandanan, sasumekta - ning ngayuda , sakanca para bocah ing Ngamarta kabeh , apa wis padha sumekta adhi .

Kalih sareng

- Kurnoknon .

- Kurnon kakangmas , kakang - mas andangu , anggen kula berdandosan , sasumektaning ngayuda , sakanca kula ing Ngamarta sadaya , inggih sampun sami sumekta .

- Kaya kepriye kern bar, olehmu berdandanan , sasumektaning ngayuda sakancamu bocah ing Ngamar - ta kabeh, apa wis padha sumekta kembar .

- lya banget legane atiku yen kaya mengkono . lh hi. Puntaaji kakang - ku, yen kowe takon olehku berdandanan , sasumektaning ngayuda , apa dene bocah Ngamarta kabeh,

iya wis padha sum ekta . ih hi
Ngamarta
- Apa mengkono adhi .— Puntaaji kakangku ive
- Puntaaji kakangku iya .
- lya lega atine pun kakangng
yen kaya mengkon o Kulupp
Pancawala.
Pan cawa la
- Kawu la nuwun Kangj eng Rama Aji.
- La sira kulup , keriya tunggu
negara .-Menapa mekaten Kangieng
- Menap a mekaten Kangj eng Rami.l Aji.
- Kulup iya. La iku kulup . sa -
ora anane aku, dika ya ana
aku , olehira rumek sa negara .
- Kawula nuwun ing gih dhat eng
sendika .
- Adhi Werkudara .Werleden
Werkudara
- Apa.
267- Yen wis padha sum ek ta oleh
para berdandanan. angkatna
gegaman kang an a nga
rep .
Kalib carena- lya. Kembar.
Kalih sareng - Kurnoknon .
Rurnokhon.- Yen wis padha sumekta olehmu
berdandanan . angkatna gegaman
kang ana ngarep .
- Kurnoknon inggih dhateng
sendika . th, eh, bocah Nga -
marta .
Pungga wa
- Kula kula kula.
Ane wis podhe sur- Kula kula kula.
- Apa wis padha sumekta
- Apa wis padha sumektata
- Apa wis padnaa
alàbmu herdondon
olàbmu herdonden
olàbmu herdonder
alsbere berdondes
9
g
elàbmn bardendeeg
g
elbmwberdandan
elàhmu hardandan
olehmu berdandanan .
olehmu berdandanan .
olehmu berdandanan .
olahmu horzanzan
oohmhranan

Sam pun

- Yen wis padha sum ekta . tim · balan dalem ndikakake ngangkatake gegaman kang ana ngarep .

- Nggeh sendika .

Ngamarta

- Kaka Prabu Dwarawati .

Dwarawati

- Kula yayi Prabu .

- Rehipun punika sampun sa · mi sumekta , sumangga sam ·

268 pun kelayatan .

- lnggih dhateng sumangga .

GANGSA PLAJARAN . SUWUK LAGON.

KANDHA ,

KANDHA ,

GENDHING KETAWANG CALURING . REP.

GANGSA GESANG . SUWUK ADA-ADA.

(145)

Kagendrasura

- Nagasura .

Nagasura

- Kaya kepriye olehmu pacak baris , ana ngalas Krendha - sara. sakancamu buron alas kabeh , apa ora ana owah tatane . utawa ora ana kurang pangane .

- Nokn on.

- lya lega atiku yen kaya me ngkono . Nagasura .

- Non Dewaji, Dewaji andangu . ang - gen kula pacak baris . wont en wana Krendhasara . sakan ca kula bujunganwana sedaya . inggih boten wonten ewah tatanipun . sarta boten wont en ingkang kirang tedhanipun.

- Noknon.

- La iki Nagasura. bab praka · ra lakuku iki, dene wis anta -

. ra lawas. ora ana wong liwat.

- Menapa mekaten Dewaji .

- Nagasura iya.

- lnggih leres timbalanipun Dewaji . Non Dewaji. yen dados kersanipun Dewaji , sarehipun sampun antawis lami, boten wonten tiyang langkung , prayogi pindhah paba· risan kemawon, pados papan ingkang adhakan, sarta ingkang ba - nar, supados kanca enggar rna · nahipun. sarta boten cuwa .

270

- Apa mengkono Nagasura.

- Dewaji inggih.

- lya bener kowe, ananging aku meksa ngenteni dha - wuhe Kangjeng Dewaji. yen aku nglancangana, kersane Kangjeng Dewaji, banget wediku.

- Menapa mekaten Dewaji .

- Nagasura iya.

-- lnggih leres timbalanipun Dewaji

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN. SUWUK. ADA-ADA.

(146)

Kagendrasura

- La kowe Kukilasura, Sura - manyura, tekamu dumrojog tanpa larapan, ana apa mara matura.

Kalih sareng

271 - lnggih dhateng sendika . non De waji. kula enggal nyaosi priksa Kangjeng Dewaji. yen sapunikan i pun. wonten dedamel andhatengi.

langkung saking mriki pu rugipun .

- Apa mengkono.

- Dewaji inggih .

- Nagasura.

Nagasura

-- Noknon.

- Kowe wis krungu dhewe. ature si Kukilasura. Sura - manyura .

- Nagasura iya.

- Menapa mekaten Dewaji.

- Wangsul kersanipun Dewaji ka - dos pundi.

- lya Nagasura. kang dadi karepku , iya arep dakpapagake gegaman kang mrene pa - rane.

272

- Nagasura iya.

- Menapa mekaten Dewaji.

- Inggih Jeres timbalanipun Dewaji.

- Yen kaya mengkono Nagasura , ayo aja kelayatan .

- Inggih dhateng sumangga . Daweg kanca pangkat.

- Daweg daweg .

GANGSA PLAJARAN . SUWUK

KANDHA .

GANG SA PLAJARAN , SUWUK ADA - ADA.

(147) Matenggasura - Ana manungsa mara .

Kalih sareng

-Ora keduga aku . ana macan bisa ngucap.

- Babo. anjunjung macan. senajan macan. dudu macan alasan . isih macan pilihan . (gumujeng) .

- Macan sapa jenengmu.

- lya.

- Kowe takon menyang aku - lya. La kowe sapa jenengmu .

- Matenggasura jenengku .

- Matenggasura jen engmu .

Baugota

- Kowe takon menyang aku .

- Baugota jenengku .

- lya.

-lya .

- Baug ota jen engmu .

Baugati

- La sing wetan sapa jene ngmu

- Kowe takon menyang aku.

- Baugati jenengku .

- lya.

- Baugati jenengmu .

-lya .

- Baugota . Bau gat i.

Kalih sareng

- Apa .

- Kowe baliya. ora kena liwa t kene.

274- Embuh ora idhep . oleh ora oleh arep mbacut lakuku .

-Ora kena ginawe becik Baugota Baugati . Baugot a Baugati.

- Apa .

- Ayo prang ngar ep.

- lya mayo .

GANGSA PLAJARAN . SUWUK ADA-ADA

(148)

- Padha yen padhaa. imbang -im· bang sasat padha , rebuten a ku Matenggasura . Baug ota Baug ati, endi penunggalamu . aja genti ma · ra. barenga mara. amuk.

KANDHA ,

(149)

GANG SA PLAJARAN . SUWUK ADA - ADA

Matenggasura

-Ana manung sa mar a.

Sencaki

- Ih hi. ora keduga aku . ana 275 macan bisa ngucap .

- Babo anjunjung senajan macan dudu macan alasan . isih macan pilihan . (gumujeng) .

- Macan sapa jen engmu .

- lya.

- Kowe takon menyang aku .

- Matenggasura jenengmu .

- Matenggasura jenengku .

- Kowe takon menyang aku .

- lya. La kowe sapa jenengmu.

-lya .

- Aku kadange taruna. kaka Prabu Dwarawati , kang pilungguh ana ing Garbaruci. aran Raden Arya Sencaki . ih hi.

- Sencaki jenengmu.

- lya.

- Sencaki .

276- Apa.

- Kowe baliya . ora kena liwat kene .

- Ih hi, embuh ora idhep . apa sagendhingmu daktadhahi .

- Ora kena ginawe becik Sencaki. Sencaki .

- Apa .

- Ayo prang ngarep.

- lya mayo .

GANGSA PLAJARAN . REP.

KANDHA .

GANGSA GESANG. SUWUK ADA - ADA.

(150)

- Padha yen padhaa. imbang -

imbang sasat padha. rebuten aku Sencaki. macan endi pe - nunggalamu. aja genti mara . barenga mara. amuk.

GANGSA PLAJARAN. SUWUK. KANDHA, 277 GANG SA PLAJARAN. SUWUK. ADA -ADA Hastrasura - Ana manungsa mara .

Sencaka

- (Gumujeng) . Ora keduga aku . ana warak bisa ngucap .

- Babo anjunjung warak. senajan warak dudu warak alasan. isih wa - rak pilihan , (gumujeng) .

- Warak sapa jenengmu .

- Kowe takon menyang aku .

-lya.

- Hastrasura jenengku.

- Hastrasura jenengmu .

- Kowe takon marang aku .

- lya. La kowe sapa jenengmu .

- lya.

- Aku putra Dwarawati , aran Raden Sencaka, (gumujeng)

278 - lya.

- Sencaka jenengmu .

-Ana paran .

- Sencaka .

- Embuh ora idhep . apa sa - gendhingmu daktadhahi.

- Kowe baliya. ora kena liwat kene.

-Ana paran .

- Ora kena ginawe becik Sencaka. Sencaka.

-lya mayo .

- Ayo prang ngarep.

GANGSA PLAJARAN . REP.

KANDHA.

CANGSA c;ESANC; . SUWliK ADA ADA

( 152)

Padha yen padhaa . imbang imbang sa!:>at padha. rebut en a ku Se ncaka. warak . endi penunggalamu aja genti mara . barenga mara . ora erep .

GANGSA PLAJARAN, SUWUK '2.79KANDHA c;ANGSA PLAJARAN . SUWUK ADA - ADA

(1 53 ) Keh osura Ana manungsa mara .

Semitra

- Ora keduga aku . ana kehn bisa ngucap .

- Bab o anjunjung sena jan ke bo. dudu kebo alasa n. isih keb o pilihan. (gumujeng).

- Kebo sapa jenengmu .

- Kowe takon menyang aku .

- lya .

-- Kebosura jenengmu.

- Kebosura jenengku

- Kowe takon marang aku .

- lya . La kowe sapa ient> ngrntt

- Aku putra Madukara . aran

:!HO Raden Bambang Semitra .

lya .

- lya .

- Semitra jenengmu .

Ana paran.

- Semitra.

- Embuh ora idhep. apa sa - ge ndhingmu taktadhahi.

- Kowe baliya. ora kena liwat kene .

- Ora kena ginaw e b, ·cik Sl!mitra

Semitra .

- Ana paran .

- Ayo prang ngarep.

- lya mayo .

GANG SA PLAJARAN . SUWUK. ADA -ADA

(154)

- Padha yen padhaa. imbang ·im· bang sasat padha. rebuten aku Ke· bosura. Semitra . yen nyata praju rit becik. mara malesa .

- Kowe mlaku dakwales.

- lya.

281- Tadhahana panahku.

- lya tibakna.

KANDHA.

GANG SA PLAJARAN. SUWUK. ADA - ADA

(155)

- Padha yen padhaa. imbang · imbang sasat padha . rebuten aku Semitra. Kebo endi pe· nunggalamu . aja genti mara. barenga mara , ora er ep.

GANGSA PLAJARAN . SUWUK.

KANDHA.

GANG SA PLAJARAN. SUWUK. ADA -ADA

(156) Diradasura - Ana manungsa mara .

Werkudara

lh hi, ora keduga aku, ana ga · jah bisa ngucap. \

- Babo , anjunjung gajah . Senajan gajah . dudu gajah alasan . isih ga jah pilihan. (gumujeng) .

282 - Gajah sapa jenengmu.

- Kowe takon menyang aku .

- lya.

- Dirada sura je nl'ngku .

- Diradasura jenengmu .

- lya. La kowe sapa jen engmu .

- Kowe takon menyang aku .

- Aku satriya Jodhipati aran Raden Werkudara. ih hi.

lya.

- lya .

- Werkudara jenengmu .

- Apa.

- Wer kudara .

- Kowe baliya. ora kena liwat kene.

- lh hi. embuh ora idhep . apa sagendhingmu taktadhahi .

- Ora kena ginawe becik Werkuda - ra. Werku dara .

283- Apa .

- Ayo prang ngarep .

- lya mayo .

- Ora talah Werkudara. sikile dialang-alangk e.

GENDHING KALAGANJUR , REP,

KANDHA,

GANGSA GESANG , REP.

(157)

- Werkud ara.

- Apa.

- Ora ana kawekasane. mentarnke kawirag an. ayo prang ngarep .

- lya mayo .

GANGSA GESANG. SESEG, REP.

KANDHA,

GANGSA GESANG . SUWUK.

(158)

- Padha yen padhaa . imbang -imbang sasat padha. rebuten aku Diradasura. Werkudara. nyata pra juri! becik. mara tangiya.

284- lh hi. ming semene bobotmu gajah. yen kurang gedhe awakmu. gunung Merapi brukna menyang aku. yen kurang landhep gadhingmu . belingen.

- Babo Werkudara. wis dakideg dak iles nganggo isih gerang -gereng. yen kowe arep budi. mara budiya .

-lh hi.

KAWIN,

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN. SUWUK. ADA - ADA (159)

- Gotha -gathi , anake si bapa iki. mateni gajah siji. gaj ah endi penunggalamu . aja genti mara, barenga mara , amuk

GANGSA PLAJARAN . SUWUK. KANDHA. GANG SA PLAJARAN. SUWUK. ADA -ADA (160) Andakasura - Ana manungsa mara .

285 Antasena

- lh hi, ora keduga aku. ana bantheng bisa ngucap .

- Babo , anjunjung bantheng, sena - jan bantheng. dudu bantheng alas - an. isih bantheng pilihan . (gumu jeng)_

- Bantheng sapa jenengmu .

-lya .

- Kowe takon me nyang aku .

- Andakasura jenengku .

- Andakasura jenengmu .

- lya. La kowe sapa jenengmu .

- Kowe takon menyang aku .

- Aku putra Jodhipati . aran Raden Antas ena , ih hi.

-lya .

-lya .

- Antasena jenengmu .

- Antasena .

286 - Apa .

- lh hi. Embuh ora idhep , apa sagendhingmu daktadhahi.

- Kowe baliya, ora kena liwat kene .

- Apa .

- Ora kena ginawe becik Antasena . Antasena .

-lya mayo.

- Ayo prang ngarep .

GANGSA PLAJARAN, REP,

KANDHA,

GANG SA GESANG , SUWUK. ADA - ADA.

(161)

- Padha yen padhaa , imbang · imbang sasa t padha , rebuten aku Antasena , bantheng endi penunggalamu , aja gen - ti mara, barenga mara . amuk.

GANGSA PLAJARAN . SUWUK,

KANDHA,

KANDHA, 287 GANGSA GESANG , SUWUK. ADA-ADA. (162)

GENDHING RICIK-RICIK, REP,

Nagasura

- Ana manungsa mara.

Antareja

- lh hi. ora keduga aku. ana ula bisa ngucap .

- Babo . anjunjung ula. senajan ula. dudu ula alasan. isih ula pilihan. (gumujeng) .

- Ula sapa jenengmu.

-lya.

- Kowe takon menyang aku.

- Nagasura jenengmu.

- Nagasura jenengku.

- Kowe takon menyang aku.

- lya. La kowe sapa jenengmu .

- Aku putra Jodhipati. aran Raden Antareja , ih hi.

288 - Antareja jenengmu.

-lya.

-lya.

- Apa .

- Antareja.

- lh hi. Embuh ora idh e p. apa sagendhingmu daktadh ahi.

- Kowe baliya. ora kena liwat kene .

-Apa.

Ora ke na ginawe becik Antareja . Antareja.

- lya mayo.

- Ayo prang ngarep.

GANGSA PLAJARAN . REP.

KANDHA

GANGSA GESANG. REP.

KANDHA.

(163)

- Padha yen padhaa. imbang -imbang sasat padha, rebuten aku Na - gasura. Antareja. yen nyata prajurit becik. tangiya malesa .

289KANDHA.

GANGSA GESANG . SUWUK. ADA-ADA. (164)

- Padha yen padhaa. imbang · imbang sasat padha. rebuten aku Antareja. Ula endi pe· nunggalamu. aja genti mara. barenga mara . amuk.

GANGSA PLAJARAN. REP, KANDHA.

(165)

Kagendrasura

-E. Ia entek kabeh kancaku buron alas, yen ta aku tetulunga ing ngayuda , sapa kang bakal matur Kangjeng Dewaji, yen kaya meng - kono, aku becik mulih matur Kangjeng Dewaji.

KANDHA , GANGSA GESANG . REP.

(166)

-Ora keduga atiku, ora ana udan ora ana angin. ana gelap angam - par, lah apa ta iki mau .

KANDHA.

(167)

- I Ia Ia Ia. mata-mata kapi kapen . kidul bener iki. ana mega piyak ngarep tangkeping wuri, dakduga iki. prajurit kang nglambung ing ngayuda. prajurit sapa jenengmu .

Gathutkaca

- Kowe takon menyang aku.

- Aku putra Jodhipati. kang pilungguh ana nagara Pring -

-lya .

gadani. aran Raden Gathut -

kaca. ih hi.

- lya. La kowe sapa jeneng - mu.

-lya .

- Kagendrasura jenengmu .

-Apa.

- Embuh ora idhep . apa sa· gendhingmu daktadhahi. ih hi.

- Apa.

- lya mayo .

- Gathutkaca jenengmu .

GANGSA GESANG . REP.

- Apa .

- Gathutkaca .

- Kowe takon menyang aku.

- lya Kagendrasura, apa sa · 292 gendhingmu taktadhahi. besuk wani saiki wani.

- Ayo prang ngarep.

- Aku panggedhe huron alas seka negara Ngimataka. aran Mraja Kagendrasura .

- lya. Gathutkaca.

(168)

- Gathutkaca .

GANGSA GESANG. SUWUK, KANDHA,

- Apa kowe kang numbak tambuh menyang aku, kaya dudu wong prawira.

- lya Gathutkaca, saiki durung bisa nutugake kang dadi rasaning ati· mu, besuk yen nagara Ngimata· ka ana prang gedhe, aja liya, ko· we mungsuh karo aku.

GANGSA PLAJARAN. SUWUK, LAGON,

KANDHA,

GENDHING LINGGANATA. REP,

KANDHA,

GANGSA GESANG, SUWUK. KAWIN.

(169)

Jayapurusa , Jayawasesa,

Kalih sareng

- Kasedhahan panakrama. anak Prabu Candrageni. anak Prabu Te'jalelana. sara ·

wuh ijengandika, wonten pesanggrahan Ngendramuhara .

Raja kalih sareng

293 Jayapurusa

- lnggih dhateng kasuwun, sih pana - kramanipun paman Prabu Jaya - purusa , paman PrabuJayawasesa , ingkang rumentah dhateng kula.

- La ijengandika , anak Prabu Candrageni , kelampahan rawuh wonten pasanggrah - an Ngendramuhara , punapa kersanipun anak Prabu piyambak, punapa dipun -utusa anak Prabu Winatakwaca .

Candrageni

- Menapa mekaten anak Pra · bu.

- lnggih paman Prabu , katenta lampah kula piyambak dede , kula dha - pur dipun-utus , kaliyan yayi Prabu Winatakwaca.

- Dipun-utus punapa kaliyan anak Prabu Winatakwaca , sumangga ijengandika dha · wuhna.

- Paman Prabu inggih .

- lnggih paman Prabu , ingkang rumiyin kula dipun-utus maringaken

Raja kalih sareng

- lnggih dhateng anuwun .

taklimipun yayi Prabu Winatakwa · ca . dhumateng paman Prabu seka - liyan.

Jayapurusa

- Menapa mekaten anak Pra - bu.

- Kaping kalihipun . kula dipun -utus maringi priksa . yen penglamari - pun yayi Prabu dados prekawis .

- Wangsul kersanipun anak Prabu Winatakwaca kados pundi.

- Paman Prabu inggih .

- lnggih paman Prabu, ingkang dados kersanipun yayi Prabu Wina - takwaca, kula utawi paman Prabu sekaliyan , sawadyabala sedaya . sami ndikakaken nginggahi Ngen - drabuwana, ngepungwakul amba - ya mangap , supados miris lihipun Sangywang Bathara Endra, lajeng maringaken Dewi Supraba sangkaning aris, yen sampun antawis boten wonten kete - ranganipun , lajeng ndikakaken ngrebat ing prang kemawon .

- Menapa mekaten anak Prabu.

Raja kalih sareng

- lh hi.

- Paman Prabu inggih .

KANDHA,

KAWIN. DUKA

KANDHA.

(170)

Jayawasesa

- lh hi, kaka Prabu Paranggu · pita .

- Yen sekecaning lampah. sa· king pangrembag kula, pra - yogi lajeng dipun-rebat ing 296 prang kemawon , mamrih kengingipun Dewi Supraba .

Jayapurusa

- Kaka Prabu inggih . Kados pundi anak Prabu Candrage - ni, punapa boten Jeres pa - manggih kula .

- Menapa mekaten anak Prabu .

Tejalelana

- Kula yayi Prabu Paranggelung

- lnggih Jeres pamanggihipun kaka Prabu . lnggih uwa Pra - bu Jayapurusa , Jeres pamanggihipun kaka Prabu Candrageni , kula inggih se - manten malih , yen saking pamanggih kula , prayogi lajeng dipun rebat ing prang kemawon, mamrih kenging - ipun Dewi Supraba .

Candrageni

- Menapa mekaten yayi Prabu.

- lnggih Jeres pamanggihipun pa - man Prabu . lnggih paman Prabu Jayapurusa. Jeres pamanggihipun paman Prabu Jayawasesa. kula inggih semanten malih, yen saking pamanggih kula , prayogi lajeng dipun rebat ing ptang kemawon . mamrih kengingipun Dewi Supra - ba.

- Paman Prabu inggih . Kados pundi yayi Prabu Tejalelana , punapa beten Jeres pamanggih kula.

- Menapa mekaten anak Prabu .

- Uwa Prabu inggih .

Jayapurusa

__: lnggih yayi Prabu Parang - gelung. anak Prabu sekali - yan , yen saking pamanggih kula . rehning dhawuhipun anak Prabu Winatakwaca . ndikakaken ngantawisaken . 298 dados sanget ajrih kula . de ne yen para jawata lajeng nglawan ing ngayuda , inggih badhe kula pethukaken .

- Yayi Prabu Paranggelung. anak Prabu sekaliyan inggih.

- lnggih yayi Prabu Parangge - lung, anak Prabu sekaliyan. ingkang dados kajeng kula . inggih lajeng badhe bebo - dholan . nginggahi Ngendra - buwana. ngepung wakul ambaya mangap. pangkat sa dinten punika .

- Yayi Prabu Paranggelung . 299 anak Prabu sekaliyan ing gih.

KANDHA

(171)

Jayapurusa . Jayawasesa .

kalih sareng

- Jayaprawasa . Jayagumbala .

Raja kalih sareng - Menapa mekaten paman Prabu

- Wangsul kersanipun paman Pra - bu kados pundi.

Menapa mekaten kaka Prabu .

- Yen kaya mengkono. padha berdandanana . sasumekta - ning ngayuda. sakancamu ing Paranggupita kabeh. mu - Iane mengkono. aku arep bebodholan nginggahi Ngen - drabuwana. ngepung wakul ambaya mangap. pangkat sadina iki.

- Jayaprawasa. Jayagumbala iya.

- Menapa mekaten Dewaji.

Candrageni. Tejalelana.

kalih sareng

300- Mandrahanala , Mandrapra - kosa .

- Yen kaya mengkono , padha berdandanana , sasumekta - ning ngayuda. sakancamu ing Giriguthaka kabeh, mu - Iane mengkono . aku arep bebodholan, ngunggahi Ngendrabuwana , ngepung wakul ambaya mangap. pangkat sadina iki.

- Mandrahanala. Mandrapra - kosa iya.

Jayapurusa. Jayawasesa .

kalih sareng

- Jayaprawasa . Jayagumbala .

- lnggih dhateng sendika .

- Menapa mekaten Dewaji .

- Kaya kepriye olehmu ber301 dandanan. sasumektaning

- lnggih dhateng sendika .

Kalih sareng - Kurnoknon .

ngayuda. sakancamu ing Pa · ranggupita kabeh . apa wis padha sumekta.
padha sumekta. - Non Dewaji. Dewaji andangu . ang · gen kula berdandosan. sasumek · taning ngayuda. sakanca kula ing Paranggupita sedaya. inggih sam pun sami sumekta.- Non Dewaji. Dewaji andangu . ang · gen kula berdandosan. sasumek · taning ngayuda. sakanca kula ing Paranggupita sedaya. inggih sam pun sami sumekta.
- lya !ega atiku yen kaya mengkono .pun sami sumekta.
Candrageni. Tejalelana. kalih sareng
kalih sareng - Mandrahanala . Mandrapra·apra-
kosa .Kalih sareng
- Kurnoknon.Kalih sareng - Kurnoknon.
- Kaya kepriye olehmu ber· dandanan. sasumektaninghing
dandanan. sasumektaning ngayuda , sakancamu ing Gi·GI
ngayuda , sakancamu ing Gi· riguthaka kabeh . apa wis pa ·pa
riguthaka kabeh . apa wis pa · dha sumekta .- Non Dewaji, Dewaji andangu. ang - gen kula berdandosan . sasumek -
302gen kula berdandosan . sasumek - taning ngayuda. sakanca kula ing Giriguthaka sedaya. inggih sam pun sami sumekta.
- lya !ega atiku yen kaya mengkono. Raja sekawan sarengpun sami sumekta.
Raja sekawan sareng - Jayaprawasa .Sekawan sareng
- Jayaprawasa . Sekawan sarengSekawan sareng - Kurnoknon.
Sekawan sareng - Kurnoknon.Sekawan sareng - Kurnoknon.
- Kurnoknon. - Yen wis padha sumekta- Kurnoknon.
- Yen wis padha sumekta olehmu berdandanan . ang·ang
olehmu berdandanan . ang·ana
olehmu berdandanan . ang· katna gegaman kang anaana
katna gegaman kang anaana
katna gegaman kang ana ngarep.- lnggih dhateng sendika .
ngarep.- lnggih dhateng sendika .
B- Inggih- lnggih dhateng sendika .
Patih sekawan sareng- lnggih dhateng sendika .
Patih sekawan sarengita
Patih sekawan sarengita.
Patih sekawan sareng - Hi. hi, kanca Paranggupita.ita.
Patih sekawan sareng - Hi. hi, kanca Paranggupita.pita.
Patih sekawan sareng - Hi. hi, kanca Paranggupita.pita.
Patih sekawan sareng - Hi. hi, kanca Paranggupita.

Wadya sareng

- Yen wis padha surnekta, tim179 - Kula kula kula.

- Apa wis padha surnekta olehrnu berdandanan .

- Sarnpun .

balan -dalem ndikakake ngangkatake gegarnan kang 303 ana ngarep.

- Sendika , (gurnujeng).

KANDHA ,

GANGSA PLAJARAN . SUWUK.

GENDHING RINA-RINA , REP,

KANDHA ,

KANDHA,

GANGSA GESANG , SUWUK , KAWIN.

(172)

Brama

- Kakang Bathara Raswarodra.

- Paran baya kadang warga kita para jawata , tuwin para yang -yang kapya , denya samya pacak baris wonten ing ngarga Surneru , punapa tan wonten ewah tatanya.

Raswarodra - Pukulun Sangywang Bathara Bra - rna.

- Pukulun Sangywang Bathara Bra - rna . Ywang Bathara Brama tetanya, unggyan ulun pacak baris , wonten ing ngarga Surneru , sa - kadang warga ulun para jawata , tuwin para yang -yang kapya , inggih tan wonten ewah tatanya .

- Punapa mangkana kakang Bathara Raswarodra .

- Dahat kacaryan tyas ulun ywan kadya mangkana Ka· kangma s Bathara Sambu .

Sambu 305 Bayu

- Ulun myar sa pawarta . ywan ing mangkya . wady anya pun Winat a kwaca, ars a maning - gya ing Ngendrabuwana . ngrebat pun Supraba .

- Kakangmas Bathara Sambu inggih . Yayi Bathara Bayu .

- Kita siyagaa . sa sumekta - ning ngayud a . marmanya mangkana , lamun wadya Ngimataka , tumek ap latri myang rina . kita haywa ngantya nguciwani .

- Yayi Bathara Bayu iya. Won - dene kita yayi Bathara Mahad ewa. kakang Bathara Komajaya

- Sangywang Bathara Brama ing· gih .

- Apa yayi Bathara Brama .

- Kita samya siyag a a sasu - mektaning ngayuda . mar - manya mangkana kalamun wadya ing Ngimataka. tum ekap latri myang rina , kita haywa ngantya nguciwani .

- Apa mangkana yayi Bathara Bra rna.

- Apa Brama kakang ulun .

- Apa mangkana Brama kakang ulun .

Kalih sare ng - Ulun yayi Bathara Brama .

- Pukulun inggih dhateng sendik a

30(-, - Punapa dene kita kakang Bathara Raswarodra .

Raswarodra

- Kita samya siyagaa , sasumektaning ngayuda . sakadang warga kita para jawata , tuwin para yang -yang kapya , marmanya mangkana , lamun wadya ing Ngimataka . tumekap latri myang rina , kita haywa ngantya nguciwani .

- Ulun Sangywang Bathara Brama .

- Ulun inggih dhateng sendika .

KANDHA ,

GANGSA PLAJARAN , ADA-ADA

(173)

Brama

- La kita Gatiwicara, tekap kita dumrojog tanpa larapan, paran baya samendraning pabaratan , mara kita wahyaa kang sejati.

Gatiwicara

- Ulun inggih dhateng sendika , Pukulun Sangywang Bathara Bra - rna , ulun inggal saweca , ywan ing mangkya mengsah saking para - dyeng Ngimataka , wus tumekap ayun maninggya mring Ngendra - buwana . sumedya ngrebat Dewi Supraba . wondene ingkang dadya pramugarining laksita , raja seka - wan , Prabu Jayapurusa , Prabu Ja - yawasesa , Prabu Candrageni , Prabu Tejalelana , warastra langkung saking ageng .

- Apa mangkana Gatiwicara .

-lh hi.

- Sangywang Pukulun inggih .

182 KANDHA
(174)
(174) - Kakangma s Bathara Sambu.ambu.
- Kakangma s Bathara Sambu.ambu.
yayi Bathara BayuKalih sareng
Kalih sareng - Apa Brama kakang ulun .Kalih sareng - Apa Brama kakang ulun .
308 - Kita wus miyarsa priyang- Apa Brama kakang ulun .
ga. wecananya pun Gatiwi ·Gatiwi-
car a.- Apa rnangkana Brama kakang
ulun .ulun .
- Kakangmas Bathara Sambu. yayi Bathara Bayu iya.
-Para- Paran baya kang dadya kawisma · ya kita.
ya kita. - lnggih kakangmas Batharaya kita.
Sambu. yayi Bathara Bayu . ingkang dadya kawismayaBmaya
ingkang dadya kawismayawang
ulun. laju arsa ulun wangsulaken. haywa ngantya maninggya mring Ngendrabuwana.ama
ninggya mring Ngendrabu-drabu-
wana mring Ngendrau
-lya- lya kasinggihan kang dadya kawis ·
— Yaui Bathara Mahadéwa ka.mamaya kita.
- Yayi Bathara Mahadewa , ka -a, ka
kang Bathara Komajaya. ka-a. ka-
kang Bathara Komajaya, kakang Bathara RaswarodraaT
Tiga sarengTiga sareng
-Ulun Sangy- Ulun Sangywang Bathara Brama .
309- Paran baya kita samya siyasiya
ga, sasumektaning ngayuda. sakadang warga kita . parapara
sakadang warga kita . parapana
jawata. tuwin para yang.ang-
jawata. tuwin para yangyang kapya. punapa wus sa·sa
mya saningga .
mya saningga .- Ulun Sangywang Bathara Brama .
Ywang- Ulun Sangywang Bathara Brama . Ywang Pukulun tetanya. unggyan
ulun samYwang Pukulun tetanya. unggyan ulun samya siyaga. sasumekta
uin samyulun samya siyaga. sasumekta ning ngayuda. sakadang wa rga
ning ngayudulun samya siyaga. sasumekta ning ngayuda. sakadang wa rga
ning ngayudning ngayuda. sakadang wa rga

- Dahat kacaryan tyas ulun ywan kadya mangkana. Kakang Bathara Raswarodra .

ulun para jawata , tuwin para yang yang kapya . inggih wus samya sa - ningga .

Raswarodra - Ulun Sangywang Bathara Brama .

- Ywan wus samya saningga , kita budhalna warastra kang 310 pangarsa .

Raswarodra KANDHA , KANDHA . (175) Sekawan sareng, Punggawa Ngimataka - Sapa mapagake menyang aku .

- Ulun inggih dhateng sendika.

- Hak. hak. para jawata , tuwin para yang -yang kapya .

Wadya sareng - Ulun Sangywang Bathara Raswarodra.

- Apa wus samya saningga , kita siyaga sasumektaning ngayuda.

- Ulun Sangywang Bathara Raswarodra, Ywang Pukulun tetanya , ulun siyaga sasumektaning nga - yuda, inggih wus samya saningga .

- Ywan wus samya saningga , kita budhalna warastra kang pangarsa .

- Ulun inggih dhateng sendika.

GANGSA PLAJARAN. SUWUK ,

GANGSA PLAJARAN . SUWUK , ADA-ADA

Sekawan sareng - Ulun iki dewa .

- Dewa sapa jenengmu.

- Kita tanya marang ulun.

- lya.

- Ulun Sangywang Tantra, ulun Sangywang Sumarma, ulun Sangywang Diwangkara. ulun Sangywang Guritna. Ia kita sapa aranta.

lya.

- Kowe takon menyang aku.

- Aku Jayasura, aku Jayapramana, Aku Jayaprakosa, aku Jayasudirga.

- Kita baliya. titah tan kena maninggya mring Ngendra - buwana.

- Embuh ora idhep, aweh ora aweh, aku arep munggah menyang Ngendrabuwana, sumeja njaluk Dewi Supraba .

- Kita titah tan arsa kinarya tam a.

- Apa abamu , heh para dewa.

- Apa .

- Ayo prang ngarep.

- lya mayo .

GANGSA PLAJARAN, SUWUK,

KANDHA,

GANGSA PLAJARAN , SUWUK, ADA-ADA

(176)

Mandramanggala - Hi, hi, hi, sapa mapagake menyang aku, hak.

Penyarikan

313- (Gumujeng). Ulun iki dewa Junggringslaka .

- Dewa sapa jenengmu , hak.

- Kita tatanya marang ulun .

- lya hak.

- Ulun Sangywang Penya · rikan. (gumujeng).

- Penyarikan jenengmu.

- lya. La kita titah sapa aran · ta .

-lya .

- Mandramanggala aranta .

- Kowe takon menyang aku .

- Kitabaliya .titah tan kena maninggya mring Ngendrabu - wana .

- Aku andel ing Giriguthaka . aran Bapang Mandramanggala , hak. (gumujeng) .

-lya .

- Embuh ora idhep, oleh ora oleh , aku arep munggah menyang Ngendrabuwana. sumeja njaluk Dewi Supraba .

- Kita Mandramanggala. tan arsa kinarya tama .

- Apa .

- Apa abamu . Penyarikan .

- lya tamakna.

- T adhahana kerisku .

KANDHA.

- Apa.

(177)

- Penyarikan.

- lya mayo .

GANGSA PLAJARAN , REP.

- Apa .

- Ayo prang ngarep.

- lya tadhahana .

- (178)

- Penyarikan .

- Malesa .

GANGSA GESANG. SUWUK. ADA-ADA.

(179)

Penyarikan

- Alamak ywan kembaa, pa -

315 runggulen ulun . Sangywang Penyarikan. Mandramangga - la. hawya gantya marngya. asranga marngya. endya da - lasa, ulun mangsa wediya .

GANGSA PLAJARAN . SUWUK.

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN. SUWUK. ADA-ADA.

(180) Mandrahanala - lh hi, sapa mapagake menyang aku.

Dewantaka

buwana.

- lh hi. ulun iki dewa Ngendra -

- Dewa sapa jenengmu .

- Kita tanya marang ulun .

-lya .

- Ulun patih ing Ngendrabuwana , aran Sangywang Dewantaka, ih hi.

- Dewantaka jenengmu .

- lya. La kita titah sapa aran - ta .

- lya.

- Kowe takon menyang aku .

- Mandrahanala aranta .

- Aku patih ing Tunjl!ngkaroban. aran Patih Mandrahanala, ih hi.

- Kita baliya titah tan kena maninggya mring Ngendra - buwana .

-lya .

- lh hi Embuh ora idhep . oleh ora oleh . aku arep munggah menyang Ngendrabuwana . sum eja njaluk Dewi Supraba . ih hi.

- lh hi. kita Mandrahanala . tan

arsa kinarya tama.

- Apa .

- Apa abamu . Dewantaka .

- Ayo prang ngarep.

- lya mayo.

GANG SA PLAJARAN . SUWUK ADA -ADA.

317 (181)

- Abot sanggane Dewantaka . lawas aku yuda gada. ana negara Tun · jungkaroban , ora oleh tandhing . oleh tandhing saiki.

- lya paksa wawanga . kita tan - dhing Dewantaka , ulun tiknyani apa cahyana kita .

-Apa .

- Dewantaka.

- Ngadu kantaraning bau wis kela - kon , ayo padha ngudang siyunge Bathara Kala .

- lya mayo .

KANDHA.

(182)

- Apa .

- Dewantaka .

- lya mayo .

- Ayo prang ngar ep.

GANGSA PLAJARAN . REP .

KANDHA.

-La ndheprok.

(183)

- Padha yen padhaa . imbang -imbang sasat padha . rebutan aku

Mandrahanala. Dewantak a. yen nyata prajurit becik. tangiy a ma - lesa.

KANDHA .

GANGSA GESANG. REP . - La, njebabah.

KANDHA.

(184)

- Alamak ywan kembaa . pa - runggulen ulun Dewantaka . mandrahanala , ywan nyata prajurit sakutama . tangiya . malesa .

KANDHA ,

GANG SA GESANG , SUWUK. ADA -ADA. (185)

- Alamak ywan kembaa , pa - runggulen ulun Dewantaka , Mandrahanala , haywa gan - tya marngya, asranga marngya , endya dalasa , amuk.

GANGSA PLAJARAN. SUWUK. KANDHA , GENDHING TEJAWARNA , REP , 319KANDHA.

GANGSA GESANG , SUWUK. ADA-ADA. (186) Candrageni - lh hi. sapa mapagake me nyang aku .

Sambu

- lh hi, ulun iki dewa Jung - gringslaka .

- Dewa sapa jenengmu .

- Kita tanya marang ulun .

- lya.

- Ulun yoganya Sangywang Jagatnata . aran Sangyw ang Bathara Sambu . ih hi.

- Sambu jenengmu .

- lya. La kita titah sapa aran · ta.

-lya .

- Kowe takon menyang aku .

- Aku kadange tuwa. yayi Prabu Wi· natakwaca , kang pilungguh ana negara Tunjungkaroban, aran Mraja Candrageni , ih hi.

- Candrageni aranta.

- lya.

- Kita baliya , titah tan kena maninggya mring Ngendra· buwana .

- lh hi, embuh ora idhep , oleh ora oleh. aku arep munggah me nyang Ngendrabuwana . sumeja njaluk Dewi Supraba.

- lh hi. kita Candrageni. tan arsa kinarya tama.

- Apa abamu . Sambu.

- Apa .

- Ayo prang ngarep.

- lya mayo .

KANDHA, ,

GENDHING ESTHIT AMA. REP.

KANDHA,

GANGSA GESANG , SUWUK, ADA-ADA

(187)

- Sambu .

- Apa .

321 - Ora ana kawekasane , mentarake kawiragan , ayo prang ngarep.

- lya mayo .

GANGSA PLAJARAN . REP.

- La . ndh eprok

KANDHA.

(188)

- Padh a yen padha a. imbang ·im· bang sasa t padha . rebut en aku Candr a geni. Sambu . yen nyata prajurit bec ik. tangi ya. mal es a

KANDHA.

GANGSA GESANG , REP .

- La , ndhepr ok.

KANDHA.

(189)

- Alamak ywa n kembaa . pa· runggulen ulun Bath ara Sambu. Candrag eni. ywa n nyata prajurit sa kut ama. ta · ngiya mal es a.

KANDHA .

(190)

322 GANG SA GESANG, SUWUK ADA - ADA

- Alamak ywan kemb aa . pa - runggul en ulun Ba thara Sambu. Candrag e ni. haywa gantya marngya . asra nga marngya. endya da lasa . amuk.

GANGSA PLAJARAN . SUWUK

KANDHA.

GANG SA PLAJARAN . SUWUK ADA - ADA

(191) Mandraprak os a - lh hi. sapa mapag a ke menyang aku .

Raswarodra

- (Gumujeng) . Ulun iki dewa Junggringslaka .

- Dewa sapa jen engmu .

- Kita tanya marang ulun.

-lya .

- Ulun Sangywang Bathara

Raswarodra . (gumujeng) .

- lya. La kita sapa aranta.

- Raswarodra jenengmu .

-lya.

- Kowe taken menyang aku .

- Mandraprakosa aranta .

- Kita baliya . titah tan kena maninggya mring Ngendra - buwana .

- Aku patih ing Giriguthaka , aran Mandraprakosa. ih hi.

-lya.

- (Gumujeng) . Kita Mandra - prakosa, tan arsa kinarya tam a.

- lh hi, embuh ora idhep. oleh ora oleh , aku arep munggah menyang Ngendrabuwana. sumeja njaluk Dewi Supraba .

- Apa .

- Apa abamu . Raswarodra .

- Ayo prang ngarep .

- lya mayo .

GANGSA PLAJARAN, SUWUK, ADA-ADA.

(192)

- lya paksa wawanga , kita tan - dhing Bathara Raswarodra , ulun tiknani apa cahyana kita , (gumujeng) .

- lh hi, abot sanggane Raswarodra , lawas aku yuda gada , ana negara Giriguthaka, ora oleh tandhing , oleh tandhing saiki.

- Raswarodra .

- Apa .

- Ngadu kantaran bau wis kelak on. ayo padha ngadu siyunge Bathara Kala .

- lya mayo.

KANDHA.

(193)

- Raswarodra .

- Apa.

- Avo prang ngarep.

- lya mayo .

GANGSA PLAJARAN . REP .

KANDHA.

325 GANG SA GESANG , SUWUK. ADA - ADA.

(194)

- Alamak ywan kembaa, parunggulen ulun Bathara Raswarodra, Mandraprakosa . haywa gantya marngya. asranga marngya, endya dalasa, amuk.

GANGSA PLAJARAN . SUWUK.

KANDHA,

GENDHlNG KUNGAS . REP.

KANDHA

GANG SA GESANG. SUWUK. ADA - ADA.

(195) Teja/elana - Eh. eh . sapa mapagake marang aku.

Mahadewa

- Ulun iki dewa Junggringslaka.

- Dewa sapa jenengmu .

- Kita tanya marang ulun .

- lya.

- Ulun yoganya Sangywang

Bathara Guru . aran Sa ng· ywang Mahad ewa.

326 - Mahadewa jenengmu .

- lya. La kita titah sapa aran · ta .

- lya.

- Kowe takon marang aku .

- T ejalelana aranta.

- Aku kadange taruna. kaka Prabu Winatakwaca. kang pilungguh ana negara Giriguthaka. aran Mraja Tejalelana . (gumujeng) .

- Kita baliya. titah tan kena maninggya mring Ngendra - buwana .

- Embuh ora idhep . oleh ora oleh. aku arep munggah menyang Ngendrabuwana. sumeja njaluk Dewi Supraba .

- lya.

- Kita Tejalelana tan arsa kinarya tama.

- Apa.

- Apa abamu . Mahadewa.

- lya mayo .

- Ayo prang ngarep.

GANG SA PLAJARAN. SUWUK. ADA - ADA.

(196)

- lya paksa wawanga. kita tan - dhing Bathara Mahadewa . ulun tiknyani apa cahyana ulun .

- Abot sanggane Mahadewa , tawas aku yuda gada. ana negara Giriguthaka, ora oleh tandhing, oleh tandhing saiki .

Apa .

- Mahadewa .

- Ngadu kantaraning bau sarta pragolaning pupu wis kelakon. ayo padha ngudang siyunge Bathar a Kala.

328 - lya mayo.

(197)

- Mahadewa .

- Apa .

- Ayo prang ngar ep.

-lya mayo.

GANGSA PLAJARAN. REP.

KANDHA.

GANG SA GESANG. SUWUK. ADA -ADA.

- E Ia nyata abot sanggane Mah adewa .

- lya iku ingkang kita· sedyakake, paksa wawanga . kita tandhing Mahadewa . apa cah - yana kita uhm tiknyani .

- Apa .

- Mahad ewa .

- Ayo padha ngadu awas -awasan.

- lya mayo .

- Tadhahana panahku.

- lya tamakna.

329KANDHA ,

GANG SA PLAJARAN. SUWUK. ADA - ADA.

(199)

- Apa sirna mandhiri, iki saru - pa saranta .

- Padha yen padhaa. imbang -imbang sasat padha. rebuten aku Tejalelana, mati ngadeg Mahade - wa . ketiban panahku .

- Babo . mupugi wong nga guna . Ma - had ewa . Mahad ewa .

- Apa

- Male sa.

- Tadhahana tikswara ulun .

- lya tibakna.

KANDHA.

KAWIN. GANGSA PLAJARAN. SUWUK ADA-ADA. (200)

- Alamak ywan kembaa . pa - runggulen ulun Bathara Ma - hadewa . T ejalelana. haywa

330 gantya marngya. asranga marngya , endya dalasa . ulun mangsa wediya .

GANGSA PLAJARAN . SUWUK

KANDHA.

GANG SA PLAJARAN . SUWUK, ADA - ADA. (201) Jayagumbala - Ih hi. sapa mapagake menyang aku.

Srengganidewa

- lh hi, ulun iki dewa Ngendrabuwana.

- Dewa sa pa jenengmu .

- Kita tanya marang ulun .

- Ulun yoganya Sangywang Bathara Endra . aran Sang - ywang Srengganid ewa. ih hi.

- lya.

- lya. La kita titah sapa aran - ta.

- Srengganidewa jenengmu.

- lya.

- Kowe takon menyang aku .

- Jayagumbala aranta .

- Aku patih ing Paranggelung. aran Patih Jayagumbala. ih hi.

- lya

- Jayagumbala .

- Apa .

- Kita baliya . titah tan kena maninggya mring Ngendra - buwana .

- lh hi. embuh ora idhep. oleh ora oleh . aku a rep munggah menyang Ngendrabuwana . sumeja mbo· yong Dewi Supraba.

- lh hi. kita Jayagumbal a . tan arsa kinarya tama .

- Apa .

- Apa abamu. Srengganidewa.

- lya mayo.

- Ayo prang ngarep .

GANGSA PLAJARAN . SUWUK. ADA - ADA

332 (202)

- lh hi. abot sangga ne Srenggani - dewa . lawas aku yuda gada . ana negara Par anggel un g. ora oleh tandhing . oleh tandhing saiki. ih hi

- lya paksa wawanga. kita tan - dhing Srengganidewa . apa cahyana kita ulun tiknyani .

- Apa .

-- Srengganidewa .

- Ngadu kantaran bau wis kelakon . ayo padha ngudang siyunge Ba· thara Kala .

- lya mayo .

KANDHA.

(203)

-Apa.

- Srengganidewa .

- lya mayo .

- Ayo prang ngarep .

GANGSA PLAJARAN. REP.

KANDHA. 333 GANG SA GESANG , SUWUK. ADA - ADA. 334 - Bayu jenengmu .

(204)

- Alamak ywan kembaa , parunggulen ulun Sangywang Srengganidewa . Jayagumba - la, haywa gantya marngya . asranga marngya. endya da - lasa , amuk.

GANGSA PLAJARAN , SUWUK,

KANDHA,

GENDHING LIWUNG. REP.

KANDHA ,

GANGSA GESANG . SUWUK. ADA- ADA.

(205) Jayawasesa - lh hi. sapa mapagak e me nyang aku .

Bayu

- Ih hi, ulun iki dewa Jung - gringslaka .

- Dewa sapa jenengmu .

- Kita tanya marang ulun .

- lya.

- Ulun yoganya Sangywang Jagadnata , aran Sangywang Bathara Bayu , ih hi.

- lya. La kita titah sapa aran - ta .

- lya.

- Kowe takon meny a ng aku .

- Jayawasesa aranta .

- Aku kadang e tuwa anak Prabu Winatakwaca, kang pilungguh ana negara Paranggelung, aran Mra - ja Jayawasesa . Ih hi.

- Jayawasesa .

- lya.

- Kita baliya. titah tan kena maninggya mring Ngendrabuwana.

- lh hi. embuh ora idhep, oleh ora oleh, aku arep munggah menyang Ngendrabuwana. sumeja mbo - yong Dewi Supraba.

335- lh hi, kita Jayawasesa. tan arsa kinarya tama.

- Apa abamu . Bayu.

- Apa.

- Ayo prang ngarep .

- lya mayo .

- Ora talah Bathara Bayu. bang et temen kurdakane .

GANGSA GANGSARAN. DHAWAH BIMAKURDA. REP .

KANDHA ,

NYEPENG DEDAMEL. GANGSA GESANG .

DHAWAH GANGSARAN. REP .

(206)

- Bayu.

- Apa.

- Ora ana kawekasan e mentarake kawiragan. ayo prang ngarep .

- lya mayo .

GANGSA GESANG , AMBRUK SARENG . REP.

KANDHA.

GANGSA GESANG. SUWUK. ADA-ADA.

(207)

336- Alamak ywan kembaa, parunggulen ulun Bathara Bayu, Jayawasesa, haywa gan tya marngya, asranga mar - ngya, endya dalasa. amuk.

GANGSA PLAJARAN . SUWUK.

KANDHA.

GENDHING SUMIRAT. REP.

GANG SA GESANG. SUWUK. ADA - ADA. Jayapurusa KANDHA.

(208)

Brama

- lh hi. sapa mapag ake menyang aku .

- n1 hi, ulun iki dewa Jung - gringsl aka.

- Kita tanya marang ulun .

- Dewa sa pa jenengmu .

- Ulun yoganya Sangywang Bathara Guru . kang pilung - guh ana kayangan Duksina - geni , aran Sangywang Ba - 337 thara Brama . hi hi.

- lya.

- lya. La kita titah sapa aranta.

- Jayapurusa aranta.

- lya.

- Brama jenengmu .

- Kowe takon menyang aku .

- Kita baliya , titah tan kena maninggya mring Ngendra - buwana .

- Jayapurusa .

- Aku kadange tuwa anak Prabu Winatakwaca . kang pilungguh ana negara Paranggupita . aran Mraja Jayapuru sa. ih hi.

- lh hi. kita Jayapurusa. tan 338 arsa kinarya tama .

- lya.

- Apa .

- lh hi. embuh ora idhep, oleh ora oleh. aku a rep munggah menyang Ngendrabuwana, sumeja mboyong Dewi Supraba .

- Apa .

- Apa abamu . Brama .

- lya mayo.

GANG SA PLAJARAN . SUWUK. ADA - ADA.

(209)

- lh hi. a bot sanggane Brama . lawa s aku yuda gada , ana negara Pa· ranggupita, ora oleh tandhing . oleh tandhing saiki.

- lh hi. iya paksa wawanga. kita tandhing Bathara Bra - rna. ulun tiknyani apa cahya - na kita .

- Apa .

- Brama .

- Ngadu kataraning bau wis kelakon . ayo padha ngudang siyunge Bathara Kala .

- lya may o

KANDHA.

- Bram a.

- Apa .

- Ayo prang ngarep.

- lya mayo .

GENDHING KALAGAN JU R. REP.

KANDHA.

- (210)

- Padha yen padhaa , imbang-im · bang sasat padha. rebuten aku Ja - yapurusa, Brama. yen nyata pra - jurit becik , tangiya malesa .

KANDHA ,

GANGSA GESANG. REP .

- La ndhekem .

KANDHA.

(211)

- Alamak ywan kembaa. pa runggul en ulun Bath ara Bra - rna. Jayapurusa. ywan nyata prajurit sakutarna . tangiya rnalesa _

340KANDHA .

GANG SA GESANG. SUWUK. ADA -ADA. (212)

- Alarnak ywan kernbaa . pa - runggulen ulun Bathara Bra - rna. Jayapurusa. haywa gan - tya rnarngya , asranga rnar - ngya. endya dalasa , arnuk.

GANGSA PLAJARAN. SUWUK. LAGON . KANDHA, GENDHING GIWANG GONJING, REP .

(213) SOmbu - Yayi Bathara Brarna .

Brama

- Ulun kakangrnas Bathara Sarnbu .

- Punapa rnangkana kakang - rnas Bathara Sarnbu.

- Dahat trusthaning tya s ulun , titah saka Ngirnataka. wus kelakyan sirna kapya .

341 Sambu

- Yayi Bathara Brarna iya.

- Paran baya yayi Bathara Ba - yu, ywanten yogya wecana ulun .

Bayu

- Kasinggihan wecana kita . lh hi, Brarna kakang ulun , kasinggihan wecananya Sambu kakang ulun, ulun mangkana uga, dahat trusthaning tyas ulun . lamun titah ing Ngimataka , wus kelakyan sirna kapya .

Brama

- Apa mangkana yayi Ba th ara Bayu.

- Kasinggihan wecanan ya kakangmas Bathara Sambu. yayi Bathara Bayu. ulun ugi mangkana . dahat kaca r yaning tyas ulun. lamun tita h ing Ngimataka wu s sa mya 342 kaleksanan sirna kap ya

Samb u. Bayu

- Kakangmas Bathara Sambu. yayi Bathara Bayu inggih . Dewantaka.

- Kita laksitaa angayangan mring Ngendrabuwana. mahywakna kang sejati. rna - rang yayi Bathara Endra. ywan semangkin titah kang seka paradeng Ngimat aka wus sirna _kapya. lamun yuyi Bathara Endra tan ya ulun . ulun isih mesanggrahan ana ngarga Sumeru. lan para ja - wata. tuwin para yang -yang kapya. rumeksa lamun Wina - takwaca , tekap latri myang 343 rina , arsa ulun lawan ing ngayuda.

- Dewantaka iya.

- Wondene kita yoga ulun

- Apa mangkana yayi Ba th ara Bra - rna.

Oewantaka

- U!un Sa ngywa ng Bath ara Brnma .

- Punapa mangkana Sangywang Pukulun .

- U!un ingg ih dhatc11g sc ndika

Sr engganid ewa. Citragana .
Sr engganid ewa. Citragana .
RaliKa/ih sareng
— Kita Jaksitaa angavangar- Ulun Sangywang Bathara Brama .
- Kita laksitaa angayangan mring Ngendrabuwana.
mring Ngendrabuwana.
mahywakna kang sejati. rna -
rang yayi Bathara Endra. sakehing prakara kita wus
uning priyangga .
- Punapa mangkana Sangywang Bathara Brama .
- Yoga ulun Srengganidewa.
Citragana iya.- Ulun inggih dhateng sendika.
344 - Kakangmas Bathara SamClan inssin ahateng to
bu. yayi Bathara Bayu .
Kalih sareng
- Ywan kadya mangkan- Apa yayi Bathara Brama .
- Ywan kadya mangkana . sumangga samya wangsul
mring pasanggrahan malih.
- Apa mangkana yayi Bathara Bra
— Kakanamas Bathara Srna.
- Kakangmas Bathara Sambu.
yayi Bathara Bayu inggih .— lua sakawismauanta
- Yavi Bathara Mahadéu- lya sakawismayanta .
- Yayi Bathara Mahadewa , tu -
win kita kakang Bathara Komajaya . kakang Bathara
Raswaro dra .
Ruswurodrd.Tiga sareng
- Ulun Sangywang Bathara Brama .
- Ywan kadya mangkana , swa -
wi samya wangsul mring pa -
sanggrahan ngarga Sumeru .
sanggrahan ngarga Sumeru .u
Ulun inggib dhatena sumar
— Ulun inggih dhateng suma
KANDHA—ounnuqinaalteqsuma
KANDHA
KANDHA
KANDHA
KANDHA— Oiu Juddiu gugI6ud 2nw
KANDHA- Oinu iuddiu gugieua anu
KANDHA- Ulun inggih dhateng sumangga .
KANDHA- Ulun inggih dhateng sumangga .
KANDHA- Ulun inggih dhateng sumangga .
KANDHA- Ulun inggih dhateng sumangga .
KANDHA- Ulun inggih dhateng sumangga .
KANDHA- Ulun inggih dhateng sumangga .
KANDHA- Ulun inggih dhateng sumangga .
KANDHA,- Ulun inggih dhateng sumangga .
KANDA,- Ulun inggih dhateng sumangga .
RANDA– Qιgυ μιμ gμgιsμ 2gμ
ND– Oιαυ μιμ gυgιμ 2gμ
– Qιgu μι qugrsμð aαu
– oigu wau qugrsu² agu
— oigu uaau qusrsua agu
Qigy wu qugrsu? egu
Gqy w?3u gygroy? cay
CACCACCCACC
CACCACCCAC
CACCACECACC
GANGSA GESANG . SUWUK.
CANCSACESACS
ANA

II. KAGUNGAN-DALEM SERAT POCAPAN RINGGIT TIYANG SAMBETIPUN LAMPAHAN BOMATARA, BUTUL TIGA DUMUGI KAWAN DINTEN (18- REJEP- 1856 A.J.; 11- FEBRUARI- 1926 A.D.) (Kraton Yogyakarta MS W.C.7)

II. KAGUNGAN-DALEM SERAT POCAPAN RINGGIT TIYANG SAMBETIPUN LAMPAHAN BOMATARA, BUTUL TIGA DUMUGI KAWAN DINTEN (18- REJEP- 1856 A.J.; 11- FEBRUARI- 1926 A.D.) (Kraton Yogyakarta MS W.C.7)

PENDANGON

JEJER 4 DINTEN

ATURAN

JEJER BATHARA ENDRA. GENDHING TLUTUR REP KANDHA. GANGSA GESANG. REP .

(214)

GC!_ndhang-gandhang

- Eh. eh. para yang-yang ing Ngen· drabuwana.

Kanca Nyutra - Ulun .

- Kita samya mahargya nrapsila. sasanti yuwana, Sangywang Bathara Endra mahya siniwaka.

- Ulun sendika .

- Yang -yang kang pininta ngreksa ing ngarga Dumilah apa wus sumewa.

- Sampun .

- Yang-yang kang pininta ngr eksa ing Tinjomaya apa wus sumewa.

- Sampun.

- Yang -yang kang pininta ngr eksa ing Ngudyanasriloka apa wus sumewa .

- Sampun .

- Yang-yang kang pininta ngreksa ing Kandhawaru apa wus sume· wa .

- Kapya yang-yang tuwin para ja - wata kang samya pininta rumek - sa sagunging pekayangan haywa ngelirke ing karya.

GANGSA GESANG, REP.

KANDHA.

- Sam pun .

- Ulun sendika.

Bathara Endra

- Dewantaka .

Dewantaka - Ulun Sangywang Bathara.

- Kita mahargya nrapsila . miwah para yang-yang ing Ngendrabuwana kapya .

- Apa dene kita yoga ulun Sreng - ganidewa Citragana.

- Ulun inggih dhateng sendika .

Kalih sareng - Ulun Kangjeng Rama Sangywang Bathara .

- Kita ya mangkana uga . samya mangarsa anrapsila .

Dewantaka

- Ulun inggih dhateng sendika .

- Hi hi. adhi Dewamadhendha.

Dewamadhendha

- Wedharin;J sabda Sangywang Bathara Endra . kita tuwin para yang-yang Ngendrabuwana kapya, samya kinen mangarsa nrapsila.

- Ulun Sangywang Bathara Dewan - taka.

Dewamadhendha

- Hi hi para yang-yang ing Ngendrabuwana .

- Ulun inggih dhateng sendika.

Dewa sareng - Ulun Sangywang Bathara Dewa -

- Wijiling sabda Sangywang Bathara Endra kita samya kinen mangarsa nrapsila .

madhendha .

- Ulun inggih dhateng sendika.

GANGSA GESANG , SUWUK

LAGON, KAWIN_

Endra

- Dewantaka .

Dewantaka

- Haywa dadya marase tyas kita. kita ulun pinta sumewa ing ngabyantara ulun .

- Ulun Sangywang Bathara .

- Apa mangkana Dewantaka.

- Paran baya Dewantaka , kita ywa - na ing jaba. tansah marasing driya , awusana aneng ngabyantara ulun. temah nir sumlang ing tyas kita .

- Ulun Sangywang Bathara , dupi ulun nampi wijiling sabda Ywang Pukulun , kadya myat ing cancala . tan uninga tekaping gundhala , lir tinebak ing sardula pituna. ywan ten jawi tan lyan mung marasing driya. dupi munging ngabyantara Ywang Pukulun , nir maras rente - nging tyas ulun .

- Sangywang Pukulun inggih .

- Ulun Sangywang Bathara , pramila ing mangkya, saningga titahing jawata , kang samya tinrapan nangsaya , winisesa yogi Ywang Puku - lun , kang nangsayakena dosa laya Ywang Pukulun kang masesa. ywan semangkya Ywang Pukulun , yun met telenging laya pun De - wantaka tan kumedhap ing latri

- Apa mangkana Dewantaka .

- Eh em. saningga tinraping wase - sa. weca kita ing ngabyantara ulun . iya ulun trima. kita mahar - gya keprabon ulun. miwah setya tuhu kita mring ulun, marma kita ulun pinta sumewa . haywa kira sinung sih dadar peleler ulun. dodot kang pera siginya. sabuk-kang dawa ubetnya. lir na - sara curiga kang listya anggonya, tan paja ywan mangkana.

- Apa mangkana Dewantaka.

- Paran baya Dewantaka. dene kita madal pasihan. saka pesang - grahan Arga Semeru , apa laksita priyangga. apa dinuta Kakangmas Bathara Brama.

myang ing rina. mung sumung kern ing ngabyantara Ywang Pu kulun .

- Sangywang Pukulun inggih

- Ulun Sangywang Bathara. sajrah ing maruta , gluguting kolang -ka - ling. juwawut pinara sasra . pucuk - ing ngambetan. liyep layaping anendra , ulun tan supena, ywan mangajap sih welasa Ywang Puku - lun , muhung tansah ulun sumang - gem karsanta Ywang Pukulun.

- Sangywang Pukulun inggih.

- Ulun Sangywang Bathara, Ywang Pukulun tetanya.laksita ulun dinu - ta rakanta Sangywang Bathara Brama. aparing uninga. kalamun para raja , duta ing Ngimataka . kang ayun angrampit ngrurah Ngendrabuwana , wus kelakyan linawan ngayuda samya sirna . larut

- Apa mangkana Dewantaka.

sawadyanya kapya. ing mangkya rakanta Sangywang Bathara Bra - rna, miwah para yang -yang jawata kapya. meksih mesanggrahan ing ngarga Semeru , andhedher tata gelar nganti ywan Prabu Winatakwaca . tumekap latri miwah rina . ayun linawan ing ngayuda.

Kalih sareng

- lnggih kasinggihan atur kita. lnggih Kangjeng Rama Sangywang Bathara , sestu aturnya kakang Dewantaka.

- Sangywang Pukulun inggih , paran baya Sangywang Bathara Srengganidewa , Sangywang Bathara Citragana. ywan ten sestu atur ulun.

" Endra

- Sangywang Pukulun inggih .

- Apa mangkana kaki Bathara Srengganidewa Citragana .

KANDHA ,

GANGSA PLAJARAN . REP .

KANDHA.

GANGSA GESANG . SUWUK LAGON .

(215)

Endra

- Hong Sangywang Uwa Kan ekaputra , ngestata ngestuti. memuja swanti jawata , hong mange stuti Sangywang Pukulun.

Nurada

Srengganidewa

- 0 hok. hong nirdah pinara sabda . iya ulun trima kita kaki Endra , mangestuti marang ulun.

- Hong Sangywang Kanekaputra .

Citragana

- 0 hok. hong nirdah pinara sabda . iya ulun trima kita Srengganidewa mangestuti marang ulun.

- Hong Sangywang Kanekaputra. ngestata ngestuti memuja swanti jawata. hong mangestuti Sang - ywang Pukulun.

Endra

- 0 hok. hong nirdah pinara sabda. iya ulun trima kita Citragana. mangestuti marang ulun .

- Pukulun Uwa Kaneka. ing mangkya Sangywang Pukulun . kelam - pahan rawuh ing Ngendrabuwana. wonten kawismayanya Uwa Kaneka punapa.

- lya kaki Endra, wijiling sabda Adhi Guru . ulun dinuta kinen saweca marang kita. kalamun kita kinen nyundhawara mring arga Ngendrakila. mahyakke kang sejati. ka - lamun yoga kekasih Parta Resi. kinen sumewa mring Junggring - selaka . praptaa ing ri semangkin.

- Punapa mangkana Uwa Bathara Kanekaputra .

/ - Kaki Endra iya.

- Pukulun inggih dhateng sendika .

KANDHA.

- Ulun Uwa Kanekaputra.

(216) /

- Kaki Endra .

- Rehning wus samapta ing karya kita. keriya sinewa. winantu trus -

- Punapa mangkana Sangywang Pukulun .

thaning wardaya . ulun minta amit. ayun mring pabarisaning para jawata. ing ngarga Sumeru. laksita ing ri semangkin .

- lnggih dhateng sumangga .

- Kaki Endra iya.

GANGSA PLAJARAN . REP .

KANDHA

(217)

Endra

- Dewantaka .

- Sapungkure Uwa Kanekaputra. kita samya sumbagaa. sasumektaning ngayuda , sakadang warga kita. ing Ngendrabuwana kapya , mulanya mangkana , kalamun Si Winatakwaca , tekap rina kala - wan ratri , kita haywa samya nguciwani.

- Apa dene kita yoga ulun Sreng - ganidewa , lawan Citragana.

- Kita ya semono uga , sapungkur - nya Uwa Kanekaputra. kita samya sumbagaa. sasumektaning ngayuda. muiane mangkana, kalamun Si Winatakwaca. tekap rina kalawan ratri, kita haywa samya nguciwani.

Dewan taka - Ulun Sangywang Bathara .

KANDHA.

GANGSA GESANG.

- Ulun inggih dhateng sendika .

Kalih sareng

- Ulun Sangywang Bathara Endra .

- Ulun inggih dhateng sendika .

KONDUR NGEDHATON. REP .

KANDHA.

GANGSA GESANG .

(218)

Keparakan

- Ki Patih wijiling sabda San gywang Pukulun .

- Ki Patih wijiling sabda Sang - ywang Pukulun . sapengk e rnya Sangywang Kanekaputra . kita kinen siyaga , sasum e ktaning ngayuda, sakadang warga kita para yang -yang ing Ngendrabuwana kapya , mulanya mangkana kalamun Prabu Winatakwaca tekap latri myang rina , kita haywa ngantya nguciwani.

- Kalamun wenten warastra rekta. kinen angawisana.

- Kalamun wenten landheyan ing - kang bubuken, kita kinen nyantu - ni kajeng janglon walikukun.

- Kalamun wenten amoga rucat ricikipun. kita kinen amulyakna .

Patih

- Kalih dene malih kalamun latri. kita kinen baris kedher. kalamun · rina kinen baris pendhem.

- Ulun inggih dhateng sendika .

- Ulun sendika .

- Ulun inggih sampun .

- Ulun inggih dhateng sumangga .

- Ulun sendika .

- Ulun se ndika .

- Ulun sendika. Wus sampat Sang Waradiwati.

- lng reh wus sampat sawecanya . suwawi samya sowang -sowangan .

GANG SA GESANG. ANTAL. REP. KANDHA. GESANG . SUWUK. LAGON , KAWIN. Endra

- Heh kita para diwati .

- Miwah kita mahyakna kang sejaKeparakan

- Ulun Sangywang Bathara Endra. marmanya pirikan bengawan Gangga rendh et wijiling tirta . awit kinar ya ngelebi ing Ngudyana sri· loka.

- lya senadyan mangkanaa . amung winantara . awit kagungan ingsun mina samya marlupa .

- Ulun inggih dhateng sendika .

ti. marang siswa ulun kang samya ngrukteni kagung a n ing - sun wandana. kuda rata dipangga . haywa ngantya ngelirke karya.

- Miwah kita manjinga gupit Man - dragini , wahyaa sejati marang nimas Ratu Wirakti, lamun ulun ayun kundur prasadarga .

- Ulun inggih dhateng sendika.

- Ulun inggih dhat eng se ndika.

KANDHA ,

GENDHING DHENDHANGSUMBAWA . REP.

KANDHA.

GESANG , REP.

(219)

Prameswari

Keparakan

- Saw eca apa Waradiwati .

- Sri Dayinta ulun saweca .

- Apa mangkana Waradiwati .

- Ulun mahyakken kang sejati. lamun Sangywang Bathara Endra. ayun kondur ing Prasadarga .

- Ulun inggih.

- Ywan kadya mangkana Waradi - wati. kita samya nyingkir·nying · kirna.

- Ulun inggih dhateng sendika .

KANCA PESINDHEN MARA- MARA. GESANG. SUWUK

(220)

Wiragti

- lya nimas. ywan kita nungsung warta . ulun sewaka beda lawan sabennya. ora ta ingkang mau. ulun minta sumewanya Patih De - wantaka, !an yoga kita Srengga - nidewa, Citragana, sakadang warganya para yang -yang Ngen - drabuwana kapya.

;' - Ulun Sangywang Bathara Endra. ulun minta jinarwanana. Sangywang Pukulun sewaka. ngantya beda lawan sabennya. wonten kawismayanya Ywang Pukulun pu· napa.

- Nimas iya.

- Punapa mangkana Sangywang Pukulun .

- lya nimas, marma ulun minta su· mewanya , Patih Dewantaka. yoga kita Srengganidewa. Citragana, ulun tanya anggonnya ma - dal pasihan. saka pabarisan arga Sumeru.

- Paran baya Sangywang Pukulun aminta sumewanya Patih Dewantaka. yoga ulun Srengganidewa. Citragana. lawan para yang-yang Ngendrabuwana kapya, wonten kawismayanya Sangywang Pukulun punapa.

- Paran baya wecanya pun Dewan - taka - lya nimas . wecanya Si Dewanta -
taka - lya nimas . wecanya Si Dewanta - ka. din uta mring kakangmas Ba - thara Brama. kinen paring uninga marang ulun , kalamun titah Ngimataka. wus samya sam - puma kapya .taka
- Nimas iya. La iku nimas . datan antara lama, Kangjeng Uwa Ba - thara Kanekaputra prapta. dinu -- Punapa mangkana Sangywang Pukulun .
thara Kanekaputra prapta. dinu - ta Kangjeng Rama . - lya nimas. praptanya Kangjeng Uwa, dinuta mahywakke wijiling- Wangsul laksitanya Kangjeng Uwa Kaneka . dinuta punapa kalayan Kangjeng Rama .
Uwa, dinuta mahywakke wijiling sabda Kangjeng Rama, ulun kinen nimbali pandhita ing Ngen - drakila. yaiku Begawan Mintaraga .
drakila. yaiku Begawan Mintaraga .- Punapa mangkana Sangywang Pukulun.
- Nimas iya. KANDHA.Pukulun.
KANDHA. - Nimas Wiragti.- Ulun Sangywang Bathara Endra.
- Nimas Wiragti. - Kita andutaa nimbali Sumarsana - wati, tuwin Mayangsari, arsa ulun- Ulun Sangywang Bathara Endra.
- Kita andutaa nimbali Sumarsana - wati, tuwin Mayangsari, arsa ulun duta maring pertapan Ngendrakila. kita samya dhawuhana sumbaga kapya .- Ulun Sangywang Bathara Endra.
- Kita andutaa nimbali Sumarsana - wati, tuwin Mayangsari, arsa ulun duta maring pertapan Ngendrakila. kita samya dhawuhana sumbaga kapya .
- Kita andutaa nimbali Sumarsana - wati, tuwin Mayangsari, arsa ulun duta maring pertapan Ngendrakila. kita samya dhawuhana sumbaga kapya .

- Waradiwati. Waradiwati.

Keparakan kalih sareng - Ulun . Sang Prarneswari .

- Kita rnahyakna kang sejati. rnarang Sumarsanawati. Mayang - sari. sarnya surnbagaa ayun dinu - ta marang Ngendrakila.

- Ulun inggih dhateng sendika .

LAGON.

(221)

Keparakan kalih sareng

- Pukulun Sangdyah Sumarsana -

wati , Sangdyah Mayang sari.

Kalih sareng - Punapa Sang Waradiwati .

- Ulun dinuta Sang Prarneswari , kita kinen rnangarsa nrapsila. rnring ngabyantaranya Sang - ywang Bathara Endra , kinen surnbaga ayun dinuta . rnaring pratapan Ngendrakila .

- Pukulun inggih.

- Punapa rnangkana Sang Wara - diwati .

- Ulun inggih dhateng sendika .

KANDHA .

LAGON .

(222)

Endra

- Surnarsanawati. Mayangsari .

Kalih sareng

- Marrna kita ulun pinta rnangarsa nrapsila, wijiling sabda Sang - ywang Jagadpratingkah , kita dinuta rnaring pratapan Ngendra - kila, rnaringake nawala ulun , rna - rang Begawan Suciptahening , kalamun supatra wus tinarnpa

- Ulun Sangywang Bathara Endra .

maring Begawan Mintaraga . laju kita irita . laksita kita sumewa mring Junggringsalaka .

- Sumarsanawati . Mayangsari iya.

- Punapa mangkana Sangywang Pukulun.

- Mara iki supatra tampanana .

- Ulun inggih dhateng sendika .

NAMPI SERAT. LAGON.

- Ulun inggih dhat e ng sendika .

KANDHA.

(223)

Kalih sareng

- Pukulun Sangywang Bathara Endra, ing reh wus samapta andika - nya Ywang Pukulun , Sangywang Pukulun kantuna pinarak , jeng manggiya suka, ulun minta amit. ayun mring pratapan Ngendraki - la. laksita ing ri punika .

- lya kita mangkata . ulun angsung puja pangastawa. laksita kita rnaring Ngendrakila .

- Ulun inggih dhateng anuwun .

GANGSA AYAK-AYAKAN , REP.

(224)

Endra

- Nimas Wiragti.

Prameswari

- Kita dhawuhana bocah gandhek pesareyan. angresiki sanggar pelanggatan , ulun arsa muja semadi.

- Ulun Sangywang Bathara Endra.

Prameswari

- Ulun inggih dhateng sendika .

- Waradiwati . Waradiwati.

Keparakan Prameswari ,

- Ulun Sang Pram eswari .

- Kita samya ngresikana sanggar

pelanggatan . Sangywang Puku -

lun arsa muja semadi .

Endra

- Pukulun inggih dhateng sendika .

- Nimas Wiragti .

- Ulun Sangywang Bathara Endra .

- Ywan kadya mangkana nima s,

ayo aja kelayatan .

- Ulun inggih dhateng sumangga .

GANGSA GESANG. SUWUK LAGON .

KANDHA ,

GENDHING SANGGALEWANG . REP.

KANDHA

GESANG. SUWUK KAWIN.

(225)

Srengganidewa

- Kakang Dewantaka .

Dewan taka

- Sanget ulun datan andugi. kawis - mayanya Kangjeng Rama . puna - pa datan anggalih ngrampit prang tumunten . mring newasa Ngimataka . ywan ta datan ang - rampit prang tumunten. ingkang den anti punapa , ulun tan wang - wang nglawan titah ing .Ngima - taka.

- Ulun Sangywang Srengganidewa .

- Kakang Patih Dewantaka inggih . Paran baya adhimas Citragana . apa tan westu weca ulun.

- Punapa mangkana Sangywang Srengganidewa.

Citragana

- lnggih kasinggihan wecana kita

Dewan taka

lnggih kakang Dewantaka . sestu wecananya kakangmas Bathara Srengganidewa . ulun ugi mangkana . sanget ulun datan andugi, kawismayanya Kangjeng Rama. datan anggalih ngrampit prang tumunten. mring paradeng Ngima - taka . ywan ta datan ngrampit prang tumunten . ingkang den anti punapa , ulun tan wangwang ngla - wan Ian titah ing Ngimataka .

- Kakang Patih Dewantaka inggih . Dewan taka

Kalih sareng

- Punapa mangkana kakang Dewantaka .

- lnggih kasinggihan wecananya Sangywang Bathara sekaliyan. sa - - lnggih kakang Patih Bathara De221 king pandugi ulun Sangywang Bathara Endra , angg ennya datan angrampit prang tumunten , mring paradeng Ngimataka , ulun dugi nganti sumewanya pandhita ing Ngendrakila .

Dewamadhendha

- Ulun kakang Pat ih Dewantaka.

- Sangywang Bathara sekaliyan inggih . Adhi Bathara Dewama - dhendha .

- Paran baya anggen kita samya sumbaga, sasumektaning ngayu - da , sakadang warga kita para yang -yang Ngendrabuwana kapya , punapa tan wonten kakirang - annya .

wantaka . kalamun kita tanya anggen ulun samya sumbaga sa sumektaning ngayuda. sakadang warga ulun para yang-yang ing Ngendrabuwana kapya. tan won -
Kalih sareng- lnggih !ega tyas ulun ywan kadya mangkana. Punapa dene kita adhi Dewasubrangta . Dewasukata .
- Ulun kakang Patih Bathara De - wantaka .- Paran baya anggen kita samya sumbaga , sasumektaning ngayuda. punapa tan wonten kakirang -
Kalih sareng - lnggih kakang Patih Bathara Dewantaka . kalamun kita teta -annya.
nya anggen ulun samya sumba - ga . sasumektaning ngayuda. ing - gih tan wonten kakirangannya .
Srengganidewamangkana.
- Kakang Patih Dewantaka . adhi - mas Citragana .Kolib eeee
Kalih sareng - Ulun kakangmas Bathara Sreng -
- Ywan kadya mangkana. suwawiganidewa .
sampun kelayatan .
- Ulun inggih dhateng sumangga .
GANGSA PLAJARAN .
GANGSA PLAJARAN .
GANGSA PLAJARAN . DHAWAH AYAK- AYAKAN. REP.EP
DHAWAH AYAK- AYAKAN. REP.EP.
DHAWAH AYAK- AYAKAN. REP. KANDHAEP.
KANDHA
KANDHA
KANDHA
KANDHA GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG. SUWUK.
GESANG.SOWOR.
GLSANG.SOWOR.
GLSANG.OOWOR
226
226
(226)
(226)
(226)
226
226
220
220
226
220
220
(220

Sumarsana LL'O ti

- Yayi Dewi Mayangsa ri.

Mayangsari

- Ulun kak angbo k

- Paran baya kang dadya laksita ulun iki. ywan ta tumurun lumak · sana ing dharatan . ulun duga Ia· ma praptanya ing ngarga Ngen - drakil a. kal amun mangk ana pra - yoga samya ngambah jumantara .

- Yayi dewi iya.

- Punap a mangkana kakangbok

- lnggih sestu wecanya kakangbok

KANDHA .

KAWIN.

KANDHA.

PLAJARAN . SUWUK. LAGON.

KANDHA.

GENDHING JURUDEMUNG. DHAWAH BENDRONG .

NGLANA. WANGSUL GENDHING JURUDEMUNG . REP.

KANDHA.

NGUNGRUMAN

(227)

Prabu Winatakwaca

- Supraba , katon temen gawang - gawangan. besuk apa tum e ka ana negara Ngimataka . dakgawe timbangan mukti. wong ayu. wong ayu . wong kuning mining · mining. ayo dakemban pekeh . ayo dakemban ujung. adhine pun kakang . (Gumujeng) Eh. em. adhine pun kakang , Supraba . besuk apa tumeka ana negara Ngimataka. dakgaw e timbangan mukti. ngger . ngger . menyan seta sesangka purnama sada. me lok · melok wedanane gawe brangta.

ngger. ngg er. adhine pun ka - kang _ (Gumujeng) .

- Eh em, adhine pun kakang . nimas. katon temen ana mata ba e, wong cethi -cethi cuwiri. entheng ginawa alihan , sun badhe akeh putrane nimas . sir gula ganthi. semanggi gundha wew eyan , te - lungane sing alaki , aja ngam - bung pipi kiwa , sing kiwa larang - an dewa , aja ngambung pipi te - ng e n, sing · tengen larangan -da lem . Hempak hempi ngambung pipi, hempak hempu ngambung susu. hempak hempeng ngam - bung weteng. hempak hempong ngambung bokong. hempak hempuk ngambung empyak.

Patih Ngampah

- Non Kangjeng Dewaji, sanget pa - nuwun kula , yen Kangjeng Dewaji sanget kasmaran wanodya , boten sae kedadosanipun. watekipun suda leksananipun. gonyeh kulitipun. bedhel ototipun . getas tosani - pun . yen Kangjeng Dewaji badhe kersa palakrama , mondhong widadari swarga. ingkang wasta Dewi Supraba , yen teksih pun Barna - kendra kados boten lepat. Dewaji. Dewaji , ih hi.

Raja ngajeng kalih sareng

-Non anak Prabu sanget panuwun kula. yen anak Prabu sanget -sa - nget kasmaran wanodya , boten sae kedadosanipun , watekipun suda leksananipun, gonyeh kulitipun . bedhel ototipun . getas tosa - nipun . yen anak Prabu badhe ke r-

·- Luru -luru widara. widarane lagi kembang . kembange ronce -ron - ce. dikandhut ana kembene mbe - rojol ana tapihe. yeng iye ngte. yeng iyengt e. Si Supraba mrene dh ewe. (Gumuj eng)

- Gemak -gemak ucul, ucul ana kurungan, lironana prawan loro , sing rompyoh -rompyoh sinome. sing makah -makah jajane. sing ketol-ketol brotole , sing gam - pang platukane . (Gumujeng)

sa pal akrama . mondh ong widada - ri swarga. wasta Dewi Supraba. yen teksih ingkang uwa ing Nung - sabarong . ing Jonggirupaksa , kados boten lepat anak Prabu . e hae.

Raja wingking

- Non yayi Prabu , sanget panuwun kula. yen yayi Prabu sanget -sanget kasmaran wanodya , boten sae kedadosanipun. watekipun suda leksananipun. gonyeh kulitipun . be - dhel ototipun, getas tosanipun. yen yayi Prabu badhe kersa pala - krama , mondhong widadari swarga ingkang wasta Dewi Supraba , yen teksih pun kakang ing Sonyapringga . ing Jonggarba. kado s boten lepat. yayi Prabu . yayi Pra - bu, ih hi.

Patih

- Non Kangjeng Dewaji , sanget pa - nuwun kula , yen kadumugek-du - mugekaken anggenipun kasma - ran wanodya . boten sae kedadosa - nipun , pun bapa Bomakendra suka dados woting ngayuda , remuk kabandhemna. putung kasawatna.

- E hae . pong corot bangk o ng pin - cang celeng beles . kaya wong edan ginawe bapa aku iki.

- Apa mengk ono Bomak e ndra .

-- Apa wis suw e Bomak e ndra an a ngar epanaku.

- Apa me ngk ono Bomakendra .

- Non Kangjeng Dewaji boten mai - ben. panjenenganipun nata tek sih agung anem. agung angk e r sad e - reng kaleksanan .

- Kangj eng Dewaji inggih.

saleb etipun pejah kula teksih pu - run kaliyan dewa ing Ngendrabu - wana . Dewaji. Dewaji. ih hi.

- Non Kangjeng Dewaji. sada ng onipun Kangjeng Dewaji kasmaran wan odya . kula sampun sowan wont en ngar sa-dal em.

- Kangj eng Dewaji inggih .

- Yen kay a mengkono sira maju a. sakanc amu Ngimataka kabeh .

- Punapa dene ijengandika uwa Prabu paman Pra bu. kaka Prabu se kali yan .

- lnggih semant e n malih . sami kula aturi majeng .

- lnggih dhat eng se ndika.

- Hi hi. adhi Wiradha .

Patih

Sekawan sareng - Kula anak Prabu .

- lnggih dhat eng se ndika .

- Timbalan -dalem jengandika ka - kersakak e n majeng. sakanca ijengandika ing Ngimataka seda - ya .

Wiradha

- Kula Ki Lurah .

- lnggih dhat eng sendika .

Wiradha

- Hi hi. kanca Ngimataka .

Punggawa sareng

- Kula. kula . kula .

- Timbalan -dalem ndikakak e maju

kabeh.

- Sendika . (Gumujeng)

GANGSA GESANG. REP.

KANDHA.

GESANG . SUWUK LAGON . KAWIN.

Winatakwaca

- Bomakendra _

Patih

- Kurnoknon .

- Aja dadi atimu Bomakendra . ko - we daktimbali ana ngarepanaku .

- Kurnoknon.

KAWIN.

(228)

- La iku apa muiane Bomakendra, sira ana ing jaba banget kuwa - tire atimu. wusana ana ngarepa - naku . ora duwe ati kang kumarasan.

- Kurnoknon , non Kangjeng Dewa - ji, sareng kula tampi dhawuh tim - balan -dalem , kadosaningali cleret. boten priksa sangkaning gelap . ka - dos tinebak ing sima lepat. won - ten ing jawi sanget kuwatosipun manah kula , sareng wont en ngarsa-dalem , boten gadhah manah ingkang kumarasan . Kurnoknon .

- Non Kangjeng Dewaji, mila sapu - nika , lami anggen kula madya pada, boten kados sapunika, wan - teripun dhawuh timbalan -dalem. Kurnoknon.

- Apa mengkono Bomak endra .

- Kangj e ng Dewa ji ing gih.

- Bomakendra .

- Kurnoknon .

- Muiane kowe takundang . kaya kepriye anggonmu tata ·tata . ba · kaling bojakrama, pas ang tratag tarup tetuwuhan, sakancamu Ngimataka kabeh . apa ora ana kekurangane .

- Apa mengkono Bomak endra .

- Non Kangj eng Dewa ji. Kangj eng Dewaji andangu . angg en kula tata -tata . badh e ambojakrama . pa sang tratag tarup tetuwuhan. sa · kanca kula ing Ngimat aka sedaya. inggih boten wonten kekira nga nipun. kurnokn on.

- lya lega atiku yen kaya meng - kono . Bomak endra.

- Mara duganen lakun e Si Ma - mangmurka. dakkongk o n menyang pretapan gunung Ngendrakila . apa ta oleha gawe , apa ta oraa .

- Kangj eng Dewaji inggih .

- Kurn oknon.

- Apa mengkono Bomakendra.

- Kurnoknon Kangjeng Dewaji. kula kakersakaken ndugi. lampahi - pun Tumenggung Mamangmur - ka. kados inggih angsal darn el. mangka yen Begawan Suciptah ening. boten purun nyao si panges - tu dhateng Kangjeng Dewaji . awit Kangj eng Dewaji ratu agung ban - dha -bandhu sentana .

- Kurn oknon . Kangj eng Dewaji ing - gih . La kad os pundi Dewa ji ing

Nungsabarong . Dewaji Jonggiru - paksa. punapa boten atur kula.

Raja ngajeng

- lnggih leres atur ijengandika. kula non anak Prabu . leres aturipun kakang Patih Borndkendra, larn - pahipun pun Marnangrnurka. ka - dos inggih angsal darnel. rnokal rnanawi pandhita ing Ngendrakila. yen boten purun nyaosi pangestu dhateng anak Prabu , anggenipun kagungan kersa nyuwun anggar - wa widadari swarga . akekasih De - wi Retna Supraba .

- Kula non anak Prabu inggih . Ia kados pundi anak Prabu , anak Prabu, punapa boten leres atur kula .

Raja kalih sareng

- lnggih leres atur ijengandika . Non yayi Prabu, leres aturipun uwa Pra - bu parnan Prabu. larnpahipun pun Turnenggung Marnangrnurka. ka - dos inggih angsal darnel, rnokal yen Begawan Suciptahening . boten purun nyaosi pangestu , badhe pala krarnanipun yayi Prabu . daup kaliyan Dewi Retna Supraba

- Punapa rnekaten kaka Prabu sekaliyan .

- Yayi Prabu inggih .

KANDHA ,

PLAJARAN. SUWUK. ADA-ADA.

(229)

Winatakwaca

- Kowe Togog Saraita . tekarnu du mrojog tanpa larapan . a na apa mara matura.

Togog

- Kula nuwun inggih dhateng se ndi· ka . Kula nuwun Kangjeng Dewaji. kula sampun kakanthekak en. lam pahipun mas Tumenggui.g Mamangmurka. kautus dhat eng pretapan a rdi Ngendr akila . inggih sampun. Sadumuginipun ing pretap a n. sampun saget kepa ng gih kaliyan Begawan Sucipt a hening . anamung aturipun bot en a ng sa l wangsulan

- Kula nuwun inggih.

- Kula nuwun inggih dhateng sendi ka. La punika Kangj eng Dewaji. sa reng sampun antawi s. boten angsal wangsulan , dhateng Sang Begawan Suciptahening. mas Tu - menggung Mamangmurka lajeng rod a paripeksa dhumateng Sang Pandhita , sumeja badhe dipun - bekta . dhateng negari Ngimataka. dipun-sowanaken Kangjeng De - waji, katemahan mas "'Cumenggung Mamangmurka kenging tu - lah kapidhara . lajeng kula tulungi. kula bekta nebih . sareng mas T umenggung saget eng et. sakelang - kung kurdhanipun.

- Kangj eng Dewaji inggih

- lnggih dhat eng sendik a. La puni - ka Kangjeng Dewaji. ma s Tu -

- Apa me ngkon o Gog .

- lh ha e, pongcorot bangkong pin - cang celeng beles , nora nyana yen lakune Si Mamangmurka nemu sangsara . Wis mundura .

menggung lajeng ngrisak prata - pan Ngendrakila . ng antos bosahba sih ambelasah, tetan eman ka - thah ingkang rungkat , dangu -da - ngu kula wespaosaken mas Tu - me nggung Mamangmurka santun sipat , awarni wraha saklangkung saking ageng . tumunten manggihi dhateng kula. kula dipun-kim nya - osi prik sa Kangjeng Dewaji . yen mas Tumenggung boten sa get mbekta Begawan Suciptahening , suka lila aluwung pejah a wonten pertapan.

Sara ita

- lya mayo kang Thokun .

KANDHA.

(230)

Winatakwaca

- Bomakendra .

- Kowe wis krungu dhewe ature Si Togog Saraita . bab lakune Si Mamangmurka , takutus me - nyang pertapan gunung Ngen - drakila .

- Kangjeng Dewaji inggih .

- lnggih dhat eng sendika. Ayo Sara - ita mundur.

- Bomakendra iya. Punapa dene

Patih

- Kurnoknon.

uwa Prabu . paman Prabu . kakn Prabu sekaliyan .

Sekawan sareng - Non anak Prabu .

- Jengandika sampun mireng pi· yambak. aturipun pun Togog Saraita , lampahipun Mamang · murka. kula utus dhateng pert a pan ardi Ngendrakila.

-- Menapa mekat en anak Prabu

- Uwa Prabu . paman Prabu. kaka Prabu sekaliyan inggih .

KANDHA.

KANDHA ,

PLAJARAN . REP.

Detyakawaca

GESANG . SUWUK. ADA- ADA.

(231)

- Kaya kowe Kalajumbla . tekamu ana ngarepanaku. dumrojog tan - pa larapan . ana apa mara ma - tura .

- La iku muiane Kalajumbla . dene Si Kalakadhing. sakancane buta padha kapara tiwas kabeh.

Kalajumbla

- Kula non inggih dhat eng sendika. non Kangjeng Dewaji , kula inggal nyaosi priksa Kangjeng Dewaji . menawi Ki Lurah Kalakadhing . utawi sakanca kula rota denawa ingkang sami pacak baris . wonten tepis wiring negari Ngimataka . sa - mi kapara tiwas sedaya.

- Kula non Kangj eng Dewa ji. menawi Kangjeng Dewaji andangu. boten ta ingkang wau. Ki Lurah Kalakad hing. boten antawis dangu sami pa cak boris. wo nten tepis wiring dlanggung pra tapan. lajeng wont en raja sinatri ya langkung . cacahipun kekalih pranakan ing Bratapandhawa. setungga\ wasta Raden Angkawijaya. satunggali - pun wasta Raden Gathutkaca. dipun wangsulaken boten purun , ka - \ampahan pacakara. Ia punika Kangjeng Dewaji kapara tiwasi - pun abdi -dalem rota denaw a seda - ya.

- Apa mengkono .

- E. hae.

KANDHA.

- Wis mundura .

- Kangj eng Dewaji inggih .

KAWIN.

KANDHA.

(232)

- lnggih dhat eng sendika .

- E hae , pongcorot bangkong pin - cang celeng beles, ora talah Si Angkawijaya , apa dene Si Gathutkaca, dene ndadak wani -wani merjaya bocahku buta. apa dha ngluwihi mana kadigdayane . iya diayonana , ora padha sirna de - ning aku . E hae . Bomakendra , uwa Prabu, paman Prabu . kaka Prabu sekaliyan.

- ljengandika sampun mireng piyambak, aturipun pun Kalajumbla , kapara tiwasipun wadya rota denawa sedaya .

- Menapa mekaten anak Prabu.

234
- Bomakendra . uwa Prabu . paman
Prabu. kaka Prabu sekaliyan inggih.
KANDHA , PLAJARAN . SUWUK. ADA-ADA
(233) - Bageya Kagendrasura . satekamu
ana ngarepanaku .
Kagendrasura - lnggih dhateng kasuwun . sih pana - kramanipun Kangjeng Dewaji .
kramanipun Kangjeng Dewaji . ingkang rumentah dhateng kula .
- La kowe Kagendrasura. tekamu dumrojog tanpa larapan. ana apa mara matura.
- lnggih dhateng sendika. Non Kangjeng Dewaji. kula eng gal nya · osi priksa Kangjeng Dewaji. yen sapunikanipun , kanca kula bu· jungan wana , ingkang sami pacak baris wonten wana Krendhasara.
- La iku apa muiane Kagendrasu - ra. kancamu buron alas . dene nganti kapara tiwas kabeh.
ingkang wau, sadangunipun pa · cak baris, wonten wana Krendha - sara , wonten dedamel saking ne - gari Bratapendhawa andhatengi. sumeja dhateng ngara -ara Ngen - drasonya. kula wangsulaken boten purun , lajeng klampahan paca·
Ame mengkone Kagindrasurekapara tiwasipun kanca kula bujungan wana sedaya.
- Apa mengkono Kagendrasura.kapara tiwasipun kanca kula bujungan wana sedaya. - Kangjeng Dewa ji inggih .

- lh hae , pong corot bangkong

pincang celeng bel es.

KANDHA.

- lh hae. pongcorot bangkong pin - cang celeng beles , ora talah wong Bratapendhawa . dene da - dak wani-wani. merjaya bocahku buron alas. apa ngluwihi mana kadigdayane. iya diayonana . yen ora padha sirna dening aku. ih hae. Kagendrasura.

- Yen kaya mengkono Kagendra - sura . kowe melua lakuku . beb odholan menyang Ngendr a buwa - na . ngrebut nimas Supraba. won - dene lakumu metua ing jumanta - ra , ngiras nganglangi pakewuh kang ana ing jumantara.

- Kagendrasura iya.

GANGSA PLAJARAN, REP,

KANDHA.

GESANG, REP.

KANDHA.

GESANG, SUWUK. ADA- ADA.

(235)

Winatakwaca

- Bageya Jayaprawasa , satekamu ana ngarepanaku.

- lnggih dhateng sendika.

- La kowe Jayaprawasa, tekamu dumrojog tanpa larapan, apa lakumu dhewe, apa dikongkona

- Menapa mekaten Kangjeng Dewaji.

Jayaprawasa

- lnggih dhateng kasuwun , sih panakramanipun Kangjeng Dewaji, ingkang rumentah dhateng kula .

marang uwa Prabu Ja yapuru sa.

- Non Kangjeng Dewaji . kula enggct l nyaosi priksa Dewaj i. yen sapunikanipun, raka -dal em. paman -dalem , uwa -dalem sekaliyan , sawadyabalanipun sami ka - para tiwas sedaya.

- Apa mengkono.

- Kangj eng Dewaji inggih.

- La iku apa muiane Jayapr awasa. paman Prabu , kaka Prabu . uwa Prabu sekarone , sawady aba lan e. nganti kapara tiwas kabeh .

- Non Kangjeng Dewaji, yen Kang - jeng Dewaji andangu , kapara tiwasipun paman-dal em, raka-da - lem , uwa -dalem se kaliyan . boten ta ingkang wau, paman -dal em. ra - ka -dalem , uwa -dalem sekaliyan. bebo dholan badhe ngepa ng wa - kul ambaya mangap ing Ngendra - buwana, sareng dumugi sacelakipun ardi Sumeru. dipun pethukaken barisanipun para jawata, sumeja mangsulaken lampahipun paman -dalem. raka -dalem . uwa - dalem sekaliyan, kelampahan pacakara, Ia menika Kangjeng Dewaji, kapara tiwasipun paman-dalem , raka-dalem , uwa -dalem , seka - liyan. sawadyabalanipun sedaya.

-· Apa mengkono .

- Kangj eng Dewaji inggih .

- lh hae, pongcorot bangkong pin - cang celeng beles .

KANDHA.

- Wis mundura .

- lng gih clhateng se nd iki1.

KAWIN.

KANDHA.

- Ih hae . pongc orot bangkong pin - cang celeng beles . ora nyana yen paman Prabu. kaka Prabu. uwa Prabu sekarone padha kapara tiwas . ora talah Bathara Endra . dene kepati -pati temen. ngukuhi nimas Supraba , iya diayonana. yen ora sida ing Ngendrabuwa - na , dakgawe sungsang buwana balik. lh hae. Bomakendra . uwa Prabu . paman Prabu. kaka Prabu sekaliyan.

- ljengandika sampun mireng piyambak, aturipun pun Jayapra - wasa .

- Bomakendra, uwa Prabu, paman Prabu . kaka Prabu sekaliyan ing - gih .

- lya Bomakendra ingkang dadi karepku. aku dhewe arep bebodholan , nglanggar menyang Ngendrabuwana , sumeja dak - gawe sungsang buwana balik.

Sekawan sareng -Kula non anak Prabu .

- Menapa mekaten anak Prabu.

- Bomakendra iya.

- Wangsul kersa dalem kados pun - di.

- Uwa Prabu. paman Prabu , kaka

Bomakendra

Prabu sekaliyan .

- Menapa mekaten Kangjeng Dewaji.

- lnggih dhateng sendika.

Sekawan sareng

- Kula non anak Prabu .

- Yen kados mekaten ingkang da dos kajeng kula. kula piyambak badhe bebodholan . nglanggar dhateng Ngendrabuwana. sumeja kula dame! sungsang buwana batik.

- Menapa mekaten anak Prabu

- Uwa Prabu. paman Prabu, kaka Prabu sekaliyan inggih. lh hae .

KANDHA.

KAWIN.

Kalamatengga

- Menapa mekaten uwa Prabu.

- Kula non anak Prabu . sanget pa nuwun kula . yen anak Prabu ba dhe karsa tindak piyambak. dha teng ing Kaendran . andamel sung - sang buwana batik. nggempur ing Ngendrabuwana, pangraosing manah kula , kula kemawon inggih kadugi , nginggahi ing Ngendra buwana .

- lnggih uwa Prabu saklangkung panedha kula , saking kasagahanipun uwa Prabu . anamung senajan uwa Prabu majeng sura madilaga , sampun ngantos pisah kaliyan kula.

- Uwa Prabu inggih.

- Anak Prabu inggih .

- Menapa mekaten anak Prabu .

- lnggih anak Prabu . senajan me katena , dados anak Prabu bot en wonten paedahipun . kagungan tiyang sepuh dhateng kula . kareng - ga-rengga raja menggala. owe! yen kula pejah bubuken , suka lila kula pejaha ka eben kaliyan satru jaya -dalem

- Menapa mekaten uwa Prabu.

Hardayeksa

- lnggih leres atur ijengandika. Kula non anak Prabu, leres aturi - pun kaka Prabu Kalamatengga. kula inggih semanten malih. sanget panuwun kula, yen anak Prabu karsa tindak piyambak, dhateng ing Kaendran , nggempur ing Ngendrabuwana . saking pengraosing manah kula, kula kemawon inggih gedugi. nginggahi ing Kaendran.

- Anak Prabu inggih.

- Menapa mekaten anak Prabu.

- lnggih anak Prabu senajan me - katena, dados anak Prabu boten wonten paedahipun, kagungan tiyang sepuh dhateng kula , karengga -rengga raja menggala, owe! yen kula pejah bubuken . suka lila pejaha kaeben kaliyan satru jaya-dalem. -

- Anak Prabu inggih . Kados pundi anak Prabu sekaliyan, punapa boten Jeres atur kula .

- Anak Prabu inggih. Kados pundi yayi Prabu Jonggirupaksa. puna - pa boten leres atur kula.

Winatakwaca

- Menapa mekaten paman Prabu.

- lnggih paman Prabu. saklangkung panedha kula , saking kasagahani - pun paman Prabu, anamung senajan paman Prabu, majeng ing sura madilaga, sampun ngantos pisah kaliyan kula.

- Paman Prabu inggih.

Raja kalih sareng

- lnggih leres atur ijengandika . Non yayi Prabu. leres aturipun paman Prabu Hardayeksa. kula inggih se - manten malih . sanget panuwun kula , yen yayi Prabu badhe kersa tindak piyambak. dhateng ing Kaendran . darnel sungsang buwana batik. nggempur ing Ngendrabuwana, saking pangraosing manah kula . kula kemawon inggih gedugi . nginggahi ing Kaendran .

Winatakwaca

- Menapa mekaten kaka Prabu sekaliyan .

- Yayi Prabu inggih.

- lnggih kaka Prabu . saklangkung panedha kula . saking kasagahanipun kaka Prabu sekaliyan. ana - mung senajan kaka Prabu majeng ing sura madilaga , sampun ngantos pisah kaliyan kula .

- Kaka Prabu sekaliyan inggih .

- Menapa mekaten yayi Prabu.

- lnggih yayi Prabu. senajan meka - tena. dados yayi Prabu boten wonten paedahipun, kagungan tiyang sepuh dhateng kula, karengga - rengga raja menggala , owel yen kula pejah bubuken . suka lila pejaha kaeben kaliyan satru jaya da - lem.

- Menapa mekaten kaka Prabu se - kaliyan .

- lnggih uwa Prabu paman Prabu. kaka Prabu sekaliyan. inggih sa - nget pracaya kula . saking setya nipun uwa Prabu . paman Prabu.

- Yayi Prabu inggih .

kaka Prabu sekaliyan , dhateng panjenengan kula, yen dereng kula piyambak nyalirani ing nga - yuda , mengsah para jawata.

Sekawan sareng

- Uwa Prabu , paman Prabu. kaka

- Menapa mekat en anak Prabu .

Prabu sekaliyan inggih .

KANDHA.

(238)

- Jath awisaya , Jathagumbala .

Kalih sareng

- Kula non.

- Kowe dakutus menyang negara Nungsagrembula , maringi priksa uwa Prabu Wisamuka . yen saiki - ne bab penglamarku , bokmena - wa dadi prakara , uwa Prabu dak - timbali menyang negara Ngima - taka , sawadyabalane kab e h.

- Jathawisaya , Jathagumbala iya.

- Menapa mekat en Ka ngjeng De - waji.

- lnggih dhateng sendika . Kula non Kangjeng Dewaji , yen sampun rampung timbal anipun Kangj eng Dewaji, Kangjeng Dewaji kantu - na pinarak. jeng manggiha suka , kula nyuwun lilah -dal em amit. badhe lajeng dh ateng negari Nung - sagrembula , pangkat sadinten punika .

- lya mangkata .

GANGSA PLAJARAN. REP,

- lnggih dhateng sendika .

KANDHA.

(239)

- Bomakendra .

- Yen kaya mengkono kowe padha metua ing jaba. tata·tata sasu · mektaning ngayuda . sakancamu bocah ing Ngimataka kabeh. mu - la mengkono sabab aku arep be· bodholan sadina iki. ngunggahi Ngendrabuwana .

Patih

- Kurnoknon .

- Bomakendra iya.

- Punapa den e ijengandika . uwa Prabu. pam a n Pr abu. kaka Prabu sekaliyan .

- lnggih semanten malih . sami me - data ing jawi, tata -tata sasumek - taning ngayuda , mila mekaten kula badhe bebodholan sadinten punika, nginggahi ing Ngendra - buwana .

- Menapa mekat en Kangjeng De · waji.

Sekawan sareng - Kula non anak Prabu.

- Uwa Prabu . paman Prabu . kaka Prabu sekaliyan inggih .

- lnggih dhateng sendika .

KANDHA.

GESANG. LAJENGAN, REP .

- Menapa mekaten anak Prabu .

Jathagumbala

- Adhi Jathawi saya .

KANDHA.

(240)

- lnggih dhateng sendika .

Jathawisaya

- Kula kakang Jathagumbala .

- Sanget leganipun manah kula.

kula kaliyan pun adhi. kautus dhateng negari Nungsagrembula .

nimbali Prabu Wisamuka.

- Adhi inggih.

- Menapa mekaten adhi.

- Utawi malih adhi sanget anggen kula boten nyana. dene palakramanipun Kangjeng Dewaji. da - dos prakawis , saiba kejotipun Prabu Wisamuka, yen sampun priksa dhawuhipun Kangjeng Dewaji .

- Adhi inggih .

- Menapa mekaten kakang.

- Yen kados mekaten adhi. sumangga sampun kelayatan.

GANGSA GESANG , SUWUK.

KANDHA

PLAJARAN. REP,

KANDHA

GESANG. SUWUK. ADA-ADA.

- Kakang inggih.

(241)

Winatakwaca

- Kula inggih semanten malih. sanget leganipun manah kula. de - ne kula kaliyan kakang dipun utus dhateng negari Nungsagrembula. nimbali Prabu Wisamuka.

- E hae. ora talah Bathara Endra. dene banget temen olehe mitambuhi menyang aku, apa dene pandhita ing Ngendrakila, wani-wani mejanani karo kongkonanku Si Tumenggung Mamangmurka. apa ngluwihi mana kadigdayane. iya

- Menapa mekaten kakang.

- lnggih leres kakang Jathagumbala.

- lnggih dhateng sumangga.

diayonana . or a padh a sirna de· ning aku . e Bom akendra .

Bomak endra - Kurnoknon .

- Kaya kepriye olehmu padha tata · tata . sasum ektaning ngayuda . sakancamu Ngimataka kabeh . apa wis sumekta .

- Non Kangjeng Dewaji. Kangjeng Dewaji andangu , anggen kula ta · ta -tata . sasumektaning ngayuda . sakanca kula Ngimataka sedaya . inggih sampun sami sumekta .

- lya !ega atiku yen kaya mengk ono. Punapa dene ijengandika . uwa Prabu. paman Prabu. kaka Prabu sekaliyan.

Sekawan sareng - Kula non anak Prabu .

- Kados pundi angsal ijengandika sami tata -tata, sasumektaning ngayuda . punapa sampun sami sumekta .

- Kula non anak Prabu. anak Prabu andangu, anggen kula tata -tata . sasumektaning ngayuda . inggih sampun sumekta .

- lnggih !ega manah kula yen ka - dos mekaten . Bomakendra .

- Hi. hi. adhi Wiradha .

- Yen wis padha sumekta . olehmu berdandanan . angkatna gega · man kang ana ngarep .

Bomakendra

Bomakendra - Kurnoknon.

- lnggih dhateng sendika .

Wiradha - Kula Ki Lurah .

- Timb alan -dal em. ijengandika ka -

kersakaken ngangkataken deda -

mel ingkang wonten ngajeng.

- lnggih dhateng sendika .

Wiradha

- Heh. heh . kanca Ngimataka .

Punggawa sareng - Kula . kula. kula .

- Apa wis padha sumekta olehmu be rdandanan .

- Sampun .

- Yen wis padha sumekt a . timbal - an -dalem ndikakak e ngangkata - ke gegaman kang ana ngarep.

KAWIN.

-- Se ndika. (Gumuj eng)

Gandhang-gandhang

- Hi. hi. bocah Ngimataka .

Kanca Nyutra - Kula , kula. kula .

- Apa wis padha sumekta olehmu berdandanan.

- Apa dene titihane Kangjeng De - waji , kang rupa kuda rata dipangga , apa wis padha sumekta.

- Sampun .

- Yen wis padha sumekta. angkat - na gegaman kang ana ngarep.

- Sampun.

- Apa antarane mangkat. bendhe sepisan obah.

- Sendika .

- Bendhe ping pindho nunggang.

- Bendhe ping telu bodhol.

- Dika.

- Dika.

- Kebat angkatna .

- Dika .

- Dika .

ADA - ADA. KANDHA. GENDHING KEBOGIRO . GANGSA SANGET. KANCA PESINDHEN. REP . KANDHA. (242) Winatakwaca

- Bomakendra .

Patih

- Kurnoknon.

- Mara rikatna lakune gegaman kang ana ngarep.

- lnggih dhateng sendika

Patih

- Hi, hi. adhi Wiradha .

Wiradha - Kula Ki Lurah .

- Timbalan -dalem jengandika ka · kersakaken ngrikataken lampahi · pun dedamel kang wonten nga - jeng .

- lnggih dhateng sendika .

Wiradha

Heh. heh , kanca Ngimataka .

Punggawa sareng - Kula , kula , kula .

- Timbalan-dalem ndikakake ngri · katke lakune gegaman kang ana ngarep .

- Sendika. (Gumujeng)

GESANG. SUWUK,

KANDHA ,

PLAJARAN . SUWUK, LAGON ,

KANDHA.

GENDHING KABOR KETAWANG. REP .

KANDHA.

GESANG, SUWUK. LAGON ,

JEJER NUNGSAGREMBULA.

(243)

Wisamuka

- Wisagunjara .

- Muiane kowe taktimbali. sakan - camu buron alas . ing Nungsagrembula. apa wis padha seba kabeh.

- Apa mengkono Wisagunjara .

- lya lega atiku yen kaya mengkono. Karo dene Wisagunjara , saiki aku krungu tembang rawatrawat. titir pan layokake, krena binandhung. lidhah sinambung. yen anak Prabu Winatakwaca saiki arep nambut titahing akrama , lamaking premada. dhaup karo apsari swargaloka. ingkang aran Dewi Supraba , lah iku apa nyata Wisagunjara.

Wisagunjara - Noknon .

- Apa mengkono Wisagunjara .

- Non Kangj eng Dewaji. Kangj eng Dewaji andangu , kanca kula bujungan wana ing Nungsagrembula. inggih sampun pepak sowan sedaya .

- Kangjeng Dewaji inggih .

- Non Dewaji. saking pamireng kula, kabar punika inggih yektos . anamung katranganipun , bab putra -dalem. Dewaji ing Ngimataka . anggenipun badhe nambut titahing akrama, lamaking pramada . sapunika dados prakawis .

- Kangjeng Dewaji inggih, Ia kados pundi adhi Wisahandaka, punapa boten Jeres atur kula.

Wisahandaka

- lnggih leres aturipun kakang Wisagunjara . Non Dewaji. leres aturipun kakang Wisagunjara . bab badhe palakramanipun pu · tra -dalem Dewaji Ngimataka . inggih mila yektos . anamung ka - tranganipun , putra -dalem Dewa - ji ing Ngimataka . anggenipun badhe nambut titahing akrama . lamaking pramada . sapunika da - dos prakawis .

- Kangjeng Dewaji inggih. La ka - dos pundi adhi Wisawastra , pu· napa boten leres atur kula.

Wisamuka

- Apa mengkono Wisawastra .

- Wisagunjara .

- Yen mungguha kapara nyata ka· bar iki, Ia geneya anak Prabu ora nganggo maringi priksa me - nyang aku , apa iya kasupim ka - gungan mitra kaya aku .

Wisamuka

Wisawastra

- Apa mengkono Wisahandaka.

- lnggih leres aturipun kakang Wisahandaka . Non Dewaji , lere s aturipun kakang Wisahandaka . bab badhe palakramanipun putra dalem Dewaji ing Ngimataka , inggih mila yektos, anamung katrang anipun putra -dalem Dewaji Ngi mataka, angg(mipun badhe nam but titahing akrama , Ia making pre mada , sapunika dados prakawis.

- Kangjeng Dewaji inggih .

Wisagunjara - Noknon .

- Apa mengkono Wisagunjara.

- La yen kaya mengkono Wisa - gunjara. dhawuhana kancamu buron alas kabeh . yen aku iya bakal menyang negara Ngima - taka . sowan anak Prabu. mang - kat sadina iki. kancamu lumpuk - na , sarta dikon amiranti aja ngan - ti nguciwani.

KANDHA ,

PLAJARAN . REP.

KANDHA.

GESANG , SUWUK. ADA-ADA.

(244)

Wisamuka

- Bageya Jathagumbala, Jathawisa - ya, satekamu ana ngarepanaku.

- La kowe Jathagumbala . dene ke - lakon teka ana ngarepanaku . apa karepmu dhewe. apa diutusa karo anak Prabu ing Ngimataka .

- Non Dewaji . saking pandugi kula . yen Dewaji ing Ngimataka kasu - pena. anggenipun kagungan mitra Kangjeng Dewaji. kados boten yen kesupena . bokmenawi teksih cruwu penggalihipun .

- Kangjeng Dewaji inggih .

- Noknon inggih dhateng sendika.

Kalih sareng

- Kula non, inggih dhateng kasuwun , sih panakramanipun Kang - jeng Dewaji. ingkang rumentah dhateng kula .

Jathagumbala

- Non Dewaji, Dewaji andangu, lampah kula setindak, ambegan kula sakesodan , ketek kula sademi , katenta lampah kula piyambak de - de. kula dhapur dipun utus, kali-

- Apa mengkono Jathagumbala .

yan putra -dalem . Kangjeng Dewa· ji Ngimataka.

- La diutus apa mara matura.

- Kangjeng Dewaji inggih.

- lya banget panuwunku.

-- lnggih dhateng sendika . Non De - waji, ingkang rumiyin kula dipun utus maringaken taklimipun putra-dalem , Kangjeng Dewaji ing Ngimataka. dhumateng Kangjeng Dewaji.

- Kaping kalihipun, kula dipun utus maringi priksa, yen Kangjeng De - waji ing Ngimataka, badhe nam - but titahing akrama.lamaking pra - mada, dhaup kaliyan hapsari swarga , wasta Dewi Retna Supraba. anamung sapunika dados praka - wis. Dewi Supraba dipun -kekahi kaliyan Bathara Endra .

- Apa mengkono Jathagumbala .

- La kersane anak Prabu kepriye.

- Dewaji inggih.

- Apa mengkono Jathagumbala.

- Apa mengkono Jathagumbala .

- lya Jathagumbala , yen kersane anak Prabu kaya mengkono , aku ditimbali. iya matur sendika.

- Non Dewaji, kersanipun putra -da - lem , Dewi Supraba inggih lajeng badhe dipun -rebat ing prang ke - mawon .

- Dewaji inggih. La punika Dewaji. Dewaji sapunika dipun-timbali putra -dalem, Kangjeng Dewaji ing Ngimataka, sabab putra-dalem.la - jeng badhe nginggahi ngayuda , dhumateng ing Ngendrabuwana, ngrebat ing prang Dewi Supraba .

- Dewaji inggih .

KANDHA.

(245)

- Jathagumbala. Jathawisaya .

Kalih sareng

-Yen kaya mengkono. kowe mangkata dhisik. wondene sapungkur - mu. aku iya arep bebodholan. seba anak Prabu. mangkat sadina iki.

- Kula non.

- Jathagumbala. Jathawisaya iya.

- Menapa mekaten Dewaji.

- lya mangkata. aku nyangoni basuki lakumu_

KANDHA.

(246)

PLAJARAN. REP.

Wisamuka

- lnggih dhateng anuwun.

- Wisagunjara .

- lnggih dhateng sendika. Non Dewaji. yen sampun rampung dhawuhipun Dewaji. Dewaji kantuna pinarak. jeng manggiha suka. kula nyuwun pamit. mantuk matur Kangjeng Dewaji. sadinten punika.

-Yen kaya mengkono Wisagunjara , kancamu buron alas . gedhe cilik padha klumpukna kabeh. sabab aku bakal sowan anak Prabu. menyang negara Ngimataka. pangkat sadina iki.

- Wisagunjara iya.

Wisagunjara

- Menapa mekaten Dewaji.

- Hi. hi. kanca-kanca sedaya .

- lnggih dhateng sendika_

Sedaya sareng - Kula kaka Lurah .

- Dhawuh timbalan -dal em. kanca bujungan wana ageng alit. sami ndikakak en nglempak sadaya , milanipun mekaten , sabab Kang - jeng Dewaji. badhe tindak dha - teng negari Ngimataka . sowan Kangjeng Dewaji Winatakwaca . pangkat sadint en punika

- Adhi inggih .

- Menapa mekat en kakang Lurah .

Wisamuka

- lnggih dhateng sendika .

- Wisagunjara

Wisagunjara

- Nokn on.

- Apa uwis padha pepak nglumpuk ka be h. kancamu buren ala s

- Non Dewaji, Dewaji andangu kan - ca kula bujungan wana , sampun pepak sami nglempak sadaya.

- Apa mengkono Wisagunjara .

- Yen kaya mengko no, ayo aja klayatan .

- Dewaji inggih .

- lnggih dhateng sumangga . Suwa - wi kanca sampun klayatan .

Sadaya sareng

- Dawek. daw ek.

GANGSA GESANG . LAJENGAN .

WEDALIPUN JATHAGUMBALA. KALIYAN

JATHAWISAYA, KAPETHUKAKEN WADYA JIM

SEKAWAN IJL REP,

KANDHA.

GESANG , SUWUK ADA- ADA

(247)

Jathagumbala

- Sampeyan adhi Jathasur a . Jatha krura . Jathakodrak sa. Jathasrenggikala . sami nusul ingkang dados lampah kula . punapa ka - jeng sampeyan piyambak. punapa dipun -utus Kangjeng Dewaji.

Sekawan sareng

- lnggih adhi , yen kados mekaten inggih kasinggihan . Adhi Jatha - wisaya .

- lnggih kakang Jathagumbala , mila kula nusul lampahipun kakang , inggih kajeng kula piyambak. mila sapunika bokmenawi lampahipun kakang . manggih pakewet wonten ing margi , sampun ngantos kaping kalih darnel.

- Kados pundi adhi, ingkang dados prayogining lampah. sag eda an - dhanganaken karsanipun Kang - jeng Dewaji.

Jathawisaya

- Kula kakang Jathagumbala .

- Menapa mekaten adhi Jathawisaya.

- lnggih kakang , ingkang dados kajeng kula , sageda pados dedamel, amrih angleganana , penggalihi - pun Kangjeng Dewaji, sapunika prayogi sami anjagi sacelaking pratapan ing ngardi Ngendrakila. bokmenawi Begawan Mintaraga ketingal, lajeng dipun-roda pari - peksa. katur Kangjeng Dewaji .

Kalih sareng

- lnggih leres adi Jathawisaya .

- Adhi Jathasura. Jathakrura , Ja - thakodraksa , Jathasrenggikala .

- Kakang Jathagumbala inggih .

Sekawan sareng - Kula kakang.

- Yen kad os meka te n. suwawi sam

pun ke layat an.- lnggih dhateng sumangga
PLAJARAN. SUWUK . LAGON . KANDHA.
GENDHING ULUK - ULUK. REP. KANDHA.
GESANG . SUWUK. KAWIN. (248)
Bromo - Hong yang·yang Uwa Kane ka pu -pu
tra . ngastata . ng estuti. memuja swanti jawata. hong mange stutiiti
swanti jawata. hong mange stuti Sangywang PukulunNurada
Nurada - 0 hok. hong nirdah pinara sabda .
- 0 hok. hong nirdah pinara sabda . ulun trima kita kaki Brama . ma -
Sambuulun trima kita kaki Brama . ma - ngestuti marang ulun .
Sambu - Hong yang -yang Uwa Kan ekapu · tra . ngastata . ngestuti . memuja
tra . ngastata . ngestuti . memuja swanti jawata . hong mangestuti Sangywang Pukulun .
Sangywang Pukulun .- 0 hok. hong nirdah pinara sabda .
iya ulun trima . kita kaki Sambu. mang estuti marang ulun .
Bayu - lh hi. hong yangyang Uwa Nura ·
- lh hi. hong yangyang Uwa Nura · da . ngastata ng estuti. memuja
swanti jawata. ho ng ng estuti kita .- 0 hok. hong nirdah pinara sabda.
- 0 hok. hong nirdah pinara sabda. iya ulun trima kita kaki Bayu . ma ·
iya ulun trima kita kaki Bayu . ma · ngestuti marang ulun .
Mahadewa. Komajaya . kalih sarengngestuti marang ulun .
Mahadewa. Komajaya . kalih sareng
Mahadewa. Komajaya . kalih sareng - Hong yangyang Uwa Kan ekapu -
- Hong yangyang Uwa Kan ekapu -
- Hong yangyang Uwa Kan ekapu - tra , ngastata ngestuti. memuj a
tra , ngastata ngestuti. memuj a
tra , ngastata ngestuti. memuj a swanti jawata, hong mangestuti
swanti jawata, hong mangestuti
swanti jawata, hong mangestuti
swanti jawata, hong mangestuti Sangywang Pukulun.
Sangywang Pukulun.
Sangywang Pukulun.
Sungywang Fukulan.
255 - 0 hok . hong nirdah pinara sabda.
marang ulun . Raswarodra - Hong yangyang Ywang Kaneka -- 0 hok . hong nirdah pinara sabda. iya ulun trima kita kaki Mahade - wa kaki Komajaya. mangestuti marang ulun .
Raswarodra - Hong yangyang Ywang Kaneka - putra , ngastata . nge stuti. mamuja swanti jawata. hong mangestuti
Sangywang Pukulun .- 0 hok. hong nirdah pinara sabd a. iya ulun trima kita Raswar odra .
Surya, Asmara. kalih sareng - Hong yangyang Uwa Kanekapu - tra . ngasta ta. ngestuti. memujamang estuti marang ulun.
tra . ngasta ta. ngestuti. memuja swanti jawata . hon!:J mangestuti Sa ngywang Pukulun- 0 hok. hong nirdah pinara sabda .
ulun . Tig a sareng. Nyamadipati , Maheswara. Penyarikaniya ulun trima kita kaki Surya, kaki Asmara , mangestuti mar a ng ulun .
Maheswara. Penyarikan - Hong yangyang Uwa Kanekapu - tra. ngastata , nge stuti. memuja swanti jawata , hong mangestuti Sangywang Pukulun .
swanti jawata , hong mangestuti Sangywang Pukulun .- 0 hok. hong nirdah pinara sabda , iya ulun trima kita Nyamadipati.
Brama - Pukulun Uwa Kanekaputra . kelakyan anedhaki pesanggrahan arga Sumeru. paran ta kawismaya -iya ulun trima kita Nyamadipati. Mahadewa . Penyarikan , samya mang estuti marang ulun .
Brama - Pukulun Uwa Kanekaputra . kelakyan anedhaki pesanggrahan arga Sumeru. paran ta kawismaya - nya Ywang Pukulun priyangga. punapa ngemban wijiling sabda Ka ngjeng Rama. Sangywang Ja - ca dnata .mang estuti marang ulun .

- Punapa mangkana Sangywang Pukulun .

- lnggih Uwa Kanekaputra , ywan semangkya lamun kadya mang - kana . sayogya tinranggulang ing ngayuda, haywa ngantya prapta pasanggrahan arga Sumeru.

- Sangywang Pukulun inggih . Pa - ran baya kakangmas Bathara Sambu. ywan ten yogya atur ulun .

- 0 hok. iya kaki Brama . ywan kita tetanya, laksita ulun ing sayekti ngemban wijiling sabda adhi Gu - ru, ulun kinen maringi uninga rnarang kita, miwah para jawata kapya, ywan ing mangkya Winata - kwaca, wus budhal seka newasa - nya. sumengka ayun angrampit ing Ngendrabuwana. wruhanira ulun kinen dadya tuwanggana , ing pabarisan kita. myang para jawat a kapya .

Nurada

- Apa mangkana kaki Sambu.

- lya kaki Brama, miwah kaki Sam - bu. iya kasinggihan kang dadya kawismaya kita. sayogya tinrang -

- Kaki Brama iya.

- Apa mangkana kaki Brama .

Sambu

- lya kasinggihan wecana kita. Pukulun Uwa Kanekaputra, kasinggihan wecananya yayi Bathara Brama , ulun ugi mangkana, sayo - gya tinranggula ing ngayuda , hay - wa ngantya prapta pasanggrahan arga Sumeru .

- Sangywang Pukulun inggih.

gulang ing ngayuda . haywa ngan tya prapta pa sanggrahan arga Sumeru.

Brama

- Ulun inggih dhateng sendika .

- Kakangmas Bathara Sambu . yayi Bathara Bayu

Kalih sareng

- Ywan kadya mangkana . sayogya samya sumbaga . sasumektaning ngayuda. marmanya mangkana . ulun arsa nranggulang ing nga - yuda . titah ing Ngimataka , haywa ngantya prapta pnsanggrahan arga Sumeru .

Kalih sareng

- Apa yayi Bathara Brama .

- Kakangmas Bathara Sambu. yayi Bathara Bayu inggih

- Ywan kadya mangkana . sayogya samya sumbagaa ing ngayuda. marmanya mangkana , ulun arsa nranggulang ngayuda , titah ing Ngimataka . haywa ngantya prap - ta pasanggrahan arga Sumeru.

- lya sakawismayanta .

- Apa mangkana yayi Bathara Brarna .

- Yayi Bathara Mahadewa , kakang Bathara Komajaya inggih .

- Kakang Bathara Raswarodra .

Kalih sareng

- Ulun Sangywang Bathara Brama .

- Punapa mangkana Sangywang Bathara Brama .

- Ulun inggih dhateng sendika .

Raswarodra

- Ulun Sangywang Bathara Brama .

- Ywan kadya mangkana . sayogya samya sumbagaa. sasumekta - ning ngayuda. sakadang warga kita para jawata tuwin para yang - yang kapya. marmanya mangkana ulun arsa nranggulang ngayu - da. titah ing Ngimataka . haywa ngantya prapta pasanggrahan arga Sumeru .

- Kakang Bathara Raswarodra inggih .

KANDHA.

PLAJARAN. SUWUK ADA - ADA. (249)

Nurada

- La kita Gitawecana. tekap kita dumrojog tanpa larapan. ana apa ing jaba . mara kita wecaa kang sejati.

- Apa mangkana Gitawecana.

- Kaki Brama. kaki Sambu .

- Punapa mangkana Sang ywang Bathara Brama .

- Ulun inggih dhateng sendika.

Gitawecana

- Pukulun inggih dhateng sendika , Pukulun Sangywang Bathara Nurada. Pukulun inggal atur uninga, ywan ing mangkya titah saking paradeng Ngimataka . wus pepak ayun maninggya mring Ngendra - buwana. wondene kang dady a pramugarinya. Prabu Winatakwa · ca priyangga . warastra langkung saking ageng .

- Sangywang Pukulun inggih

Kalih sareng

- Ulun Sangyw ang Kan eka .

- La kita muncanga durung reta. idua durung asat. titah ing Ngi· mataka wus tekap ayun maning · gya mring Ngendrabuwana.

- Kaki Brama . kaki Sambu iya.

- lya kaki Brama. kaki Sambu. kang dadya kawismaya ulun. ti· tah seka Ngimataka , samya kita lawana ing ngayuda, haywa ngan · tya prapta pa sanggrahan arga Sumeru .

Bromo

- Yayi Bathara Bayu .

- Paran baya enggon kita sumbaga. sasumektaning ngayuda. apa wus saningga .

- Apa mangkana yayi Bathara Bayu.

- Punapa mangkana Sangywang Pukulun.

- lya lega tyas ulun ywan kadya mangkana . Yayi Bathara Maha· dewa , kakang Bathara Komaja· ya .

- Paran baya kang dadya kawisma· yanta Uwa Kanekaputra .

Boyu

- Ulun inggih dhateng se ndika .

- Apa Brama kakang ulun .

- Paran baya kita sumbaga , sasu· mektaning ngayuda. apa wus samya saningga .

- lh ha . iya Brama kakang ulun . ywan kita tatanya . ulun sarnya sumbaga , sasumektaning ngayu da , iya wus saningga.

- Brama kakang ulun iya.

- Ulun Sangywang Bathara Brama .

Kolih soreng

- Ulun Sangywang Bathara Brama .

- lnggih lega tyas ulun lamun mangkana . Kakang Bathara Ras· warodra.

- Paran baya kita samya sumbaga , sasumektaning ngayuda , saka · dang warga kita para jawata. tu - win para yang -yang kapya. pu · napa wus samya

Ywang Pukulun tanya . ulun samya sumbaga, sasumektaning nga yu da. inggih wus samya saningga .

Rosworodra

- Ulun Sangywang Bathara Brama .

- Inggih lega tyas ulun ywan kadya mangkana .

Nurodo

- Ywan kadya mangkana. samya kita papagna , titah kang seka paradeng Ngimataka , laju Ia· wanen ing ngayuda.

- Ulun Sangywang Bathara Brama . ywan pukulun tanya . ulun samya sumbaga sasumektaning ngayu · da. sakadang warga ulun para ja· wata tuwin para yang -yang kapya . inggih wus samya saningga.

- 0 hok. apa kaki Brama .

- Apa mangkana kaki Brama .

Bromo

- Uwa Sangywang Kanekaputra .

- Raswarodra .

- Ulun wecana kang sejati. denya samya sumbaga, sasumektaning ngayuda , sakadang warga ulun para yang -yang, inggih wus samya saningga kapya .

- Uwa Kanekaputra inggih .

- Ulun inggih dhateng sendika .

Roswor odra

Ulun Sangywang Nurada

- Ywan kadya mangkana, kapya para jawata, tuwin para yang yang samya, kita dhawuhana mapagake, titah seka paradeng Ngimataka.

Raswarodra

- Hak hak para jawata , tuwin para yang yang kapya .

- Wijiling sabda Sangywang Kanekaputra , kita papagna titah seka ing Ngimataka.

KANDHA ,

PLAJARAN , SUWUK.

KANDHA,

PLAJARAN , REP,

KANDHA.

GESANG, SUWUK, ADA- ADA

Dewa sekawan sareng

- Ulun iki dewa .

- Ulun Sangywang Karaba .

- Kita tanya marang ulun .

-lya .

- Ulun inggih dhateng sendika .

- Ulun Wiratma .

- lya .

Sadaya sareng

- Ulun Sangywang Bathara Raswa - rodra.

- Ulun inggih dhateng sendika.

(250)

Mamangsrenggi

- E hae. sapa mapagake marang aku .

- Dewa sapa jenengmu.

- Karaba jenengmu .

- La sing wetan sapa jenengmu.

-lya .

- Wiratma jenengmu .

- Wetane sapa jenengmu.

262
- Ulun Sangywang Tantra .
-lya .- Tantra jenengmu .
- Ulun Sangywang Guritna .- Wetane sapa jenengmu .
- Guritna jenengmu .
-lya.
Sekawan sareng - La kita raksasa sapa aranta .
- lya.- Kowe takon marang aku .
- Mamangsr enggi aranta.- Aku andeling Ngimataka. Ma mangsrenggi jenengku .
- Apa .- lya. Heh para dewa.
thara Endra . arep dakk emah-ke mah . dakkokop e getihe . - Aja kita ngimula Sangywang Ba -
thara Endra . ulun tan wangwang nglawan marang kita . - I hae. ora kena ginaw e becik pa -
ra dewa. -- Apa .
- Ayo prang ngar ep. - lya mayo .
- lya mayo . PLAJARAN. PRANG MAWI DHUWUNG.
SUWUK. ADA- ADA. - Padha yen padhaa. imbang -imbang sa sat padha , rebuten aku Mamangsr enggi, dewa aja genti ma -
- Padha yen padhaa. imbang -imbang sa sat padha , rebuten aku Mamangsr enggi, dewa aja genti ma - ra. barenga mara. hamuk. KANDHA
ra. barenga mara. hamuk. KANDHA PLAJARAN , SUWUK. ADA- ADA.

KANDHA

- E hae . sa pa mapagak e marang aku.

Mahadewa

- Ulun iki dewa.

- Dewa sapa jenengmu .

- Kita tanya marang ulun .

-lya .

- Ulun yoganya Bathara Guru.

aran Sangywang Mahadewa .

- Sangywang Mahadewa jeneng - mu.

- lya. La kita raksasa sapa aranta .

- lya.

- Mamang srenggi aranta .

- Apa .

- Aja kita ngimula Sangywang Bathara Endra, ulun tan wangwang. nglawan marang kita.

- Aja kowe maju , endi rupane Bathara Endra , dakkemah -kemahe balunge , dakkokope getihe .

- lya. Mahadewa .

- Kowe tak on marang aku .

- Aku andel ing Ngimataka . aran ditya Mamangsrenggi.

- Apa .

PLAJARAN , PRANG,

DENAWA DIPUN SUDUK PEJAH,

- lya mayo .

- E hae , ora kena ginawe becik Mahadewa . Mahadewa .

- Alamak ywan kern baa , parunggu - len ulun , ulun Sangywang Maha - dewa , Mamangsrenggi , haywa gantya marngya , asranga marngya , endya dalasa, ulun mangsa wediya .

SUWUK, ADA- ADA.

(253)

- Ayo prang ngarep .

PLAJARAN. SUWUK. KANDHA , PLAJARAN . SUWUK. ADA-ADA .

Yamadipati

- Ah. ulun iki rak buta dewa. dudu buta sembarangan. dewa tur de · wa pinitaya, dene aran ulun Sangywang Yamadipati.

MAJENG .

- lya . La kita sapa aranta .

- lya .

- Wirabirawa aranta .

- Elo , perlu . iki sorog gedhong nyawa .

(254)

- lya nyawane titahing dewa , ywan mati nyawanya laju ulun lebokake ana gedhong nyawa .

Wirabirawa

- lya temenan, ywan kita mengko pralaya. ulun cakot , nyawa kita laju ulun lebokake ana gedhong nyawa .

- Hik, hik. iki ana buta cekuthak · cekuthuk. laras karipan maju pe· rang. sapa jen engmu . hak.

- (Gumujeng) . I hi hik.

- Yamadipati jenengmu . hak.

- Kowe takon aku. hak.

- Aku andeling Ngimataka . aran Ba · pang Wirabirawa , hak. (Gumu · jeng)

- lya, hak. La oraa Yamadipati. wong maju perang nganggo ngga · wa sorok ombyokan , kuwi dianggo apa .

- Nyawane sapa hak.

- T emenan apa.

- lyah dak paido ah. semune sorog

- Ah. bok aja emak -emek. ulun ca kot tug el gulumu .

' - E hae . ulun wis rad a ngantuk.

GANGSA PLAJARAN.

SAMPAK. NUBRUK KAPING TIGA. LAJENG MLAJAR MABUR. GESANG . SUWUK. ADA - ADA.

- lya nyakota. iki apa katon , ora wu - rung tug el gulumu . buta dewa sa - cak ngantuk bae. ngangg o ar ep nyak ot. katiban pedhang moda r

KANDHA.

PLAJARAN . SUWUK.

(256)

GENDHING SEMINGIN , REP,

- Padha yen padhaa . imb a ng-im - bang sasa t padha. rebut en aku Wirabirawa. Yamadipati endi penunggalamu. aja genti mara . ba - renga mara . hamuk.

KANDHA.

GESANG , SUWUK. ADA - ADA.

kok anggo pambegan , umuk yen diend el uwong. sengguhmu gedhong .

Bromo

- lya ulun Winatakwaca .

(257)

Winotokwoco

- Apa .

- E ha e, iki Brama mapagak e rna - rang aku .

- Brama .

- Aja kowe maju , endi rupane Ba - thara Endra . daksempal -sempale baune . Ngendrabuwana sida dak - gawe sung sang buwana balik.

- lh hi. kita aja ngimula yayi Batha - ra Endra . ulun tan wangwang nglawan marang kita .

- E hae. ora keni1 ginawe becik Bra - rna .

- Winatakwaca.

- Apa .

- Ayo prang ngar ep.

- lya mayo.

PLAJARAN. REP .

KANDHA .

GESANG. SUWUK. ADA - ADA.

KANDHA.

PLAJARAN , REP,

KANDHA ,

GESANG . SUWUK. ADA - ADA.

(258)

- Padha yen padhaa. imbang -imbang sasa t padha, rebuten aku Winatakwaca , Brama endi penunggal am u, aj,, ge nti mara , ba - renga mara , ha11111k.

KANDHA ,

PLAJARAN . SUWUK. ADA - ADA.

(259)

Kalih sareng

- E hae . iki Sambu. Bayu mapakake marang aku .

- lh hi. iya ulun Winatakwaca .

- Apa.

- Sambu , Bayu .

- lh hi. aja kita angimula yayi Ba - thara Endra . ulun tan wangwang marang kita .

- Endi rupane Bathara Endra . dak - sempal -sempale baune . dak - kemah -kemah b.tlunge.

- E hae. ora kena gina we becik Sambu. Bayu .

- Winatakwaca .

- Apa.

- Ayo prang ngarep .

-lya mayo .

GANGSA PLAJARAN ,

PRABU WINATAKWACA KASINGSAL.

SUWUK,

KANDHA. KAWIN DURMA .

''Kurdha tiwikrama risang diyu raja . sa lira geng nglangkungi, sa lira dadya brama . migeg-migeg angajrihi, bumi lir belah. gya mangsah rana malih".

PLAJARAN. PRANG MALIH,

SAM BU. BA YU KAWON , SUWUK, ADA-ADA.

(260)

- Padha y€m padhaa, imbang-imbang sasat padha , rebutan aku Winatakwaca, Sambu , Bayu, endi penunggalamu, aja genti mara, barenga mara, hamuk. Togog .

Togog

- Kula nuwun Kangjeng Dewaji .

- Saiki Gog, wis padha bubar kabeh para jawata , yen kaya mengkono, aku arep mbacut menyang Ngendrabuwana , nyirnakake Bathara Endra.

- lnggih dhateng sumangga .

KANDHA.

Pasindhen

- 0 hok, o hok, sareh sareh Winatakwaca , ulun prapta.

PLAJARAN, REP.

KANDHA .

GESANG , SUWUK, WI NAT AKWACA JENGKENG, TOGOG SARAITA NDHODHOK LAGON .

(261)

Winatakwaca

Nurada

- Hong Sangywang Bathara Kane - kaputra, ngastata, ngestuti, surup - ing netra prayogi. hong manges - tuti Ywang Pukulun .

- 0 hok , hong nirdah pinara sabda , iya ulun trima ngestuti marang ulun.

- lya Nirbita. marmanya ulun kela - kyan merpeki marang kita, ana madyaning madilaga, ulun din uta Adhi Guru . rehning semangkin para jawata. wus datan ana kang kuwawa nangga yuda kita. se - mangkin kang dadya kawismaya - nya Adhi Guru. nini Supraba ayun pinaringake marang kita. nanging kita muliha ing ri se - mangkin. marang newasa Ngimataka. kita siyagaa bakaling bojakrama. sabab nini Supraba, laju arsa pinaringake marang kita .

- Kula non, Ywang Pukulun, dene Ywang Pukulun kelampahan ra - wuh wonten madyaning sura madilaga. merpeki dhateng kula . wonten kersanipun Ywang Pukulun punapa.

- Nirbita iya .

- Menapa mekaten Ywang Pukulun .

KANDHA.

- lnggih dhateng sendika .

(262)

- Nirbita

- Kula non .

- Ywan kadya mangkana , kita keriya. ulun arsa angayangan .

- lnggih dhateng sumangga .

Togog

PLAJARAN. REP.

TOGOG MAJENG JENGKENG.

NIRBITA NGADEG MALANG.

(263)

Winatakwaca

- Togog .

- Kula nuwun Kangjeng DewaJi.

- Lega teme n atiku Gog . dhawuh e Sangywang Kanekaputra , trang dhawuhe Sangywang Pramesthi Guru . rehning para jawata wis ora ana kang kelar nangga yuda - ku, nima s Supraba diparingake . dadi tatimbangan mukti, ana negara Ngimataka .

- Togog iya.

- Menapa mekaten Kangjeng Dewaji.

- lnggih saklangkung ndherek hingah sanget manah kula . wangsul kersa -dalem kados pundi.

- lya Gog , saiki kang dadi karepku , aku arep bebodholan mulih , me - nyang negara Ngimataka , tata - tata bakaling boja-krama , mang - kat sadina iki.

- Togog iya.

- Menapa mekaten Kangjeng De - waji.

KANDHA.

- lnggih dhateng sumangga .

GESANG. SUWUK. ADA-ADA.

- lya bener kowe Bomakendra . saiki para jawata wis padha keplayu kabeh. Sangywang Kanekaputra mrepeki marang aku . maringi priksa yen diutu s Sang - ywang Bathara Guru .

- Bomakendra iya.

- lya Bomakendra , dhawuhe Sang - ywang Bathara Guru , rehning para jawata wis ora kelar nangga yudaku , nimas Supraba banjur arep diparingake marang aku . dadi tetimbangan mukti ana ne - gara Ngimataka.

(264)

- Bomakendra iya.

- lya Bomakendra kang dadi karepku, kowe padha berdandanana sakancamu ing Ngimataka kabeh , muiane mengkono. aku arep be - bodholan mulih , menyang negara Ngimataka , pangkat sadina iki.

Bomakendra

- Bomakendra iya.

- Non Kangjeng Dewaji , kula wespaosaken, Kangjeng Dewaji ung - gul yudanipun .

- Menapa mekaten Kangjeng Dewaji.

- Wangsul Sangywang Kanekapu - tra dipun utus Sangywang Batha - ra Guru , andhawuhaken punapa .

- Menapa mekaten Kangjeng Dewaji.

- Wangsul kersa -dalem kados pun - di.

- Menapa mekaten Kangjeng De· waji.

- lnggih dhateng sendika .

- Punapa dene jengandika, uwa Prabu , paman Prabu . kaka Prabu sekaliyan .

- lnggih semanten malih , jengandika sami berdandosana , mila mekaten , sabab kula badhe be - bodholan , mantuk dhateng negari Ngimataka , pangkat sadinten punika .

Sekawan sareng - Non anak Prabu .

- Uwa Prabu, paman Prabu, kaka Prabu sekaliyan inggih .

- Bomakendra .

- Kaya kepriye olehmu padha berdandanan , sakancamu ing Ngimataka kabeh, apa wis padha sumekta .

- lya !ega atiku yen kaya mengkono. Punapa dene ijengandika , uwa Prabu , paman Prabu . kaka Prabu sekaliyan .

- Menapa mekaten anak Prabu .

- Kados pundi angsal ijengandika berdandosan, punapa sampun sami sumekta .

- lnggih dhateng sendika .

Patih

- Kurnoknon .

- Non Kangjeng Dewaji , Kangjeng Dewaji andangu , anggen kula berdandosan, sakanca kula ing Ngimataka sedaya, inggih sampun sumekta .

Sekawan sareng -Non anak Prabu.

- Non anak Prabu , anak Prabu an - dangu , anggen kula berdandosan , inggih sampun sami sumekta.

Wigyakarti

- lnggih lega manah kula yen kados mekaten .

KANDHA,

PLAJARAN . SUWUK. LAGON.

KANDHA,

GENDHING PUSPAWARNA. REP.

KANDHA.

GESANG. SUWUK. LAGON .

(265)

Anoman

- Cantrik Wigyakarti .

- Kula nuwun Sang Adi Panembah - an.

-Muiane kowe taktimbali, kaya kepriye olehmu nyambutgawe , garap tandur pari, palawija , sapanunggalane, apa iya ora ana kang kakurangana banyune .

- Kula nuwun Sang Adi Panembahan, Sang Adi Panembahan andangu , anggen kula nyambut darnel, garap taneman pantun , palawija sapanunggilanipun , inggih boten wonten kakirangan toyanipun .

- Apa mengkono Wigyakarti .

- lya lega atiku yen kaya meng - kono. Karo dene maneh cantrik Wigyakarti , apa kowe wis krungu pawarta. yen ing Ngendrabuwana kunggahan parang muka, seka negara Ngimataka, Ia iku apa wis kelakon.

- Sang Adi Panembahan inggih.

- Kula nuwun Sang Adi Panembah - an, yen Sang Adi Panembahan andangu . ing Ngendrabuwana

- Apa mengkono Wigyakarti.

-Yen mengkono, dadi aku keri dhewe .

- Wigyakarti iya.

- lya Wigyakarti, kang dadi karep - ku, kowe saiki tunggua pratapan, sakancamu para cantrik kabeh, muiane mengkono , aku a rep adol gawe nganglangi marang sace - dhake gunung Semeru , bokme - nawa wong Ngimataka, ngrusak ing Ngendrabuwana, aku arep sumedya tetulung, pangkat sadi - na iki.

- Cantrik Wigyakarti iya.

I - Endhang.

kinggahan parangmuka, saking negari Ngimataka, kula kabar terang, yen Prabu Winatakwaca , sampun tempuk ing ngayuda, kaliyan para jawata , wonten ardi Sumeru , anamung para jawata kasoran yudanipun.

- Kowe iya semono maneh , padha keriya. aku arep nganglangi menyang gunung Semeru. pangkat sadina iki.

- Sang Adi Panembahan inggih .

- Menapa mekaten Sang Adi Panembahan .

- Wangsul karsanipun Sang Adi Panembahan kados pundi.

- Menapa mekaten Sang Adi Panembahan .

- lnggih dhateng sendika .

End hang

- Kula nuwun Sang Adi Panembah - an.

- Kula nuwun inggih dhateng sendi - ka.

- Yen kaya mengkono Wigyakarti. kowe wis keriya , aku mangkat saiki .

- lnggih dhateng sumangga .

KANDHA

KAWIN,

KANDHA,

PLAJARAN, SUWUK,

PLAJARAN , SESEG , REP,

POCAPAN,

GESANG , SESEG, SUWUK.

LAGON,

KANDHA,

GARA-GARA.

Semar

LAGON UTAWI TATEMBANGAN .

URA--URA DHAWAH GENDHING,

SAWETAWIS, MAJENG , SUWUK.

(266)

Semar

- Nata Gareng , Petruk , Bagong , dene ora ana katon, cenguk ga - rangan anton-anton, sasuwene pating grobyag pating grubyug. bareng aku teka kaya orongorong dipidak , menyang ngendi ta mau parane , nek lunga sa - adoh -adohe, nek krungu tem - bangku Dhandhanggula Kagok Barang Miring, ditibakake Gendhing hara . __ . _ . .. . _ . . . ..... . (Dhehem, ura-ura Dhandhang - gendhis , dhawah gendhing suwuk) La endi ta , gene kok ora ana teka. Nata Gareng , Petruk Bagong, Ia menyang ngendi ta iki mau .. . _ Nata Garoweng.

Gareng - 0 yah , o yah , kuwi nek Ki Rama

- Lo, la gene iki kok cethek temen enggone, mreneya . mreneya. thole. Nala Gareng .

LAJENG URA-URA.

GENDHINGAN SAWETAWIS .

POCAPAN BANYOLAN.

- Thole Nala Gareng .

- Adhimu Petruk ana ngendi .

- lya thole iya.

- Apa mengkono Gareng .

- E, biyang , biyang . bocah mono sok ugal -ugalan, undangen. undangen , Si Petruk

- Truk, Petruk

Gar€mg

- Mreneya Truk. mreneya . gilo

diundang Ki Rama .

- 0 yah , agi ewuh apa .

- Anu apa Ki Rama .

- Banyone .

- Aku kon mrono Ki Rama .

- Kowe takon anakmu Si Petruk

- La. mamahane apa .

nek ditinggal sedhela bae kaya kirik digitiki. ole klengkang -kleng - keng

- lya embuh kuwi mau. parane Si Petruk , mau kaya dikuya-kuya nguwong , Ki Rama , ana desa lor kuwe Si Petruk

- lya Ki Rama. tak -undange Si Pe - truk.

- Ki Rama iya.

- He . he .

Petruk

- lya mengko dhisik aku agi ewuh .

- Aku agi ewuh sisik.

- Juruh.

- Gedhang gabu .

- La. apa ireng .

- lya ora ireng. ora ireng. dimamah menyang wet eng methentheng .

- 0 yah T ruk. mreneya. mreneya .

diundang Ki Rama.

- lya kang Gareng . alon alon .

LAJENG URA- URA, DHAWAH GENDHING UTAWI SANESIPUN .

MAWI POCAPAN BANYOLAN .

- E, adhiku Truk , nek semangsane ana . kok katon bae .

Petruk

Semar

- lya kang Gareng, wong dhuwur ditelung -telungake , wis sikute sungsun, nganggo ngrangkul. liyan kalamenjing sikute .

- !yah. iyah. wis ta wis, wong padha dene.

Thole Petruk.

- Anu apa Ki Rama .

- La kowe mau sasuwene menyang ngendi.

- Kowe .

- Aku Ki Rama , mlaku -mlaku ana pedesan lor kuwe. meh cilaka awakku .

- Apa Truk kang dadi sebabe .

- lya Ki Rama , kesanja baya .

- lya Ki Rama , kang dadi sebabe . aku mau nyilih genter . sing duwe omah ora ana . tur ming katutan bebet telu, bareng sing duwe omah weruh , cut aku dikuya -kuya , digawakake alu , wong sadesa banjur metu kabeh. ajaa banjur tak - buwang karo bebete. sida cilaka awakku .

- Kuwi pokalmu mangkono .

- lya bener sing nguya -nguya , aja kok pindho pokalmu mangkono kuwe . La tujune durung kebacut digebugi. Petruk , wong nayap kuwi jenenge .

- Ki Rama iya.

- La apa hara aranana dhewe . ·

- Wis ta wis. Ia adhimu Bagong ana ngendi , mara undangen , undangen .

- Elo. dadi kuwi jenenge nayap .

- Aku weruh nek kaya mengkono kuwe . tak-sengarakake , aku yen nayapa , pengrasaning atiku. wong krana padhang nganggo nem - bung .

- Selaya kepriye .

- Embuh kuwi mau Si Bagong, aku agek selaya .

- La wong dheweke ngajak mam - pir nyang pekampungan , basan nglatar ana memeyan jarit loro , banjur dientas mak saut , mlayu brabat, aku ditinggal, banjur konangan karo sing duwe omah , dilokake nayap , dadi aku sing digebugi. karo sing duwe omah, Bagong banjur ngenthir mlayu . aku ya banjur nututi Bagong, bareng ketututan wis nyangga wungkus - an . Tak -takoni jarite wis diurupake sega, aku ora dingengehi, ya ban - jur tak -rebut. dadi mawut kabeh , sega pirang-pirang wungkus . Ndilalah ana asu, dadi rebutan telon karo asu, wis ora karuwan -karu - wan .

- Wis ta aja pijer udur. wong sedu luran iku, banyu pinerang upama - ne , pasaha amung sedhela . ya banjur kumpul maneh. karo sedu - lurmu pira , becik undangen . undangen .

Petruk

- lya tak -undange Si Bagong .

- Bagong , Bagong, gilo diundang

Ki Rama .

(Bagong lajeng mangsuli . majeng mawi ura -ura).

SEMAR BAWA SWARA,

KATAMPEN GENDHING LADRANGTAMA. REP,

KANDHA,

SANGET, SUWUK, LAGON .

(267)

Minta raga

- Cantrik Danakarti.

Danakarti

- Kaya kepriye Danakarti, tetan - duran kang ana wawengkoning pratapan Ngendrakila , utawa pereng gumuk , gegabalan kang dirusak Si Mamangmurka , apa wis padha dipulihake kabeh .

- Kula nuwun Sang Adi Panembah - an.

- Apa mengkono Danakarti .

- Kula nuwun Sang Adi Panembah - an, Sang Adi Panembahan andangu , tetaneman ingkang wonten wawengkon pertapan Ngendraki - la, utawi pereng gumuk , gegebal - an ingkang dipun risak pun Mamangmurka. inggih sampun dipun -mulyakaken sedaya .

- Sang Adi Panembahan inggih .

- lega atiningsun yen kaya mengkon o. apa dene kowe wa - si Sonyasubra stha . jejanggan Anung swara .

- Kaya kepriye bocah padesan. kang ana sangisoring gunung Ngendrakila , kang padha karu - sakan diambah dening Si Mamangmurka , apa wis padha walu - ya kabeh .

- Apa mengkono jejanggan Anungswara, wasi Sonyasubrastha .

- lya lega atiningsun yen kaya mengkono . Kakang Semar.

- Kaya kepriye kakang Semar. de - ne wis antara lawas durung ana dhawuhe Sangywang Jagatnata , nimbali marang ingsun . apa iya diwurungna. karepe Si Winata - kwaca. enggone duwe panuwun, arep anggarwa Dewi Supraba .

Kalih sareng

- Kula nuwun Sang Adi Panembah - an.

- Kawula nuwun Sang Adi Panem - bahan , Sang Adi Panembahan andangu, tiyang padhusunan ingkang wonten sangandhaping ngardi Ngendrakila , ingkang sami karisakan dening pun Mamang - murka , saking pangestunipun Sang Adi Panembahan. inggih sampun waluya sedaya .

- Sang Adi Panembahan inggih .

Semar

- Kula nuwun Sang Adi Panembahan.

- lnggih Sang Adi Panembahan, saking panginten kula , amung kirang sasiliring bawang . lajeng wonten utusanipun jawata.

- Apa mengkono kakang Semar .

- Sang Adi Panembahan inggih .

KANDHA,

GANGSA AYAK-AYAKAN , REP.

NGANCARANI.

(268)

Minta raga

- Sang Waradiwati.

Kalih sareng - Ulun Sang Pandhita .

- Sumangga Sang Waradiwati , lajeng sami kula aturi lenggah .

- Ulun inggih dhateng sendika .

GANGSA GESANG. REP.

KANDHA,

SUWUK, LAGON

(269)

Mintaraga

-Hong yang yang Sang Waradiwa · ti, ngastata ngestuti, suruping ne - tra prayogi , hong mange stuti Sang Waradiwati. pundi pinang - ka tigas kawuryan. sinten sinam - bating wewangi , prapta ing nga - srama kula . ing Ngendrakila .

Sumarsanawati

- Hong nirdah pinara sabda, langkung katedha panga stawa kita Sang Pandhita , marang ulun , wondene ulun apsari saking Ngendrabuwana, wasta ulun Dewi Sumarsanawati , dene kanthi ulun Dewi Mayangsari.

- Dewi Sumarsanawati, Dewi Mayangsari ijengandika

Kalih sareng - Ulun inggih .

- Dene ijengandika kelampahan rawuh , ing pertapan kula ardi Ngendrakila , punapa dipun utusa jawata ingkang minulya. punapa lampah ijengandika piyambak.

Sumarsanawati

- lnggih dhateng anuwun, saklang · kung kapundhi. pangastawani· pun Sangywang Bathara Endra .

- Ulun Sang Pandhita, lamun Sang Pandhita tetanya. laksita ulun ka· tenta laksita ulun priyangga. dene ulun dinuta Sangywang Bathara Endra, ingkang rumiyin wijiling sabda Sangywang Bathara Endra, maringaken puja pangastawa, dhumateng Sang Pandhita .

- Menapa mekaten Sang Waradiwati.

- Sumangga kula aturi maringaken.

- Kaping kalihnya ulun kinen maringaken supatra dhumateng ijengandika Sang Pandhita.

- Sang Pandhita inggih.

LAGON,

- Ulun inggih dhateng sumangga.

MAOS SERAT.

Nawala ulun Sangywang Bathara Endra, iya Sangywang Surapati. tumanduka marang kita, yoga kekasih Begawan Suciptahening , pur· waka sapisan, ulun maringake puja pangastawa marang kita, kang kapindho ulun paring uninga, wus terang wljiling sabda, Sangywang Jagatnata, kita tinimbalan marang swargan, kang dadya wigatinya, ing samengko, ing Ngendrabuwana katekan parangmuka, seka newasa Ngimataka. raja raksasa. aran Prabu Winatakwaca, ratu digdaya anjayimg jagad, teguh yuwana tan tumama sakehing braja, sumeja anggarwa nini Supraba. kang mengkono mau Sangywang Jagatnata ora marengake, tumuli Winatakwaca. peksa pari peksa. wus kelakyan kinira para jawata, datan bangkating yuda . marmanya ing samengko ulun minta saraya marang kita. wus pinasthi karsaning jawata ingkang misesa, kita kang bakal ngentasi kardi nyampurnakake Si Winatakwaca. dening warastra kita pamungkas. peparinging jawata ingkang minulya. kang aran Pasopati , wus pinesthi wignya bingkas yitmanya Si Winatakwaca. tan liya mung kita yoga kekasih Begawan Suciptahening. kang iku tumuli sumewaa. mring Junggring - salaka ing ri semangkin, barenga canthika ulun apsari karonya iki. Nir titi ukaraning tembung, tinulis ing Ngendrabuwana, ing ri Ang· gara mulya, kaping tri !eking candra Puwasa, ing warsa Je, 1855.

Katandhan

Sri Bathara Endra

KANDHA.

(270)

Suciptahen ing

- Kawula nuwun Sang Waradiwati, kula dipun -timbali dhateng kaswargan, kula nuwun inggih dha - teng sendika, mila ingkang tan - sah kula ajeng-ajeng siyang latri, boten langkung amung dhawuhipun jawata ingkang minulya . sumedya kula lampahi, kalayan prasetyanipun manah kula, sam - pun ingkang dumugi sakit , sena - dyan dumugia pejah, inggih kula lampahi.

- Punapa mangkana Sang Pandhita.

- Sang Waradiwati inggih . Petruk,

Bagong .

Kalih sareng

- Kula nuwun Sang Pandhita .

- Yen kaya mengkono kowe sebaa

marang kaka Prabu Ngamarta.

utawa kaka Prabu Dwar awati. nyaosi priksa yen aku nglakoni ayahan e jawata . ndikakake nyam - purnakak e rajaning raksasa . a ran Prabu Winatakwaca. Ia iku kaka Prabu Ngamarta. sarta kaka Pra - bu Dwarawati. sa kadang Brata - pendhawa kab eh. takaturi tumuli nusul sowan marang ing Ngen - drabuwan a .

- Petruk iya.

- lya mangkata .

- Sangu apa .

- Menapa mek a te n Sang Pandhita .

- Prakara kuwi, yen wis tekan negara banjur matura kaka Prabu Dwarawati , iya sareka -rekamu, mengko mesthi oleh pesangon .

- lnggih dhateng sendika . Non Sang Adi Panembahan. yen sampun rampung timbalanipun Sang Adi Panembahan . Panembahan kantuna pinarak. jeng manggiha suka. kula nyuwun lilah -dalem amit. mangkat sadinten punika .

- Ora Petruk. kuwi temenan.

- Dhateng sendika, mangke rumiyin dhik. Ia sangune pundi.

- La mlaku adoh jare . rak nggih ngangg o tukon rujak gobet. Ia witikna ya Gong .

Bagong

- La iya. enggih Sang Adi Panem - bahan, njagi pakewed. onten mergi bot en ketang gang sa l sen. nyu - wun , tukon kanggo nggayemi .

Petruk

- Temenan napa. mengko gek ming diparingi rokok. klembak.

- Nggih . Ayo Bagong mangkat.

Bagong

-lya mayo .

GANG SA PLAJARAN . MANGKA T. REP.

(271)

- Sira padha keriya . tunggua per· tapan Ngendrakila , padha sira tutugna. apa kang dadi kuwajibanira, saara ananingsun , dikaya ana ingsun .

- Cantrik Danakarti. JeJanggan Anungswara. wasi Sonyasubras - tha iya.

- Menapa mekaten Sang Adi Pa - nembahan .

Kalih sareng

- Risang Waradiwati.

- lnggih dhateng sendika .

- Yen kados mekaten sumangga sampun kelayatan .

- Kawula nuwun Sang Adi Panem · bah an.

Kalih sareng

- Kakang Semar ayo mangkat.

- Ulun Sang Pandhita .

GESANG, LAJENGAN, SUWUK.

- Ulun inggih dhateng sumangga .

(272)

Petruk

- Kepriye Gong mengko rekane. yen wis tekan ngersane ndara Nata Ngamarta .

Semar

- Kula nuwun inggih dhateng sumangga.

- Elo.

- Elo, mula mengkono. mupakat.

-.La saiki lakune pindha-pindha Gong .

- Kowe ndara Gathutkaca , aku Antareja.

Bagong

- lh hi, aja kasuwen laku, kowe metua jumantara , ngiras nganglangi pakewuh ing jumantara , sarta yen ana wong dodolan , aja nganti katalompe .

- lya ngutil kaya adat.

- Elo kepriye .

- Rekane iya aja diblakakake dhisik. yen dikongkon ndara Janaka. yen dikongkon pandhita ngono wae. yen wis diwenehi bukak mulut, banjur blaka .

- Pun kakang metu sapta pratala , ngiras njaga pakewuh dhasaring pratala.

- Weling apa adhimas .

- La iya.

- lya adhimas , sadurunge adhimas

- Pindha apa.

- lya mantep .

- Rehning dereng angsal sangu kados pundi kakangmas .

- lnggih sendika . La kakangmas tindak pundi.

- lnggih prayogi, namung kula weling.

- Menawi sapta pertala wonten tiyang ngangge udheng blangkon teksih enggal, kakangmas lajeng kula aturi nyangking kemawon, yen angel prayogi lajeng dipun - saut, mangsa gagala boten .

kandha . wis takrembuk . karo saiki blangkon mesthine lugu _

- Ler e s.

- Enake nganggo kawin kawin

Gong .

- Kawin kepriy e. emoh . nek dikawin kay a pitik ar ep dibeleh .

- Kawin nganggo ura -ura .

-lya .

-:- Pangkur wae Gong , kowe capeng.

-lya .

Raka ta Dyan Gathutkaca , arsa ndedel anggayuh ing wiyati. mur - yani busananipun. netepken jejamang. gedrug -gedrug ningseti pa - ningsetipun , ginebeg -gebeg kang asta. tinon lir wong arsa ngutil.

PLAJARAN , LAJENG MAW! GIRO,

MLAMPAH . PATUH.

DHAWAH AYAK- AYAKAN , REP.

KANDHA.

(273)

Mintaraga

- Risang Waradiwati kekalih .

Ka/ih sareng

- Kula Sang Pandhita .

- Sanget leganipun manah kula. dene badh e saget kelampahan , ingkang dadya sedya kula , jalar - an saking kula , anglampahi ayah - anipun Sangywang Jagatnata .

- Punapa mangkana Sang Pandhi - ta .

- Risang Waradiwati kekalih ing - gih .

- lnggih kasinggihan wecananya Sang Pandhita, awit ywan Sang Pandhita, wigya nyirnakaken raja - ning raksasa, Prabu Winatakwa - ca, wus tamtu ayun sinung karta ingkang linangkung .

- Menapa mekaten Sang Waradi ·

wati kekalih .

- Sang Pandhita inggih .

- Yen kados mekaten sumangga

sampun kelayatan .

- Ulun inggih dhateng sumangga .

- Ayo kakang Semar aja kelayatan .

Semar

- lnggih dhateng sumangga .

GANGSA GESANG. SUWUK.

KANDHA ,

GENDHING JANGKRIKGINGGONG . REP.

KANDHA.

GESANG , SUWUK. ADA- ADA.

Jathagumbala

thakrura , Jathakodrak sa, Jatha ·

- Adhi Jathawisaya . Jathasura. Ja -

srenggik ala .

Sareng

- Kula kakang Jathagumb ala.

- La punika kados pundi adhi . dene sampun antawis lami , pun Min· taraga boten wont en ketingal , bokmenawi sampun palastra. wonten pertapan.

- Adhi inggih .

- Menapa mekaten kakang Jatha · gumbala .

- lnggih adhi , ingkang dados ka· jeng kula , yen Mintaraga boten ketingal, sadinten kalih dinten, inggih badhe lajeng kula purugi dhateng pertapanipun , sepinten bangganipun pandhita setunggal.

- W::mgsul kersanipun kakangmas kados pundi.

- Adhi inggih .

- Menapa mekaten kakang Jatha - gumbala .

- lnggih teres timbalanipun kaka ng Jathagumbala .

Jathasura

- Kakang Jathagumbala .

- Kula adhi Jathasura .

- Kidulleres punika . kula wespao sa· ken . kados wonten pandhita lang · kung . dipun -iringaken wanodya kalih, tuwin perpat kalih . purugi - pun mriki.

- Menapa mekat e n adhi Jatha sura .

- Kakang Jathagumb a la inggih .

ADA-ADA,

JATHAGUMBALA MINGER MANGIDUL.

ULAP-ULAP . WANGSUL MINGER

(275)

- lnggih Jeres ijengandika adhi Ja - thasura . Adhi Jathawisaya , adhi Jathakrura , Jathasura , Jathako - draksa . Jathasrenggal a.

Sareng

- Kula kakang Jathagumbala

- Yen kados mekaten . ijeng a ndika kepa nga , ler kidul. wetan kilen. kula blejoge te ngah . so so tem bunge tubruk mawon adhi .

- Menapa mekaten kakang Jathagumbala .

Adhi inggih.

- lnggih dhateng sendika .

- Yen kados mekaten sumangga

sampun kelayatan .

- lnggih dawek.

GANGSA PLAJARAN,

MLAMPAH NGIDUL , DHAWAH AYAK-AYAKAN , REP,

KANDHA ,

GANGSA SANGET. SUWUK.

(276)

Mintaraga

- Risang Waradiwati kekalih.

- Punapa inggih teksih tebih kayangan Junggringsalaka. punapa inggih sampun celak.

- Ulun Sang Pandhita.

Sareng

- Ulun Sang Pandhita. Sang Pandhi · ta tetanya, inggih wus par ek ing Junggringsalaka.

KANDHA.

(277)

Semar

- Apa mengkono kakang Semar.

- Kula nuwun Sang Adi Pa nem ba h· an. kula kados mireng swaranipun rota denawa badhe mbegal.

- Risang Waradiwati kekalih .

- Sang Adi Panembahan inggih.

Sareng

- Yen kados mekaten ijengandika kula aturi mire , kula badhe methukaken denawa . ingkang mbe - gal punika.

- Ulun Sang Pandhita .

- Kakang Semar.

- Ulun inggih dhateng sendika.

Semar

- Kowe mireya ndhereka Sang Waradiwati sekarone .

- Kula nuwun Sang Adi Panembah - an .

- Kula nuwun inggih dhateng sendika .

KANDHA

PLAJARAN , WIDADARL PERPAT KESAH,

SUWUK , ADA-ADA.

- La kowe buta ngendi dhangka - mu, Ian sapa jenengmu .

- Jathagumbala jenengmu .

- Kowe takon marang aku .

- Aku pandhita tedhakan seka gu· nung Ngendrakila . aran Begawan Suciptahening.

Jathagumbala

- lya Begawan Mintaraga .

- lh hae, pongcorot bangkong pincang celeng beles . babo wong ditakoni males takon, nganggo an - junjung dhangka . iya yen kowe lumuh kasoran. clathumu sake - cap , aku buta andel seka negara Ngimataka , a ran digtya Jathagum - bala .

- lya Resi Palgunadi .

- lh hae , teja-teja suleksana . h?jan e wong anyar katon . buri ngendi pinangka, ngarep apa sineja . tiga s kawuryan. Pandhita sapa aranmu .

- Babo Jathagumbala . apa sagen - dhingmu taktadhahi.

- lya. La kowe Pandhita sapa jenengmu .

- Suciptahening .

-lya.

- Begawan Mintaraga.

- lh hae, pongcorot bangkong pincang celfmg beles, akeh temen jenenge , nganti miyeg -miyeg sago - tongan . (Gumujeng) . Kapasang yogya , kayogya para, katuju nge - nu, dakpinta kara , dakaya !epa. seka negara Ngimataka, iya amung kowe Begawan Suciptahening , ora lega-lega atiku . yen ora sirna dening aku . lh hae .

- lh hae. Mintaraga

- Ana paran .

- Ayo prang ngarep .

-lya mayo .

PLAJARAN . SUWUK. ADA- ADA.

(279)

- lh hae , abot sanggane Mintaraga , daktubruk ngiwa mlumpat ne · ngen, daktubruk nengen mlumpat ngiwa, dakcakot dakgilut, untuku nganti linu. wonge isih manth e \eng ba e.

- Apa abamu. ya kuwi sing kokkarepake , apa sage ndhingmu taktadhahi .

- lh hae. Mintaraga.

- Ana paran.

- Malesa .

- Kowe mlaku dakwales.

-lya .

- Tadhahana panahku.

- lya tibakna .

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN.

JATHAGUMBALA ONCAT NGALER,

JATHASURA NIMBRUNG , ONCAT NGIDUL ,

JATHAKRURA NIMBRUNG , ONCAT NGALER

SUWUK , ADA-ADA.

(280)

- Padha yen padhaa . imbangimbang sasat padha, rebuten aku Mintaraga , buta endi penunggala - mu, aja genti mara , barenga mara , ora erep .

PLAJARAN , SUWUK.

KANDHA.

PL/\ ,JARAN. SUWUK. ADA- ADA.

(281)

Jathawisaya

KANDHA

GANGSA PLAJARAN. REP.

KANDHA.

(282)

Mayangkara

- Ih hae , dene padha keplayu kab e h kancaku buta.

- Padha yen padhaa. imbang -imbang sasat padha, rebuten aku Mayangkara. buta nyatane pra - jurit becik. tangiya nusula .

r\ANDHA.

GANGSA GESANG . REP.

(283)

- lh hae , pongc orot bangk ong pin · cang celeng beles. ora gedu ga a ku. ora a na udan . ora ana angin . an a gelap ngampar . la h apa iki ma u.

KANDHA

Kowe tak on marang aku .

(284)

- Aku kang mertapa ana pertapan Kendhalisada , a ran Begawan Mayangkara .

- lh hae . dakw espadak a ke. kidul be - ner iki. ana mega piyak ngarep tangk ep ing buri , dakduga iki mungsuh kang nglambung ing ngayuda. i hae. kethek sapa jenengmu .

- lya. La kowe buta sapa jeneng - mu .

-lya.

- Mayangkara jenengmu .

- lya .

- Kowe tak on marang aku .

- Aku buta and e l se ka negara Ngima taka . aran digtya Jathawi saya .

- Jathawis aya jenengmu .

- Embuh ora idhep . apa sagen -

- lya . La oraa Mayangkara. dene kowe nganggo numbak tambuh seka jumantara . kaya dudu wong prawira.

dhingmu taktadhahi .

- Apa .

- Mayangkara.

- Ayo prang ngarep .

- lya mayo .

GANGSA GESANG . SUWUK. ADA - ADA

KANDHA

(285)

- Padha yen padhaa . imbang -imbang sasat padha , rebuten aku Ja - thawisaya , Mayangkara . nyatan e prajurit becik. tangiya mal esa.

KANDHA,

PLAJARAN . REP.

KANDHA .

JATHAWISAYA DIPUN BITHI ONCAT NGALER.

JATHAKODRAKSA NIMBRUNG ONCAT NGIDUL.

JATHASRENGGALA ONCAT NGALER.

GESANG, SUWUK , ADA-ADA

(286)

- Padha yen padhaa , imbang -imbang sasat padha , rebuten aku Mayangkara , buta endi penung - galamu , aja genti mara , barenga mara hamuk.

KANDHA ,

PLAJARAN , SUWUK,

MINT ARAGA . WIDADARI KALIH,

SEMAR. GARENG SAKJNG KIDUL.

SUWUK. LAGON.

(287 )

Mintaraga

- Bageya Anoman. satekamu ana ngarsaningsun .

- La sira Mayangkara , klakon tetu - lung marang ingsun. apa ing - kang dadi purwa madya wusanane .

Mayangkara

- Apa mengkono Mayangkara .

Yen kaya mengk ono Mayangk ara. sira tutugna olehira ngang - langi ing Ngendrabuwana , won - den€ ingsun arep mbacut. sowan marang Junggringsalaka .

- lnggih dhateng kasuwun. sih pana kramanipun Sang Adi Panembah an, ingkang rumentah dhateng ku Ia.

- Non Sang Adi Panembahan. Sang Adi Panembahan andangu. ingkang dad os purwa madya wusana - nipun , boten ta ingkang wau . kula nganglangi ing Ngendrabuwana . bokmenawi mengsah saking Ngi· mataka andhatengi, sareng kula mulat mangandhap. Sang Adi Pa - nembahan kinarubut ing ng ay uda kaliyan para raksasa . kelampahan kula tetulung punika .

- Sang Adi Panembahan inggih.

- Menapa mekaten Sang Adi Pa - nembahan .

- lnggih dhateng sendika . non Sang Adi Panembahan. yen sampun rampung timbalanipun Sang Adi Panembahan, Sang Adi Panem - bahan kantun a pinar a k. jeng mang giha suka . kula nyuwun Iilah·

- lya ingsun nyangoni basuki laku - nira .

GANGSA PLAJARAN. REP,

(288)

Minta raga

- Risang Waradiwati kekalih.

-Yen kados mekaten. sumangga sampun kelayatan .

Kalih sareng

- Kakang Semar .

- lngih dhateng anuwun .

- Ulun Sang Pandhita .

- Mengko yen wis tekan Junggring - slaka , kowe karo Gareng padha ngentenana ing jaba bae.

- Kakang Semar iya.

- lnggih dhateng sumangga .

- Yen kaya mengkono kakang Semar, ayo aja kelayatan.

Semar

dalem amit. badhe lajeng ndumugekaken ingkang dados lampah kula .

-Kula nuwun Sang Adi Panembah - an.

- Menapa mekaten Sang Adi Panembahan .

- lnggih dhateng sendika.

KANDHA,

PLAJARAN , SUWUK, LAGON,

- lnggih dhateng sumangga .

GENDHING GANDRUNG-GANDRUNG, REP,

KANDHA ,

GANGSA GESANG , SUWUK. LAGON .

(289)

Ngamarta

-- Kaka Prabu Dwarawati .

Dwarawati

-Kula yayi Prabu .

- La punika kados pundi kaka Pra - bu, dene sampun antawis !ami. yayimas Madukara dereng wonten pawartosipun, menggah tek · siha paripurna , utawi sampun binanjuta ing dewa ingkang li - nangkung .

- Kaka Prabu inggih.

- Menapa mekaten yayi Pr ab u.

- Inggih yayi Prabu , yen yayi Pr abu ardangu , kaipe Maduk a ra , kula menta s nganglang buw a na . mireng pawartos ingkang terang. yen sapunikanipun mertapa angg ayu h kanugrahaning jawata ingk ang minulva . utawi malih inq Noe ndr nbuwana, kula mireng kingga han parangmuka, saking neg a ri NSJi mataka, nama Prabu Wina ta kwa ca, sumeja nyuwun anggarw a, widadari swarga , ingkang wa sta De wi Supraba , anamung jawa ta bo ten amaringaken, sampun ke lam pah pancakara , para jawata ka - sor a n yudanipun .

Menapa mekat e n kaka Pr abu.

- Yayi Prabu inggih . La menika yayi Prabu, sapunikanipun Sangywang Bathara Endra, ngrasaya satung · giling pandhita , ingkang sampun gentur kasutapanipun , bokmena · wi punika yayi Prabu dados ja· laraning kepanggihipun kaliya n kaipe Madukara .

- Menapa mekaten kaka Prabu .

- Yayi Prabu inggih.

-- Adhi Werkudara Werkudara

- La iki adhi , jeneng para wis kr u-

- Apa .

ngu dh ewe . pangandikane kaka

Prabu Dwarawati .

- Apa mengkono .

- Adhi Werkudara iya.

- lya. lh hi. Jlitheng kakangku .

Dwarawati

- Apa adhi Werkudara .

- Apa temen kang dadi tuturmu .

- lya adhi Werkudara , temen tuture pun kakang iki, iya mengko jeneng para titenana.

- Adhi iya.

- Apa mengkono .

- lya. yen nganti ora kepara nya ta . dakbithi boyokmu. putung igamu.

- lya adhi. ora bakal cidra pun kakanSJ. temen ature raka para iki.

- Adhi Werkudara iya.

- Apa mengkono.

KANDHA .

PLAJARAN . REP.

KANDHA .

GESANG. SUWUK LAGON.

(290)

Ngamarta

- Bageya Petruk Bagong satekamu ana ngarepanaku .

Kalih sareng

Dwarawati

- lnggih dhateng kapundhi timbal - anipun dara Ratu Ngamarta , ing - kang dhumawuh dhateng kula.

- Bageya Petruk Bagong sateka - mu ana ngarsane yayi Prabu Ngamarta .

- lnggih dhateng kapundhi timbalanipun dara Ratu Dwarawati , ingkang rumentah dhateng kula .

MAW! BANYOLAN SAWATAWIS.

Werkudara

- Bageya Bladhu Bag ong. sateka - mu ana ngarepe Punta Aji ka - kangku .

-- lnggih dhateng kapundhi . timb a l anipun clara Werkudara , ing kang rumentah clhat e ng kul a.

MAW! BANYOLAN .

Nangkula Sadewa

- Bageya Petruk Bagong . sateka - mu ana ngarsane kaka Prabu Ngamarta

Ngamarta

- lnggih dhat e ng kapundhi . timl ·nl anipun clara kembar . ingk a ng ru mentah clhateng kula .

- La kowe Petruk , ke lakon teka ana ngarepanaku ap a karepmu dhewe. apa ana kang kongkon a n

MAW! BANYOLAN SAWETAWIS .

Petruk

- lnggih cla ra Ra tu Ngam a rta , yen sampeyan ndangu dhateng kula . lampah kula setindak ambegan kula sakesodan , keteg kula sade - mi, katenta lampah kula piyam - bak sanes. kula dermi dipun -keng ken. kaliyan Pendhita , sing merta - pa Ngendrakila . namane Bega - wan Suciptahening.

- Apa mengkono Petruk.

- Enggih pun kantenan .

- La clikongkon apa karo Begawan

Suciptahening, mara matura

- Sakawite kul a dikongk on ng a tura ke p <: 1gabd i in;· se1lajeng c di

Bagong sambet

- Rayimu sing endi, kuwi rak seka pendhita. aja diblakakake .

- Apa mengkono Petruk.

- Kaka Prabu Dwarawati.

- Kaka Prabu sampun mireng piyambak aturipun Petruk.

kongkon riyaosi priksa, yen sam - peyan kalih dara Ratu Dwarawati. sakadang Bratapendhawa sedanten, diaturi nusul teng buwana, seba Bathara Endra , sabab rayimu . .. .

- Kaka Prabu inggih .

Dwarawati

- Petruk, sapa sing jeneng Bega - wan Suciptahening , kowe mau nganggo muni rayimu , rayimu sapa .

- E iya. kok lali aku . Begaw an Su - ciptah ening saniki diminta sray a dewa . kon kerengan kalih rat u bu ta nega ra Ngimataka .jeneng e Pra· bu Winatakwaca , ratu gedh e digdaya , sampeyan diaturi tindak tumunt e n. sareng kalih lampah kula .

Werkudara

- Ih hi. Petruk , blakaa bae , nek ora gelem blaka, dakbithi endhasmu moler bodongmu.

- Dara Ratu Ngamarta inggih .

- Menapa mekaten yayi Prabu .

Dwarawati

- Kula yayi Prabu.

Petruk

-Wong kula lali kok, kula kacalen - thot.

- (Mangsuli mawi banyolan) Yak dara Werkudara , ki suwiyah -

- Ora Petruk. blakaa bae.

- lya Petruk, kowe mau kandha adhimu . adhimu sapa.

Bagong

- Ta. wong kuwi. muiane aja dhe - men clemongan . wong kekan - dhan nganggo ditata sing genah. nek arep dibithi endhasmu kuwi kepriye. Ia nek klakon sida dibithi karo clara Werkudara . ora sida mleseg dhasmu .

Dwarawati

- lya Petruk. bener adhi Werkuda - ra . becik blakaa . sing sa temen e. karo yayi Prabu ora kagungan sedherek pendhita . dadi aku gam - pang olehku mikir .

- Ora Petruk. ora dadi apa , ta bla - kakake menyang aku apa Bega - wan Suciptahening. apa dudu. ta blakaa, nek dudu . Ia sapa.

wiyah . wong sayah -sayah ng ene ming arep dianggo bith en ba e. wong sayah niku diparingi dhuwit ta ngoten . kena dinggo tuku rujak onten dalan, wong sayah -sayah ming arep dinggo bithen .

- La dikon blaka -blaka kepripun . niki nggih pun blaka. sing kongkon - an nggih Begawan Mintaraga .

- La wong kleru napa boten kenging.

- La wong kleru apa ora kena .

- Yak pancen wadi niku.

- Yak kok risi aku . kepri ye Gong blaka apa ora.

Bagong ·

- Ya becik blaka an ggere ngangg o

Petrukbukak mulut.
- Bukak mulut kepriye .- lya nganggo opahan. nek kowe
diopahi ya blaka. ning paron karo aku .
- Ta. Petruk inggaL blakaa .Petruk
]Petruk - Gelem ta nganggo bukak mulut.
- lya mengko dakopahi .- Tenan. regane okeh banget lo niki
- lya ta , aja pijer crewet bae. gek kandhaa satemene .
- lya sapa .- Satemene , ning bayare kontan .
- La rak mengkono . (Gumujeng)- Rayimu Raden Janaka .
Wis !ega atiku yen kaya rnengko - no. nya gilo takwenehi dhuwit.
- Nggih nuwun, adhuh clara Prabu Dwarawati iki neh , nek ngono ki ole blaba , ole lorna , niki pun pa ·
-Ora Pétruk, iva takparnkéringke napa.
- Ora Petruk , iya takparingke tenan. ora -orane nek takjaluk rneneh .- Nggih ta anggere arnpun kandha -
- Nggih ta anggere arnpun kandha - kandha , wong niku barang wadi
tenan , becik disirnpen dhewe rnawon .
- lya Petruk , ora-orane yen aku kandha-kandha .WOH
kandha-kandha .- Yak nanging atiku kok dheg -dheg -
Dhea dbean keriuyé Btrul- Yak nanging atiku kok dheg -dheg - an.
- Dheg -dhegan kepriye Petruk.an.
- Dheg -dhegan kepriye Petruk.Lo mangké sareng vatrané pi
- Dheg -dhegan kepriye Petruk.- Lo mangke sareng yatrane pun
- Dheg -dhegan kepriye Petruk.- Lo mangke sareng yatrane pun
- Dheg -dhegan kepriye Petruk.- Lo mangke sareng yatrane pun
Dheg dnegan kephye ren- Lo mangke sareng yatrane pun
- Lo mangke sareng yatrane pun
- Lo mangke sareng yatrane pun
- Lo mangke sareng yatrane pun
- Lo mangke sareng yatrane pun
- Lo mangke sareng yatrane pun
kula angge jajan , gek sampeyan
kula angge jajan , gek sampeyan
kula angge jajan , gek sampeyan
kula angge jajan , gek sampeyan
kula angge jajan , gek sampeyan
kula angge jajan , gek sampeyan
kula angge jajan , gek sampeyan
kula angge jajan , gek sampeyan
kula angge jajan , gek sampeyan
kula angge jajan , gek sampeyan
kula angge jajan , gek sampeyan
pundhut malih .
pundhut malih .
pundhut malih .
pundhut malih .
pundhut malih .
pundhut malih .
pundhut malih .
pundhut malih .
pundhut malih .
pundhut malih .
pundhut malih .
pundhut malih .
pundhut malih .
pundhut malih .
pundhut malih .
baugug-usuy
[

- Ora Petruk. iya nggonen jajan .

- Elo dhek apa Petruk. aku njaluk rokok karo kowe .

-lya Bagong - lya kepriye rekan e. - Kowe njaluk pa ron.

Lo. dene gemine kepati -pati . rok o k sok njaluk aku wae .

- We Ia Si Petruk. Ia wong wujutmu kaya onta ngono. ngaranarani njaluk rokok.

- Yak ngono we lali, Ia dh ek sam - peyan nenggani oleh kula gathik wingi nika. nganti klembak ngereng kula entek kabeh we kesu - pen .

- Kowe takon sing dadi rekaku apa.

- Wis Gong. dhuwite iki kepriye re - kane.

- La nek dadi rekaku. aku saiki njaluk paron .

- lya .

- Gebeneran kepri ye.

- lya yen kowe njaluk paron , gam - pang bae . pupung iki uwis tekan negara . malah gebeneran banget.

- !yak ngece kowe ki kang Kanthong . Ia wong aku ki pancen juragan sehat ning arep kok klentheng . gemang nek arep dinehi parone tukang pandhe . aku njaluk paroning dhuwit.

- Kowe takon ole maro apa .

- Elo iya, paronku taktitipake ana nggone mas Lurah Supasetika ka - na. paranana jupuken dhewe.

/ - E. kowe takarani gebleg terus. jebul pint er. Ia kepriye ole maro.

- La ngono . kuwi dhuwite dipara lima. kuwi pembagene. aku sing dadi patang panduman. kowe sing sapanduman . kuwi jenenge paron byak.

- La iya.

- lya.

- Ya ora aku wae sing ngandhut dhuwite .

Dwarawati

- La menika , sampun !ega manah kula, kateranganipun ingkang jejuluk Begawan Suciptahening kaipe Madukara.

- Yayi Prabu Ngamarta .

- Yayi Prabu inggih.

- Kuwi rekamu apa.

- lnggih yayi Prabu . ingkang dados pangrembag kula . yayi Prabu pra - yogi bebodholan sadinten punika . kaliyan kadang Bratapandhawa sedaya , nusul kaipe Madukara , sowan dhateng Ngendrabuwana .

- Ketoke gebleg jebul pinter . wis Gong mengko nek ana jaba dipikir. utangmu karo Pak Kombor. mengko disauri. saiki dhuwite aku sing ngandhut.

-Kula kaka Prabu .

- Yayi Prabu inggih .

- Hus ora . mengko nek kowe sing nggawa dhuwite . beka , kitirku mandheg ora bisa jalan .

Ngamarta

- Menapa mekaten kaka Prabu .

- Wangsul kersanipun kaka Prabu kados pundi.

- Menapa mekaten kaka Prabu .

- lnggih dhateng sendika.

KANDHA.

(291)

Ngamarta

- Adhi Werkudara .

- Yen kaya mengkono adhi. je neng para tata -tataa , sasumektaning ngayuda . sakanca para ing Nga - marta kabeh. muiane mengkon o pun kakang arep bebodholan. nusul yayimas Madukara. sowan marang Ngendrabuwana. mangkat sadina iki.

Kalih sareng

- Kurnoknon .

- lya. lh hi, kembar.

- Yen kaya mengkono padha tatatataa , sasumektaning ngayuda, sa - kancamu bocah Ngamarta kabeh , muiane mengkono Punta Aji kakangku a rep bebodholan, nusul Si Parta , menyang Ngendrabuwana , pangkat sedina iki.

- Kurnoknon , inggih dhateng sendika .

Ngamarta

- Adhi Werkudara.

- Kaya kepriye adhi , jen eng para tata -tata , sasumektaning ngayu - da , sakanca para bocah Ngamarta kabeh , apa wis padha sumekta .

-Apa .

Kalih sareng

- Kurnoknon .

- lya. lh hi, kembar.

- Kaya kepriye kembar , olehmu tata-tata, sasumektaning ngayuda , sakancamu bocah Ngamarta ka-

- Kurnoknon. kakangmas . kakang - mas andangu. anggen kula tata - tata. sasumektaning ngayuda . sa - kanca kula Ngamarta sedaya, inggih sampun sami sumekta .

beh. apa wis padha sumekta.

- lya lega atiku yen kaya mengkono. lh hi. Punta Aji kakangku. yen kowe takon , olehku tata -tata. sasu - mektaning ngayuda . sakancaku bocah Ngamarta kabeh , iya wis padha sumekta .

Ngamarta

- lya !ega atine pun kakang yen kaya mengkono. adhi Werkudara .

- Apa .

- Yen wis padha sumekta angkatna gegaman kang ana ngarep.

-lya.

Werkudara

- Kembar.

Kalih sareng - Kurnoknon.

Kalih sareng

- Kurnoknon . inggih dhateng sendika.

' - Eh, eh, bocah Ngamarta .

Wadya sareng - Kula. kula . kula.

- Apa wis padha sumekta olehmu padha berdandanan.

- Sampun .

- Yen wis padha sumekta , timbal - an-dalem ndikakake ngangkatake gegaman kang ana ngarep .

- Sendika .

KANDHA. PLAJARAN. SUWUK. LAGON . KANDHA, GENDHING MUNCAR. REP. KANDHA,

SANGET. KAWIN.

Guru

- Hong yang-yang panihanya. ka - kang Kaneka, tekap pekenira ing ngarsa menira.

Nurada

- Paran baya laksita pekenira . anggennya dadya tuwanggana , pabarisannya para jawata , wenten pasanggrahan arga Sumeru .

- Punapa mangkana kakang Nurada.

- Nedha pekenira dumugekena .

- 0 hok. hong nirdah pinara sabda. adhi Guru panihayan tekap menira .

- 0 hok , nggeh adhi Guru, menira wus dinuta , dadya tuwanggana , pebarisannya para jawata, wenten ing arga Sumeru , nggeh wus menira estokaken, wijiling sabda adhi Guru. kasinggihan laksita menira, boya antawis dangu , pabarisan - nya pun Winatakwaca andhatengi , ayun maninggya mring Ngendrabuwana. laju winangsulaken , kalayan para jawata kapya, ana - mung pun Winatakwaca boya purun. klampahan pacakara.

- Adhi Guru enggeh.

- Nggeh sendika adhi Guru, Ia punika raksasa ing Ngimataka , laju linawan ing ngayuda . kalayan yoga menira pun Mahadewa , pun

- Punapa mangkana kakang Nur a· da.

- Nedha peke nira dumug ekena.

- Punapa mangkana kakang Nura - da.

- Adhi Guru enggeh .

Mahadewa unggul yudanya, laju pun Winatakwaca priyangga, Ia punika adhi Guru , para jawata samya mlendo yudanya . sabab pun Winatakwaca , boya kenging sirna. tuwin boya wenten braja ingkang tumama.

- Enggeh sendika adhi Guru , laju para jawata samya bibar kapya , kenging pangamuknya pun Nirbita , laju menira merpeki. menira pMingi priksa , rehning para jawa - ta wus kasoran yudanya , wijiling sabda adhi Guru pun Supraba ayun pinaringaken , anamung Winatakwaca menira purih mantuk , dhateng paradeng Ngimataka , siyaga badhe amboja krama, sabab nini Supraba laju arsa pinaringa - ken mring Ngimataka .

- Paran baya wangsulannya pun Winatakwaca .

- Adhi Guru e nggeh .

- Wondene atur wangsulannya pun Winatakwaca . enggeh laju miturut kadya sawec a menira, laju bebo - dholan mantuk mring newasa - nya Ngimataka , sawadyabalanya kapya .

- Napi mangkan a kakang Nurada .

- Adhi Guru enggeh .

KANDHA.

308
GANGSA AYAH-AYAKAN . REP. KANDHA .P
SANGET. SUWUK. LAGON . (292)
Guru - Hong yang yang panihanya kita .kita.
- Hong yang yang panihanya kita . yoga kekasih Permadi. tekap kita ing ngarsa ulun .p kita
ing ngarsa ulun . PermadiPermadi - Hong Sangywang Siwahboja , ma - nik raja dewaningsun . dewata de - wati . ngastata ngestuti, suruping
nik raja dewaningsun . dewata de - wati . ngastata ngestuti, suruping netra prayogi. hong mangestuti Sangywang Pukulun . panihayanta tekap ulun wonten ing ngarsani -
tekap ulun wonten ing ngarsani - pun Sangywang Pukulun .
Nurada - Hong yang -yang panihanya kita.kita
yoga kekasih Permadi , tekap kita ing ngarsanya adhi Guru .- Hong Sangywang Kanekaputra .
dewata dewati, ngastata ngestuti . suruping netra prayogi , Sang - ywang pukulun , panihanyanta te -
Gurukap ulun .
- Hong yang-yang panihanya kita .kta
Sumarsanawati Mayangsari . tekap kita ing ngar sa ulun .te
Kalih sarengKalih sareng - Hong Sangywang Siwahboja .
- Hong Sangywang Siwahboja . ngastata ngestuti , memuja swanti jawata , hong mangestuti Sang -
jawata , hong mangestuti Sang - ywang Pukulun , panihanyanta tekap ulun.
Nuradaywang Pukulun , panihanyanta tekap ulun.
Nurada - Hong yang -yang panihanya kita.kita.
Nurada - Hong yang -yang panihanya kita.kite
- Hong yang -yang panihanya kita. Sumarsanawati Mayangsari. te -ite
Sumarsanawati Mayangsari. te -te
Sumarsanawati Mayangsari. te -
Sumarsanawati Mayangsari. te - kap kita ing ngarsanya adhi guru .ur
Sumarsanawati Mayangsari. te - kap kita ing ngarsanya adhi guru .uru.
kap kita ing ngarsanya adhi guru .guru.
kap kita ing ngarsanya adhi guru .guru.
kap kita ing ngarsanya adhi guru .guru.
kap kita ing ngarsanya adhi guru .iguru.
kap kita ing ngarsanya adhi guru .iguru.

Guru

- Yoga kekasih Permadi.

- Marmanya ulun pinta sumewa . ing ngabyantara ulun , dadya ka - wruhan kita, ing sam e ngko ing Ngendrabuwana , kat ekan satru jaya raksasa. newasanya ing Ngimataka . arannya Si Winatakwaca. aminta ayun anggarwa nini Supraba , Ia iku ulun ora marenga - ke, kelakyan abanda yuda, jawa - ta tan ana kang kelar nangga kurdanya Si Winatakwaca , iku . wus pinasthi , kita kang wigya nyampurnakake, yitmanya Si Winatakwaca, dening warastra kita Pasopati , kalamun Si Winatakwa - ca , wus kelakyan sima , Si Supra - ba arsa ulun sinungkarta marang kita. ulun boja aneng swargaloka .

- Yoga kekasih Permadi iya. tuwin laksita kita , ulun paringi kanthi Si Supraba .

KANDHA

(293)

Guru

- Sumarsanawati. Mayangsari.

- Hong Sangywang Kaneka, ngastata ngestuti, memuja swanti jawata, hong mangestuti Sangywang Pukulun, panihanyanta tekap ulun .

Minta raga

- Kawula nuwun Sangywang Puku - lun.

- Menapa mekaten Sangywang Pukulun.

- Kawula nuwun inggih dhateng sendika .

Kalih sareng

- Kita lumaksanaa marang Manikantaya. kita timbalana Si Supraba .

- Ulun Sangywang Jagatnata .

LAGON .

- Kula nuwun inggih dhateng sen - dika.

(294)

Supraba

- Ulun iya matura sendika.

KANDHA,

LAGON .

(295)

- Pukulun Sang Waradiwati , ulun ngemban wijiling sabda Sang - ywang Jagatnata , Sang Waradi - wati kinen sumewa Sangywang Jagatnata .

Guru

- Supraba .

- Marmanya kita ulun pinta sume - wa, ing ngabyantara ulun , kita haywa wedi kangelan , kita kerita laksitanya yoga kekasih Permadi. ulun karya lantaran, bakal sirnanya Si Winatakwaca , dene tu - mindaknya nganggo laku sandi.

- Supraba iya. Kakang Nurada .

- Puniku pun Supraba. tuwin yoga kekasih Permadi, pekenira irita

Supraba - Ulun Sangywang Jagatnata .

- Punapa mangkana Sangywang Pukulun .

Nurada

- Napi adhi Guru .

mring Ngendrabuwana. laju pe- , kenira pasrahena kaki Endra . wondene reka dayanya lampah sandi , menira pitayimg pekenira . sekaronya kaki Endra .

- Napi makaten adhi Guru.

- Kakang Nurada enggeh. tuwin para jawata ing Junggringslaka . pekenira budhalna kapya, sarenga ing laksita pekenira .

- Kakang Nurada enggeh.

- Napi makaten adhi Guru .

- Enggeh dhateng sendika .

- Supraba . yoga kekasih Permadi.

Kalih sareng

- Kita kerita laksitanya kakang Nurada, mring Ngendrabuwana , pitukas ulun mring kita. asasak pangrehnya kakang Nurada. tuwin kaki Endra. poma -poma samya kita estokna, iku dadya lantaran daniswara kita .

- Ulun Sangywang Jagatnata .

- Supraba . yoga kekasih Permadi iya.

- Menapa mekaten Sangywang Jagatnata.

KANDHA.

- Ulun inggih dhateng sendika .

(296)

Nurada

- Enggeh kakang Nurada. menira

- Ulun adhi Guru , ing reh wus sa - mapta andikannya ad hi Guru, adhi Guru kantuna sinewa, winantu trusthaning wardaya 1 ulun minta amit , ayun mring Ngendrabuwana. laksita ing ri punika .

angsung puja pangastawa . lak - sita pekenira .

- Enggeh dhateng anuwun.

Kalih sareng

(Supraba , Mintaraga)

- Ulun Sangywang Jagatnata. ing reh wus samapta andikanya Sangywang Jagatnata. Sangywang Pu· kulun kantuna sinewa . winantu trusthaning wardaya , ulun minta amit , ayun mring Ngendrabuwa - na, laksita ing ri punika.

- lya Supraba. yoga kekasih Permadi, ulun asung puja pangasta - wa. marang laksita kita .

Nurada

- lnggih dhateng anuwun .

- Kaki Brama , Sambu , Bayu, tuwin para yang-yang kapya .

Sareng

- Wijiling sabda adhi Guru, kapya para jawata, tuwin para yang - yang kapya, kerita laksita ulun mring Ngendrabuwana. pangkat ing ri semangkin.

- Kakang Nurada .

Guru

- Ulun Sangywang Kanekaputra.

- Ulun inggih dhateng sendika.

Nurada

- Ywan kadya mangkana , suwawi

sampun klayatan .

- Napi adhi Guru .

- Enggeh dhateng sumangga.

PLAJARAN, LAJENGAN. LAMPAHIPUN NURADA SUPRABA , MINTARAGA , TUWIN PARA JAWATA GANGSA REP .

(297)

Nurada

- 0 hok. yoga kekasih Permadi.

Supraba .

Kalih sareng

- U\un Sangywang Kanekaputra.

- Dahat kacaryaning tyas u\un. ulun dinuta maringake kita. tuwin nini Supraba , marang yoga ulun Bathara Endra

- Kasinggihan wijiling sabda Sang - ywang Pukulun .

- Supraba. Permadi .

- U\un Sangywang Kanekaputra.

- Ywan kadya mangkana . ayo aja kelayatan .

- U\un inggih dhateng sumangga .

- Yoga ulun Brama. Sambu, Bayu .

Sareng

- Ulun wa Kanekaputra .

- Ywan kadya mangkana. ayo aja

kelayatan .

- U\un inggih dhateng sumangga.

GANGSA GESANG.

SUWUK. LAGON .

KANDHA,

GENDHING KENASIH, REP,

KANDHA ,

SANGET , SUWUK. KAWIN SUMAKAR.

(298)

Bathara Endra

- Hong yang yang panihanya kita . kaki Bathara Kres na, tekap kita ana ing ngarsa ulun.

Kresna

- Hong Sangywang Bathara Endra , dewata dewati. ngastata ngestuti. suruping netra prayogi. Sangywang Bathara Endra, panihanyanta tekap ulun .

- Hong yang yang panihanya kita . kaki Prabu Ngamarta , tekap kita ana ing ngarsa ulun .

- Hong yang -yang panihanya kita kaki Werkudara . tekap kita ana ing ngarsa ulun .

- La kita kaki Bathara Kresna . kelakyan tekap ana ing ngarsa ulun, apa kang dadya kawismaya kita.

Ngamarta

- Hong Sangywang Bathara Endra , dewata dewati . ngastata ngestuti , suruping netra prayogi. Sang - ywang Bathara Endra . paniha - nyanta tekap ulun .

Kresna

- lya daktrima , Endra kakekku, kowe mbagekake marang aku.

Werkudara

- Kurnoknon Sangywang Bathara mila kula kelampahan sowan wonten ngarsanipun Sang - ywang Bathara Endra , boten ta ingkang wau, samurcanipun kaipe Madukara . kula tuwin yayi Prabu Ngamarta , sakadang Bratapan · dhawa sedaya. sami kelampahan ngupadosi. anamung boten saged kepanggih .

- Sangywang Pukulun inggih, Ia punika Sangywang Bathara Endra , boten antawis dangu wonten kengkenanipun Begawan Suciptahening, wondene ingkang dipunkengken pun Petruk kaliyan pun Bagong, suka priksa dhateng kula, menawi kula kaliyan yayi Prabu

- Apa mengkono kaki Bathara Kresna.

- Ywan kadya mangkana . kasing - gihan laksita kita semangkin , mu - la kapara nyata arinta yoga kekasih Parta Resi, arsa kinen nyam - purnakake Si Winatakwaca. ma - lah -malah ing samengko . maksih sumewa , ana ngarsanya Kang - jeng Rama Sangywang Jagatna - ta .

- Kaki Bathara Kresna iya.

KANDHA ,

GANGSA AYAK-AYAKAN , REP.

KANDHA ,

SANGET , SUWUK LAGON .

(299)

Endra

- Hong yang yang uwa Kanekapu - tra, ngastata ngestuti. memuja swanti jawata , hong mangestuti Sangywang Pukulun .

- Hong yang -yang panihanya kita ,

Ngamarta. sakadang Bratapan - dhawa sedaya , sami dipun -purih sowan wonten ngarsanipun Sangywang Pukulun, bokmenawi won - ten mengsah ing Ngimataka andhatengi. sabab kaipe Madukara dipun-timbali dhateng Junggringslaka. ndikakaken nyirnakaken ra - ja raksasa saking Ngimataka , nama Prabu Winatakwaca .

- Sangywang Pukulun inggih .

- Menapa mekaten Sangywang Pukulun.

- 0 hok , hong nirdah pinara sabda, iya ulun trima kita kaki Endra , mangestuti marang ulun .

nini Supraba. yoga kekasih Permadi. tekap kita ing ngarsa ulun . Kalih sareng
- Hong yang-yang panihanya . ka - kangmas Bathara Brama . ka - kangmas Bathara Sambu , yayi Bathara Bayu. tekap kita ing ngarsa ulun.- Hong Sangywang Bathara Endra. ngestata ngestuti memuja swanti jawata. Sangywang Bathara Endra. panihanyanta tekap ulun.
ngarsa ulun. Tiga sareng - Hong nirdah pinara sabda , - Pukulun uwa Kanekaputra , kelakyan anedhaki mring Ngendrabu -
- Pukulun uwa Kanekaputra , kelakyan anedhaki mring Ngendrabu - wana. punapa kawismayanya uwa Kanekaputra priyangga, punapa dinuta kalayan Kangjeng Rama Sangywang Jagatnata. Nurada

Yoga kekasih Parta Resi.

- Ulun asung wecana marang kita, semangkin karsaning jawata ingkang misesa , kita pininta saraya, dinuta marang paradeng Ngi· mataka , sinungan kanthi nini Supraba , sawusnya mangkana, ulun paring pemut marang kita. awit Prabu Winatakwaca sekti linu· wih, digdaya anjayeng laga. nguni angguguru mring Ywang Batha - ra Kalalodra , pramila timbul ing braja , ing samengko para jawata, angawasaken samya , enggonnya kang pejah gesang, wewekanya dhisik ingkang arsa den kawruhi, yoga kekasih iku ora kena ginagampang , kudu awas enggonira , yen wus weruh enggonnya kang pati urip, gampang raga pina - guting yuda , ing ngaprang tan kena ngawag , ngusutaken wewa - ngunan , yoga kekasih kita den yitna, kasektennya Si Winatakwa ca, lagya jinurung marang dewa - nya.

-Yoga kekasih Permadi iya.

- Lawan maneh ulun paring uninga marang kita, kawismayanya Prabu Winatakwaca , aminta nini Supraba , ananging para jawata angukuhi , datan marengake, marma ing mangkya arsa ulun ,

Supraba kang ulun duta. akarya sandi upaya , supaya tetanya kang pati urip. asaguh angladimi anyenyethi , mangestu pada, ywan wus uninga kang pati urip. kita den emut haywa lupa .

-Yoga kekasih Suciptahening iya.

- Tuwin maneh kaki Parta. kita ulun pinta laksitanya nini Supraba. marang newasa Ngima - taka , minangka dadya mata pita. laksitanya nini Supraba. lawan kita awasena, jajahaning para - deng Ngimataka, jeronya lela - renira , tan gedhenya kang newa - sa . sarta praboting ngayuda. kita haywa talompe, lawan kita ulun sinung karta , aji Dresadana binu - ka panguwadnya , wignya angle - munan , marma ulun utusan rnarang kita, ulun wus banget pra - caya marang kita. kita ngiringake nini Supraba , sabab kita wus katrima , dening jawata ingkang misesa, luput ingkang pancadriya .

-Yoga kekasih Permadi iya.

- Apa dene kita nini Supraba .

- Diperna kita den miturut apa sapangrehnya kaki Parta Resi.

- Menapa mekaten Sangywang Pu kulun .

- Menapa mekaten Sangywang Pukulun .

-- lnggih dhateng sendika .

Supraba

- Ulun Sangywang Bathara Endra.

- Punapa mangkana Sangywang Pukulun .

- Supraba iya.

- Ulun inggih dhateng sendika.

KANDHA.

(300)

- Yoga kekasih Parta Resi .

- Mara kita mangarsa nrapsila , ulun paring priksa . pratingkahe aji Dresadana .

Mintaraga

LAGON , LAJENGAN .

- Kawula nuwun Sangywang Pukulun .

(301)

-Yoga kekasih Parta Resi.

- Apa kita wus wignya nampa sanyata , marang pituduh ulun .

- Kawul a nuwun inggih dhat eng sendika .

- Kawula nuwun Sangywang Pukulun.

- Kawula nuwun Sangywang Pukulun , kula inggih sampun wignya sanyata , nampeni sasmitanipun Sangywang Pukulun .

- Apa mangkana kaki Parta Resi.

- lya banget kacaryaning tyas ulun, ywan kadya mangkana .

- Lo sing rukun -rukun , kang mitu - rut , sing manut lawan yoga keka - sih Permadi.

Nurada

- 0 hok, Supraba , Supraba .

- Sangywang Pukulun inggih .

Supraba

- Ulun Sangywang Bathara Nurada .

KANDHA.

- Ulun inggih dhateng sendika.

(302)

Kalih sareng

... Endra

- lya ulun angsung puja pangastawa marang laksit a 'kita .

' - Pukulun &thara Endra , ing reh wus sam a andikanya Sangywang Bathara Endra . Sangywang Pukulun kantuna sinewa . winantu trusthaning wardaya, ulun minta amit , ayun mring newasa Ngimataka , laksita ing ri punika .

Nurada

- 0 hok , iya kita mangkata. ulun angsung puja panga stawa rna - rang laksita kita.

Tiga sareng

- Ulun inggih dhateng anuwun . Ulun Sangywang Bathara Nurada. ywan kadya mangkana . Sang - ywang Pukulun kantuna sinewa. winantu trusthaning wardaya . ulun minta amit ayun mring newasa Ngimataka , laksita ing ri punika .

- Ulun inggih dhateng anuwun .

Mintaraga

- Kawula nuwun Sangywang Ba - thara Bra rna , Sangywang Bathara Sambu, Sangywang Bathara Ba - yu, yen kados mekaten kula nyu - wun lilah -dalem amit badh e lajeng dhat eng negari Ngimataka , pang - kat sadinten punika .

- Kawula nuwun inggih dhat eng anuwun . Kawula nuwun kaka Pra - bu Dwarawati , kaka Prabu Nga -

Tiga sareng

marta, kakangmas ing Jodhipati.

- Apa kaipe Madukara .

- lya kaipe, kakang nyangoni basu - ki marang laku para .

- Kaka Prabu kantuna pinarak , jeng manggiha suka, kula nyuwun pa· mit, pangkat sadinten punika , dha· teng negari Ngimataka.

- Ulun inggih dhateng sumangga .

- Kawula nuwun inggih dhateng anuwun . Sumangga Sang Waradi · wati, sampun kelayatan .

GANGSA PLAJARAN , ,

SUPRABA. MINTARAGA KESAH. REP.

Endra - Ulun wa Kanekaputra . - Apa yayi Bathara Endra.

(303)

Nurada

' - 0 hok kaki Endra .

- Ywan kadya mangkana kaki Endra , ulun minta am it, ayun anjam - pangi laksitanya yoga kekasih Permadi .

- Punapa mangkana wa Kanekaputra .

- Kaki Endra iya.

- Ulun inggih dhateng sumangga .

GANGSA GESANG , REP.

(304)

Endra

- Kakangmas Bathara Brama , kakangmas Bathara Sambu, yayi Bathara Bayu.

Tiga sareng

- Ywan kadya mangkana. kita samya medal ing jawi, siyaga sasumektaning ngayuda , marma - nya mangkana ulun arsa bebo - dholan, mring newasa Ngima - taka. laksita ing ri semangkin

- Kakangmas Bathara Brama , kakangmas Bathara Sambu , yayi Bathara Bayu inggih .

Apa den e kita kaki Bathara Kresna , kaki Prabu Ngamarta . kaki Werkudara _

- Kita ya mangkana uga , samya metua ing jaba , siyaga apa sasumektaning ngayuda . marma - nya mangkana , ulun ayun beb odholan, mring newa sa Ngima - taka , laksita ing ri semangkin.

- Kaki Bathara Kresna , kaki Pra - bu Ngamarta , kaki Werkudara iya.

- Apa dene kita Dewantaka , yoga ulun Srengg anidewa , Citragana .

- lya sakawismayanta _

/ - Apa mangkana kaki Bathara Endra .

- Kita ya mangkana uga , samya metua ing jaba . siyaga sasumek -

Tiga sareng

- Kurnoknon Sangywang Bathara Endra .

- Menapa mekaten Sangywang Pukulun .

- Kurn on inggih dhateng se ndika .

Tiga sareng

- Ulun Sangywang Bathara Endra .

taning ngayuda, sakadang warga kita ing Ngendrabuwana kapya, marmanya mangkana, ulun arsa bebodholan, mring newasa Ngimataka. laksita ing ri semangkin.

- · Dewantaka , yoga ulun Srengga - nidewa, Citragana iya.

- Punapa mangkana Sangywang Pukulun .

- Kakangmas Bathara Brama, ka.- kangmas Bathara Sambu . yayi Bathara Bayu.

- Ulun inggih dhateng sendika .

- Ywan kadya mangkana. sumangga sampun kelayatan .

Tiga sareng I - Apa yayi Bathara Endra .

- lya mayo .

GANGSA GESANG, LAJENGAN.

DHAWAH AYAK-AYAKAN .

GANGSA REP.

Supraba

LAMPAHIPUN SUPRABA. MINTARAGA,

- Punapa mangkana Sang Pandhita .

- Ulun Sang Pandhita .

(305)

- lnggih Sang Pandhita , ywan pengraosing tyas ulun, saklangkung giyuh , rehning laksita punika gawat. jalma wanita lumaksana

Minta raga

- Risang Waradiwati.

- Sanget leganipun manah kula . dipun-kanthekaken tindakipun Sang Waradiwati , lampah sandi dhumateng negari Ngimataka .

- Sang Waradiwati inggih .

tebih. ingiring sujalma priya. mak - sih mudha.
tebih. ingiring sujalma priya. mak - sih mudha. - lnggih Sang Waradiwati. prayogi- lnggih Sang Waradiwati. prayogi sampun menggalih ingkang semanten .
- lnggih senadyan mekatena. ywan wonten reribet ing margi . anda - dosaken pakewet laksita punika .da
dosaken pakewet laksita punika . - La punika boten Sang tiyang kula ingkang andhereka - ken. rak sampun pitados .
- lnggih dereng kantenan . - Kepriye kakang Semar . kok Ri·
kagungan sumelang penggalihe. seka pengrasaning atiku , yen aku
kang ndherekake, rak iya wis pita ya. Semar
- lnggih teres sampeyan Sang Adi Panembahan . Supraba .
Supraba
- Apa uwa Semar.
- Sing koksumelangi apa. apa kowe wedi nek didekep momok
apa . - lya uwa Semar , kabare momoke
kuwi, yen ana wong wadon mlaku dhewe , adate sok gelem nyeneng . - Rak adate, ming diceneng bae .
- Rak adate, ming diceneng bae . nek wis manut rak iya ora dadi ngapa . Mintaraga
ngapa . Mintaraga - Risang Waradiwati . Supraba - Ulun Sang Pandhita .
- Risang Waradiwati . Supraba - Ulun Sang Pandhita . - Sampun kathah -kathah ingkang
- Ulun Sang Pandhita . - Sampun kathah -kathah ingkang dipun -penggalih . sumangga sam - pun kelayatan .
a__l_____
- Ulun inggih dhateng sumangga.
- Ayo kakang Semar aja kelayatan . Semar
Semar - lnggih dhateng sumangga, ayo
- lnggih dhateng sumangga, ayo
thole Nala Gareng. Petruk. Ba -
gong. mangkat.
Tiga sareng
- lya mayo
GESANG , SUWUK.
KANDHA, PLAJARAN . SUWUK, ADA-ADA
PLAJARAN . SUWUK, ADA-ADA (306)
·' Endra
- Kakangmas Bathara Brama, ka - kangmas Bathara Sambu. yayi
kangmas Bathara Sambu. yayi Bathara Bayu .
Tiga sareng
- I hi, apa yayi Bathara Endra.
- Paran baya kita samya siyaga, sasumektaning ngayuda, punapa
wus samya saningga .
- lya yayi Bathara Endra , ywan kita tanya, ulun siyaga sasumektaning
ngayuda, iya uwis saningga . - lnggih !ega tyas ulun ywan kadya mangkana. Apa dene kita kak i
mangkana. Apa dene kita kak i Bathara Kresna , kaki Prabu Ngamarta. kaki Werkudara .
Bathara Kresna , kaki Prabu Ngamarta. kaki Werkudara .
- Ih hi, apa Endra kakekku .
Kurnoknon Sangywang Bathara
Endra . - lya mangkana uga , paran baya
- lya mangkana uga , paran baya kita siyaga, sasumektaning nga - yuda , apa wus samya saningga.
kita siyaga, sasumektaning nga - yuda , apa wus samya saningga. - Kurnon Sangywang Bathara Endra , yen Sangywang Pukulun an -
pun sumekta .
dangu , anggen kula tata-tata sasu - pun sumekta .
mektaning ngayuda , inggih sam - pun sumekta .
326
- lya Iega tyas ulun ywan kadya mangkana. Apa dene kita Dewan - taka , yoga ulun Srengganidewa,
Citragana. Tiga sarengTiga sareng
- Ulun Sangywang Bathara Endra . - lya mangkana uga. paran baya kita siyaga, sasumektaning nga -- Ulun Sangywang Bathara Endra .
kita siyaga, sasumektaning nga - yuda, sakadang warga kita para jawata kapya , apa wus samya saningga .
jawata kapya , apa wus samya saningga .' - Ulun Sangywang Bathara Epdra , ywan Sangywang Bathara Endra
anan San ywan Sangywang Bathara Endra tanya , ulun siyaga sasumektaning ngayuda, sakadang warga ulun
ng udtanya , ulun siyaga sasumektaning ngayuda, sakadang warga ulun ing Ngendrabuwana kapya . inggih
wus samying Ngendrabuwana kapya . inggih wus samya saningga .
- lya lega tyas ulun ywan kadya mangkana . Dewantaka .kadya
mangkana . Dewantaka . Dewan takaDewan taka
Dewan takaDewan taka - Ulun Sangywang Bathara Endra .
- Kalamun mangkana . kita angkat - na panganjuring wara stra kang- Ulun Sangywang Bathara Endra .
- Kalamun mangkana . kita angkat - na panganjuring wara stra kang pangarsa .kang
pangarsa .- Ulun inggih dhateng sendika.
pangarsa . Dewan taka- Ulun inggih dhateng sendika.
Dewan taka - Hi. hi. adhi Dewamadh endha- Ulun inggih dhateng sendika.
- Hi. hi. adhi Dewamadh endha DewamadhendhaDewamadhendha
- Hi. hi. adhi Dewamadh endha DewamadhendhaDewamadhendha - Ulun Sangywang Dewantaka.
DewamadhendhaDewamadhendha - Ulun Sangywang Dewantaka.
- Wedharing sabda Sangywang- Ulun Sangywang Dewantaka.
- Wedharing sabda Sangywang Bathara Endra , kita kinen ngang -gang
Bathara Endra , kita kinen ngang - katake panganjuring warastrarast
katake panganjuring warastra kang pangarsa .arastra
kang pangarsa .- Ulun inggih dhateng sendika.
Dewamadhendha- Ulun inggih dhateng sendika.
Dewamadhendha - Hi, hi, para yang -yang ing Ngen -- Ulun inggih dhateng sendika.
Dewamadhendha - Hi, hi, para yang -yang ing Ngen - drabuwaha .Ngen-
- Hi, hi, para yang -yang ing Ngen - drabuwaha . Wadya sarengWadya sareng
drabuwaha . Wadya sarengWadya sareng
drabuwaha . Wadya sarengWadya sareng - Ulun Sangywang Dewamadhen-
Wadya sarengWadya sareng - Ulun Sangywang Dewamadhen-

- Paran baya kita samya siyaga. sasumektaning ngayuda. apa wus samya saningga.

- Kalamun wus samya saningga, wedharing sabda Sangywang Bathara Endra. kinen ngangkat · ena, panganjuring warastra kang pangarsa .

dha.

- Ulun inggih dhateng sendika.

KAWIN. SEKAR MEGATRUH.

(307)

Gandhang ·gandhang

- Eh . eh, para yang -yang ing Ngen · drabuwana.

Kanca Nyutra - Ulun .

- Paran baya kita samya sumbaga. siyaga sasumektaning ngayuda, apa wus samya saningga.

- Sampun .

- Tuwin w,ahananya Sangywang Bathara Endra, sarupa aswa rata dipangga, apa wus samya saning - ga .

- Sampun .

- Kalamun wus samya saningga, kita angkatna panganjuring warastra kang pangarsa .

- Sendika .

- Apa antaranya mangkat, bendhe kang kapisan obah .

- Bendhe kang kapindho nunggang .

- Dika .

- Bendhe kang katelu bodhol.

- Dika .

- Dika.

- Kebat angkatna .

-Dika .

ADA-ADA.

KANDHA.

GENDHING CEKET. REP.

KANDHA.

qos)

Endra

- Dewantaka.

Dewantaka

- Ulun Sangywang Bathara Endra.

- Kita genatna laksitanya pangan - juring warastra kang pangarsa.

- Ulun inggih dhateng sendika .

Patih

- Hi, hi, adhi Dewamadhendha .

Dewamadhendha

- Ulun Sangywang Dewantaka.

- Wedharin9, sabda Sangywang Bathara Endra , kinen genatna laksitanya panganjuring warastra kang pangarsa.

- Ulun sendika.

Dewamadhendha

- Hi, hi, para yang -yang ing Ngen - drabuwana .

Wadya sareng - Ulun .

- Wedharing sabda Sangywang Bathara Endra , kinen genatna laksitanya panganjuring warastra kang pangarsa .

- Ulun inggih dhateng sendika.

GESANG . SUWUK.

KANDHA ,

PLAJARAN. DHAWAH AYAK- AYAKAN. REP.

Minta raga

- Kawula nuwun Risang Waradiwati.

- Kawula nuwun Risang Waradiwa - ti, yen Risang Waradiwati anda - ngu . nagari Ngimataka saking pandugi kula inggih sampun celak.

- Risang Waradiwati inggih .

- Kawula nuwun Risang Waradiwati .

(309)

- Menapa mekaten Risang Waradi - wati .

Supraba

- La punika boten makaten Risang Waradiwati , sabab Risang Wara - diwati wanodya , sampun tamtu wonten ngajeng , awit yen won - ten ewet pakeweting lampah , dados kula boten nguciwani .

- Risang Pandhita .

- Risang Waradiwati inggih . La ke - priye kowe kakang Semar. apa

- Paradeng Ngimataka punapa inggih wusa parek, punapa inggih teksih tebih .

- Punapa mangkana Sang Pandhi - ta .

- Risang Pandhita .

- Ywan kadya mangkana . Risang Pandhita , prayogi lumaksana ing ngarsa , awit laksita ulun dinuta dadya kanthining Sang Pandhita , pantes ulun lumaksana ing wuri .

- Risang Pandhita inggih .

- Punapa mangkana Sang Pandhita .

ora bener iki.

Supraba

Semar

- Apa wa Semar.

- lnggih leres atur sampeyan . Su - praba.

- lya wa Semar, senadyan mangkonoa . denya lumaksana. liringnya datan prasaja.

Mintaraga

- Ah, kok sembrana wa Semar.

- Sampun manggalih tindak ingkang dereng kenging dipun-lam - pahi, mindhak ngungkat kremi , ingkang sampun sampurna. sumangga sampun kelayatan.

- Risang Waradiwati .

- Kowe kuwi aja kewek banget -ba - nget. mundhak dadi jemblek. be - ner kersane Resi Mintaraga . reh - ning kowe wanodya . kudu kowe lumaksana ana ngarep, sabab Sang Adi Panembahan ngiras anjagi menyang kowe.

- La kowe aja kleru tampa . sabab wong njaga iku kudu ngulatake. kang nganti waspada . utawa kuwi wong pendhita , kang kena dipra - caya temenan, wis gentur kasuta - pane, mesthine wis adoh karo laku kang mengkono mau , kajaba nek kowe mulung , terkadhangan ya gelem nampani , ning adate , nek kowe meneng bae. yen wis greget - en , iya sok gelem nembung.

- Ah ora sembrana aku kiye, wong sing ngajak berdondi , mretheli .

Supraba

- Ulun Sang Pandhita .

Supraba KANDHA. (310)

GANGSA GESANG . SUWUK,

Mintaraga

- Risang Waradiwati .

- Punika sampun dumugi negari Ngimataka .

- lnggih Risang Waradiwati, ingkang dados kajeng kula, ijengan - dika lumebeta ing kadhaton , anju - juga taman Ngudyanasekar , milanipun mekaten , sabab ing ta - man Ngudyanasekar wau , mila rancanganipun Risang Waradi - wati , menawi sampun dipun-gar - wa , pun Winatakwaca.

- Risang Waradiwati inggih , anamung yen pun Winatakwaca dha - teng , pitakennya Risang Waradiwati , Risang Waradiwati amra - telakna, sarehning para jawata , sampun kasoran yuda, karsanipun Sang Waradiwati, sumedya amawongan anyenyethi ngestu pada, ngranu pada. yen Prabu Winatakwaca sampun anganggep. sarta luntur sihipun dhateng Risang Waradiwati, Risang Waradiwati pitakena ingkang pejah gesang .

- Ulun Sang Pandhita .

- Punapa mangkana Sang Pandhi - ta .

- Risang Waradiwati inggih. anamung Risang Waradiwati, kula aturi ingkang prayitna. sarta ingkang patitis. supados sampun ngantos ngaping kalih darnel.

- Risang Waradiwati inggih .

- lnggih Risang Waradiwati. Risang Waradiwati sampun anggalih sumelang , namung kula badhe nandukaken. peparinging Sangywang Bathara Endra. aji Dresadana , lampah panglemunan , dene mangke yen sampun sumerep , pejah gesangipun pun Wina - takwaca , ingkang kalayan perang, kula badhe darnel bebukaning yuda . ngrebahaken gapura retna, ingkang wonten sangajenging taman Ngudyanasekar , yen sampun wonten rame-rame, ing salebeting kedhaton , Risang Waradiwati kula aturi angoncatana.

- Risang Waradiwati inggih.

KANDHA.

(311)

- Kawula nuwun Risang Waradi - wati , yen kados mekaten Risang Waradiwati, kula aturi tindak ngrumiyini, \lumebet ing kedhaton.

- Punapa mangkana Risang Pan - dhita .

- Punapa mangkana Risang Pandhita .

- La kita Sang Pandhita . paran baya wignya jumbuh laksita kita , lawan laksita ulun.

anjujug wonten ing taman Ngudyanasekar.

- Risang Waradiwati inggih .

- lnggih Risang Waradiwati, Risang Waradiwati sampun angga - lih kuwatos , sampun tamtu kula lajeng nusul tindakipun Risang Waradiwati .

PLAJARAN , SUWUK.

(312)

- Risang Waradiwati inggih.

- Kakang Semar .

- Punapa mangkana Sang Pandhita .

- Kowe melua lumebu ing kadha - ton , nusul tindake Risang Wc.radiwati, anamung laku sandi . ang - lemunan .

- Kakang Semar iya.

- lnggih Sang Pandhita. anamung saking paminta ulun , Sang Pan - dhita kula aturi tumunten nusul laksita ulun, lumebet ing kedha - ton .

- lya kakang Semar , kowe aja sumelang , mengko banjur padha ngetutna aku bae .

- Punapa mangkana Sang Pa ndhi - ta .

- Ulun inggih dhateng sendika .

Semar

- Kula nuwun Sang Adi Panemb a han.

- Menapa mekaten Sang Adi Pa - nembahan .

Semar, GarEmg, Petruk, Bagong mangsu/i mawi banyolan

- Kula boten duwe panglemunan , boten duwe popok wewe .

KANDHA.

(313)

- Kakang Semar.

Semar

- Yen kaya mengkono aja kela· yatan .

- Kula nuwun Sang Adi Panembah - an.

Tiga sareng

PLAJARAN , SUWUK , LAGON,

- lya mayo Ki Rama .

- Kula nuwun ingg ih dhateng su· mangga. Ayo thole Nala Gareng Petruk Bagong padha mangkat.

KANDHA

GENDHING PAMULARSIH. REP.

KANDHA.

GESANG , SUWUK , LAGON .

Prabasini

(314)

- Yayi Dewi Pramanasini.

Pramanasini

- Kawula nuwun kakangbok.

- Kaya kepriye yayi Dewi pawarta· ne kaka Prabu Winatakwaca , anggone nyuwun yayi Dewi Su · praba , marang ing Kaendran, apa ta diparingna , apa ta oraa .

- Kawula nuwun kakangbok, ka - kangbok andangu , pawartosipun kaka Prabu Winatakwaca , ang - genipun nyuwun kakangbok Dewi Supraba, saking pandugi kula. ka - dos inggih lajeng dipun paringa - ken .

- La iku apa muiane yayi Dewi.

dene sira nduga yEm diparinga - ke.

- Apa mangkono yayi Dewi Pramanasini .

Warsasini

- lnggih teres kakangbok Prama · nasini. Kawula nuwun kakang - bok Dewi Prabasini . kula inggih semanten malih , mila sapunika , awit para jawata , sampun sami kasoran yudanipun , kaliyan kaka Prabu Winatakwaca .

- Kakangbok Dewi Prabasini inggih .

KANDHA.

- lnggih kakangbok, mila sapunika. awit para jawata sampun sami ka· sor yudanipun. kaliyan kaka Prabu Win a ta kwaca .

- Apa yayi Dewi Pramanasini.

Prabasini

- Kakangbok inggih . Kaya kepriye yayi Dewi Warsasini, apa ora be· ner aturku .

- Apa mengkono yayi Dewi Pra· manasini.

Prabasini

- Apa mangkono yayi Dewi Warsa - sini.

- lya banget legane atiku yen yayi Dewi Supraba , sida digarwa rna· rang kaka Prabu .

(315)

Pramanasini

- Kakangbok Dewi Prabasini .

-La menika kangbok, kula wespa· osaken, kados kakangbok Dewi Supraba rawuh mriki.

- Kakangbok inggih, sumangga ka-

kangbok kula aturi mespaosaken .
PUTRI TIGA NGADEG , PRABASINI NOLEH NGIDUL.
PRABASINI NOLEH NGIDUL. (316)
Prabasini - Kita lajua yayi Dewi Supraba .
- Kita lajua yayi Dewi Supraba . Tan nyana tyas ulun yayi Dewi
Tan nyana tyas ulun yayi Dewi Supraba . lamun kita tumurun rna ·
Supraba . lamun kita tumurun rna ·
rang taman Ngudyanasekar. Supraba
Supraba
- Punapa mangkana kakangbok. - Yayi Dewi Supraba iya. ywan
kadya mangkana yayi Dewi Su·
praba , kita nrapsila . - Ulun inggih dhateng sendika.
- Ulun inggih dhateng sendika. GESANG , SUWUK
LAGON. (317)
(317) - Hong yang-yang panihanya kita.
yayi Dewi Supraba , tekap kita
ana ·ing taman Ngudyanasekar. Supraba
- Hong nirdah pinara sabda kakangbok, Dewi Prabasini , memuja swanti hapsari , panihanyanta tekap ulun .
- Hong nirdah pinara sabda kakangbok, Dewi Prabasini , memuja swanti hapsari , panihanyanta tekap ulun .
swanti hapsari , panihanyanta tekap ulun .
Kalih sareng
- Hong yang-yang kakangbok Dewi Supraba . ngastata ngestuti.
- Hong yang-yang kakangbok Dewi Supraba . ngastata ngestuti. memuja swanti hapsari , hong mangestuti Sang Waradiwati.
memuja swanti hapsari , hong mangestuti Sang Waradiwati. - Hong nirdah pinara sabda , iya ulun trima, kita yayi Dewi Pra -
mangestuti Sang Waradiwati. - Hong nirdah pinara sabda , iya
- Hong nirdah pinara sabda , iya
ulun trima, kita yayi Dewi Pra - manasini, Warasini , kita ngestuti
manasini, Warasini , kita ngestuti marang ulun . Prabasini
ulun trima, kita yayi Dewi Pra - manasini, Warasini , kita ngestuti marang ulun . Prabasini
manasini, Warasini , kita ngestuti marang ulun .
marang ulun .
marang ulun . Prabasini
marang ulun . - Kita yayi Dewi Supraba , dene kelakyan tekap ana ing taman

Ngudyanasekar. ana kawismaya kita apa .

- Apa mangkana yayi Dewi Su - praba .

- Ywan mangkana, kasinggihan kang dadya kawismaya kita , awit kaka Prabu mula wus antara lama, nggonnya ngarsa-arsa rna - rang kita , arsa ginarwa.

- Yayi Dewi iya. Ywan kadya mangkana yayi Dewi Supraba , kita keriya , ulun arsa laksita , mring jaba, saweca marang kaka Prabu . menawa kaka Prabu tumuli prap - ta.

- lnggih kakangbok . mila ulun ke lampahan tekap, wonten ing taman Ngudyanasekar, ulun arsa anyenyethi. mring rakanta Prabu Winatakwaca. awit para jawata . kasor yudanya.

- Kakangbok inggih.

- Punapa mangkana kakangbok.

- Ulun inggih dhateng sumangga.

PLAJARAN , SUWUK , LAGON,

KANDHA ,

GENDHING KUMAMBANG SLENDRO. REP,

KANDHA,

GESANG , SUWUK , KAWIN.

(318)

Winatakwaca

- Katuran panakrama . uwa Prabu

Wisamuka . sarawuh ijengandika ,

wonten nga jengan kula.

Wisamuka

- Bomak{mdra .

- lnggih dhateng kasuwun, sih panakramanipun anak Prabu , ingkang rumentah dhateng kula .

Patih

- Kurnoknon.

- Mara duganen, kersane Sang · ywang Nurada , dene wus antara suwe, durung maringake nimas Supraba, apa iya bakal nyidrana - na. apa ya oraa .

- Apa mengkono Bomakendra .

- Kurnoknon , non Kangjeng Dewa - ji, kula kakarsakaken ndugi , karsanipun Sangywang Kanekapu - tra, anggenipun badhe maring - aken Dewi Supraba , kados inggih boten anyidrani.

- La iku apa muiane Bomakendra, dene kowe nduga yen ora nyidra - ni.

- Kangjeng Dewaji inggih .

- Apa mengkono Bomak endra .

- Non Kangjeng Dewaji, mila sapu - nika, kula dugi yen boten nyidrani , awit para jawata , sampun sami alitipun , jalaran sampun boten kuwawi nangga kurdhanipun Kangjeng Dewaji, bokmenawi boten gantalan dinten , Dewi Supraba dipun -paringaken , dhateng negari Ngimataka .

Kalih sareng

- lnggih teres atur ijengandika . Non anak Prabu, leres aturipun kakang Patih Bomakendra, kula inggih semanten malih, sarehipun sapunika , para jawata sampun

- Kangjeng Dewaji inggih . La kados pundi Dewaji ing Nungsabarong , Dewaji Jonggirupaksa. punapa boten teres atur kula.

boten kedugi. nglawan yudanipun anak Prabu . bokmenawi boten antawis dinten . Dewi Supraba dipunparingaken dhateng negari Ngimataka.

- Anak Prabu inggih. La kados pundi anak Prabu Hendrapati. anak Prabu Hardawasesa . puna - pa boten leres atur kula.

Winatakwaca

- Menapa mekaten kaka Prabu se - kaliyan.

- lya Bomakendra , yen kaya mengkono , kowe tata-tataa, bakaling bojakrama , pasang tratag tarup tetuwuhan, sakancamu ing Ngimataka kabeh . muiane mengkono, yen nimas Supraba . ora diparingake, sedina rong dina. iya banjur arep daksuwun menyang Kaendran , ngiras ngarak katemu penganten_

Winatakwaca

- Punapa mekaten uwa Prabu, paman Prabu .

Kalih sareng

- lnggih leres atur ijengandika . Non yayi Pra bu, leres aturipun uwa Prabu Kalamatengga. paman Prabu Hardayeksa. kula inggih seman - ten malih , sarehipun sapunika para jawata, sampun boten kadugi nglawan yudanipun yayi Prabu. bokmenawi boten antawis lami. Dewi Supraba lajeng dipun paringaken .

- Yayi Prabu inggih.

Patih

- Menapa mekaten Kangjeng De-

- Bomakendra iya.

waji.

- lnggih dhateng sendika.

- Punapa dene ijengandika . uwa Prabu. paman Prabu, kaka Prabu sekaliyan.

- lnggih semanten malih ijengandi - ka sami tata-tata. badhe ambojakrama. pasang tratag tarup tetuwuhan. milanipun mekaten , bokmenawi nimas Supraba. boten dipun-paringaken, sadinten kalih dinten , inggih lajeng badhe kula suwun dhateng Kaendran , ngiras ngarak kepanggihipun penganten .

KANDHA,

PLAJARAN, REP,

- lnggih dhateng sendika

KANDHA,

GESANG, SUWUK, LAGON.

(319)

Winatakwaca

- Prabasini.

- Dene kowe teka sigra -sigra , ana ngarepanaku. ana apa ing Ngudyanasekar , mara matura Mas Ratu.

Prahasini

- Kula kaka Prabu.

- lnggih dhateng sendika, kawula nuwun kaka Prabu, mila kula ke· lampahan marak wonten ngersa· nipun kaka Prabu , kula nyaosi priksa kaka Prabu. yen sapunika · nipun yayi Dewi Supraba, tedhak saking swarga, lajeng njujug won·

- Dadi Supraba teka mrene dhewe, njujug ana taman Ngudyanase - kar.

- Elo temenan apa .

- Kaka Prabu inggih .

ten ing taman Ngudyanasekar .

- La iya sokur, apa kang dadi wigatine . dene nganti kedharang -dha - rang Supraba kelakon teka dhe - we, ana ing taman Ngudyanase - kar .

- Boten yektos kenging punapa .

- Apa mengkono mas ayu .

- Mara tutugna .

- Kula nuwun kaka Prabu , kaka Prabu andangu , ingkang dados wigatosipun, boten ta ingkang wau , mila yayi Dewi Supraba, kelampahan dhateng piyambak. wonten taman Ngudyanasekar , sabab mireng kabar terang . yen para jawata sami kasor ing yuda , mengsah kaka Prabu. punika yayi Dewi sam - pun andugi , yen para jawata, tam - tu sampun boten kangkat ing prang mengsah kaka Prabu .

- Kaka Prabu inggih.

- lnggih dhateng sendika , Ia punika kaka Prabu , yayi Dewi Supraba. ngowel dhateng para jawata , sampun ngantos risak ing swarga Junggringslaka , tuwin ing Ngendrabuwana, mila yayi Dewi Supraba, lajeng ngrumiyini, tumurun saking swargaloka , amasrahaken jiwa-raganipun , sumedya angestu pada , angranu pada, anyenyethi amawongan , dhumateng kaka Prabu , sumangga sakarsanipun kaka Prabu.

WINATAKWACA NYEPENG PUNDHAKIPUN

PRABASINI, TEKSIH LENGGAH.

Winatakwaca

- Prabasini, banget Iegan€ atiku. sarta ora nyana, dene adhimu nimas Supraba. teka mrene dhewe sangkaning aris

- Menapa mekaten kaka Prabu .

- Prabasini iya.

KANDHA.

(320)

- Bomakendra.

Patih

- Kurnoknon .

-Yen kaya-mengkono kowe sakancamu Ngimataka kabeh. padha ngasoa ana pasebane dhewedhewe.

- Menapa mekaten Kangjeng Dewaji.

- Bomakendra iya.

- lnggih dhateng sendika.

- Punapa dene ijengandika , uwa Prabu, paman Prabu, kaka Prabu sekaliyan .

Sekawan sareng - Kula anak Prabu.

- lnggih semanten malih , sapunika ijengandika sami ngasoa , wonten pasowananipun piyambak-piyambak.

- Uwa Prabu Wisamuka.

- lnggih dhateng sendika .

Wisamuka - Kula anak Prabu.

- ljengandika kula aturi medal ing njawi, ngasoa wonten pasowananipun piyambak.

- Uwa Prabu inggih .

- Menapa mekaten anak Prabu .

- lnggih dhateng sendika .

- Prabasini.

Prabasini

- Kula nuwun kaka Prabu .

- Yen kaya mengkono nima s. ayo

aja kelayatan .

- lnggih dhateng sumangga .

PLAJARAN . BIDHAL ,

WINATAKWACA, PRABASINI NGIDUL.

DHAWAH AYAK-AYAKAN. REP.

(321)

Winatakwaca

- Prabasini .

Prabasini

- Kula kaka Prabu .

- La endi nimas Supraba . dene durung ana katon

- Kawula nuwun kaka Prabu , yen kaka Prabu andangu, yayi Dewi Supraba. sapunika sampun won - ten ing palenggahan Ngudyana - sekar.

- Apa mengkono Prabasini .

- Kaka Prabu inggih.

- lya Prabasini , yen kaya mengko - no, kowe lumebua ing kedhaton . dene aku banjur arep nemoni nimas Supraba. me nyang taman Ngudyanasekar .

- lnggih dhateng sumangga .

GANGSA GESANG , MLAMPAH NGIDUL ICAL, SUPRABA SAKING KIDUL KENDEL GAWANG, WINATAKWACA SAKING LER, KENDEL SANTEN SEMBAHAN. NGADEG. REP. (322)

Winatakwaca

- Nimas Supraba. pethuken aku nimas, aku teka.

WINATAKWACA LAJENG MAJENG DUMUGI

GAWANG LER. KENDEL.

GANGSA GESANG . REP.

KANDHA.

(323)

Winatakwaca

- Supraba . adhine pun kakang. pe - thuken aku nimas . pun kakang teka .

GANGSA GESANG ,

WINATAKWACA MLAMPAH NGIDUL.

SUPRABA MLAMPAH NGALER. KEPETHUK

JEJER. DUMUGI GAWANG KIDUL LENGGAH DHINGKLIK.

TENGAH. LAJENG SAM! MLAMPAH NGIDUL

SUWUK. LAGON.

WINATAKWACA WONTEN LER.

(324)

Winatakwaca

- Nimas Supraba .

Supraba

- (Gumujeng). Bageya yayi satekamu. ana ing taman Ngudyanase kar.

- Kula kaka Prabu .

- La kowe wong ayu, dene nganti kedhungsang -dhungsang. teka dhewe ana negara Ngimataka .

- lnggih dhateng kasuwun , sih pana kramanipun kaka Prabu , ingkang rumentah dhateng kula, kula cen - cang sapucuking rema . kula petek ing mustaka. mblebera ing prenaja, dadosa rah daging kayuwanan. sih pana kramanipun kaka Prabu , ingkang rumentah dhateng kula .

apa kang dadi purwa madya wu - sanane .

- Kawula nuwun kaka Prabu , kaka Prabu andangu , ingkang dados purwa madya wusananipun , boten ta ingkang wau. sareng kula mireng para jawata . sami kas oran yudanipun . mengsah kaliyan kaka Prabu. saking pangraosing manah kula . boten perlu kula ngentosana dhawuhipun jawata , amaringaken dhateng awak kula . saking pango - wel kula. dhumateng para jawata. sampun ngantos manggih karisak - an ing swarga Junggringslaka. tu - win Ngendrabuwana. mila kula lajeng mbersot ngrumiyini. marak wonten ngarsanipun kaka Prabu piyambak punika.

- Apa mengkono nimas .

- La iya bener kowe nimas . yen aja kowe tumuli teka , ana ngarepane pun kakang . mesthi ban - jur takrusak ing kayangan Ngendrabuwana .

- Kaka Prabu inggih .

- lnggih leres timbalanipun kaka Prabu.

LAGON JUGAG.

WINATAKWACA , SUPRABA NGADEG .

SUPRABA MINGER MAJENG NGIDUL.

KANDHA

Winatakwaca

- Em, adhine pun kakang nimas , nimas , yam yam tilam musthi - kaning hapsari. lir supena nak angger, pun kakang kepanggih andika , puja retna giwange asma - ra laya , sun tatedha wong ayu mbangun turuta. ngger. ngger . tingalana wong ayu prak atine pun kakang, Ian aruming swaraning ngwang, wong ayu wong ayu kula emban, suwawi kula pondhong. inggih ngger . inggih ngger. (Gumujeng)

KANDHA.

LAGON,

KANDHA,

PLAJARAN , SUWUK, LAGON TLUTUR, SUPRABA NGUSAPI WASPA.

(325)

Supraba

- Kaka Prabu , kaka Prabu , dereng dereng kok lajeng sam pun kakenan penggalih , ta gek majeng mriki, kok lajeng mitam - buhi , kula badhe matur .

Winatakwaca

- Matur matur apa , mengko gek goroh meneh .

- Boten kaka Prabu, boten.

- T emenan apa.

- lnggih yektos.

LAGON ,

WINATAKWACA LAJENG MINGER

MAJENG NGIDUL , SAM! LENGGAH DHINGKLIK

NGAJENGAKEN SUPRABA.

(326)

Winatakwaca

- Kowe arep clathu apa ta wong ayu wong ayu, mara matura.

Supraba

- lnggih dhateng sendika , kawula nuwun kaka Prabu , rehning kula punika wanita teksih taruna, dereng mangertos lampah ingkang

- lya nimas wis ora dadi apa. anamung kowe aja nindakake ing - kang mangkono maneh.

- lya nimas, mula iya bener tuturmu, wus bunuhe , estri bebana mring aku, mara tutura nimas .

wau. inggih kula rumaos kalepatan kaliyan kaka Prabu. boten langkung kula nyuwun pangaksama ingkang sil .. kaka Prabu sampun lajeng duka dhumateng kula.

- lnggih badhe kula estokaken dhawuhipun kaka Prabu , ingkang me - katen wau. ana mung rehning kula punika. sam pun kagebeng won ten ngersanipun kaka Pra bu. sakarsa paduka dados . kaka Prabu ingkang saranta penggalih . reh kawula punika sampun anglampahi caraning garwa. tiyang setri limrah gadhah pepanggil, kaka Prabu sampun kasasra kajana priya. yen narendra ut ameng budi , sangan - dhaping akasa. ingkang sinanggi pralaya. boten wonten ratu kados kaka Prabu kontap narendra wus wignya astha guna , datan wonten ingkang animbangi, Bathara Bra· ma wus kawus. ywang Sambu sampun anglaras, Ywang Bathara Endra wus nyarunthuL giris ingkang para dewa.

- Kula nuwun inggih dhateng sendika. Kawula nuwun kaka Prabu, kaka Prabu andangu, ingkang da - dos panuwun kula, kula punika sampun dados garwanipun ratu utama , yen sampun cocok sabi - yantu baya pejah, sampun ing-

- Apa mengkono nimas .

- E Ia abot kang mengkono kuwi nimas, saiki pun kakang arep takon , upamane ana geni luwih seka gedhe urube kowe takkon ngleboni. apa kokleboni.

- Elo mantep nimas, upamane ana banyu luwih seka gedhe , kowe takkon nggebyuri. apa kokge - byuri .

- E Ia mantep adhiku wong kuning .

kang dumugi sakit. senajan dumugiya pejah, inggih amung ndherek sakarsa umuring. ingkang sarta kumedah. sami uninga, estri sumerep wewadi sejatining priya. priya kedah sumerep wewadi sejatining estri. yen dereng kados atur kula punika . sayektosipun inggih dereng saekapraya. dereng dados satunggil ing cipta _

- lya aku bakal njarwani menyang kowe. iya waleh waleh apa , apa kowe wis mantep temenan karo pun kakang.

- Kaka Prabu inggih .

- lnggih kula lebeti.

- lnggih kula gebyuri.

- Boten mantep kenging punapa.

- lnggih mantep yektos, tiyang estri sampun kawiyak sajatining estri , senadyan prapteng kantaka, ajur luluh inggih kula lampahi, sok ugi jinatenana wewadining kakung, punika tandha yekti asih kalayan tresna kaliyan garwa.

KANDHA. (327)

-Hem. adhine pun kakang ngger . ngger. iya nimas. yen kowe takon ingkang sanyata. muiane pun ka · kang digdaya anjayeng buwana. angluwihi kasektene pun kakang. nguni pun kakang bentur kasuta · pan , kabeh lakune mratapa wis daklakoni , katrima dening Ywang Jagatpratingkah , Sangywang ka· larodra. ingkang anedhaki ang · sung nugraha menyang aku . aneng gunung Himawan. ginagogodha , aku tan kungkih , dadi katrima marang jawata , tinurutan saciptane pun kakang, dene Ba - thara Hutipati , tan antara Ywang Kalarodra dinuta maringaken ka - nugrahan marang pun kakang .

- Nimas iya, Ia iku nimas kanugrah - ane , angluwihi titahing ngabatha - ra , punjul ing sajagad, kedhep ing sapta bumi .

- Nimas iya. La iku nimas , banjur sinung kasekten meneh , manjing ing griwagra ingsun , manggon ana ing madyaning telak. Ia iku nimas , pati uripe pun kakang . datan kena pejah, yen tan weruh enggone aji kang wingit. Ia iku nimas , aja nganti kajura ngakeh . senadyan kutu -kutu walang nga - taga , -ora kena krungu , gejaba amung kowe dhewe , ingkang kena amiyarsa . poma dipoma nimas aja nganti ana ingkang krungu .

KANDHA. PLAJARAN. REP, KANDHA. GESANG. KEPARAKAN DHATENG, SUPRABA WINATAKWACA NGADEG. WINATAKWACA MINGER MAJENG NGALEX GANGSA SUWUK. ADA-ADA. (328)

Winatakwaca

- Kowe bocah wedok teka tawangtawang tangis. ana apa mara matura .

- La apa ingkang dadi purwa madya wusanane. dene gapura kancana nganti rusak. ajur dadi sawalang-walang .

Keparakan

- Kula nuwun inggih dhateng sendika. Kula nuwun Kangjeng Dewaji. kula enggal nyaosi priksa, Kangjeng Dewaji , yen kagungan-dalem gapura kancana , pinatik ing sosotya, jugrug risak dados sawalangwalang , andhawahi abdi-dalem raseksa ingkang sami kemit, denawa satus ingkang pejah.

- Kula nuwun Kangjeng Dewaji. Kangjeng Dewaji andangu ingkang dados purwa madya wusananipun. boten ta ingkang wau , sadangonipun Kangjeng Dewaji pepanggihan kaHyan Hapsari swarga, Dewi Retna Supraba, punika ingkang wau mireng swara jumegur. anggegeteri. sareng kula priksa kagungan-dalem gapura rukma pinatik ing sosotya, ambruk risak boten kantenan. dangu-dangu kula wespaosaken ingkang

- I hae. pongcorot bangkong pin · cang celeng beles, saiki ana ngen - di duratmakane .

ngt isak pandhit a tcl pa ing redi Ngendt akila. ingkang wasta Begawan Suciptahening. sampun te rang punika in9kang darnel ri sak. gusti boten saget ningali .

- Sapengker kula inggih teksih won · ten sacelakipun gapura.

WINATAKWACA LAJENG MINGER,

NGAJENGAKEN SUPRABA .

KANDHA.

(329)

- Nimas Supraba .

Supraba

- Kula kaka Prabu.

- Kowe keriya kene nimas, dakce - kele maling aguna , ingkang ngru - sak gapura rukma.

- lnggih dhateng sumangga , kaka Prabu kula aturi ngatos-atos.

- lya mangsa kayaa bocah ora.

PLAJARAN . REP,

KANDHA ,

GANGSA GESANG,

\ WINATAKWACA NGALER ICAL,

SUPRABA MABUR NGIDUL ICAL

KEPARAKAN MLAJAR !CAL ,

MINTARAGA SAKING KIDUL NGRISAK GAPURA,

GAPURA RISAI5 WONTEN KIDUL,

MINTARAGA NGADEG WONTEN GAWANG KIDUL,

LAJENG NGALER, SALER GAPURA RISAK,

WINATAKWACA DHATENG LAJENG NUBRUK , PERANG .

MINT ARAGA LAJENG ON CAT MABUR NGALER. I CAL , REP.

(330)

dene ndadak ora wani tanggon ,

- I hae, ora talah Si Mintaraga , aja ngoncatana . ora wurung sida sirna dening aku . i hae .

KANDHA . GANGSA GESANG. KEPARAK SAKING KIDUL. GANGSA REP . (331)

Winatakwaca

- Kowe bocah wadon , tekamu tawang -tawang tangi s, ana apa mara matura .

·- I hae . pongcorot bangk ong pincang celeng beles. dene banget temen olehe mejanani duratma - ka . i hae .

KANDHA.

(332)

- Bocah wadon .

- Kowe metua ing jaba , timbalana Si Bomakendra karo sakancane kabeh , utawa kabeh para raja , kebat gek mangkata .

Keparakan

GANGSA GESANG , REP,

KANDHA.

- Kula nuwun Kangjeng Dewaji.

- Kula nuwun inggih dhateng sendika. Kula nuwun Kangjeng Dewa - ji, kula enggal nyaosi priksa Kang - jeng Dewaji , yen Sangdyah Retna Supraba kesah saking Ngudyana - sekar , lajeng mesat njumantara. kula lajeng bnten sumerep purugi - pun . gusti boten sag et ningali .

- Kula nuwun inggih dhateng sendi - ka.

GANGSA GESANG, SUWUK, ADA-ADA

(333)

Winataklt'aca

- Bomakendra .

- Muia ne kowe ta kundang. aku awe h we ruh . yen taman Ngud ya· nase kar klebo n dur a tmak a laku sa ndi. sa ka paekan e Ba thara En· dr a. iya Si Mintaraga ingkang da - di dhu stha . banjur wani ·wani ngrusak gapura rukma. pinatik ing sosotya . sarta banjur wani nggawa nimas Supraba .

- Bomakendra iya.

- lya Bomakendra , ingkang dadi karepku. sarehne saiki wus tat ela. para jawata wis ora kena diugem · ugemi cature . utawa Bathara En· dra . banget olehe mejanani me · nyang aku . saiki kowe tata ·tataa . sasumektaning ngayuda , sakan · camu bocah ing Ngimataka ka · beh . muiane mengkono , swarga ing Ngendrabuwana. dakgem· pure ing ngayuda , dakgawe sung · sang buwana balik , nimas Su· praba arep dakrebut ing prang bae .

- Bomakendra iya.

- Kurn o knon .

- Punapa dene ijengandika. uwa Prabu . paman Prabu . kaka Prabu

- Menapa mekat en Kangjeng De· waji.

- Wangsul kersa -dalem kados pun · di.

- Menapa mekaten Kangjeng De· waji.

- lnggih Je res ingkang dados kersa· dalem .

sekaliyan.

- lnggih semanten malih . kula aturi tata -tata, sasumektaning ngayu - da . mila sapunika. ing Ngendra - buwana. badhe lajeng kula gem - pur ing ngayuda. kula darnel sungsang buwana balik. nimas Supraba lajeng badhe kula rebat ing prang kemawon .

- Uwa Prabu , paman Prabu . kaka Prabu sekaliyan inggih .

- Bomakendra .

- Karo dhawuhana uwa Prabu Wisamuka, dene sakeh-kehing prakara kowe wis weruh dhewe.

Sekawan sareng -Kula anak Prabu .

- Bomakendra iya.

- Bomakendra .

- Apa wis padha sumekta olehmu berdandanan, sasumektaning ngayuda. sakancamu ing Ngima - taka kabeh .

- Menapa mekaten anak Prabu .

- lya lega atiku yen kaya mengko - no. Punapa dene ijengandika .

- Kurn oknon .

- lnggih leres timbalanipun an ak Prabu .

Patih

- Menapa mekat en Kangjeng De - waji.

- lnggih dhateng sendika .

- Kurnoknon .

- Non Kangjeng Dewaji, Kangjeng Dewaji andangu. anggen kula ber - dandosan . sasumektaning ngayu - da . sakanca kula ing Ngimataka. inggih sampun sumekta .

uwa Prabu. paman Prahu , kaka Prabu sekaliyan .

Sekawan sareng

- Kula anak Prabu .

- lnggih semanten malih. punapa sampun sami sumekta, angsal ijengandika sami berdandosan . sasumektaning ngayuda.

-Non anak Prabu . anak Prabu an · dangu. anggEm kula berdandosan. sasumektaning ngayuda . inggih sampun sami sumekta .

- lnggih !ega manah kula yen ka dos mekaten. Bomakendra .

Patih

- Kurnoknon.

- Yen wis padha sumekta. olehmu padha berdandanan. angkatna lakune gegaman kang ana nga · rep .

Patih

- Kurnoknon. inggih dhateng sen · dika .

- Hi, hi, adhi digtya Wiradha .

Wiradha

- Kula Ki Lurah.

- Dhawuh-dalem yen sampun sami sumekta. anggen jengandika berdandosan , lajeng kakersakaken ngangkataken , lampahipun dedamel ingkang wonten ngajeng.

- lnggih dhateng sendika .

Wiradha

- Heh. heh , kanca ing Ngimataka .

Wadya sareng - Kula. kula. kula .

- Apa wis padha sumekta. olehmu padha berdandanan .

- Sampun .

- Yen wis padha sumekta. timbal - an -dalem. ndikakake ngangkat - ake lakune gegaman kang ana ngarep .

- Dika . (Gumujeng)

KANDHA ,

PLAJARAN . LAJENGAN. SUWUK, ADA-ADA.

(334)

Wisamuka

Patih

- Ad hi Patih Bomakendra. kula wespaosaken inggal -inggal medal ing jawi. menapa lampah ijengandika piyambak. punapa dipun-utusa ka - liyan anak Prabu Winatakwaca. suwawi kula aturi andhawuhaken .

- lnggih kakang Mraja Wisamuka, mila kula inggal -inggal medal ing jawi. katenta lampah kula piyam - bak dede, kula dhapur ngemban dhawuh timbalan -dalem. kaker - sakaken maringi priksa ijengan - dika, yen sapunikanipun. ing taman Ngudyanasekar kalebetan duratmaka , saking paekanipun Bathara Endra , wasta Begawan Mintaraga , lajeng purun-purun ngrisak gapura kancana. pinatik ing sosotya , sarta lajeng ndhustha Dewi Supraba .

- Kakang Mraja Wisamuka inggih .

- lnggih kakang Mraja Wisamuka. ingkang dados kersanipun Kang - jeng Dewaji, lajeng nglanggar ing ngayuda. dhateng ing Ngen -

- Menapa mekaten adhi Patih Bomakendra .

- Wangsul kersanipun anak Prabu Winatakwaca kados pundi.

drabuwana. pangkat sadint en pu · nika .

- Kakang Mraja Wisamuka inggih . La punika kakang Mraja Wisamu - ka . kersanipun Kangjeng Dewaji . kakang Prabu sawadyabala ijeng - andika bujungan wana sadaya. kakersakaken dados cucuking ngayuda. lajeng kinen ngrisak ing Ngendrabuwana . pangkat sadinten punika .

- Kakang Mraja Wisamuka inggih.

Wisamuka

- Wisagunjara.

- Dhawuhana kancamu buron alas kabeh, yen karsane anak Prabu Winatakwaca, saiki ndikakake dadi cucuking ngayuda, ngrusak ing Ngendrabuwana. pangkat sadina iki.

- Wisagunjara iya.

Wisagunjara

- Hi, hi, kanca Nungsagrembula.

- Dhawuh-dalem ndikakake dadi cucuking ngayuda. banjur ngru - sak ing Ngendrabuwana. pangkat sadina iki.

- Menapa mekaten adhi Patih Bomakendra.

- Menapa mekaten adhi Patih Bomakendra.

- lnggih dhateng sendika .

Wisagunjara

- Kurnoknon.

- Menapa mekaten Dewaji.

- lnggih dhateng sendika.

Sareng

- Kula. kula. kula .

- lnggih dhateng sendika .

Bomakendra

- Kakang Mraja Wisamuka.

Wisamuka

- Kula adhi Patih Bomak endra .

- Yen sampun sami sumekta, sawa - dya ijengandika bujungan wana sedaya , suwawi sampun kelayat - an .

- Jnggih dhateng sumangga .

Wisamuka

- Wisagunjara .

Wisagunjara - Kurn oknon .

- Yen wis padha sumekta . kanca - mu buron alas kabeh , ayo aja ke - layatan .

- lnggih dhateng sumangga . Daweg kanca mangkat.

Sedaya sareng

- Daweg . daweg.

GANGSA PLAJARAN . LAJENGAN . REP.

Mintaraga

- Risang Waradiwati.

Supraba - Ulun Sang Pandhita .

- Kados pundi pun Winatakwaca . sapengkeripun Risang Waradi - wati .

- Ulun Sang Pandhita . Sang Pandhi · ta tanya , Sang Prabu Winatakwa - ca, sapengker ulun oncat saking Ngudyanasekar, inggih laju kurdha , tan reringa. malah -malah wus ambidhalaken wadya , sumedya anggempur ing Ngendrabuwana . laksita ing ri semangkin .

- Menapa mekaten Risang Waradi - wati.

- Sang Pandhit a inggih .

- Yen kados mekat en Risa ng Wa ra - diwati , sumangga lajeng matur Sangywang Bathara Endra . dha - teng ing pas anggrahan ing Ngun - tararukma .

- lnggih dhat eng sumangg a.

- Yen kados mekat en sumangga sampun kelayatan .

KANDHA .

- lnggih dhat eng sumangga .

GANGSA GESANG ,

SAM! MABUR NGALER !CAL

SUWUK.

KANDHA .

GENDHING RINA-RINA. REP.

KANDHA

GANGSA GESANG , SUWUK. KAWIN JIWARETNA

(335)

Endra

- Kakangmas Bathara Brama. ka - kangma s Bathara Sambu .

Kalih sareng

- Apa yayi Ba th ara Endr a.

- Paran baya kakangmas , kita siyaga , sa sumektaning ngayuda. wonten ing pasanggrahan ngun - tararukma , sakadang warga para jawata , tuwin para yang-yang ka - pya, punapa tan wonten ewah ta - tanya .

- lnggih lega tyas ulun ywan kadya mangkana . Apa dene kita yoga kekasih Padmanab a. lawan kita

- lya yayi Ba thara Endr a. ywa n kita tanya . ulun siyaga sa sumektaning ngayuda . sakadang warga para jawata. tuwin para yang -yang kapya. iya wu s tan an a owah tata - nya .

yoga kekasih kaki Darmakusuma. paran baya kita samya siyaga. sasumektaning ngayuda. ana pa - sanggrahan Nguntararukma. sa - kadang kita Bratapandhawa kapya. apa samya tan ana owah tatanya.

- Apa mangkana kaki Kresna. kaki Darmakusuma_

- lya !ega tyas ulun ywan kadya mangkana. Yoga kekasih kaki Bathara Kresna_

Kresna ,

- Mara kita kiraa. dene wus antara lama . laksitanya yoga kekasih Parta Resi. tuwin nini Supraba. durung ana prapta. apa baya nemu kirdhaning laksita.

Ka/ih sareng

- Kurnon Sangywang Bathara Endra. Sangywang Pukulun andangu anggen kula sudhiya. sasumekta - ning ngayuda. sakadang Bratapandhawa sedaya. salebetipun wonten pasanggrahan Nguntararukma. inggih boten wonten ewah tatanipun.

- Apa mengkono yoga kekasih Bathara Kresna .

- Sangywang Bathara Endra inggih.

- Kurnon Sangywang Bathara Endra.

, - Kurnon Sangywang Bathara Endra . kula kakarsakaken ndugi.lam - pahipun Dewi Supraba kaliyan yayi Resi Parta. dene sampun antawis dangu. lampahipun dereng wonten dhateng. kadugi inggih manggih pakewed. anamung bok menawi boten dados punapa .

Ngamarta

- lnggih le res aturipun kaka Prabu . Kawula nuwun Sangywang Bathara Endra. lere s aturipun kaka Prabu Bathara Kresna . mila sa - punika , lampahipun Dewi Supra - ba. utawi yayi Resi Mintaraga , de - ne sampun antawis dangu , lam - pahipun dereng dhateng , kadu - gi inggih manggih pakew ed. ana - mung bokmenawi boten dados punapa .

" - Sangywang Bathara Endra ing - gih. La kepriye yayimas ing Jodhipati. apa ora bener aturku .

- Apa mengkono yoga kekasih Wijasena.

, Endra

, -- Kurnon Sang ywang Bath ara Endra inggih . Kados pundi yayi Pra - bu Darmakusuma. punapa boten leres atur kula .

- Apa mangkana yoga kekasih Dar - makusuma .

Werkudara

Endra

/ - lh hi, iya bener kowe , ih hi, Endra kakekku , bener tuture Punta Aji kakangku , muiane mengkono lakune Dewi Supraba, utawa adhi - ku Parta. wis antara suwe , durung ana teka , bokmenawa nemu pake - wuh lakune. nanging ora dadi apa .

KANDHA ,

PLAJARAN, SUWUK LAGON.

(336)

Endra

- Endra kakekku iya.

- Hong yang -yang panihanya kita.

362
nini Supraba. yoga kekasih Partaara
Resi. tekap kita ana ing ngarsa ulun .
ulun . Kalih sarengKalih sareng - Hong nirdah pinara sabda. Sang -
nyanta kita tekap ulun.- Hong nirdah pinara sabda. Sang - ywang Bathara Endra . paniha - nyanta kita tekap ulun.
Brama , Sambu , Bayu sareng - Hong yang-yang panihanya kita. nini Supraba. yoga kekasih Parta Resi. tekap kita ana ing ngarsa
nini Supraba. yoga kekasih Parta Resi. tekap kita ana ing ngarsa ulun .- Hong nirdah pinara sabda. Sang -
Tiga sarengywang Brama, Sangywang Sam - bu. Sangywang Bayu , paniha - nyanta tekap ulun .
Tiga sareng (Kresna. Sena. Darmakusuma) - Bageya yayi Resi Parta. satekaateka
- Bageya yayi Resi Parta. sateka para. ngarsane Sangywang Bathara Endra .ang
Bathara Endra . Minta ragaMinta raga - Kawula nuwun inggih dhateng
a- Kawula nuwun inggih dhateng anuwun . sih panakramanipun ka - ka Prabu Dwarawati, kaka Prabu
,Darmakusuma , kakangmas ing Jodhipati , ingkang rumentah dha - teng kula .
Endra , - Supraba.teng kula .
- Supraba. SuprabaSupraba - Ulun Sangywang Bathara Endra .
- Paran baya kita ulun duta , laksitaSupraba - Ulun Sangywang Bathara Endra .
- Paran baya kita ulun duta , laksita sandi mring paradeng Ngimataka. apa antuk karya , apa ta oraa .- Ulun Sangywang Bathara Endra.
sandi mring paradeng Ngimataka. apa antuk karya , apa ta oraa .- Ulun Sangywang Bathara Endra. ulun wus dinuta mring newasa

Endra

wijiling sa bda . Sangywilng Batha - ra Endra . ing semangkin pun Winatakwaca . wus saweca mring ulun . sejatining kang pejah gesang . dene Sang Resi Mintaraga. ugi wus ngudan eni kapya.

- Apa mangkana yoga kekasih Par - ta Resi.

Mintaraga

- Sangywang Bathara Endra inggih . paran baya Sang Pa ndhita . ywa n ten yogya atur ulun .

- lnggih teres aturipun Risa ng Wa - radiwati. Kawula nuwun Sang - ywang Bathara Endra . teres aturi - pun Sang Waradiwati , dene seda - ya lampah an etepi dhawuhipun Sangywang Pukulun. prakawis pe - _iah gesangipun Prabu Winatakwa - ca , inggih sampun kawedharak e n. dhat eng Sang Wa radi wa ti. dene kula sampun ngawuningani seda - ya.

- Apa mangkana kaki Parta Resi.

- Mara kita tutugna .

- Sangywang Bathar a Endra inggih . Kawula nuwun Sangywang Ba - thara Endra . pun Winatkwa ca sa - sampunipun jejarwa . dhumat e ng Sang Waradiwati , kula lajeng da - rnel perupaking nga yuda . angri - sak gapura kancana . pinatik ing sosotya . ingkang wont en sanga - jenging taman Ngudayanasekar.

- Sangywang Bathar a Endra inggih _

- Kawula nuwun inggih dhat eng sendika . La punika Sa ngywang

- Apa mangkana yoga kekasih Parta Resi.

KANDHA.

(337)

' Bathara Bavu.

- Kita wus samya myarsa priyangga. wecananya yoga kekasih Par· ta Resi.

- Kakangmas Bathara Brama , kakangmas Bathara Sambu. yayi Bathara Bayu inggih.

- Wondene ingkang dados kawismaya ulun , kita samya siyagaa. sasumektaning ngayuda , marma - nya mangkana, ulun .arsa ngla - wan yudanya pun Winatakwaca .

Pukulun. sarisakipun ingkang ga · pura kancana. pun Winatakw aca sakalangkung bremantyanipun. kelampahan pancakara kaliyan kula . kula lajeng oncat. dumugi wonten n;1arsanipun Sangywang Bathara Endra punika. wond ene sapunikanipun . pun Winat a kwaca sampun bebodholan. sawadyaba - lanipun sedaya. sumedya ngreba - seng ing Ngendrabuwana .

- Sangywang Bathara Endra inggih .

Tiga sareng

- Apa yayi Bath ara Endra .

- Apa mangkana yayi Bathara Endra .

- Paran baya kang dadya kawisma - ya kita .

- Apa mangkana yayi Bathar a Endra .

Bathara Bayu inggih .

- lya sakawismayanta

- Apa dene kita yoga kekasih Bathara Kresna. Puntadewa , Wija - sena. yoga kekasih Parta Resi.

- Kita samya siyagaa, sasumekta - ning ngayuda . marmanya mang - kana, ulun arsa anglawan yudanya Si Winatakwaca.

- Yoga kekasih Bathara Kresna. Darmakusuma. Wijas{ma. Parta Resi iya.

- Patih Dewantaka, kaki Srengganidewa . apa dene kaki Citragana.

- Kita ya mangkana uga. samya sigraa sasumektaning ngayuda. sakadang warga kita ing Ngendrabuwana kapya, marmanya mangkana ulun arsa nglawan yudanya Si Winatakwaca .

KANDHA,

Sekawan sareng

- Kurnon inggih dhateng sendika.

PLAJARAN. SUWUK, ADA-ADA

(338)

- Kurnoknon Sangywang Bathara Endra.

Endra

- Menapa mekaten Sangywang Pukulun.

- La kita yang yang Wignyawaspada. tekap kita ing nsarsa ulun. ana apa ing jaba. kita wecaa kang sejati.

Tiga sareng

- Ulun Sangywang Bathara Endra

- Ulun inggih dhateng sendika.

Wignyawaspada

- Noknon. ulun inggih dhateng sen-

- Apa mangkana Wigyawaspada.

dika. non Ywang Pukulun Bathard Endra. ulun atur uninga. ywan ing mangkya Prabu Winatakwaca . an - dhatengi sawadyabalanya. laju sa - mya dhedher tata gelar. gelar Diradameta. tuwin Mangkara-byuha . Empritneba, Garudha-nglayang . wondene ingkang dadya pangajuring rana, wadya bacingah adamel risak, geger mawut titah ing padhusunan, wadya bujungan wana laju adamel risak, ngamuk punggung anggegilani. Kurnoknon.

- Kakangr:nas Bathara Brama . kakangmas Bathara Sambu. yayi Bathara Bayu.

- Kita wus samya myarsa priyangga. wecananya pun Wignyawas - pada .

- Kakangmas Bathara Brama. kakangmas Bathara Sambu. yayi Bathara Bayu inggih .

- Sangywang Bathara Endra inggih.

- Wondene ingkang dadya kawismaya ulun, laju arsa ulun lawan ing ngayuda.

Tiga sareng

- Apa yayi Bathara Endra.

- Apa mangkana yayi Bathara En" - dra.

- Paran baya kang dadya kawismayanta.

- Apa mangkana yayi Bathara Endra.

- lya sakawismayanta .

-Yoga kekasih Bathara Kresna, Darmakusuma , Wijasena. Resi Parta.

Sekawan sareng

- Paran baya kita siyaga . sasumektaning ngayuda . apa wus samya saningga .

- Kurnon Sangywang Bathara Endra.

- lya !ega tyas ulun ywan kadya mangkana. Dewantaka .

- Kurnon Sangywang Bathara Endra, Sangywang Pukulun andangu , angg(:m kula tata-tata , sasu - mektaning ngayuda , inggih sam - pun sumekta .

Patih

- Paran baya kita siyaga . sasumek - taning ngayuda, sakadang warga kita para jawata , tuwin para yang-yang kapya , apa wus samya saningga .

- Ulun Sangywang Bathara Endra .

, - Ulun Sangywang Bathara Endra , Sangywang Bathara Endra tetanya, ulun siyaga sasumektaning ngayuda, sakadang warga ulun para jawata, tuwin para yang -yang kapya . inggih wus samya saning - ga .

- Apa mangkana Dewantaka .

- Sangywang Pukulun inggih .

- lya !ega tyas ulun ywan kadya mangkana .

KANDHA,

PLAJARAN. SUWUK,

KANDHA,

PLAJARAN . SUWUK, ADA-ADA.

(339)

Andhapan. kalih sareng

- Ana dewa mara .

Dewa sekawan sareng

- Tan kaduga tyas ulun . kalamun

wraha wignya tata rnanungsa .

- Babo . anjunjung celeng . dudu ce - leng ala -ala . isih celeng pilihan . (Gumujeng)

- Celeng sapa aranta .

-lya.

- Kowe takon menyang aku .

- Wisawraha jenengku , Wisawijung jenengku .

- Wisawraha aranta . Wisawijung

aranta .

- lya. La kowe sapa jenengmu .

- Kita tanya marang ulun .

- lya_

- Ulun Sangywang Diwangsana :

Ulun Sangywang Sumbawa :

Ulun Sangywang Wiratma;

Ulun Sangywang Tantra.

-lya.

- Tantra jenengmu.

- Heh para dewa_

- Apa .

- Apa kowe penunggalane dewa Kaendran.

- lya ulun .

- Trubusing satru .

- Dhasar nyata.

- Ayo prang ngarep.

-lya mayo .

PLAJARAN . LAJENGAN .

SUMARMA NIMBRUNG , CELENG KAWON.

WISADARSULA NIMBRUNG , SUMARMA KAWON .

DEWANTAKA NIMBRUNG, WISADARSULA KAWON.

SUWUK. ADA-AbA.

(340)

- Alamak ywan kern baa , parunggu - len ulun Dewantaka, Harima. haywa gantya marengya , hasra - nga marengya. endya dalasa . hamuk.

KANDHA,

PLAJARAN. SUWUK. ADA- ADA

(341) Wisamatengga - Ana dewa mara .

Dewantaka

- lh hi, tan kaduga tyas ulun , ka - lamun sardula wignya tata ma - nungsa .

- Sardula sapa aranta.

- Babo. anjunjung macan, senajan macan dudu macan ala -ala . isih macan pilihan . (Gumujeng)

-lya .

- Wisamatengga aranta.

- Kowe takon menyang aku .

- Kita tanya marang ulun .

- Wisamatengga jenengku .

- lya, Ia kowe sapa jenengmu .

- Ulun pepatih ing Ngendrabuwana, aran Patih Dewantaka. lh hi.

- lya.

-lya.

-Apa .

- Dewantaka jenengmu .

- lya ulun.

- Dhasar nyata.

- Dewantaka .

- Apa kowe penunggalane dewa Kaendran .

- Trubusing satru .

- Ayo prang ngarep .

--- lya mayo .

PLAJARAN . SUWUK. ADA-ADA

(342)

- La. padha yen padhaa, imbangimbang sasat padha, rebuten aku Wisamatengga. Dewantaka endi penunggalamu. aja genti mara. barenga mara. hamuk

KANDHA ,

PLAJARAN, SUWUK. ADA-ADA

(343)

Wisamatengga

- Ana manungsa mara.

Gagakbongkol

- lh hi. ora keduga aku. an3 rnacan bisa ngucap.

- Babo , anjunjung macan, senajan macan dudu macan ala -ala , isih macan pilihan. (Gumujeng)

- Macan sapa jenengmu .

-lya.

- Kowe takon menyang aku.

- Wisamatengga jenengmu.

- Wisamatengga aku_

- Kowe takon marang aku_

- lya . La kowe sapa jenengmu.

- Aku andeling Jodhipati , Raden GagakbongkoL

- lya.

-- lya.

- Gagakbongkol jenengmu .

- Apa _

- GagakbongkoL

- lya aku.

- Apa kowe penunggalane dewa Kaendran .

- Dhasar nyata.

- Trubusing satru.

- Ayo prang ngarep .

-lya mayo .

PLAJARAN, REP.

KANDHA

GESANG , SUWUK, ADA-ADA. (344)

- La, padha yen padhaa , imbang - imbang sasat padha , rebuten aku Gagakbongkol, macan endi penunggalamu , aja genti mara . ba - renga mara . hamuk.

PLAJARAN . SUWUK,

KANDHA,

PLAJARAN, SUWUK ADA-ADA.

(345) Mamangdana

- I hae , prajurit sapa aranmu , maju sura madilaga .

Antasena

- I hi, kowe takon marang aku .

-lya .

- Aku putra Jodhipati, kang seka dhasaring pratala , Raden Anta - sena , i hi.

- lya. La kowe sapa jenengmu .

- Antasena jenengmu .

-lya .

- Kowe takon marang aku .

- Mamangdana jenengmu .

-Apa.

- Aku andeling Ngimataka , a ranT umenggung Mamangdana.

-lya aku .

- lya. Antasena .

- Dhasar nyata

- Apa kowe penunggalane dewa KaEfmdran.

- T rub using satru .

- lya mayo .

PLAJARAN . LAJENGAN.

AMONGGARBA NIMBRUNG. KAWON ,

SUWUK. ADA - ADA.

(346)

- La padha yen padhaa. imbang · imbang sasat padha. rebuten aku Antasena . Mamangdana . aja genti mara. barenga mara . hamuk.

PLAJARAN. SUWUK.

KANDHA.

PLAJARAN . SUWUK. ADA - ADA.

(347) Wastrawisa - Ana dewa mara .

Citragana

- lh hi, tan kaduga tyas ulun. kala - mun warak wignya tala manung - sa .

- Warak sapa aranta .

- Babo, anjunjung warak. senajan warak, dudu warak ala -ala, isih warak pilihan.

- lya .

- Wastrawisa aranta .

- Kowe takon marang aku .

- Kita tanya marang ulun .

- Wastrawisa jenengku.

- Ulun yoganya Sangywang Bathara Endra. aran Sangywang Citra - gana . lh hi.

- lya. La kowe sapa jenengmu .

- lya .

- lya.

- Apa.

- Citragana jenengmu .

Citr agana .

- lya ulun .

- Apa kowe penunggalane dewa Kaendran .

- Dhasar nyata .

- Trubusing satru.

- lya may o.

- Ayo prang ngar ep.

PLAJARAN. REP.

KANDHA ,

GESANG , SUWUK. ADA-ADA.

(348)

- Alamak ywan kembaa . parung - gulen ulun Sangywang Citraga - na , warak. haywa gantya mar - ngya. endya dalasa , hamuk.

PLAJARAN . SUWUK.

KANDHA ,

GENDHING SINGANEBAK. REP.

KANDHA,

GESANG, SUWUK. ADA- ADA

A nom an

- lh hi, kowe takon marang aku .

(349)

- Aku kang pilungguh ana perta - pan Kendhalisada. aran Bega - wan Mayangkara. i hi.

Hardayeksa

- lya . La kowe sapa jenengmu.

- lya.

- I hae . kethek sapa aranmu. maju sura madilaga .

- lya.

- Mayangkara jenengmu.

- Kowe takon marang aku .

- Aku kang tinuwa -tuwa . anak Prabu Winatakwaca , kang pilungguh ana negara Jonggirupaksa. aran Mraja Hardayeksa , i hae .

- Hardayeksa jenengmu .

- Apa.

- Iya. Mayangkara .

- I hi. aja ngundhamana Bathara Endra . Ian Resi Mintaraga. aku bae ngrampungi menyang kowe.

- Iya mayo.

- Apa .

GANGSA PLAJARAN,

SUWUK ADA- ADA

- Aja kowe maju. endi rupane Ba - thara Endra. karo Si Mintaraga. dakobat -abitne.

ADA-ADA ,

(350)

KANDHA .

- I hae . ora kena ginawe becik Mayangkara . Mayangkara.

GESANG. SUWUK. ADA- ADA (351)

KANDHA ,

KANDHA ,

- Padha yen padhaa . imbang -imbang sasat padha. rebuten aku Hardayeksa , Ia Mayangkara ging · gang tipake, noleh layangane, ke - rep kedhepe, nyatane prajurit be - cik. mara baliya .

- Ayo prang ngarep.

- La. padha yen padhaa. imbang - imbang sasat padha . rebuten aku Mayangkara . Harda yeksa . endi penunggalamu. aja ge nti mara. barenga mara. hamuk.

KANDHA

PLAJARAN . SUWUK

PLAJARAN . SUWUK. ADA-ADA.

(352)

Bajrapaka

- I hae. prajurit sapa aranmu , maju sura madilaga .

Komajaya

- Kita tanya marang ulun .

-lya .

- Ulun iki dewa , kang mengkoni

ing kayangan Cakrakembang,

aran Sangywang Komajaya .

- Komajaya jenengmu .

- lya. La kita raksasa sapa aranta .

-lya .

- Kowe takon marang aku .

- Bajrapaka aranta.

- Aku pepatih ing mraja Jonggirupaksa, aran Patih Bajrapaka .

-Apa .

- lya mangsa ora klakona .

- lya. Komajaya .

- Aku belakna gustiku .

-Apa .

- Komajaya.

-lya mayo .

- Ayo prang ngarep.

PLAJARAN , SUWUK, ADA- ADA. (353)

- Alamak ywan kern baa , parunggu - len aku Sangywang Komajaya , Bajrapaka , haywa gantya marngya , asranga marngya , endya dalasa , ulun mang sa wediya .

PLAJARAN , SUWUK

KANDHA,

GENDHING GONJANGSERET , REP,

KANDHA,

GESANG , SUWUK ADA-ADA.

(354)

Angkawijaya

Hendrapati

- Kowe tak on marang aku .

- Aku putra Madukara. aran Raden Angkawijaya .

- Ana paran.

- Eh. eh, prajurit sapa maju sura madilaga .

- lya. La kowe sapa jenengmu .

- lya.

- Hendrapati jen engmu .

- Aja ngundhamana Sangywang Bathara Endra , aku bae nguwisi marang kowe .

- lya.

- Ana paran .

- lya mayo .

- Angkawijaya jenengmu.

- Kowe takon marang aku .

- Aku kadange tuwa , yayi Prabu Ngimataka. kang pilungguh ana negara Sonyapringga , aran Prabu Hendrapati. (Gumujeng)

- lya. Angkawijaya .

- Aja kowe maju, endi rupane Bathara Endra , dakkembarane padha siji.

PLAJARAN. SUWUK. ADA- ADA.

- Ora kena ginawe becik Angkawi - jaya. Angkawijaya .

- Ayo prang ngarep .

- lya mangsa cuwaa . kowe mung -

(355)

Hendrapati

- Abot sanggane Angkawijaya , Ia was aku yuda gada ana negara Sonyapringga . ora oleh tandhing. oleh tandhing saiki.

suh Angkawijaya, apa sagendhingmu taktadhahL

-Ana paran.

- Angkawijaya.

-lya mayo.

- Ngadu kantaraning bau wis kelakon. ayo padha ngadu pragola - ning pupu.

PLAJARAN. SUWUK ADA-ADA.

- Apa abamu, ya kuwi sing kokkarepake.

(356)

- E Ia. nyata abot sanggane Angka - wijaya , delenge klemprang-klem - preng midak tembelek ora penyet, sikat tandange .

-Ana paran .

-Ana paran .

- Angkawijaya _

- lya mayo .

- Ngadu pragolaning pupu wis kelakon, a yo padha ngadu awas-awasan.

KANDHA,

- Angkawijaya.

- lya tibakna .

PLAJARAN. SUWUK, ADA-ADA.

- Tadhahana panahku.

(357)

- Apa mati ngadeg. iki rupane pa - nahmu. (Pyur).

Hendrapati

- Padha yen padhaa , imbang-imbang sasat padha, rebuten aku Hendrapati , mati ngadeg Angka - wijaya. ketiban panahku.

- Babo, mupugi wong aguna Angkawijaya . Angkawijaya .

- Ana paran.

- Malesa .

- Kowe mlakua taktibani gegaman .

- lya.

- Tadhahana panahku .

- lya tibakna .

KANDHA .

KAWIN, PLAJARAN . SUWUK. ADA-ADA.

(358)

- Padha yen padhaa. imbang -imbang sasat padha . rebuten aku Angkawijaya , Hendrapati endi penunggalamu. aja genti mara . barenga mara ora erep .

PLAJARAN. SUWUK.

KANDHA ..

PLAJARAN , SUWUK. ADA- ADA.

(359) Patih Suryaketu - I hi. prajurit sapa aranmu maju sura madilaga .

Sencaki

- I hi. kowe taken marang aku.

- lya.

- Aku kadange taruna kaka Prabu Dwarawati, kang pilungguh ing Garbaruci , aran Raden Sencaki. I hi.

- lya . La kowe sapa jenengmu .

- Sencaki jenengmu.

- lya.

- Kowe taken marang aku .

- Suryaketu jene ngmu .

- Aku pepatih ing Sonyapringga , aran Patih Suryaketu .

-Apa .

- lya. Sencaki .

- lya aku .

- Apa kowe penunggalane wong Pendhawa .

- Dhasar nyata .

- Trubusing satru .

- Ayo prang ngarep .

- lya mayo .

PLAJARAN. SUWUK ADA-ADA. (360)

- Padha yen padhaa. imbang -imbang sasat padha. rebuten aku Sencaki , Suryaketu endi penung - galamu , aja genti mara , barenga mara , hamuk.

KANDHA,

PLAJARAN, SUWUK ADA-ADA

GENDHING LIWUNG, REP.

KANDHA.

GESANG, SUWUK ADA-ADA.

Werkudara

- I hi. Kowe takon marang aku .

(361)

- Aku satriya Jodhipati. aran Raden Werkudara .

- lya. La kowe sapa jenengmu.

Kalamatengga

- Kalamatengga jenengmu.

-lya .

- I hae . prajurit sapa aranmu , maju sura madilaga.

-lya.

- Werkudara jenengmu.

- Kowe takon marang aku .

- Aku kang tinuwa-tuwa anak Prabu Ngimataka , kang pilungguh ana negara Nungsabarong , aran Pra - bu Kalamatengga .

- lya. Werkudara .

- Apa .

- I hi. Embuh ora idhep . apa sa gendhingmu takt adh ahi.

- Apa .

-lya mayo .

- Aja kowe maju . endi rup a ne Ba · thara Endra. dakobat -abitne.

KANDHA

- I hae. ora kena ginaw e becik Wer · kudara . We rkudara .

- Ayo padha ngudang siyunge Ba · thara Kala.

- Apa .

(362)

- Werkudara .

- lya mayo .

KANDHA.

- Ayo prang ngarep .

PLAJARAN , AMBRUK SARENG. REP.

(363)

GESANG. SUWUK. ADA-ADA

- Padha yen padha a. imbang ·im· bang sasat padha . rebuten aku Werkudara. Kalamat engga endi penunggalamu. aja genii mara , barenga mara . hamuk.

PLAJARAN . SUWUK.

KANDHA ,

PLAJARAN. SUWUK. ADA- ADA

(364) Singarodra - I hae , prajurit sapa aranmu. maju sura madilaga .

Sencaka

- Kowe takon marang aku.

-lya .

- Aku putra Dwarawati. aran Ra ·

den Sencaka . (Gumujeng)

- lya. La kowe sapa jenengmu.

-lya .

- Sencaka jenengmu.

- Singarodra jenengmu.

-Ana paran .

- Kowe takon marang aku.

- Aja ngundha mana Sangywang Bathara Endra aku bae nguwisi marang kowe.

- Aku pepatih ing Nungsabarong, aran Patih Singarodra .

-Ana paran.

- lya. Sencaka .

- Aja kowe maju, endi rupane Bathara Endra, dakkokope getihe .

-lya mayo .

- I hae , ora kena ginawe becik Sen - caka. Sencaka.

- Ayo prang ngarep.

PLAJARAN, SENCAKA NARIK DHUWUNG,

SUWUK, ADA-ADA

(365)

- Padha yen padhaa, imbang -imbang sasat padha, rebuten aku Sencaka, Singarodra endi penunggalamu, aja genti mara, barenga mara ora erep.

PLAJARAN, SUWUK

KANDHA,

PLAJARAN, REP,

KANDHA,

GANGSA GESANG. SUWUK.

Winatakwaca

(366)

- La kowe Wiradha , sakadangmu padha ninggal pabarisan, teka ana ngarepanaku , ana karepmu apa .

Wiradha

- Non Kangjeng Dewaji, kula enggal nyaosi priksa Kangjeng Dewaji. sapunikanipun para dewa . sam pun kabiyantu ti)rang Pendhawa. langkung awrat yudanipun, para raja kathah karisakan , Dewaji Kalamatengga tuwin Patih Singaro - dra kapara tiwas .

- Apa mengkono.

-1 hae .

- - Dewaji inggih.

KANDHA.

(367)

- Bomakendra.

Patih

- Yen kaya mengkono dhawuhana kancamu kabeh . padha konen piyak pabarisane, muiane mengkono, aku arep nyalirani ing ngayuda , padha dikon surak ingkang rame.

- Kurnoknon

- Bomakendra iya.

- Menapa mekaten Kangjeng De - waji.

- lnggih dhateng sendika

- Punapa dene ijengandika , kaka Prabu uwa Prabu .

- lnggih semanten malih , ijengan - dika sami mriksanana saking katebihan , milanipun mekaten , sabab kula badhe nyalirani ing ngayuda .

Kalih sareng

- Kula anak Prabu .

- Kaka Prabu. uwa Prabu inggih.

- Menapa mekaten anak Prabu.

- lnggih dhateng sendika .

Patih

- H hi, kanca Nqimataka .

Punggawa sareng - Kula, kula, kula .

- Timbalan -dalem, ndikakake piyak pabarisane , muiane mengkono . Kangjeng Dewaji arsa nyalirani ing ngayuda. kowe padha ndikak· ake keplok sarta surak ingkang rame .

- Sendika . (Gumujeng)

PLAJARAN, SUWUK.

WADYA BODHOL NGIDUL SADAYA,

SAM! SURAK SART A KEPLOK.

KANDHA,

GENDHING DIRADAMETA. REP,

KANDHA,

GESANG . SUWUK, ADA-ADA.

(368)

Winatakwaca - I hae, prajurit sapa aranmu rnaju sura madilaga .

Werkudara

- I hi, kowe takon marang aku .

-lya .

- Aku satriya ing Jodhipati, aran Raden Werkudara, i hi.

- lya. La kowe sapa jenengmu .

- Werkudara jenengmu.

-lya .

- Kowe takon marang aku .

- Winatakwaca jenengmu .

- Aku kang jumeneng nata ana ne· gara Ngimataka, a ran Prabu Wina - takwaca .

-Apa.

- lya. Werkudara.

- Aja kowe maju, endi rupane Bathara Endra karo Si Mintaraga , kon maju mr€me, daksempal -sem - pale baune .

-I hi, embuh ora idhep, Winata·

kwaca .

-Apa .

- Tadhahana gadaku .

- lya tibakna .

KANDHA.

(369)

- Winatakwaca .

-Apa .

- Ayo prang ngarep .

-lya mayo .

PLAJARAN , REP.

KANDHA ,

GANGSA GESANG ,

GATHUTKACA NIMBRUNG DIPUN GETAK,

ANTAREJA , ANTASENA NIMBRUNG MBEKTA BINDI.

WINATAKWACA DHAWAH GAWANG LER,

SUWUK,

KANDHA ,

KAWIN.

- La padha yen padhaa , imbang-imbang sasat padha , rebuten aku Winatakwaca , Werkudara endi penunggalamu , aja genti mara , ba - renga mara , hamuk.

PLAJARAN . SUWUK ,

KANDHA ,

GANGSA PLAJARAN ,

NRADA, EN ORA, SUPRABA , MINT ARAGA, SEMAR

SAANAKIPUN SAKING KIDUL.

DWARAWATI SAKING LER,

SUWUK.

(370)

Nurada

- 0 hok, kita yoga kekasih Kresna , prapta ing ngarsa ulun , paran baya ing pabarisan , mara kita we caa kang sejati.

- Apa mangkana kaki Kresna .

- Paran baya kaki Endra , kita wus myarsa priyangga , wecananya kaki Kresna .

- Kaki Endra iya.

- 0 hok, iya kaki Endra , ywan kita tanya kang dadya kawismaya ulun , prayoga yoga kekasih Permadi , kinen mangsah ing ngayu - da, nglawan yudanya Si Winata - kwaca.

- Kaki Endra iya.

Endra

-Yoga kekasih Parta Resi.

Dwarawati

- lng semangkin kita nglawana yudanya Si Winatakwaca, poma kang eling, wewekanya duk kala - nya ana ing taman Ngudyanase - kar

- Kurnon Sangywang Pukulun, kula enggal nyaosi priksa Sangywang Pukulun, yen sapunikanipun pun Winatakwaca , majeng sura madi - laga , para jawata tuwin kadang kula Bratapandhawa sedaya. sami boten kuwawi nangga kurdhani - pun pun Winatakwaca .

- Sangywang Pukulun inggih .

Endra

- Punapa mangkana uwa Kan ekaputra.

- Paran baya kang dadya kawisma - yanya uwa Kaneka ing semangkin .

- Punapa mangkana uwa Kaneka - putra.

Mintaraga

- Kawula nuwun Sangywang Ba - thara Endra .

thara Endra . - Yoga kekasih Permadi iya. sendika.- Menapa mekaten Sangywang Ba thara Endra .
- Kawula nuwun inggih dhateng sendika.
Nurada - Yoga kekasih Kresna .D
- Kita ulun pinta dadya tuwangganya, yudanya r€mira yoga kekasih Parta Resi , pangreka dayanyaDwarawati - Kurnon Sangywang Bathara Nurada .
marang kita.- Menapa mekaten Sangywang Pukulun.
- Yoga kekasih kaki Kresna iya.- Kurnon inggih dhateng sendika.
- Wondene ulun lawan kaki Endra , tuwin nini Supraba, arsa njampangi ana ing jumantara.m
- Yoga keka sih kaki Kresna iya.- Menapa mekat en Sangywang Pukulun.
KANDHA.- Kurnon inggih dhateng sumang - ga.
KANDHA.(371) Mintaraga
Mintaraga
- Kawula nuwun Sangywang Kanekaputra. yen sampun rampung timbalanipun Sangywang Pukulun. kula nyuwun pamit badhe lajeng majeng sura madilaga , ngla -
ca. Nuradatimbalanipun Sangywang Pukulun. kula nyuwun pamit badhe lajeng majeng sura madilaga , ngla - wan yudanipun pun Winatakwa - ca.
ca. Nuradawan yudanipun pun Winatakwa - ca.
ca. Nurada - 0 hok , iya yoga kekasih Permadi.ca.

Nurada

KANDHA.

Nurada

ulun angsung puja pangastawa . wignyanya daniswara kita.
wignyanya daniswara kita.- lnggih dhateng anuwun . Kawula nuwun Sangywang Bathara Endra, yen sampun rampung timbal - anipun Sangywang Pukulun , kula nyuwun pamit , badhe lajeng ma -
Endrajeng sura madilaga.
- lya yoga kekasih Parta Resi, ulun angsung puja pangastawa , wig· nyanya daniswara kita.
K- lnggih dhat eng anuwun. Kresna
Nurada- Kurnon Sangywang Bathara Nurada. yen sampun rampung pa - ngandikanipun Sangywang Puku - lun, kula nyuwun pam it njamp angi yudanipun yayimas Parta Resi.
- 0 hok , iya kaki Kresna , ulun ang - sung puja pangastawa , laksita kita , ananging poma kang prayit - na, wewekanya ing ngayuda.
- Kurnon inggih dhateng se ndika . Kurnon Sangywang Bathara Endra , yen sampun rampung pa - ngandikanipun Sangywang Pukulun, kula nyuwun pamit, njam -
Endrapangi yudanipun yayimas Madu - kara.
- Iya kaki Kresna , ulun angsung puja pangastawa laksita kita .ang
puja pangastawa laksita kita . Dwarawati- Kurnon inggih dhateng anuwun .
Dwarawati - Ayo yayimas Parta Resi aja kela - yatan.la
- Ayo yayimas Parta Resi aja kela - yatan.Mintaraga
yatan.Mintaraga - lnggih dhateng sumangga . Ayo
yatan.Mintaraga - lnggih dhateng sumangga . Ayo
yatan.Mintaraga - lnggih dhateng sumangga . Ayo
yatan.Mintaraga - lnggih dhateng sumangga . Ayo
MiMintaraga - lnggih dhateng sumangga . Ayo

Endra

Nurada

Endra

Dwarawati

kakang Semar, kowe melua sa - anakmu .

Semar

- lnggih dhateng sendika. Ayo thole Nala Gareng Petruk Ba - gong , padha ndherek

Tiga sareng - lya mayo .

GANGSA PLAJARAN , REP .

(372)

Nurada

- 0 hok , kaki Endra .

Endra

- Ulun wa Kanekaputra.

- Ywan kadya mangkana , ayo samya lumyat yudanya yoga kekasih Parta Resi.

- Ulun inggih dhateng sumangga .

- Supraba .

Supraba

- Ulun Sang ywang Kanekaputra.

- Kita kerita laksita ulun , lumyat yudanya yoga kekasih Parta Resi.

- Punapa mangkana Sangywang Pukulun .

- Supraba iya.

- Ulun inggih dhateng sumangga .

GANGSA GESANG , MABUR SEDAYA,

GANGSA SUWUK,

KANDHA ,

GENDHING PRABUTAMA , REP,

KANDHA,

GESANG, SUWUK , ADA-ADA.

(373)

Winatakwaca

- I hae , pongcorot bangkong pin - cang celeng beles. iki Si Mintaraga methukake marang aku .

Mintaraga

- lya aku Winatakwaca .

- Kapasang yogya, kayogya para. katuju ngenu , dakpinta kara . dak - aya !epa . sasuwene ana ing ma - dilaga, iya amung kowe , Ia saiki kecandhak Mintaraga. dadi wis te - rang , kowe sarayane Bathara Enra , laku dhustha mawong sandi .

- I hae, Ia oraa Mintaraga . de ne banget temen olehmu mejanani menyang aku . dadak wani ngrusak gapura rukma . pinatik sosotya . sarta wani nyolong garwaku nimas Supraba. luwih becik saiki. masrahna nimas Supraba , yen kowe ora ngulungake nimas Supraba marang aku . ora wurung sirna dening aku . ·

- Babo Winatakwaca . wis aja okehokeh kang sira ucap , muiane jawata ing Suralaya minta saraya marang Mintaraga , diduga wis ora mindhoni gawe , wis ngrampungi marang sira , ora wurung sirna dening aku .

-Ana paran.

- I hae, Mintaraga .

- Ana paran.

- lya sing tanggon bae , senajan bisa ngedhunna langit sap pitu , mangsa padhaa karo Winatakwa - ca. Mintaraga .

- lya tibakna .

KANDHA. GANGSA PLAJARAN ,

- Tadhahana panahku.

PERPAT SADAYA KESAH. SUWUK. ADA - ADA.

(374)

- La padha yen padhaa . imbang - imbang sasat padha. rebut e n aku Winatakwaca. Mintaraga mati ngad e g ketiban panahku .

- Apa mali ngad eg iki rupane pa - na hmu .

- Babo Mintaraga. Mint a raga

- An a pa ra n.

- Malesa .

- Mla ku a daktib a ni gega man .

- lya.

-- Ta dh ahana pan a hku .

- lya tibakna.

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN. REP.

KANDHA.

GANGSA GESANG . NYANDHAK BIND!.

JANAKA NARIK DHUWUNG .

JANAKA MALES DHAWAH KIDUL. NYANDHAK JEMPARING.

WINATAKWACA KONTAL DHAWAH GAWANG LER

SUWUK.

KANDHA.

KAWIN TIWIKRAMA PANGKUR SETUNGGAL PADA.

TELAS KAWIN LAJENG MAJENG NGIDUL

- Amb e k Sang Winat a kwac a. gu · ma lt>ger lir giri rodra ngerik. ago - '>',mg ama nggut -manggut. kur · dh ambek lir Ywang Kala, sru gur · nit a . mahawan kang jagad gem · pur. arsa mangun tiwikrama. sa lira lir arga agni.

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN . REP .

KANDHA.

(375) Winatakwaca - Mintar a ga.

methukake marang aku .

- Kapasang yogya. kayogya para . katuju ngenu , dakpinta kara . dakaya lepa . sasuwene ana ing ma - dilaga, iya amung kowe , Ia saiki kecandhak Mintaraga , dadi wis te - rang , kowe sarayane Bathara Enra , laku dhustha mawong sandi .

Mintaraga - lya aku Winatakwaca .

- I hae , Ia oraa Mintaraga . de ne banget temen olehmu mejanani menyang aku. dadak wani ngrusak gapura rukma . pinatik sosotya . sarta wani nyolong garwaku nimas Supraba . luwih becik saiki. masrahna nimas Supraba , yen kowe ora ngulungake nimas Supra - ba marang aku. ora wurung sirna dening aku . ·

- Babo Winatakwaca , wis aja okehokeh kang sira ucap, muiane jawata ing Suralaya minta saraya marang Mintaraga , diduga wis ora mindhoni gawe, wis ngram - pungi marang sira , ora wurung sirna dening aku.

-Ana paran .

- I hae, Mintaraga.

- Ana paran.

- lya sing tanggon bae , senajan bisa ngedhunna langit sap pitu , mangsa padhaa karo Winatakwaca. Mintaraga .

- lya tibakna .

KANDHA,

- Tadhahana panahku .

GANGSA PLAJARAN ,

PERPAT SADAYA KESAH. SUWUK. ADA - ADA

(374)

- La padha yen padhaa . imbang - imbang sasat padha. rebuten aku Winatakwaca. Mintaraga mati ngadeg ketiban panahku .

- Apa mali ngadeg iki rupane panahmu.

- Ana paran.

- Babo Mintaraga. Mintaraga.

- Maiesa.

- Mlakua daktibani gegaman.

- lya.

- Tadhahana panahku .

- lya tibakna.

KANDHA

GANGSA PLAJARAN. REP.

KANDHA.

GANGSA GESANG. NYANDHAK BIND!.

JAN AKA NARIK DHUWUNG .

.JANAKA MALES DHAWAH KIDUL. NYANDHAK JEMPARING .

WINATAKWACA KONTAL DHAWAH GAWANG LE:R.

SUWUK.

KANDHA ,

KAWIN TIWIKRAMA PANGKUR SETUNGGAL PADA.

TELAS KAWIN LAJENG MAJENG NGIDUL.

- Amhl'k Sang Winatakwaca. gu - mal eger lir giri rodra ngerik. ago - :;.mg amanggut -manggut. kur - dhambek lir Ywang Kala, sru gur - nita. mahawan kang jagad gem - pur. arsa mangun tiwikrama , salira lir arga agni.

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN. REP.

KANDHA

(375)

Winatakwaca - Mintaraga.

Mintaraga

- Ana paran.

- lya tibakna daktadhahane.

KANDHA .

GESANG. SUWUK. ADA-ADA

- lya mangsa cuwaa kowe mung· suh Mintaraga. apa sagendhing· mu taktadhahi .

- Ana paran.

- Kowe mlaku dakwal e s.

(376)

- Ora gawok wong ngaindha. ga· wok wong tameng dhadha. mara tadhahana .

- E Ia mula nyata abot sanggan e Mintaraga. lawas aku yuda gada ana negara Ngimataka ora o le h tandhing . oleh tandhing saiki.

- Tadhahana panahku .

- Mintaraga .

- Malesa.

KANDHA.

- lya.

PLAJARAN , REP,

- lya tibakna .

WINATAKWACA KEDHAWAHAN JEMPARING

AMBRUK DHAWAH SEMBAHAN.

(377)

Mintaraga

- Padha yen padhaa , imbang-imbang sasat padha , rebuten aku Mintaraga , Winatakwaca , yen nyata prajurit linuwih, mara tangiya .

KANDHA.

GANGSA GESANG, SUWUK. ADA - ADA

(378)

- E. ora jamak panahe Si Mintara-

- Ya kuwi kang kokkarepake_ Winatakwaca.

ga. ajaa ketanggor Si Winatakwa -

ca . dakduga katemahan sirna _

- Mara malesa .

- Apa.

-lya.

- Kowe mlakua dakwales.

- lya tibakna.

- Tadhahana panahku .

KANDHA.

-Ana paran.

(379)

- Mintaraga.

- Sepisan iki yen nom nom tapamu . tumpang so japa mantramu . wekas-wekasamu. olehmu ngancik ana marcapada.

- Ora jamak Winatakwaca . mara tibakna.

KANDHA ,

PLAJARAN , REP.

TOGOG SARAITA DHATENG.

(380)

- Padha yen padhaa , imbang-imbang sasat padha , rebuten aku Winatakwaca, Mintaraga aja kowe mlayu. yen prajurit becik. mara baliya . T ogog.

Togog

- Kula nuwun Kangjeng Dewaji .

- Ayo padha diangseg bae .

- lnggih dhateng sumangga .

GANGSA GESANG. LAJENGAN,

DWARAWATI , SUPRABA SAKING KIDUL,

MINTARAGA DHAWAH SAKING LER DIPUN

TAMPENI ' KRESNA WONTEN GAWANG KIDUL.

MINTARAGA NGADEG MIRING.

GANGSA SUWUK.

(381)

Dwarawati

- Kaipe Resi Mintaraga.

Mintaraga

- Kawula nuwun kaka Prabu.

- Dene jeneng para kelakon tiba, ana ngarepane pun kakang. apa kang dadya purwa madya wusa - nane.

- Apa mengkono kaipe .

- lya kaipe, saiki kang .dadi karepe pun kakang, yen jeneng para ka- · taman warastrane Si Winatakwa· ca maneh, banjur tumuli candhaken kempiten, jeneng para api-api pralaya.

- Kaipe Mintaraga iya.

- Wondene ijengandika Risang Waradiwati, yen kaipe Mintaraga, sampun api-api pralaya, enggal ijengandika merpekana pun Winatakwaca, api-api amawongan, anyenyethi , mamrih lenanipun pun Winatakwaca. supados gampit pamrihing sirnanipun pun Winatakwaca.

- Kawula nuwun kaka Prabu . yen kaka Prabu andangu. ingkang dn dos purwa madya wusananipun. boten ta ingkang wau . kula kara kaliyan Wintakwaca. kula dipun jemparing pamungkas . kelampahan kontal dhawah wont en ngarsanipun kaka Prabu punika.

- Kaka Prabu inggih .

- Menapa mekaten kaka Prabu.

- lnggih dhateng sendika.

Supraba

- Punapa mangkana Risang Batha-

- Risang Waradiwati inggih .

ra Kresna .

- Yayi Resi Mintaraga .

- Ulun inggih dhateng sendika .

Mintaraga

- Kawula nuwun kaka Prabu .

- Yen mengko Si Winatakwaca wis seneng atine, sarta katon teleng - ing kang pati urip, tumuli tanduk - na kang sara Pasopati, nanging poma kang patitis .

- Yayi Mintaraga iya.

- Mara kaipe jeneng para mang - saha ing ngayuda, gala Si Wina - takwaca nuturi jeneng para .

- Menapa mekaten kaka Prabu .

- lnggih dhateng sendika .

- Wondene ijengandika Risang Wa - radiwati , kula aturi medal ing jumantara kemawon , anamung poma ingkang prayitna.

- lnggih dhat eng sendika .

Supraba

- Ulun inggih dhateng sendika.

KANDHA ,

GANGSA PLAJARAN ,

MINTARAGA MANGKAT , SUPRABA MABUR,

LAJENG DWARAWATI MABUR PERPAT NGALER

GANGSA LAJENGAN, SUWUK ADA-ADA.

(382)

Winatakwaca

- I hae, nganggo bali maneh Mintaraga, apaa kon mindhokake.

Mintaraga

- Apa abamu, Winatakwaca . apa sagendhingmu taktadhahi.

-Ana paran.

-Mintaraga.

- Tadhahana limpungku .

- lya tibakna.

KANDHA.

(383)

- Mintaraga .

- Ana paran .

- Ayo pra ng ngar ep.

- lya mayo .

GANGSA PLAJARAN ,

PRANG JEBLOSAN, MINTARAGA DIPUN - LIMPUNG

KONTAL DHAWAH NGAJENG KANDHA. ETHOK - ETHOK

PEJAH NGEMPIT LIMPUNG.

WINATAKWACA NGADEG MAJENG NGlDUL RADl NGENCONG-NGENCONG NGETAN ,

SUWUK. ADA-ADA.

(384)

- Padha yen padhaa . imbangimbang sasat padha . rebut en aku Winatakwaca , Mintaraga . mangsa mindhowa ketiban limpung . ora sida sirna dening aku .

KANDHA ,

SUWUK , LAGON JUGAG , SUPRABA NGADEG SANTEN KIDUL, WINATAKWACA ULAP- ULAP.

(385)

- (Gumujeng). La seka ngendi kowe nimas . dene katon cumlorot sek a jumantara , mrepeki marang pun kakang. ana sat engahing sura ngadilaga .

Supr'lba

- Kawula nuwun kaka Prabu , mila kula kelampahan mrepeki kaliyan kaka Prabu , boten ta ingkang wau , sak esah kula saking taman Ngudyanasekar , mila badhe ning a li yudanipun kaka Prabu , mengsah kaliyan Mintaraga .

- Ka ka Pr a bu inggih .

- Apa mengkono nima s.

- Me napa mekaten kaka Pr abu .

- (Gumujeng) . Dadi kawruh anamu nimas . yen sai kine Si Mintarag a wis ke lakon sirna. ketib a n limpung e pun kakang .

- lnggih dhateng sendika .

- Nima s iya. Mara tonto nen bang · kene Si Mint araga .

LAGON JUGAG ,

SUPRABA NOLEH MANGETAN

NINGALI MINTARAGA. LAJENG NYELAKI

WINATAKWACA , NYEBLEK.

Supraba

- lnggih mila sampun saler esipun . me nawi pun Mintar aga sima mengsah kaliyan ka ka Prabu . mila sampun boten wonten pan - jenenganipun nata ka dos ka ka Prabu. ingkang kaungkul an ing ngaka sa. ingkang sinanggi prati - wi, ingkang kasunaran Sang - ywang Pradanggap a ti. saka thah - ing panj enengan nat a. samp un boten paja. yen mirip a ka digd aya nipun ka liyan ka ka Prabu.

- Menapa mekaten kaka Prabu .

- (Gumujeng) . lya nimas . Si Minta - raga kena dakarani ngemping lara ngg enjahpati , wani nglawan yuda - ne pun kakang . Ia. saiki sida ka - temahan sirna.

- Kawula nuwun kaka Prabu . kula sampun boten gadhah rembag

- Kula kaka Prabu .

- Nima s iya. Nimas Supraba .

- La saiki Si Mintaraga wis ke lak on sirna . sing dadi kar epmu kepriye.

ma lih. inggih amung nyumang - ga kak en jiwa -raga kula . ama - wongan anyenyethi . wont en ngar - sanipun kaka Prabu, punapa ing - kang dados kersanipun kaka Pra - bu . inggih badh e kula sarta kula lampahi.

- (Gumujeng) . Apa temen nima s. tu - turmu kang mangk ono iku.

Supraba nyeblek

- Boten temen kenging punap a . punapa kula mawi nyaos ak en kat emenan kaliyan kak a Prabu .

- (Gumuj eng). lya wis ora perlu. aku njaluk kat emenan menyang kowe . aku wis percaya temenan .

SUPRABA MINGER NGIDUL ,

KANDHA , DIPUN NGUNGRUM , MLAMPAH NOLAH-NOLEH, NYELAKI MINTARAGA , WINATAKWACA NGETUTAKEN , BESA PENDHAPAN , SALEBETIPUN KANDHA GUMUJENG . NGUNGRUM SARENG KALIYAN KANDHA.

Winatakwaca

- Hem , adhin e pun ka kang wong ayu wong ayu . puspa kres na mina gung kang mindha sarpa . tulusena anggon ira asih kawula . ngg er. ngger. (Gumujeng) . Sara tirta , direng jenitri kang kresna , sapa cidra kithinga astane kiwa , nimas . nimas , adhine pun kakang . (Gu - mujeng) . Pasrangkara parugut riris sumarsana , tembungira agawe kepyuring nata , nimas , nimas , ayo dakemban . ayo dakpondhong. adhine pun kakang .

(Gumujeng) .

KANDHA.

GANGSA PLAJARAN

SUPRABA MABUR NGALER. SUWUK ,

LAGON TLUTUR,

MINTARAGA NGADEG MIRING SUMBAR.

(386)

Mintaraga

- Padha padhaa . imbang -imbang sasat padha , rebuten aku Mintaraga. Winatakwaca sida sirna dening aku .

KANDHA.

LAGON TLUTUR.

WINATAKWACA !CAL.

GANGSA PLAJARAN, SUWUK.

NURADA . ENDRA, BRAMA. SAMBU , BA YU,

SAKING KIDUL ,

KRESNA , NGAMART A, WERKUDARA SA KING LER.

MINT A RAGA T A YUNGAN, LAJENG NGADEG MIRING

WONTEN NGAJENG KANDHA, NGLEBETAKEN PASOPATI.

NURADA NGADEG WONTEN SANTEN TENGAH INGKANG KIDUL (387)

Nurada

- Yoga kekasih Pe rmadi .

- Ulun asung puja pang astawa. da - niswara kita , semangkin Si Nirbita wus kelakyan sirna .

daniswara kita . semangkin Si NirPermadi

- Kawula nuwun Sangywang Kane - kaputra.

- Hong nirdah pinara sabda . Sang - ywang Kanekaputra , asung puja pangastawa , unggulipun yuda kula .

Endra

- Yoga kekasih Permadi.

- Ulun angsung puja pangastawa

- Kawula nuwun Sangywang Ba - , thara Endra .

bita wus kelakyan sirna .399
bita wus kelakyan sirna .- Hong nirdah pinara sabda Sang -
Brama , Sambu, Bayu sarengywang Bathara Endra , angsung puja pangastawa, unggulipun yuda kula .
Brama , Sambu, Bayu sareng -Yoga kekasih Parta Resi.- Kawula nuwun Sangywang Bra -
- Ulun angsung puja pangastawarna, Sangywang Sambu. Sang - ywang Bayu.
daniswara kita, semangkin Si Nirbita wus kelakyan sirna .- Hong nirdah pinara sabda Sang - ywang Bathara Brama. Sang -
kula . Nurada - Kaki Kresna .ywang Bathara Sambu , Sang - ywang Bathara Bayu. angsung puja pangastawa unggulipun yuda kula .
Nurada - Kaki Kresna . KresnaKresna
- Ulun tuwin para jawata kapya samya kacaryan , ing semangkinKresna - Kurnon Sangywang Kanekaputra .
- Ulun tuwin para jawata kapya samya kacaryan , ing semangkin Si Nirbita wus kelakyan sirna. kelawan ari kita, yoga kekasih Mintaraga, dening reka daya kita.
Si Nirbita wus kelakyan sirna. kelawan ari kita, yoga kekasih Mintaraga, dening reka daya kita.
Mintaraga, dening reka daya kita.- Kurnon inggih dhateng anuwun , boten langkung saking pangestu -
- Kaki Brama. Sambu. Bayu .boten langkung saking pangestu - nipun Sangywang Pukulun . tuwin para jawata sedaya .
- Kaki Brama. Sambu. Bayu .nipun Sangywang Pukulun . tuwin para jawata sedaya .
- Kaki Brama. Sambu. Bayu .para jawata sedaya . Tiga sareng - Ulun wa Kanekaputra .
- Kaki Brama. Sambu. Bayu . - Wadya kuswalanya Si NirbitaTiga sareng - Ulun wa Kanekaputra .
- Wadya kuswalanya Si NirbitaTiga sareng - Ulun wa Kanekaputra .
- Wadya kuswalanya Si NirbitaTiga sareng - Ulun wa Kanekaputra .
- Wadya kuswalanya Si Nirbita- Ulun wa Kanekaputra .
- Wadya kuswalanya Si Nirbita sisanya kang wus pralaya. samya- Ulun wa Kanekaputra .
- Wadya kuswalanya Si Nirbita sisanya kang wus pralaya. samyamya
- Wadya kuswalanya Si Nirbita sisanya kang wus pralaya. samyamiya
sisanya kang wus pralaya. samya kita lawan yudanya .mya
sisanya kang wus pralaya. samya kita lawan yudanya .mya

- Ulun inggih dhateng sendika.

- Apa dene kita yoga kekasih kaki Kresna. kaki Darmakusuma, kaki Werkudara. Parta Resi.

Sekawan sareng

- Kurnon Sangywang Kanekaputra .

- Ywan kadya mangkana. wadya kuswalanya Si Nirbita. sisanya kang wus pralaya. samya kita lawan ing ngayuda.

- Kaki Endra.

- Kurnon inggih dhateng sendika.

Endra

- Ulun wa Kanekaputra.

- Ywan kadya mangkana ayo aja

kelayatan .

- Ulun inggih dhateng sumangga.

GANGSA PLAJARAN,

SEDAYA NGALER. SUWUK,

KANDHA,

PLAJARAN , SUWUK. ADA- ADA.

(388)

Wiradha

- I hae, prajurit sapa aranmu maju sura madilaga.

Ira wan

- Kowe takon marang aku .

- lya.

- Aku putra Madukara aran Raden Bambang lrawan.

- lya. La kowe sapa jenengmu.

- Irawan jenengmu .

- lya.

- Kowe takon marang aku.

- Wiradha jenengmu .

- Aku andeling Ngimataka . aran dik tya Wiradha.

-Ana paran.

- lya. Irawan .

- Aku belakna gustiku.

- lya mangsa ora klakona .

- lrawan .

-Ana paran .

- Ayo prang ngarep.

-lya mayo.

GANGSA PLAJARAN , SUWUK. ADA - ADA

(389)

- Abot sanggane lraw a n, taktubruk ngiwa mlumpat nengen. daktu - bruk nengen mlumpat ngiwa , dak - cokot dakgilut. untuku nganti linu. wong e isih mentheleng bae.

- Apa abamu. iya kuwi sing kokkarepake. apa sagendhingmu tak - tadhahi.

-Ana paran .

- lrawan.

- Apa sing tumempel ana awakmu. tamakna menyang aku.

- Kowe mlakua daktibani gega - man.

- lya.

-Tadhahanapanahku .

- lya tibakna.

KANDHA,

KAWIN. PLAJARAN.

WIRADL WIRADARPA, NIMBRUNG KAWON.

SUWUK. ADA - ADA

(390)

- Padha yen padhaa. imbang -imbang sasat padha, rebuten aku lrawan, buta endi penunggalamu aja genti mara. barenga mara ora erep .

PLAJARAN. SUWUK.

KANDHA ,

PLAJARAN. SUWUK. ADA- ADA

Wisagunjara

- Ana dewa mara .

Bayu

- I hi, tan kaduga tyas ulun , kala - mun dirada wignya tata manungsa.

- Dirada sapa aranta.

- Babo , njunjung gajah. senajan ga - jah dudu gajah ala-ala, isih gajah pilihan . (Gumujeng)

-lya.

- Wisagunjara aranta .

- Kowe takon marang aku .

- Wisagunjara jenengku .

- Kita tanya marang ulun.

- lya. La kowe sapa jenengmu .

- Ulun yoganya Sangywang Bathara Guru, aran Sangywang Bathara Bayu .

-lya .

-lya .

- Bayu jenengmu.

-Apa .

- Dhasar nyata.

- Bayu .

-lya ulun.

- Apa kowe penunggalane wong Kaendran Pendhawa .

-lya mayo.

- Trubusing satru.

- Ayo prang ngarep .

KANDHA.

- Ora talah Bayu pupune dialangalangake.

GENDHING NALAGANJUR REP.

GANGSA GESANG , SESEG. REP.

-Apa.

- Bayu.

- Ora ana kawekasan e yuda gada

- lya mayo .

nganggo mentarake kawiragan. ayo prang ngarep .

GANGSA GESANG. REP. KANDHA. GESANG. SUWUK. ADA- ADA.

(392)

- I hi, ming semene bobote kita dirada, lamun kurang agung angkatna sapta arga brukna marang ulun , lamun kurang landhep gadhing kita belingen.

KAWIN,

KANDHA ,

-lh hi.

(391)

PLAJARAN , SUWUK. ADA- ADA (393)

- Babo , Bathara Bayu, wis dakideg dailes , nganggo isih gerang-ge - reng, yen kowe arep budi mara budiya .

- Alamak ywan kembaa, parung - gulen ulun Sangywang Bathara Bayu , dirada , haywa gantya marngya , asranga marngya . endya dalasa, hamuk.

- Padha yen padhaa. imbang-im - bang sasat padha. rebuten aku Wisagunjara . Bayu, yen nyata pra - jurit becik mara tangiya .

PLAJARAN, SUWUK.

KANDHA ,

PLAJARAN , SUWUK, ADA - ADA

(394)

Wirabajra ,

- I hae, prajurit sapa aranmu maju sura madilaga.

Semitra

- Kowe takon marang aku .

-lya.

- Aku putra Madukara, aran Raden Bambang Semitra .

- Semitra jene ngmu .

- lya. La kowe buta sapa jeneng · mu .

-lya .

- Kowe takon marang aku .

- Wirabajra jenengmu.

- Aku andel ing Ngimataka . aran digtya Wirabajra . i hae .

-Ana paran .

- lya. Semitra.

- lya mangsa ora klakon.

- Aku belakna gustiku .

-Ana paran .

- Semitra .

-lya mayo .

- Ayo prang ngarep.

GANGSA PLAJARAN,

SEMITRA NARIK DHUWUNG ,

WIRAPATI NIMBRUNG KAWON.

SUWUK , ADA - ADA

(395)

- Padha yen padhaa, imbang-im · bang sasat padha, rebuten aku Semitra , buta endi penunggalamu, aja genti mara , barenga ma · ra ora erep .

PLAJARAN . SUWUK,

KANOHA ,

GENDHING RICIK- RICIK, REP.

KANDHA ,

GESANG. SUWUK ADA- ADA

(396) Wisamuka - Ana manungsa mara .

Werkudara

- lh hi, ora geduga aku. ana ula bisa ngucap .

- Ula sapa jenengmu .

- Babo anjunjung ula, senajan ula dudu ula ala-ala, isih ula raja.

- lya.

- Wisamuka jenengmu .

-Apa.

(Gumujeng)

- Kowe takon marang aku.

- lya aku .

-lya .

- Dhasar nyata .

- Kowe takon marang aku .

- Aku satriya ing Jodhipati, aran

KANDHA,

Raden Werkudara , ih hi.

PLAJARAN, REP,

- lya mayo .

- Aku kang tinuwa -tuwa anak Prabu Ngimataka, kang pilungguh ana negara Nungsagrembula , aran Mraja Wisamuka . (Gumujeng)

- Werkudara jenengmu .

-lya .

- lya. La kowe sapa jenengmu.

- Werkudara .

- Apa kowe penunggalane wong Kaendran Pendhawa .

GESANG , SUWUK. ADA- ADA.

- Trubusing satru .

- Ayo prang ngarep.

(397)

- Padha yen padhaa, imbang -imbang sasat padha , rebuten aku Wisamuka, Werkudara , yen nyata prajurit becik , mara budiya .

- lh hi.

ADA-ADA.

KANDHA .

PLAJARAN . SAWER PEJAH.

SUWUK, ADA-ADA.

(398)

- Gothi-gothi, anake si bapa iki. mateni ula siji. ula endi penung - galamu. aja genti mara. barenga mara, hamuk.

PLAJARAN . SUWUK,

KANDHA.

PLAJARAN . SUWUK ADA- ADA.

(399\ Hardawasesa - lh hi. prajurit sapa aranmu .

Antareja

- lh hi. kowe takon marang aku.

-lya.

- Aku putra Jodhipati , aran Raden

Antareja. ih hi.

- lya. La kowe sapa jenengmu.

- Antareja jenengmu.

- Hardawasesa jenengmu .

- Aku kadange tuwa , yayi Prabu Ngimataka . kang pilungguh ana negara Jonggarba . aran Prabu Hardawasesa , ih hi.

- Apa .

- lya. Antareja.

- Aja kowe maju , endi rupane Si Mintaraga. dakobat -abitne, ih hi.

- lh hi, aja ngundhamana paman Resi Mintaraga. aku bae wis ngrampungi karo bathangmu , ih hi.

- Apa.

- lh hi. ora kena ginawe becik Anta · reja . Antareja.

- Ayo prang ngarep.

-- lya may o.

PLAJARAN . SUWUK. ADA - ADA.

- lh hi. iya mangsa cuwaa , kowe mungsuh Antareja . apa sagen - dhingmu taktadhahi . ih hi.

- Apa

(400)

- Antareja.

- lya mayo.

- lh hi. abot sanggane Antareja. tawas aku yuda gada ana negara Jonggarba . ora oleh tandhing . oleh tandhing saiki. ih hi.

- Ngadu kantaran bau wis kelakon . ayo padha ngudang siyunge Bathara Kala .

KANDHA.

-Apa .

- lya mayo .

(401)

PLAJARAN. REP.

- Antareja .

KANDHA.

- Ayo prang ngarep .

-La ndheprok.

(402)

KANDHA,

- Padha yen padhaa , imbang-im - bang sasat padha . rebuten aku Hardawasesa , Antareja. yen nyata prajurit becik. tangiya malesa .

GANGSA GESANG. REP.

- La ndhekem

KANDHA.

(403)

- Padha yen padhaa . imbang -imbang sasat padha , rebuten aku Antareja, Hardawasesa. yen nyata prajurit becik. tangiya malesa .

KANDHA,

GANGSA GESANG. SUWUK ADA- ADA. (404)

- Padha yen padhaa. imbang -im· bang sasat padha , rebuten aku Antareja. Hardawasesa . endi pe - nunggalamu , aja genti mara . ba - renga mara, hamuk.

PLAJARAN . SUWUK.

KANDHA,

PLAJARAN. REP.

(405)

Gagendrasura

- Mata -mata kapi kapen , kidul bener iki, ana mega piyak ngarep tangkep ing buri, dakduga iki Si Ga - thutkaca . Gathutkaca .

Gathutkaca

-Apa .

- lh hi, aku ya semono maneh . Ga - gendrasura , ora lega -lega atiku . yen ora sirna dening aku .

- Kapasang yogya, kayogya para, katuju ngenu, katuju ing prang. dakaya lepa, dakpintakara , seka negara Ngimataka , iya amung kowe, saiki ketemu, ana satengahing madilaga, ora lega -lega atiku, yen ora sirna dening aku.

- lya mayo .

-Apa .

- Babo, sing tanggon bae Gathut - kaca . Gathutkaca .

GANGSA GESANG, REP.

- Ayo prang ngarep .

-- lya may o.

PLAJARAN . SUWUK. ADA - ADA.

- lh hi. iya mangsa cuwaa . kowe mungsuh Antar eja. apa sa gendhingmu taktadhahi. ih hi.

- Apa.

(400)

- Antar eja .

- lya mayo .

- lh hi. abot sanggane Antareja , !awas aku yuda gada ana negara Jonggarba. ora oleh tandhing . oleh tandhing saiki. ih hi.

- Ngadu kantaran bau wis ke lakon. ayo padha ngudang siyunge Ba - thara Kala .

KANDHA.

- Apa.

- lya mayo .

(401)

- Antareja .

PLAJARAN . REP.

- Ayo prang ngarep .

KANDHA.

- La ndheprok.

(402)

KANDHA ,

- Padha yen padhaa , imbang -imbang sasat padha . rebuten aku Hardawasesa , Antareja. yen nyata prajurit becik , tangiya malesa .

GANGSA GESANG . REP.

- La ndhekem .

KANDHA.

(403)

- Padha yen padhaa . imbang-im bang sasat padha, rebuten aku Antareja , Hardawasesa. yen nya · ta prajurit becik. tangiya malesa .

KANDHA ,

GANGSA GESANG. SUWUK. ADA- ADA. (404)

- Padha yen padhaa, imbang -im· bang sasat padha, rebuten aku Antareja. Hardawasesa, endi penunggalamu, aja genti mara. ba - renga mara , hamuk.

PLAJARAN . SUWUK.

KANDHA , PLAJARAN . REP.

(405)

Gagendrasura

Gathutkaca

- Mata-mata kapi kapen, kidul bener iki, ana mega piyak ngarep tangkep ing buri, dakduga iki Si Ga - thutkaca . Gathutkaca .

-Apa.

- Ih hi, aku ya semono maneh . Ga - gendrasura , ora lega -lega atiku . yen ora sirna dening aku.

- Kapasang yogya , kayogya para, katuju ngenu , katuju ing prang. dakaya !epa, dakpintakara , seka negara Ngimataka , iya amung kowe, saiki ketemu, ana satengahing madilaga, ora lega -lega atiku, yen ora sirna dening aku .

- Apa .

- lya mayo .

- Babo. sing tanggon bae Gathut - kaca . Gathutkaca.

GANGSA GESANG . REP.

- Ayo prang ngarep .

- La ndheprok.

KANDHA.

(406)

- La, padha yen padhaa , imbangimbang sasat padha , rebuten aku Gagendrasura , Gathutkaca , yen nyata prajurit becik, tangiya. nusula.

KANDHA,

GANGSA GESANG , REP,

KANDHA,

GANGSA GESANG , SUWUK, ADA-ADA.

(407)

- Padha yen padhaa , imbang -imbang sasat padha , rebuten aku Gathutkaca, manuk, endi penunggalamu, aja genti mara, barenga mara, hamuk .

GANGSA PLAJARAN , SUWUK,

KANDHA,

GENDHING SUMIRAT, REP.

KANDHA,

GESANG, SUWUK, ADA-ADA.

Brcima

Bomakendra

- lh hi, kita tanya marang ulun .

- lh hi, prajurit sapa aranmu maju sura madilaga.

- Ulun yoganya Sangywang Bathara Girinata , kang mengkoni duksina geni , aran Sangywang Bathara Brama. ih hi.

- lya. La kita titah sapa aranta .

-lya .

-lya .

- Brama jenengmu .

- Kowe takon menyang aku .

- Bomakendra aranta.

-Apa .

- lh hi, embuh ora idhep, apa cah - yanya kita ulun wignyani .

- Aku patih Ngimataka, aran Patih Bomakendra.

-Apa .

- lya mayo .

PLAJARAN , SUWUK, ADA-ADA.

- lh hi, iya pagnya wangwanga. apa cahyanya kita ulun wignyani.

- lya. Brama .

-Apa .

- lya mayo .

- Aja kowe maju , endi rupane Ba - thara Endra , daksempal-sempale baune.

(409)

KANDHA.

- Ora kena ginawe becik Brama . Brama .

-lya mayo .

- lh hi, abot sanggane Bathara Bra - rna, lawas aku yuda gada ana negara Ngimataka, ora oleh tan - dhing . oleh tandhing saiki.

- Ayo prang ngarep .

- Brama .

-Apa.

GANGSA PLAJARAN. REP.

- Ayo padha ngudang siyunge Bathara Kala.

KANDHA.

- Brama .

- Ayo prang ngarep .

- La ndhekem .

(410)

- La, padha yen padhaa . imbang-im·

KANDHA.

GANGSA GESANG. REP.

bang sasat padha, rebuten aku Bomakendra . Brama . yen nyata prajurit becik. tangiya malesa .

- La, ndheprok.

KANDHA.

(411)

Brama

- Alamak ywan kembaa , parung - gulen ulun Bathara Brama , Bomakendra , ywan nyata prajurit sautama. tangiya malesa.

KANDHA ,

PLAJARAN , REP. AMBRUK SARENG,

KANDHA.

GESANG, SUWUK, ADA-ADA. (412)

- Alamak ywan kembaa, parung - gulen ulun Bathara Brama . Bomakendra , haywa gantya mar - ngya, asranga marngya, endya dalasa, hamuk.

PLAJARAN. SUWUK,

KANDHA ,

PL.AJARAN. SUWUK , LAGON ,

KANDHA ,

GENDHING GONJANGANOM. REP.

(413)

Nurada

-Yoga kekasih kaki Kresna .

Kresna

- Kurnon Sangywang Kanekaputra .

- Wijiling sabda adhi Guru , ywan ri kita, yoga kekasih Mintaraga, wignya mbingkas yitmanya Si Winatakwaca. Si Supraba ayun pinaringake mring ri kita, arsa binoja wiwaha aneng swarga Tinjomaya, ing semangkin wus kalakyan sirna Si Winatakwaca.

-Yoga kekasih kaki Kresna iya.

- lya kaki Kresna , ing semangkin kang dadi kawismaya ulun , ri kita yoga kekasih Permadi, apa dene kita sakadang Bratapendhawa kapya , kerita laksita ulun , mring Junggringslaka, mangarsa nrapsila. aneng ngabyantaranya adhi Guru .

- Yoga kekasih kaki Kresna iya.

-Yoga kekasih Permadi.

- lng rehning semangkin , Si Winatakwaca wus kelakyan sirna de - ning kita , ulun arsa meminta mring adhi Guru , wignyanya kita tumuli binoja wiwaha , lan nini Supraba, aneng swarga Tinjo - maya .

-Yoga kekasih Permadi iya .

- Kaki Endra , Brama, Sambu , Ba - yu.

- Menapa mekaten Sangywang Pukulun .

- Wangsul kersanipun Sangywang Pukulun kados pundi.

- Menapa mekaten Sangywang Pukulun .

- Kurnon inggih dhateng sendika .

Mintaraga

- Kawula nuwun Sangywang Kane - kaputra .

- Menapa mekaten Sangywang Pukulun .

- lnggih dhateng sendika .

Sekawan sareng

- Ulun wa Kanekaputra .

- Ywan kadya mangkana, ayo ha·

ywa klayatan.

- Ulun inggih dhateng sumangga .

KANDHA,

GANGSA GESANG, SUWUK,

BIBAR.

Prof. Dr. R.M. Soedarsono lahir: 1 Mei 1933 menyelesaikan kesarjanaannya dalam llmu Se jarah tahun 1962 pada Universitas Gadjah Mada, dan Doktor dalam bidang Kebudayaan Asia Tenggara tahun 1983 pada The University of Michigan Amerika Serikat. Sekarang ia menjabat sebagai Guru Besar tetap dalam Ilmu Sejarah Kebudayaan pada Fakultas Sastra Univer sitas Gadjah Mada, Pembantu Rektor Bidang Akademis pada Institut Seni Indonesia Yogya-

karta, serta sebagai Sekretaris Konsorsium Seni pada Direktorat Jenderal Pendidikan Tinggi. Soedarsono pernah pula menduduki jabatan sebagai Direktur Akademi Seni Tari Indonesia Yogyakarta (1963-1980). dan Pembantu Dekan Fakultas Sastra UGM (1964 1970). Berulang kali Soedarsono mengajar sebagai Guru Besar tamu pada The University of Wesleyan, The University of Hawaii, dan The University of Michigan Amerika'Serikat. Berbagai pertemuan ilmiah tentang kesenian dan kebudayaan internasional pernah dihadiri. antara lain di Perancis, Jerman Barat, Amerika Serikat, Iran, India Korea Selatan. Pilipina, Thailand, Malaysia,dan Singapore. Beberapa buku yang ditulis antara lain Dances in Indonesia (1974), Living Traditional Theatres in Indonesia (1974). Mengenal Tari-Tarian Rakyat di Daerah Istimewa Yogyakarta (1976): "Dances of Central-Java' pada The New Grove Dictiohary of Music and Musicians (1979). Tari-Tarian Indonesia-I (1977), dan Wayang Wong: The State Ritual Dance Drama in the Court of Yogyakarta (1984)

Perpu Jend